Banken

 

Er zijn zo’n 11.000 banken in 200 landen.

De top van de financiële wereld en het centrale bankwezen waren in Washington voor de jaarvergadering van het Internationaal Monetair Fonds en de Wereldbank.  Onderwerp van gesprek was de giftige mix van hoge inflatie, voedsel- en energieschokken, hoge financieringskosten en de gevolgen van klimaatverandering. Ghana, Egypte en Sri Lanka – hebben financiële hulp nodig en kloppen aan bij multilaterale banken. Oekraïne vraagt om oplossingen om miljarden aan financiering veilig te stellen. Centrale banken buiten de Verenigde Staten proberen hun valuta te beschermen tegen een stijgende dollar. De verwachting is dat de beleidsrente eind volgend jaar uitkomt op een piek van 4,6, of misschien wel 5%. 

De dochterbanken van de grote Russische Sberbank in Europa werden door SRB van de ECB ontmanteld,. De Sberbank Europe AG in Oostenrijk is failliet en twee dochterbanken in Kroatië en Slovenië zijn overgenomen. De Kroatische staatsbank Hrvatska Postanska Banka nam de Kroatische tak van Sberbank over, Nova Ljubljanska Banka deed dat met het Sloveense deel.

De voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft de toegang van 7 Russische banken tot de Europese markt bevroren. De stabiliteit van Europa en de financiële markten raken hierdoor ernstig verstoord. De Europese banken hebben het zwaar te verduren op de beurs sinds de oorlogshandelingen van Rusland op 23 februari 2022. De Europese banken voornamelijk die uit Frankrijk, Italië en Spanje zijn erg afhankelijk van Rusland. Een belangrijke maatregel was het land afsnijden van SWIFT, een streng beveiligd netwerk dat duizenden financiële instellingen over de hele wereld met elkaar verbindt. 

Deutsche Bank en Credit Suisse zitten weer in de gevarenzone. Het faillissement van hedgefonds Archegos leidde tot 10 miljard verlies voor de Credit Suisse, Nomura, Morgan Stanley en Deutsche Bank. Aandelenpakketten van bedrijven als ViacomCBS en Discovery moesten met grote verliezen worden verkocht. Archegos speculeerde met geleend geld op koersstijgingen bij media- en Tech aandelen van ViacomCBS (Paramount). Het hedgefonds had tot wel 160 miljard dollar aan posities uitstaan. De directie werd gearresteerd en 10 oktober 2023 dient de rechtszaak.

Er zijn in Nederland minder dan 4.916 geldautomaten. Dat zijn er 879 minder dan een jaar geleden. Volgens Geldmaat neemt het gebruik van contant geld af, maar komt de verplichting dat iedereen binnen 5 kilometer een geldautomaat moet hebben niet in het gedrang.

Banken mogen kosten rekenen voor het opnemen van grote bedragen contant geld, heeft de Geschillencommissie van klachteninstituut Kifid bepaald. Klanten van ABN AMRO moeten sinds 1 juli 2021 extra betalen als ze meer dan 12.000 euro per jaar willen opnemen. De prijs voor een standaard betaalrekening is de afgelopen 5 jaar gemiddeld met 42% gestegen. De banken maakten in 2021 gezamenlijk een verlies van 570 miljoen euro op het betalingsverkeer. In 2005 bedroeg het verlies nog 23 miljoen euro. Nederland is het enige Europese land waarin de banken verlies draaien op contant geld verkeer en pinbetalingen. Aan zakelijk betalingsverkeer wordt wel verdiend. Banken verdienen alleen aan creditcards en betaalrekeningen dankzij de rente-inkomsten. Op alle andere zaken leggen de banken geld toe. Dat leidde tot een verliespost van ruim 1,1 miljard euro. Banken zijn steeds meer geld kwijt aan risico- en compliancekosten vanwege de veiligheid van het betalingsverkeer en controles op de geldstromen.

Banken konden vanwege Corona in 2020 voor in totaal 2,2 biljoen (2200 miljard) euro lenen bij de ECB tegen een rente van -1 procent en kregen dus geld toe. De bedoeling was dat het geld zou worden uitgeleend aan bedrijven om zo de economie te stimuleren en te voorkomen dat de economie nóg hardere klappen kreeg. Maar de rente die banken betalen wordt berekend als het gemiddelde over de afgelopen drie jaar. De Rabobank boekte over 2021 circa 3,7 miljard euro winst, de ABN AMRO 1,2 miljard en ING 4,8 miljard euro. Gezamenlijk circa 10 miljard euro. De extra kosten voor een betaalrekening echter voor cliënten bij acht Nederlandse banken gemiddeld 42 procent duurder geworden sinds 2017. Triodos Bank gaat aan kop met meer dan een verdubbeling van de kosten en Knab is de enige bank die de prijzen in de afgelopen vijf jaar niet heeft verhoogd.

De banken hanteerden vanaf 1 maart 2021 een negatieve rente op betaal-, spaar- en beleggingsrekeningen. Over het deel van het saldo dat hoger dan 100.000 euro is, betaalden zowel particuliere als zakelijke klanten een negatieve rente van 0,5 procent per jaar. Voor de andere klanten blijft de spaarrente voor bedragen tot 250.000 euro voorlopig 0,01 procent. Klanten van de Rabobank hoeven vanaf 1 augustus 2022 geen geld meer te betalen om hun spaargeld bij de bank te stallen. De bank schaft de negatieve rente die het rekende af na de renteverhoging van de Europese Centrale Bank (ECB). Door de verhogingen van de ECB ontstond ruimte voor de banken om zelf ook de negatieve rente af te bouwen.

Uit duizenden gelekte documenten aan Buzzfeednews van het Amerikaanse FinCEN uit de jaren 2000 tot 2017 blijken een kleine 2 biljoen euro aan zwart- en criminele transacties bij grote internationale banken voor te komen. Banken melden verdachte transacties met Suspicious Activity Reports (SAR) standaard in het geheim aan Financial Crimes Investigation Network ( FinCen) Twee Nederlandse effectenhandelaren Schildershoven Finance BV (Cyprus) en Tristane Capital zouden bijvoorbeeld geld uit Rusland via een dochteronderneming van ING in Polen hebben overgeboekt. De twee bedrijven gebruikten een wisseltruc met spiegelhandel in aandelen en obligaties en gebruikten een rekening van ING Slaski om zo’n 675 miljoen dollar aan betalingen wit te wassen. Het Financial Crimes Investigation Network (FinCEN) onderzoekt ook witwaspraktijken bij HSBC, Deutsche Bank, JP Morgan en Barclays Bank.

spiegelhandel’, een wisseltruc waarmee zwart geld via allerlei omwegen van aandelenaankopen en brievenbusfirma’s in belastingparadijzen wordt witgewassen. Hiervoor werd de Deutsche Bank in 2017 beboet met 630 miljoen dollar van Britse en Amerikaanse toezichthouders, omdat door de bank al dan niet bewust aan deze handel had meegewerkt.

Ook uit de Panama Papers bleek al dat tussen januari 2011 en oktober 2014 20,8 miljard dollar aan steekpenningen vanuit Rusland werd witgewassen via 5.140 bedrijfsaccounts bij 732 buitenlandse banken in 96 landen. Het netwerk bevatte 21 niet traceerbare bedrijven in het Verenigd Koninkrijk, Cyprus en Nieuw Zeeland. Russische bedrijven sluisden hun geld Rusland uit door een schuldbekentenis op te maken en deze te laten bekrachtigen door een Moldavische rechter bij de Moldindconbank in Moldavie(republiek in zuid-oost Europa) en Trasta Komercbanka in Litouwen. De bedrijven hadden bij dezelfde bank hun rekeningen. De HSBC sluisde 545 miljoen dollar door via een tak van de bank in Hong Kong. 2,4 miljoen dollar zou via de ING zijn witgewassen.

De aandelen van de belangrijkste banken ter wereld zijn vorig jaar in totaal met 635 miljard dollar gedaald voornamelijk vanwege de angst voor inflatie en het effect van de pandemie. Amerikaanse banken lieten de grootste dalingen zien, terwijl Japanse instellingen, zoals de Japan Post Bank juist relatief kleine dalingen lieten zien. De Amerikaanse bank Wells Fargo verloor 56,26% (128 miljard dollar). De Spaanse bank Banco Santander 46,16% en JP Morgan Chase 30,16%. JP Morgan Chase verloor het meeste en had een verlies van meer dan 131 miljard dollar. De Industrial and Commercial Bank in China verloor 27% (73 miljard dollar) en de Bank of China 30 miljard dollar. In totaal verloren de vier grootste Chinese banken in totaal 179 miljard dollar. De Japanse Mizuho Financial Group verloor 11,33% (4 miljard dollar) en het Franse Credit Agricole 30% (12 miljard dollar). Dankzij een snelle interventie van centrale banken in maart vielen deze banken niet om. Aangezien banken op zoek zijn naar nieuwere vormen van inkomsten en bedrijfsmodellen experimenteren zij met door de staat gesteunde digitale valuta.

Rabobank, ING, ABN Amro en FMO verloren samen 208 miljoen euro door het faillissement van de Argentijnse sojahandelaar Vicentin. Er zou mogelijk sprake zijn van fraude en banken denken dat er geld is weggesluisd. De Financierings-Maatschappij voor Ontwikkelingslanden (FMO) raakte 150 miljoen dollar kwijt, ING 72 miljoen dollar en Rabobank 23 miljoen dollar. ABN Amro samen met Rabo en ING verliezen nog eens extra door het belang van 34,7 % dat ze hebben in FMO. Ook de Nederlandse overheid heeft 51 procent van deze aandelen. Vicentin ging in december 2019 plotseling failliet en was een van de grootste Argentijnse agro-industriële conglomeraten. In 2019 kreeg het bedrijf nog voor 500 miljoen dollar aan leningen van banken. Bijna de helft daarvan, 245 miljoen dollar zou zijn geleend door Rabobank, ING, ABN Amro en FMO.

Europese banken hebben voor bijna 1000 miljard euro aan probleemleningen. Ook moet behoorlijk worden afgeschreven op leningen die vanwege de Corona crisis wellicht niet zullen worden terugbetaald. De meeste banken zitten dan ook in zwaar weer en door de miljarden aan claims, boetes en rechtszaken moeten er aan alle kanten bezuinigd worden. Veel personeel moet het veld ruimen, filialen worden gesloten, gebouwen, niet-kernactiviteiten en kredietportefeuilles en leasemaatschappijen worden verkocht of naar de beurs gebracht. Door gebruik te maken van herinkoopovereenkomsten of repo’s, kunnen banken hun schuldenratio’s tijdelijk zo aanpassen dat ze op belangrijke rapportagedata, binnen de limieten vallen van toezichthouders. Het gros van de slechte portefeuilles wordt doorverkocht aan gespecialiseerde hedgefund opkopers als Elliott, Cerberus Capital Management en Lone Star Funds, veelal in gesecuritiseerde vorm met behulp van het overheidsgarantieprogramma Gacs. De financiering komt onder andere uit pensioenfondsen, liefdadigheidsinstellingen en staatsinvesteringsfondsen. Dan is er ook nog de ECB met quantitative easing en het speciale ’teltro’-loket. Daar kunnen banken tijdelijk geld tegen een negatief tarief ophalen, mits ze het uitlenen aan bedrijven en huishoudens. De Europese banken hebben gezamenlijk 722 miljard aan (teltro’s) schuld opgebouwd bij de ECB die feitelijk moest worden afgelost in 2020. Doordat de ECB opnieuw Teltro leningen beschikbaar heeft gesteld kunnen de aflossingen net als bij een ponzi scheme worden ingelost. Met de quantitative easing (QE)ofwel kwantitatieve biljoenen aan geldverruiming drukken centrale banken (digitaal) geld bij waarmee ze effecten (zoals staatsobligaties) aankopen. Hierdoor worden banken gered, dalen de rentetarieven en worden leningen ook voor banken goedkoper. 

De Europese Commissie verdenkt acht EU banken van kartelvorming. De financiële instellingen zouden concurrenten hebben buitengesloten van de aankoop van en handel in Europese staatsobligaties. De Europese Commissie legde in mei 2019 Barclays, Royal Bank of Scotland (RBS), Citigroup, JPMorgan Chase en het Japanse Mitsubishi UFJ Financial Group (MUFG) boetes op van in totaal bijna 1,1 miljard euro vanwege verboden kartelafspraken bij de handel in valuta’s. Het Zwitserse UBS ontliep een boete omdat die de zaak aanhangig heeft gemaakt bij de Commissie. De overtredingen vonden in wisselende samenstelling van de betrokken banken plaats tussen 2007 en 2013.

Sinds de crisis hebben Nederlandse banken en verzekeraars voor ruim 2,15 miljard aan boetes gekregen. 1,9 miljard euro werd opgelegd in de Verenigde Staten. Nederlandse financiële instellingen betaalden verder zo’n 140 miljoen euro aan boetes in het Verenigd Koninkrijk. Rabobank was de laatste tien jaar het meeste kwijt aan boetes en betaalde in totaal 822 miljoen euro voor de betrokkenheid bij het Libor-schandaal. In juli 2017 schikten vanwege fraude de Deutsche Bank en JPMorgan Chase voor 127 miljoen euro in een zaak over de beïnvloeding van rentetarieven voor de Japanse yen. Investeerders hadden aanklachten ingediend tegen de banken wegens gerommel met de Libor- en Euroyen-rentetarieven. Eerder troffen Citigroup en HSBC en de Franse bank BNP Paribas ook al schikkingen om verdere vervolging voor koersmanipulatie te voorkomen. Credit Suisse schikte in november 2017 ook voor 135 miljoen dollar haar koersmanipulatie. De banken schikten voor een totaalbedrag van 5,8 miljard dollar. Grote banken malverseerden met renteswaps, derivaten, Libor, goud- en valutakoersen en zijn verwikkeld in allerlei dubieuze activiteiten. Europese banken boeken zo’n 25 miljard aan winst in belastingparadijzen en meer dan dertig Zwitserse banken waren betrokken bij het witwassen van smeergeld van Petrobras in Brazilië. De Belgische Optima bank verloor de vergunning wegens wanbeheer, slecht bestuur en agressieve marketing en schimmige vastgoedbeleggingen en ging half juni 2016 failliet. Société Générale (SG) heeft voor 50 miljoen dollar geschikt met justitie in de Verenigde Staten en moet dit deels financieren met een beursgang van zijn autoleasetak ALD. De vijf grootste Amerikaanse banken en twintig Europese hebben sinds de kredietcrisis al in totaal ruim 228 miljard euro aan boetes en schadevergoedingen betaald en waarschijnlijk komt daar nog zo’n 50 tot 60 miljard euro bij. De Rabobank, ING, ABN AMRO en Volksbank hebben 171 wietwinkels in onderpand voor 1,1 miljard euro aan hypotheekleningen aan huisbazen van cannabisshops. Een derde van de pandeigenaren van de 570 wietwinkels betaalt zo met huurpenningen uit de verkoop van softdrugs zijn bankfinanciering.

De banken moeten van de ECB de balansen opschonen en probleemleningen verkopen. Voor heel Europa zou het gaan om 1.950 miljard euro, ofwel zo’n 4 procent van alle Europese bankbezittingen. Europese banken namen in een nieuwe ronde van goedkope langetermijnleningen bij de ECB, de zogenoemde TLTRO-operatie, ruim 233 miljard euro op. Italiaanse banken hadden al zo’n 360 miljard euro aan slechte leningen en door de beursdalingen als gevolg van de Brexit kregen de banken nog eens te maken met verliezen van meer dan 20 procent. Franse banken hebben bijna 300 miljard euro uitstaan in Italië. Begin juni viel de eerste Italiaanse bank om. De oudste bank van Europa de Italiaanse bank Monte dei Paschi di Siena (MPS) werd onlangs, ondanks alle afspraken en resoluties, met 8,8 miljard belastinggeld gered. De Italiaanse regering liquideerde Banco Populare di Vicenza en Veneto Banca. De schade bedroeg geschat 10 miljard euro. De Europese Centrale Bank had het vertrouwen in de twee banken opgezegd omdat de overlevingsplannen die de banken zelf schreven niet geloofwaardig genoeg waren. De slechte leningen zijn ondergebracht in een ‘bad bank’ en het ondertussen door Fintech bedreigde Intesa Sanpaolo nam de gezonde delen over en kreeg hiervoor ruim 5 miljard euro. Daarnaast heeft de staat garanties gegeven voor 12 miljard euro. Einde oefening voor de respectievelijk 151 en 140 jaar oude banken uit Vicenza en Montebelluna.

Sinds 2008 gingen er in de bankensector zo’n 41.000 arbeidsplaatsen verloren. (krimp van 14%). Bij de Rabobank verdwenen er het afgelopen jaar 2.000 banen en voor 2018 verdwijnen er daar nog eens 10.000. ING gaat grootscheeps reorganiseren en 7.000 medewerkers afvloeien. ING België sluit de meeste Record Bank filialen, zodat er circa vijftig van de 536 overblijven. De Rabobank verkoopt de door hypotheken gedekte obligaties (covered bonds) aan institutionele beleggers en werkt aan het opzetten van een nieuwe hypotheekbank genaamd Vista. Daarmee wil het financiële concern hypotheken gaan verkopen die worden gefinancierd door institutionele beleggers zoals pensioenfondsen. De vastgoedfinancieringsactiviteiten inclusief circa 60 werknemers, een kredietportefeuille ter waarde van 1,7 miljard euro en de klantenportefeuille van ruim 9000 leningen van RNHB Hypotheekbank werden verkocht en Athlon Car Lease van De Lage landen werd verkocht voor 1,1 miljard euro. De Rabobank verkocht ook Robeco voor 1,9 miljard euro.

Bankia SA de op drie na grootste (Staats)bank van Spanje moest met 18 miljard euro steun van de EU overeind gehouden worden. De Italiaanse bank Monte dei Paschi di Siena (MPS) kreeg ondanks de nieuwe regelgeving een kleine 9 miljard aan Staatssteun en ook de Liberbank balanceerde op het randje van de afgrond en moest fuseren met Unicaja Banco. Aegon verkocht alle aandelen. Deutsche Bank vormt het grootste gevaar voor het bankensysteem met miljarden verlies. De Oostenrijkse Hypo Alpe Adria Bank is al omgevallen met een tekort van ruim 8 miljard euro, waardoor schuldeisers hun geld kwijt zijn en Nederland 63 miljoen moet meebetalen via afwaarderingen bij Staatsbank BNG. De handel in de grootste Italiaanse bank UniCredit moest worden stilgelegd nadat bleek dat er € 8,1 miljard Staatssteun nodig was om de bank niet om te laten vallen. De totale portefeuille met zwakke kredieten zou € 50 miljard groot zijn. BNP Paribas en Société Générale verkochten samen circa 4,4 miljoen van hun aandelen in Euronext aan institutionele beleggers.

Vanwege de negatieve rente wordt er steeds risicovoller belegd in onder andere Contingent Convertible Bonds (CoCo’s). CoCo’s die waardeloos worden op het moment dat een bank omvalt of bad bank wordt. Vooral obligatiefondsen lopen enorme risico’s omdat deze alleen kunnen kiezen voor de meest risicovolle variant van volledige afschrijving. Beleggers die juist vanwege de veiligheid en zekerheid beleggen in obligatiefondsen komen straks van een koude kermis thuis. ING heeft grote delen van een wet geschreven die banken een belangrijk fiscaal voordeel gaf bij het verstrekken van zeer risicovolle obligaties. De ING-top paste de concept wettekst aan en de minister nam destijds vrijwel alles over. Volgens het ministerie van Financiën had ING niet meegeschreven. maar was deze slechts geconsulteerd. Met ingewikkelde en risicovolle CoCo obligaties kunnen bedrijven geld ophalen, maar als het bedrijf vervolgens in de problemen komt vervalt de obligatie. Dat betekent dat de geldschieter dan zijn inleg kwijt is en de schrijver van de obligatie het geld inneemt. Daartegenover staat dat de uitlenende partij een zeer royale rente krijgt om het risico te compenseren. Omdat in geval van nood het uitgeleende geld “ingenomen” kan worden door het bedrijf dat de CoCo uitgeeft mag het bedrag als eigen vermogen meegerekend worden. Daarmee is het product extra interessant voor banken, omdat zij sinds de crisis hogere kapitaalbuffers moeten aanhouden. De banken wilden graag dat de rente op deze leningen aftrekbaar werd van de belasting. De bank stapte naar het kabinet om dit mogelijk te maken, “anders zou de kredietverlening daaronder lijden”. Hoewel ook ambtenaren van Financiën de belastingwetswijziging als staatssteun zien, staat in de concept wettekst toch dat de wet alleen geldt voor financiële instellingen. ABN-baas Gerrit Zalm wordt vervolgens verzocht om de woorden “financiële instellingen” uit de tekst te krijgen, maar uiteindelijk verzon ING een formulering en stuurde de gewijzigde wet naar het ministerie die door de minister werd overgenomen.

Het Zweedse Handelsbanken zet veertig internationale bedrijven op een zwarte lijst, waaronder Shell omdat die bedrijven betrokken zijn geweest bij milieuschandalen, mensenrechtenschendingen, corruptie of het omstreden North Dakota oliepijpleiding project in de Verenigde Staten. Shell is onder andere de veroorzaker van de milieuverontreiniging in Nigeria. Andere bedrijven op de zwarte lijst zijn Chevron, Alstom, Deutsche Telekom, Lockheed Martin, Hewlett Packard Enterprises en Renault. Met de betrokken ondernemingen zijn bijna 5 miljard euro aan beleggingen gemoeid. Alle deelnemingen van Handelsbanken in die bedrijven worden beëindigd.

ECB

De rentes stijgen en voor roodstand of een lening voor de normale consument  gaat het langzaam maar zeker richting het wettelijke maximumtarief van 15%. Sinds kort zijn er nieuwe Europese regels met betrekking tot het berekenen van boeterentes. Banken gingen uit van een verkeerde rentevaste periode waaraan een hogere rentevoet hangt. AFM doet onderzoek naar de berekening van de te hoge oversluitboetes. De stichting Oversluitclaim gaat procederen en proberen het teveel betaalde terug te vorderen. Het zou gaan om bijna 5 miljard euro. SNS bank wacht het proces niet af en gaat klanten die te veel hebben betaald compenseren. ABN Amro is al van de voor klanten nadelige rekenmethode afgestapt en ook ING en de RABO beweren dat de berekeningen in orde en volgens de eisen van de wet zijn.

Van de 27 hypotheekverstrekkers bieden alleen ING, Obvion, SNS Bank, Regio Bank, Woonfonds en Centraal Beheer rentemiddeling aan. En dan geldt dat alleen voor klanten met een ongewijzigd inkomen. Is het inkomen in de tussentijd minder geworden dan kom je niet in aanmerking voor het oversluiten van je hypotheek.

Een Amerikaanse rechter van het Court of Appeals for the Second Circuit staat particulieren alsnog toe om banken ook in civiele zaken aan te klagen voor de manipulatie van de Libor rente. Volgens de uitspraak mogen particulieren en beleggingsfondsen onafhankelijk van reeds gedane schikkingen met de Amerikaanse justitie in de Verenigde Staten alsnog schadeclaims indienen. De uitspraak overruled de eerdere uitspraak van het lagere Amerikaanse rechtscollege van 2013.

HSBC, JPMorgan en Credit Agricole werden beboet voor bijna € 485 miljoen. De banken zijn de afgelopen jaren niet alleen met de Liborrente en derivaten in de weer geweest, maar ook met de manipulatie van de goudkoersen. Er zijn al een aantal officiële onderzoeken gaande naar onder andere ongedekte shortposities, waarbij niet alleen de centrale banken, maar wellicht ook de Federal Reserve betrokken is. Een voormalige handelaar van Barclays maakte in juni 2012 volgens de FCA misbruik van „zwaktes” in de handelssystemen van de bank, om de goudprijs te beïnvloeden. Barclays is hiervoor met 26 miljoen pond beboet, maar het beïnvloeden van de goudprijs werd door meer banken gedaan. Deutsche Bank heeft ook een schikking getroffen voor het manipuleren van de zilverprijs. Drie oud-handelaren van JPMorgan, Barclays en Citigroup staan terecht omdat zij via een geheime chatgroep informatie uitwisselden over het beïnvloeden van wisselkoersen. Philippe Moryoussef die was vertrokken naar Frankrijk om de Britse straf te ontlopen, kreeg uiteindelijk acht jaar cel opgelegd.

Emsley Deonicio Tromp is sinds 1991 directeur van de Centrale Bank van Curaçao en Sint Maarten en diens rechtsvoorganger de Centrale Bank van de Nederlandse Antillen. Hij staat terecht voor belastingfraude en wordt tevens verdacht van het witwassen van geld in de privésfeer. Tromp heeft volgens het OM, ‘het land Curaçao’ voor zo’n 2,8 miljoen euro benadeeld, maar is gewoon nog in functie.

Renteswaps en derivaten

De stichting Renteswapschadeclaim heeft voor elkaar gekregen dat tenminste 90% van de bij de stichting aangesloten gedupeerden zeer ruim door de banken worden gecompenseerd. 5 juli is er uiteindelijk met alle banken een regeling getroffen over de afhandeling van derivatenclaims. De regeling is niet van toepassing op grote vastgoedondernemingen, zeer grote bedrijven en ondernemingen die aantoonbaar de kennis over renteswaps in huis hadden. Rabobank treft een extra voorziening van 500 miljoen euro bovenop de 200 miljoen die al was gereserveerd. Omdat de compensatie voor de banken aftrekbaar is betaalt de belastingbetaler mee voor de malversatie van de banken. Rabobank verkocht zo’n 9.000 rentederivaten aan mkb’ers, ABN Amro circa 6.000 en ING Bank ruim 600. Door de oplopende uitvoeringskosten heeft de sector al bijna 2 miljard euro moeten reserveren.

ING zou smeergeldbetalingen van Telecombedrijf Vimpelcom hebben overgeboekt aan een Oezbeekse regeringsfunctionaris zonder dit te melden. De FIOD heeft bij de bank al in maart 2016 een inval en onderzoek gedaan. VimpelCom zelf schikte de zaak voor 795 miljoen met de Nederlandse en Amerikaanse autoriteiten. Het bedrijf had ruim 100 miljoen euro aan steekpenningen betaald om toegang te krijgen tot de lokale telefoniemarkt en het krijgen van 3G- en 4G-licenties. De regeringsfunctionaris zorgde er voor dat het bedrijf de afgelopen tien jaar meer dan 2,25 miljard euro omzette in Oezbekistan. Het Russische VimpelCom vestigde zich in 2010 in Amsterdam vanwege het gunstige belastingklimaat en is genoteerd aan de beurs in New York, waardoor ook de Amerikanen tot vervolging konden overgaan. De smeergeldbetalingen vonden plaats tussen januari 2006 en oktober 2011. Henk van Dalen was van september 2010 tot november 2013 financieel directeur van VimpelCom en in die periode werd op 19 oktober 2011 nog 30 miljoen dollar betaald. Van Dalen is nu commissaris bij Rabobank, Avebe, Macintosh, Brabantse Ontwikkelings Maatschappij, Evides, lid van de raad van toezicht bij het Erasmus Medisch Centrum en eerder ook directeur bij chemieconcern DSM en postbedrijf TNT. In 2015 werd op het vliegveld van Oslo de Noorse Jo Lunder, een oud-collega van hem gearresteerd wegens betrokkenheid bij de corruptie. De smeergelden zouden betaald zijn aan Gulnara Karimova, de dochter van de Oezbeekse leider Karimov. Volgens onderzoek kreeg zij in totaal meer dan 1 miljard dollar. De vrouw heeft na het bekend worden van de corruptiezaak huisarrest in de hoofdstad Tasjkent.

VimpelCom is een joint venture van het Noorse Telenor en de Russische Alfa Group en een van de grootste telecombedrijven ter wereld met een netwerk van 222 miljoen klanten in onder meer Rusland, Italië en Afrikaanse en Aziatische landen. In 2007 kocht de Gibraltese brievenbusfirma Takilant Ltd. van de presidentsdochter, 33,3 procent van de aandelen van een dochterbedrijf van VimpelCom voor 20 miljoen dollar. In 2009 kocht VimpelCom de aandelen weer terug voor 57,5 miljoen dollar. In 2007 betaalde Watertrail Industries Ltd., een dochteronderneming van VimpelCom 25 miljoen dollar aan Takilant. In 2011 betaalde Watertrail Industries Ltd. nog eens 30 miljoen dollar aan Takilant. Ook het Zweeds Finse Teliasonera en het Russische MTS worden verdacht van corruptie met Takilant. Ook deze geldstromen liepen via de ING, Fortis, ATB en Svenska Handelsbanen. Teliasonera betaalde ook 220 miljoen via een derdenrekening van advocatenkantoor Houthoff Buruma, die het weer doorstortte naar Fortuis, die het weer doorsluisde naar Takilant in Gibraltar.

Volgens de OCCRP zijn de grootste bedragen witgewassen via de Danske Bank (Denemarken, $1,2 miljard) en de Bank of China (ruim 700 miljoen). Een belangrijk tussenstation bij die transacties zou een Moldavische bank zijn. Hierbij zouden 500 bankiers en medewerkers van de Russische geheime dienst betrokken zijn. Ook zou Igor Poetin, een neef van de Russische president, een rol spelen in de fraude, vanaf een bank in Moskou.

cum-cum deals

De Duitse fiscus, justitie en de toezichthouder op de financiële sector Bafin. doen al jaren een grootschalig onderzoek naar het omstreden dividend(strippen) door meer dan 130 banken waaronder ook ABN AMRO. Spijtoptanten van deze belastingfraude konden zich tot 3 maart 2016 aangeven. ING ontkent hieraan te hebben meegedaan, maar ABN AMRO trof een voorziening van ongeveer 150 miljoen euro. In Duitsland zou behalve de DekaBank, de HypoVereinsbank en de HSH Nordbank ook de (Staats)Commerzbank hiermee gefraudeerd hebben, zo blijkt uit een rapport van PricewaterhouseCoopers (PwC). Ook Morgan Stanley, Deutsche Bank, UBS, BNP Paribas, JPMorgan Chase, Santander, het Engelse Barclays (280 miljoen euro) en de Canadese Maple bank (450 miljoen euro) werden gesnapt en aangepakt. Over een periode van tien jaar zou onterecht belasting op aandelen zijn teruggevraagd.

Met cum-ex en cum-cum deals werd voor circa 12 miljard euro aan belasting dubbel teruggevraagd door te profiteren van de traagheid van de afwikkelingssystemen van de belastingdienst. De schimmige aandelentransacties werden gedaan tussen drie partijen op of rond de dag dat dividend op een aandeel wordt uitgekeerd en de belasting daarop wordt afgedragen. Door de aandelen snel aan elkaar te verkopen kon de fiscus niet zien wie op welk moment de rechtmatige eigenaar was van de aandelen en hierover moest afdragen. Twee van de drie partijen konden zo dividendbelasting terugvragen, terwijl de uitgevende instelling deze één keer had betaald. Duitsland gaat de circa 10 miljard euro aan frauduleus verkregen belastingteruggaven uit de jaren 1999 tot 2012 terugvorderen. De betrokken banken staat op een zwarte lijst van de Duitse Belastingdienst in Wuppertal.

De zogeheten cum/ex-fraude kostte belastingdiensten in de Verenigde Staten, Duitsland en zeker tien andere Europese landen in totaal zo’n 150 miljard euro. Dat is drie keer zoveel als eerder werd ingeschat. Nederland zou relatief het zwaarst zijn getroffen. De hoogste Duitse rechtbank besloot eind juli 2021 dat de truc illegaal is. De Duitse autoriteiten zijn in verband met de zaak ook meermaals binnengevallen bij het kantoor van ABN Amro in Frankfurt. Het onderzoek naar de affaire loopt nog. De bank heeft in Nederland daarnaast het Openbaar Ministerie achter zich aan. Justitie heeft de bank als verdachte aangemerkt in een onderzoek naar het terugvorderen van dividendbelasting door een derde partij.

ABN AMRO (zie ook aparte ABN AMRO blog)

Gerrit Zalm verliet in 2017 de bank, een jaar eerder dan gepland na tumult over slecht toezicht bij witwasaffaires. Zalm trad eind 2008 aan en werd een paar maanden later officieel bestuursvoorzitter. Zijn contract werd in 2014 nog met vier jaar verlengd. ABN Amro gaat 975 tot 1.375 medewerkers afvloeien om zo structureel 200 miljoen euro per jaar te besparen. De private banking-activiteiten in Azië en het Midden-Oosten worden verkocht aan bank- en vermogensbeheerder LGT uit Liechtenstein. ABN AMRO kreeg van de AFM boetes van 750.000 euro en 2 miljoen euro voor de verkoop en het onvoldoende bijhouden van gegevens over aan het midden- en kleinbedrijf (mkb) met betrekking tot renteswaps. In Nederland werden in totaal zo’n 17.000 rentederivaten verkocht die bedoeld waren om renterisico’s af te dekken. Door de huidige negatieve rente hebben deze echter een negatieve waarde gekregen van miljarden euro’s. ING en ABN Amro hadden elk zo’n 180 miljoen euro geleend aan het Duitse fintechbedrijf en betalingsverwerker Wirecard.

ASN

In 2017 groeide het klantenbestand van SNS dochteronderneming ASN naar een totaal van 667.389. De groei zat in 2017 met name bij klanten met een algemene betaalrekening. Op 31 december 2021 waren er in totaal 834.917 klanten. De ASN Bank wordt gepromoot als gids bij het maken van duurzame keuzes. In de financiële sector, politiek en media is er volop aandacht voor klimaatverandering en de energietransitie. Het aantal nieuwe klanten groeide de afgelopen jaren flink, met in 2021 opnieuw de grootste toename (+6%) sinds 2012. Beleggingsrekeningen waren naar verhouding het meest populair (+19%) Het vermogen onder beheer steeg naar 15,9 miljard euro. 

Amsterdam Trade bank

De Amsterdam Trade Bank, dochter van de Russische Alfa bank verkeerde in zwaar weer en zocht naar nieuwe investeerders of kopers. De zwaar gesanctioneerde Russische oligarch Michaïl Fridman moest lijdzaam toezien hoe de rechtbank in Amsterdam de bank 21 april 2022 failliet verklaarde. De Amsterdam Trade Bank was een kleine bank met circa 100 medewerkers en ongeveer een miljard aan kapitaal was vooral actief in het leningensegment, aan het mkb. Ze bedienden ook een groep spaarders in Nederland, Duitsland en Oostenrijk. Zo’n 23.000 spaarders, voornamelijk in Nederland zijn gedupeerd. Bedragen tot 100.00 euro zijn gegarandeerd en beleggers kunnen maximaal 20.000 euro terugkrijgen via de compensatieregeling van de Nederlandse Bank. Bij de bank die in 1994 werd opgericht viel in 2017 de FIOD binnen vanwege het overtreden van de witwasregels. Door de oorlog met de Oekraïne werd in Amerika en het Verenigd Koninkrijk de moederbank gesanctioneerd. De bank in de verkoop zetten was de enige manier voor de oligarchen om de boel nog te redden. Zo’n 10.000 gedupeerde klanten van de failliete Amsterdam Trade Bank (ATB) hebben inmiddels hun geld teruggekregen. Dat is ruim de helft van de 700 miljoen euro van 23.000 spaarders. ATB /Alfa Bank is het eerste faillissement van een bank sinds de DSB Bank in 2009. Het compenseren moet feitelijk binnen tien werkdagen. Tegen enkele eigenaren van de Russische Alfa Bank zijn na de inval van Rusland in Oekraïne sancties afgekondigd. De bank staat op de sanctielijsten van de VS en het Verenigd Koninkrijk. De software van de betaalsystemen ging op slot waardoor de bank geen betalingen meer kon doen. In het waarborgfonds zit nu drie miljard euro, van de geplande vijf miljard.

AXA bank

Overgenomen door Crelan bank

BNG

Carel van Eykelenburg, de huidige voorzitter van de Raad van Bestuur van BNG verdient meer dan zes ton per jaar. Vanuit de 2e Kamer wordt geprotesteerd tegen dergelijke obscene vergoedingen. Kamerleden hebben al Kamervragen gesteld aan de minister van Financiën. De BNG Bank is volledig in handen van de overheid en heeft een maatschappelijke functie.

BNP Paribas

De Franse bank BNP Paribas schikte voor 350 miljoen dollar een koersmanipulatieaankacht.

Banco Popular

Banco Popular moest gered worden omdat deze niet meer op korte termijn aan de verplichtingen kon voldoen. Popular heeft de afgelopen jaren 37 miljard uitgeleend aan projectontwikkelaars voor vakantiebungalows, kantoren en huizen waarvan de waarde door de economische crisis kelderden. De kapitaalbuffer was zo sterk verslechterd dat de ECB de bank tot maatregelen dwong. De aandeelhouders draaiden op voor de verliezen. Banco Popular kon notabene bij de laatste stresstest van de ECB nog rekenen op een buffer van 7 procent.

Bank of America

Een federaal hof van beroep in Amerika heeft het vonnis van een lagere rechter teruggedraaid waarin werd bepaald dat Bank of America 1,2 miljard euro boete moest betalen voor fraude bij het doorverkopen van rommelhypotheken aan Fannie Mae en Freddie Mac. Dochteronderneming Countrywide was in 2013 schuldig bevonden aan misleiding bij het doorverkopen van slechte hypotheekleningen. Volgens de aanklagers verkochten de bankiers slechte leningen opzettelijk als goede leningen.

Bankia SA

Bankia fuseert met de kleinere concurrent Banco Mare Nostrum (BMN) Door de fusie zegt Bankia de positie als vierde bank van Spanje te verstevigen. De Spaanse overheid hoopt zo een betere prijs te kunnen krijgen als Bankia naar de beurs gebracht wordt. Door de fusie verwatert het staatsbelang naar 66,56% en de winst per aandeel zal naar verwachting met 16% stijgen. Bankia geeft 205,6 miljoen nieuwe aandelen uit voor de huidige aandeelhouders van BMN, die vervolgens gezamenlijk 6,67% van de stukken in Bankia bezitten. Bankia kreeg ongeveer 18 miljard euro steun van de EU om niet om te vallen. Bankia is de op drie na grootste (Staats)bank van Spanje, opgericht in 2010 door zeven reeds bestaande (bad) banken. In 2012 werd door de oppositiepartij PSOE een verzoek ingediend tot oprichting van een parlementaire onderzoekscommissie, maar dat voorstel werd verworpen door de regerende meerderheid van de PP met 175 stemmen tegen 139 die allen belangen of betrekkingen hadden met de bank. Een groep Spaanse activisten die zich “QuerellaPaRato” noemen (rechtszaak voor Rato) haalden intussen geld om Rodrigo Rato aan te klagen omdat voorzitter Rodrigo Rato met miljoenen aan compensaties kon opstappen. Verschillende aandeelhouders en voormalige personeelsleden toonden zich bereid te getuigen. Rodrigo Rato was tussen 2010 en 2012 bestuursvoorzitter van de Bankia die miljarden euro’s aan verliezen verzweeg en waarbij tienduizenden kleine investeerders hun spaargeld verloren. Rato wordt onder meer verdacht van witwassen, oplichting, belastingfraude en wanbestuur terwijl hij notabene zelf altijd fel uithaalde naar belastingfraudeurs. Rato was in Spanje minister van financiën, maar ook IMF baas.

Rodrigo Rato gebruikte via advocatenkantoor Finsbury Trust & Corporate Services Ltd. het Panamese advocatenkantoor Mossack Fonseca om zijn vermogen te verhullen voor de Spaanse belastingdienst. Rodrigo Rato was minister in het conservatieve kabinet-Aznar (1996-2004) en was tot 2007 directeur van het Internationale Monetaire Fonds (IMF). Rato liquideerde in 2013 zijn Panamese bedrijven Westcastle Corporation en Red Rose Financial Enterprises en maakte hij 3,6 miljoen euro over naar zijn eigen bankrekeningen en naar zijn bedrijf Vivaway Limited in het Verenigd Koninkrijk. Rato hield ruim twintig jaar een deel van zijn fortuin geheim via deze bedrijven. Zijn Panamese bedrijven stonden op naam van stromannen. De Spaanse justitie doet nu onderzoek naar de herkomst van het geld.

Barclays

7 juli 2016 kregen vier voormalige medewerkers van de Britse bank Barclays gevangenisstraffen voor hun aandeel in de Liborfraudezaak. Eén van de bankmedewerkers werd veroordeeld tot 6,5 jaar gevangenisstraf, twee van hen tot vier jaar en een tot twee jaar en negen maanden. Barclays werkte mee aan het onderzoek door justitie naar manipulatie van wisselkoersen. De drie banken hadden eerder al schikkingen getroffen waarbij de medewerking een eis was. Barclays ondervroeg sindsdien alle bankmedewerkers en bestudeerde 2,4 miljoen documenten en 100.000 audiofragmenten. In totaal werd er al zo’n 4,5 miljoen dollar aan boetes opgelegd. 19 juli 2018 zijn handelaren van zakenbanken Deutsche Bank en Barclays in Londen vanwege de Euribor fraude veroordeeld tot gezamenlijk dertien jaar celstraf. De Britse jury sprak eerder die maand enkele andere handelaren vrij. Euribor is een rentetarief dat banken gebruiken voor financiële contracten zoals consumentenleningen. Het tarief werd vastgesteld door onderling met elkaar hierover in het geheim afspraken te maken.

BES

Ricardo Salgado, de voormalige topman van de Banco Espirito Santo (BES) is onder huisarrest geplaatst in verband met het onderzoek naar onder meer belastingfraude, witwassen en corruptie en moest opstappen. Nog vijf anderen zijn ook verdacht en worden onderzocht door de Portugese autoriteiten. In ESFG zit behalve banken, verzekeringsmaatschappij, (Tivoli)hotels en ziekenhuizen ook het belang van 897 miljoen euro van Portugal Telecom SGPS SA, die nu ook betrokken is in een onderzoek van justitie. Het belang in PT kwam vlak voor de ondergang tot stand waardoor een groot deel van het verlies op het nu wankelende Portugal Telecom werd afgewenteld. ESFG heeft ook bezittingen in Brazilië waaronder enige energie projecten. Met 4.9 miljard euro steun van de EU moest Banco Espirito Santo, de op één na grootste bank van Portugal, eind juli 2014 gered en gesplitst worden. Het Portugese gerecht heeft sinds 2011 verschillende onderzoeken lopen naar Espirito Santo International (ESI) de moederholding van de private bank vanwege banden tussen Zwitserse fondsbeheerders en klanten in Portugal. De moedermaatschappij Espírito Santo Financial Group (ESFG) is inmiddels failliet. Ricardo Salgado hevelde tot het omvallen van BES elk jaar een stuk van de reserves uit de bank, als dividend via Luxemburg door naar Espírito Santo Cayman Islands Limited. De EU schoot er hierdoor een kleine 80 miljard euro bij in en de Franse groep Crédit Agricole, met 14,6% grootaandeelhouder van BES, moest 708 miljoen euro afschrijven.

BinckBank

BinckBank ziet de handelsactiviteit sterk afnemen en kreeg ook nog eens 150 claims voor een totaal van zo’n 3,8 miljoen euro van klanten van Alex die verlies hebben geleden op beleggingen. BinckBank kreeg van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) een boete van 500.000 euro voor het niet tijdig melden van ‘over the counter’ transacties in Luxemburg in de periode van 2010 tot 2014 en vanaf 2011 tot 2014 op XBRD, een derivatenbeurs in Brussel, en XMON, een derivatenbeurs in Parijs. Ondanks de financiële tegenslag nam BinckBank de snel groeiende online vermogensbeheerder Pritle over voor € 12,5 miljoen. Daarvan € 7,5 miljoen in contanten en een bedrag van € 5 miljoen in aandelen van Nederlandse online bank Binck. In de aankoop zit € 60 miljoen onder beheer van 6500 klanten en 28 medewerkers die nu in dienst komen bij BinckBank.

BPER

BPER Banca de Italiaanse bank uit Modena heeft de noodlijdende geldschieter Carige overgenomen van het Italiaanse depositogarantiefonds FITD, dat 80% van de aandelen bezit. De acquisitie zal eind juni 2022 worden afgerond. Gezamenlijk zullen de twee banken de nummer vier van het land worden, achter Intesa Sanpaolo, UniCredit en Banco BPM. BPER, stond bekend als Banca Popolare dell’Emilia Romagna. FITD doet eerst nog een extra kapitaalinjectie van 530 mln euro. Daarnaast kan BPER rekenen op €350 mln à €370 mln aan fiscale steun vanuit Rom. Als de aandelen van FITD zijn overgedragen, zal BPER Banca een bod doen op de 20% van de aandelen die nog in publieke handen zijn.

Brand New Day

Pensioenverzekeraar Brand New Day die in 2010 werd opgericht heeft een bankvergunning gekregen en wil als nieuwe spaarbank een fors hogere spaarrente. Brand New Day met een rente van 0,4 procent. Er worden nog geen betaalproducten aangeboden. De focus blijft liggen op pensioenproducten voor consumenten en bedrijven. Banksparen is een vorm van aanvullend pensioen. De bank heeft circa 150.000 klanten. Daar zijn in juli de 40.000 klanten van het overgenomen Allianz Nederland Asset Management bijgekomen. Het is de tweede keer dat de oprichters van Brand New Day een bankvergunning krijgen.

Bunq

Onlinebank Bunq leed in 2020 ruim 16 miljoen euro verlies en in 2021 ruim 13,4 miljoen euro. Ook voor 2022 worden rode cijfers ververwacht. Daarmee breekt het bedrijf de belofte die het afgelopen zomer deed, dat er voor het einde van dat jaar een einde zou komen aan de verliezen. Bunq werd in 2012 opgericht door de Nederlandse ondernemer Ali Niknam om een alternatief te bieden voor de traditionele banken. Naar eigen zeggen hebben klanten inmiddels ruim 1 miljard euro bij het bedrijf gestald. Sinds de oprichting schrijft Bunq al rode cijfers. Bij de overname van de Ierse kredietverschaffer CapitalFlow in juli voorspelde het bedrijf van oprichter Ali Niknam nog dat de bank voor het einde van 2021 structureel break even zou draaien. Stichtingen die het slachtoffer werden van een WhatsApp-fraude, eisen bijna een ton schadevergoeding van Bunq. De bankrekeningen van de organisaties, die vluchtelingen steunen en spaargeld van studenten beheren, werden vorig jaar door oplichters leeggehaald en de gedupeerden vinden de bank aansprakelijk voor de schade, omdat deze te laat zou hebben ingegrepen. De gedupeerde stichtingen vinden dat Bunq tekortschoot in het voorkomen van de fraude of het beperken van de schade, door niet of te laat op te treden toen er verdachte transacties werden uitgevoerd.  Er werd bijvoorbeeld in zeer korte tijd ruim 40 keer achter elkaar 900 euro overgeschreven naar een andere bank. En voor tienduizenden euro’s goud gekocht.  Ook bij studentenrekeningen was sprake van opmerkelijke transacties die alarmbellen hadden moeten laten rinkelen. In korte tijd werden bij hen 38 bedragen tussen 250 en 1500 euro overgeschreven naar een enkele andere rekening. Volgens de gedupeerde partijen leverde Bunq na de fraude bovendien gebrekkige nazorg en zij stellen Bunq dan ook formeel aansprakelijk voor 94.397 euro.  In het geval de stichtingen als gevolg van de fraude failliet gaan, willen zij de volledige schade daarvan op Bunq verhalen.

Dankzij de overname van CapitalFlow in 2021 verwachte Bunq voor het eerst  break even draaien. Bunq voerde een rechtszaak tegen De Nederlandsche Bank (DNB). De bank verzet zich tegen bepaalde onderdelen uit de witwasaanpak die de toezichthouder voorschrijft, waaronder de technologie die Bunq gebruikt. De uitspraak in deze zaak komt deze maand. Niknam moet veel juridische kosten maken en vind het ‘onbegrijpelijk’ als de technologie die Bunq gebruikt voor het screenen van mensen wordt verboden.

In 2012 startte Niknam, tevens oprichter van hostingpartij ​TransIP, de nieuwe bank Bunq. Zelf omschrijft hij de disrupter in de Nederlandse bankenmarkt als een informatisering bedrijf dat ‘toevallig’ bankdiensten levert. Bunq heeft naast de zelfbenoemde ‘Bunqer’ verder geen kantoren en is één van de partners van Apple Pay.

Carige

De Europese Centrale Bank (ECB) plaatste de Italiaanse bankengroep Carige onder volledig toezicht, nadat de 536-jarige bank er niet in was geslaagd een noodzakelijke kapitaalverhoging door te voeren. Het depositogarantiefonds moest uiteindelijk de bank voor een bankroet behoeden en de ECB stelde drie bestuurders aan die op zoek moesten naar een overnamepartner. Carige heeft €350 mln à €370 mln aan fiscale staatssteun ontvangen en klanten hebben ongeveer 3 miljard euro aan deposito’s teruggetrokken. Het verlies in 2019 bedroeg zo’n ​​783 miljoen. BPER Banca neemt het noodlijdende Carige eind juni 2022 over. De bank uit Modena bereikte hierover overeenstemming met het Italiaanse depositogarantiefonds FITD, dat 80% van de aandelen bezit. Gezamenlijk zullen de twee banken de nummer vier van het land worden, achter Intesa Sanpaolo, UniCredit en Banco BPM. Carige gold lange tijd als een van de hoofdpijndossiers van de regering, naast Monte dei Paschi di Siena. De in 1483 opgerichte Genuese bank ging in 2019 al bijna onderuit door de vele oninbare kredieten, managementproblemen en een lage winstgevendheid.

Citygroup

Citygroup werkte mee met justitie bij het onderzoek naar manipulatie van wisselkoersen nadat eerder al een schikking getroffen waarbij de medewerking een eis was.

Commerzbank

Ondanks hoge reorganisatiekosten maakte de bank 430 miljoen winst. In 2020 was dit nog een verlies van bijna 3 miljard. Topman Manfred Knof is in 2021 begonnen aan een reorganisatie. De belangrijke rente-inkomsten bleven stabiel en de provisies namen toe terwijl onderliggende kosten daalden. Voor de reorganisatie en het compenseren van gedupeerde klanten met leningen in Zwitserse franken werd bijna 2 miljard euro gereserveerd. De bank verwacht dit jaar een nettowinst van ruim 1 miljard te boeken en wil weer dividend gaan uitkeren in 2022. De bank schrapte tijdens de reorganisatie nog eens 7300 banen en stopte met het uitkeren van dividend. Het totaal aantal verdwenen banen komt daarmee op 9600. Bij Commerzbank werkten wereldwijd 50.000 werknemers. Commerzbank richt zich nu alleen nog op kleinere klanten en heeft onderdelen samengevoegd tot drie operationele divisies. Voor het hoofdkantoor in Frankfurt werd een leaseback constructie gedaan met een dochter van Samsung en dat leverde zo’n 600 miljoen euro zo. Commerzbank is nu huurder van het 259 meter hoge kantoorgebouw. Het Italiaanse UniCredit werkte aan een overnamebod op Commerzbank en zou het financiële concern willen fuseren met zijn eigen Duitse dochterbedrijf HypoVereinsbank. Ook andere Europese banken, zoals de Franse bank BNP Paribas, het Spaanse Santander en ING zouden mogelijk interesse hebben in de Commerzbank. De Financial Conduct Authority (FCA) legde de bank in 2020 een boete op van ruim 42 miljoen euro, vanwege het van 2012 tot 2017 gebrekkige toezichthouden op witwaspraktijken.

Credit Suisse

Credit Suisse ontliep een boete om gebreken bij de controle op witwaspraktijken, nadat de Zwitserse bank aanzienlijke verbeteringen heeft doorgevoerd bij de naleving van anti-witwasregels. Er wordt ook meer ingezet op vermogensbeheer en de investeringstak wordt afgebouwd. De bank schikte net als de Deutsche Bank met Justitie USA voor circa 5,3 miljard dollar voor het verkopen van risicovolle hypotheekbeleggingen in aanloop naar de financiële crisis. 2,8 miljard dollar hiervan gaat naar huiseigenaren en gemeenschappen die werden getroffen door het kelderen van de huizenprijzen. Credit Suisse had een voorstel van 5 tot 7 miljard dollar eerder afgewezen. De bank leed in het vierde kwartaal van 2016 opnieuw een miljardenverlies (bijna 2,2 miljard euro). Credit Suisse schikte in november 2017 ook voor 135 miljoen dollar haar koersmanipulatie. Bestuurders zouden de manipulatie van 2008 tot 2015 in stand hebben gehouden en enkele hooggeplaatste managers zouden de valutahandelaren hebben aangemoedigd hieraan mee te werken. Gelekte data hebben achttienduizend rekeningen blootgelegd van klanten die betrokken zouden zijn geweest bij marteling, drugshandel, witwassen van geld, corruptie en andere ernstige misdaden. De gegevens hebben betrekking op rekeningen van de jaren veertig tot ver in de jaren tien, maar betreffen niet de huidige activiteiten van de bank. Op de rekeningen stond in totaal meer dan 100 miljard Zwitserse frank (ongeveer 96 miljard euro). De oorzaak is een gebrek aan zorgvuldigheid bij het natrekken van cliënten (‘due diligence’) en ondanks herhaalde toezeggingen gedurende tientallen jaren om dubieuze klanten en illegale fondsen te verwijderen. Het gaat onder meer om een ​​mensenhandelaar in de Filipijnen, een beursbestuurder in Hongkong die is veroordeeld wegens omkoping, een miljardair die opdracht gaf tot de moord op zijn Libanese vriendin en leidinggevenden die het staatsoliebedrijf van Venezuela plunderden. Ook corrupte politici uit onder meer Egypte tot Oekraïne bankierden bij Credit Suisse. De bank verloor 5,5 miljard aan het faillissement van hedgefonds Archegos en het faillissement van Greensil Netherlands. De CEO Thomas Gottstein moest vertrekken en beleggers hebben het vertrouwen in de bank verloren De koers is in 2022 met 60% gedaald en de bank dreigt om te vallen. De aanstelling op 1 augustus  van een nieuwe CEO Ulrich Korner  heeft het tij niet kunnen keren.  Om beleggers gerust te stellen, gaat Credit Suisse tot 3 miljard Zwitserse frank ($3 miljard) aan obligaties terugkopen. Het Qatarese staatsinvesteringsfonds plaatst een belang in Credit Suisse door in te tekenen op de kapitaalverhoging. De Qatar Investment Authority, het staatsinvesteringsfonds, wil intekenen op de kapitaalverhoging van 4 miljard Zwitserse frank (4,05 miljard euro) die Credit Suisse wil doorvoeren. Het zou die aangrijpen voor het optrekken van zijn belang in de grootbank. De Qatari schoten Credit Suisse tijdens de bankencrisis van 2008 al financieel te hulp en en bezitten sindsdien een belang van 5 procent. Ze zijn daarmee de tweede grootste aandeelhouder, na het Amerikaanse investeringsfonds Harris Associates, een deel van de Franse bankgroep BPCE (Banque Populaire, Caisse d’Épargne), dat 10 procent in handen heeft. Qatar lijkt daarmee te reageren op het voornemen van de Saoedi’s om via de Saudi National Bank voor 1,5 miljard Zwitserse frank te participeren in de kapitaalverhoging van Credit Suisse. Via een ander vehikel heeft Saoedi-Arabië al een belang van 4,9 procent in de Zwitserse grootbank. Qatar en Saoedi-Arabië zijn buurlanden, maar de relaties tussen de twee zijn gespannen. Als zowel de Qatari als de Saoedi’s vers geld stoppen in Credit Suisse, zal 20 tot 25 procent van het kapitaal van de bank in handen zijn van investeerders uit het Midden-Oosten. De kredietbeoordelaar S&P Global Ratings verlaagde de kredietrating voor de langetermijnschulden van Credit Suisse Group van BBB tot BBB-. De nieuwe rating is maar een stap verwijderd van BB, de zogeheten rommelrating. Met de tiende achtereenvolgende koersdaling meind november 2022 is de 166 jaar oude bank ruim een kwart minder waard geworden. Ten opzichte van begin dit jaar is Credit Suisse al tweederde van zijn marktwaarde kwijtgeraakt. Gemiddeld staan Europese banken dit jaar op een verlies van nog geen 5%. Beleggers waarderen de bank inmiddels op ZFr 9,4 mrd. De laatste keer dat Credit Suisse zo goedkoop was, was begin jaren 90. De bank waarschuwde voor een verlies over de laatste drie maanden van het jaar tot ZFr 1,5 mrd. Dat zou het vijfde kwartaalverlies op rij zijn. Over het derde kwartaal was er sprake van een negatief saldo van ZFr 4 mrd. Credit Suisse verwacht verder verliezen te lijden bij vermogensbeheer maar bovenal bij de zakenbankactiviteiten. De bank ondergaat ondertussen een ingrijpende verbouwing, waarmee de kwakkelende bank er bovenop hoopt te komen. De onderneming is van plan het personeelsbestand tegen 2025 met ongeveer negenduizend te verminderen. De investeringsbank wordt opgesplitst met meer aandacht voor private banking. Apollo Global Management heeft de afdeling schuldsecurisatie gekocht. Daarvoor verstrekt Credit Suisse zelf een lening aan de investeringsmaatschappij. Om de bedrijfssanering verder te bekostigen heeft de bank de aandeelhouders gevraagd om een kapitaalverhoging van ZFr 4 mrd. Via een claimemissie wil Credit Suisse ZFr 2,2 mrd ophalen en daarnaast wil het onderhands voor ZFr 1,8 mrd aan aandelen plaatsen bij grote investeerders uit Saoedi-Arabië en Qatar. Ondanks de animo uit het Midden-Oosten is de verzekeringspremie tegen het omvallen van de bank ondertussen fors opgelopen. Volgens S&P Global Market Intelligence is de vijfjaarscreditdefaultswap eind november 15% duurder geworden op 398 basispunten. Er moet nu een jaarpremie van €398.000 betaald om vijf jaar lang €10 mln aan Credit Suisse-obligaties te verzekeren tegen wanbetaling. Begin dit jaar stond de koers van die swap nog op 57 basispunten.

Crelan

Crelan heeft AXA bank overgenomen en is een van de grootste banken in Belgie. Met een succesvolle uitgifte van obligaties voor grote beleggers slaagt de bank in een eerste grote test op de financiële markten sinds ze vorig jaar AXA Bank België overnam. Sinds Crelan eind vorig jaar de toelating kreeg om AXA Bank België te kopen is de bank volop bezig met de integratie van die groep. Om dat proces tegen eind 2024 afgerond te krijgen moet de bank haar IT-infrastructuur aanpassen en haar productaanbod bijsturen. De bank past ook haar financiële buffers aan om in orde te zijn met de Europese regelgeving. Die bepaalt dat banken een extra stootkussen van zowel eigen middelen als vreemd vermogen moeten aanhouden dat ze in noodsituaties kunnen inzetten om te vermijden dat een redding met belastinggeld nodig is. Met dat doel voor ogen haalde Crelan dinsdag 300 miljoen euro op door schuldpapier uit te geven bij grote investeerders. Een primeur, want het was de eerste keer dat de coöperatieve bank bij institutionele partijen aanklopte voor zo’n kapitaaloperatie. De vraag naar de obligaties die over een looptijd van drie jaar een jaarlijks rendement van 5,4 procent bieden, bleek groter dan het aanbod. Grote partijen hadden voor 350 miljoen euro ingetekend op het aanbod, vijftig miljoen euro meer dan wat mogelijk was. Crelan is van plan op gezette tijden gelijkaardige kapitaaloperaties te lanceren om zijn buffers aan te sterken. De bank heeft de mogelijkheid om de komende jaren zo’n 3 miljard euro uit te geven van het soort obligaties dat dinsdag werd verkocht aan grote beleggers. n de eerste zes maanden van 2022 boekte de bank een nettowinst van 55,9 miljoen euro. In dezelfde periode een jaar eerder was dat nog 12,7 miljoen euro, maar dat is exclusief de overname van AXA Bank. Crelan had een boekhoudkundige meevaller van 3,7 miljoen euro omdat het na een herziening van de overnamewaardering iets minder dan verwacht op tafel moest leggen voor AXA.

DSB

Dirk Scheringa betaalde 1 miljoen euro aan de curatoren en zag af van zo’n 10 miljoen euro aan vorderingen. In 2012 werd hij door de curatoren aansprakelijk gesteld waarbij beslag werd gelegd op twee huizen. Scheringa investeerde in spelers voor voetbalclub AZ, het Dirk Scheringa museum, een schaatsploeg en twee zakenvliegtuigen. Voormalig operationeel directeur Hans van Goor heeft afstand moeten doen van zijn vordering van ruim 270.000 euro. De boedel van DSB heeft nog leningen uitstaan, onder de handelsnaam Finqus. Scheringa wil nu met zijn bedrijf CS Factoring en de lege beurshuls Lavide naar de beurs. Voormalig financieel directeur Gerrit Zalm wordt uiteindelijk toch niet aansprakelijk gesteld omdat er “geen gronden voor aansprakelijkheid” zijn van Zalm en de andere toenmalige DSB-bestuurders. Gerrit Zalm was van 2007 tot 2008 hoofdeconoom bij de nu failliete DSB. Bij de uitspraak over de Dirk Scheringa Bank was ernstige kritiek over de vergaande verwevenheid tussen DSB Bank en DSB Beheer, een opmerkelijk gebrek aan continuïteit bij de invulling van sleutelposities binnen de DSB. Accountant Ernst & Young heeft grote fouten gemaakt bij de controle en mag van het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBB) een halfjaar lang het beroep niet meer uitoefenen omdat de accountant op meerdere punten tekort is geschoten. Door ambtenaren van Financiën en functionarissen van De Nederlandsche Bank (DNB) onder ede te laten horen, hoopt Scheringa te bewijzen dat zijn DSB negen jaar geleden doelbewust is kapotgemaakt. De Rijksrecherche concludeerde eerder in een onderzoek dat niet vast te stellen is óf, en zo ja door wie, er is gelekt aan de media. Er waren meer dan 500 mensen op de hoogte van de faillissementsaanvraag. Scheringa wil 830 miljoen euro schadevergoeding eisen wanneer blijkt dat destijds doelbewust door De Nederlandsche Bank in 2009 naar de pers gelekt is dat DSB Bank geliquideerd zou worden. De curatoren en hun adviseurs hebben ruim 67 miljoen euro verdiend aan de afwikkeling van het faillissement van DSB Bank, die twaalf jaar duurde. De curatoren Rutger Schimmelpenninck en Ben Knüppe hebben voor 31,8 miljoen euro aan kosten gefactureerd. Andere adviseurs schreven voor nog eens 18 miljoen euro aan rekeningen. De curatoren willen de kosten verhalen op toezichthouder DNB en verwachten dat deze alle schuldeisers zal betalen. De afwikkeling duurt vijf tot tien jaar. Gerrit Zalm was financieel directeur bij DSB tussen 2007 en 2008 en probeerde de publicatie van een kritisch rapport over de ondergang van de bank en de rol die hij daarin speelde tegen te houden. In het rapport stond onder andere dat DSB de zorgplicht had geschonden. De curatoren besloten om circa 8.000 gedupeerden van het faillissement hun volledige vordering uit te keren mits ze afzien van rente en andere aanspraken. Ook 500 leveranciers van DSB en 22.000 polis klanten waarbij de bank destijds veel te veel provisie had gerekend mocht een schadeclaim indienen. De meeste schuldeisers ontvingen zo’n driekwart van hun vordering en kunnen nu de resterende 90 miljoen euro verwachten. Ruim 300 achtergestelde depositohouders krijgen ook hun geld terug. De DSB boedel heeft nog zo’n 77.000 leningen uitstaan ter waarde van ongeveer 3,9 miljard euro. Scheringa stopte begon vervolgens met CS Factoring om het daarna naar de beurs te kunnen brengen, maar dat ging op het laatste moment niet door. Scheringa wilde daarna een politieke carrière, maar werd maart 2016 uit de Ondernemerspartij van Hero Brinkman gezet omdat hij zijn lidmaatschapsgeld niet had betaald. Daarna werd hij het gezicht van ICO Headstart, een bedrijf dat ondernemers helpt bij het lanceren van cryptocurrencies. De samenwerking tussen ICO HeadStart en Dirk Scheringa was van korte duur. Scheringa zou niet genoeg kennis hebben van de materie en ook zijn Engels was gebrekkig. In 2017 startte hij met Nationale Bedrijvencheck (NBC) waarmee hij gezondheidskeuringen zou gaan verzorgen voor werknemers van bedrijven. Door deze te laten uitvoeren door huisartsen, dacht het bedrijf de keuringen te kunnen laten vergoeden onder de basiszorgverzekering. Maar de Nederlandse Zorgautoriteit trapte daar niet in. Leverancier Convins kreeg vervolgens de rekeningen niet betaald en stapte naar de rechter. Die oordeelde dat het bedrijf van Scheringa de rekeningen van ruim 100.000 euro inderdaad moest betalen. Maar omdat dat ook na het vonnis niet gebeurde, vroeg Convins het faillissement aan. Volgens Convins-eigenaar Nikos van der Laan is het waarschijnlijk dat de curator nu de handelswijze van de voormalige bestuurders Scheringa en Paul Vlaanderen gaat onderzoeken. De curator doet onderzoek naar de oorzaken van het faillissement en de eventuele bestuursaansprakelijkheid. De afwikkeling van het faillissement duurde in totaal 12 jaar. In 2021 werd de laatste leningenportefuile verkocht en resterende 200 schuldeisers voor en bedrag van 838 miljoen euro terugbetaald. Voor het deel wat overblijft is uitstel van betaling gekregen van de rechter in Amsterdam. Honderdduizenden voormalige klanten van de bank kunnen nog wat extra geld tegemoetzien voornamleijk rente over gelden van na het faillissement van dik twaalf jaar terug. Na aftrek van de verwachte uitvoeringskosten is er nog ongeveer 650 miljoen euro over om uit te keren. Daarmee zou DSB 88 procent van de rentevorderingen kunnen betalen. Als de uitdeling is afgerond, zal DSB echt ophouden te bestaan. Voor een groot deel van de mensen gaat het waarschijnlijk om minder dan 10 euro extra compensatie, maar het kan bij anderen ook om hogere bedragen gaan. In juni 2022 is begonnen met het uitdelen van het laatste restje geld aan schuldeisers. Oud-klanten die een spaarrekening hadden bij de bank van ondernemer Dirk Scheringa toen die failliet ging, kunnen op een speciale website zien of ze nog wat geld tegemoet kunnen zien. Spaarders die na de faillietverklaring op 19 oktober 2009 een aantal maanden op hun geld hebben moeten wachten, hebben recht op rente over deze periode. Die wordt nu uitgekeerd. Er is nog ongeveer 650 miljoen euro om uit te keren. Het bedrag moet worden verdeeld onder honderdduizenden mensen. Dat het afwikkelen van het faillissement vervolgens zo lang duurde, komt onder meer doordat er ook een oplossing nodig was voor claims van voormalige klanten die DSB beschuldigden van bijvoorbeeld overcreditering. De curatoren van de Bank zoeken nog zo’n 173.000 rekeninghouders die recht hebben op misgelopen rente. Er zijn brieven verstuurd maar veel post kwam retour. Het faillissement van de bank werd in december vorig jaar afgerond. Toen bleek dat nog 283.000 rekeninghouders van de voormalige bank recht hebben op in totaal 48 miljoen euro aan misgelopen rente. Bij 100.000 mensen gaat het misschien om een tientje, bij anderen om meer”, zei curator Ben Knüppe. 110.000 klanten hebben zich wel gemeld. Aan hen is 25 miljoen euro uitgekeerd.

Danske bank

In de Estse hoofdstad Tallinn AFP is Danske bank gevestigd. Topman van de grootste bank in Denemarken Thomas Borgen moest net als de topman van ING vertrekken nadat ook daar identieke witwaspraktijken uitkwamen. Tussen 2007 en 2015 werd 200 miljard euro’s via de bankkantoren in Estland geld van onder andere Russische criminelen witgewassen via honderden transacties. Thomas Borgen was de verantwoordelijke voor de misbruikte bankrekeningen in Estland. Advocatenbureau Bruun & Hjejle concludeert in 2018 opnieuw 

 

Credit Suisse gaat door de grootste crisis in zijn 166-jarige bestaan. De reputatie van de internationaal actieve investeringsbank is aangetast door een reeks schandalen en verliezen. Om de balans te verstevigen en het vertrouwen van de financiële markten terug te winnen, zoekt Credit Suisse 4 miljard Zwitserse frank vers kapitaal.

 

Tegelijk kondigde de bank een ingrijpende herstructurering aan waarbij 9.000 van de 52.000 jobs de komende drie jaar verdwijnen. Verder wordt de focus verlegd van investeringsbankieren naar het minder wisselvallige vermogensbeheer.

 

Kredietrating

De kredietbeoordelaar S&P Global Ratings verlaagde woensdag de kredietrating voor de langetermijnschulden van Credit Suisse Group van BBB tot BBB-. De nieuwe rating is maar een stap verwijderd van BB, de zogeheten rommelrating. S&P denkt dat de aangekondigde herstructurering serieuze uitvoeringsrisico’s inhoudt in het huidige volatiele financiële en economische klimaat.

at het gros van de verdachte geldstromen bij Danske een illegale oorsprong lijkt te hebben en vooral van ex-Sovjet-staten naar het westen liep. Danske moet toegeven dat er zo’n 200 miljard euro aan dubieus geld door het kleine Estlandse filiaal is ­gestroomd. Tot 2015 konden Russen, Moldaviërs en Azerbeidzjanen zonder problemen bankieren. Tienduizenden verdachte transacties werden zonder controle doorgelaten. Deutsche Bank verbrak in 2015 de relatie met Danske Bank Estland omdat toen al duidelijk was wie de clientèle waren. Vooral de Moldavische klanten riepen wantrouwen op. Nadat een klokkenluider in 2013 ruchtbaarheid gaf aan de witwaspraktijken startte de bank een summier eigen onderzoek die ook niet met de top van de bank werd gedeeld. Het Openbaar Ministerie startte in augustus 2018 zelf een strafrechtelijk onderzoek. De bank kan een boete tegemoet zien die even hoog of in de buurt ligt van de boete die ING Nederland kreeg namelijk 650 tot 750 miljoen euro. De bank kan ook represaillemaatregelen van de Amerikaanse toezichthouders verwachten. De beurskoers van het aandeel Danske Bank verloor een derde van zijn beurswaarde. Veel vooral kleinere transacties gingen ook naar via de Trade bank naar Nederlandse banken zoals ABN AMRO ING en RABO en het bedrijfsleven. De praktijken vonden plaats tussen 2007 en 2015 toen Rehe aan het hoofd stond van de Estse afdeling. Hij stapte in 2015 op en werd getuige in het witwasonderzoek. Er lopen nu in meerdere landen strafrechtelijke onderzoeken naar de bank. Het financiële concern heeft al laten weten zich helemaal terug te trekken uit de Baltische staten en Rusland in verband met het schandaal. Rehe werd dood gevonden nadat hij verdween uit zijn woning in de hoofdstad Tallinn. Er zijn aanwijzingen die duiden op zelfmoord.

Deutsche Bank

Over 2021 maakte de bank een nettowinst van 2,5 miljard en dat is vier keer zo hoog als die over 2020. De bank had jarenlang dieprode cijfers Twee jaar geleden begon bestuursvoorzitter Christian Sewing aan een radicale sanering aan die het bedrijf nu weer op winst zet. Deutsche Bank vormt het grootste gevaar voor het bankensysteem en en had gered moeten worden door een fusie met Commerzbank, maar deze werd afgeblazen. Deutsche Bank kampt al tijden met miljarden verlies. Nadat topman John Cryan aan de kant werd geschoven moest ook operationeel directeur Kim Hammonds vertrekken. Ze zou op een intern evenement in maart hebben gezegd dat Deutsche Bank het meest disfunctionele bedrijf is, waar ze ooit voor heeft gewerkt. De grootste bank van Duitsland kreeg zware boetes, waardoor er in 2018 een nettoverlies van 6,8 miljard euro ontstond. Christian Sewing werd de nieuwe CEO en volgde de slecht presterende John Cryan op. Sewing (47) was tot nu toe samen met Marcus Schenck de vicevoorzitter van de raad van bestuur en is al zijn hele werkzame leven in dienst van Deutsche Bank. Sewing werkte onder meer voor de bank in Frankfurt, Londen, Singapore, Tokio en Toronto en is al de derde CEO in zes jaar tijd. De jaaromzet daalde na de reorganisatie met maar liefst 9 procent.

Zes huidige en voormalige managers van Deutsche Bank werden in staat van beschuldiging gesteld en veroordeeld tot celstraffen tot zeven jaar voor het derivatenschandaal bij de Italiaanse Monte dei Paschi di Siena bank. Ook voormalige topmannen van de Japanse bank Nomura en Monte dei Paschi di Siena werden veroordeeld. Het gaat in totaal om dertien bankiers. Bij de Italiaanse bank zouden verliezen tussen 2008 en 2012 via ingewikkelde financiële constructies zijn gemaskeerd. In 2011 verkocht de bank Italiaanse staatsobligaties om de waarde er van te manipuleren. Justitie deed een inval in het Italiaanse hoofdkantoor van Deutsche Bank in Milaan en nam e-mails en documenten in beslag. De bank had voor zo’n 8 miljard euro aan obligaties waar zwaar verlies op werd geleden. Ze verkochten 7 miljard aan staatsobligaties en hebben klanten daarover verkeerd geïnformeerd. De Securities and Exchange Commission (SEC) onderzoekt een vermeende fraude waarbij de waarde van verpakte hypotheekleningen kunstmatig hoog zou zijn gehouden om in 2013 verliezen te verhullen. Verliezen op de leningen zouden over een langere periode zijn uitgesmeerd dan is toegestaan waarmee honderden miljoenen verliezen onopgemerkt bleven. Door verliezen op de leningen met vertraging in de boeken te zetten werd de winst van de bank geflatteerd. De voormalige bestuurders moeten meebetalen aan de opgelegde boetes. Voordat de huidige topman John Cryan in 2015 aan het roer kwam, werd Deutsche Bank geleid door Anshu Jain en Jürgen Fitschen. Daarvoor was Josef Ackermann tien jaar lang de hoogste baas. Cryan zei eerder al dat zijn voorgangers te veel nadruk legden op winst op de korte termijn en de bank onnodig complex en inefficiënt maakten.

In 2009 haalden bankmedewerkers 37 miljoen dollar binnen, door zonder toestemming met eigen geld via een extern hedgefonds te investeren in een omstreden constructie. De belegging was in 2009 voor de bank zelf opgetuigd. Een van de leidinggevenden stak 1 miljoen dollar in de constructie om verdiende er snel 9 miljoen dollar mee. Deutsche Bank onderzoekt de transactie en heeft alvast alle bonussen van de betrokkenen opgeschort. In 2015 kreeg de bank een boete van 2,2 miljard euro vanwege de Libor affaire. Zeven voormalige managers van de bank werden veroordeeld wegens belastingontduiking bij de handel in CO2-emissierechten. Een van hen kreeg drie jaar gevangenisstraf en de anderen kregen voorwaardelijke straffen of boetes en werden schikkingen getroffen. De betrokkenheid van nog vijftien andere werknemers en oud-medewerkers wordt nog onderzocht. De bank is al in 2010 gestopt met de handel in de emissierechten en heeft 220 miljoen euro aan onrechtmatige belastingkortingen terugbetaald. Russische klanten zouden via de bank 6 miljard euro hebben witgewassen.

In 2015 werd in totaal een verlies na belastingen geleden van 6,7 miljard euro en in 2016 1,4 miljard. Een Britse bankier van Deutsche Bank is 12 mei 2016 in Londen veroordeeld tot 4,5 jaar cel voor handel met voorkennis. Barclays, Deutsche Bank, HSBC, Scotiabank en Société Générale werden half april 2015 voor de rechtbank gedaagd wegens manipulatie met goudprijzen. Terwijl ze overlegden over de nieuwe goudprijs werd ondertussen met voorwetenschap doorgehandeld op de goudmarkt.

De bank schikte in oktober 2017 opnieuw in de afwikkeling van de Libor-affaire voor ruim 186 miljoen euro met 45 Amerikaanse staten. De bank verkocht financiële producten die waren gekoppeld aan het door de bank gemanipuleerde rentetarief waarmee hoge kosten in rekening werden gebracht. Deutsche Bank moest hiervoor eerder ook al meer al 2,5 miljard dollar aan boetes betalen. Bankier Christian Bittar kreeg voor de Euribor fraude een gevangenisstraf van vijf jaar en vier maanden. Bittar ging akkoord met een boete van $4,3 miljoen

De Deutsche Bank slankt de Nederlandse tak sinds 2013 af en heeft van de oorspronkelijke 18.000 veelal verliesgevende mkb-klanten nog circa 4.500 klanten die een langlopende lening hebben over. Deutsche Bank lijdt in Nederland nog steeds een jaarverlies van 94 miljoen euro, zonder vooruitzichten op verbetering. Deutsche Bank Nederland was vorig jaar goed voor een jaaromzet van ruim 330 miljoen euro. Met een reorganisatie en het schrappen van bijna 3000 banen probeert de bank de boel weer op de rails te krijgen. In Duitsland wordt het aantal vestigingen met een kwart teruggebracht van 723 naar 535. De Amerikaanse divisie zakte voor de tweede keer op een rij voor de stresstest van de Fed. Deutsche Bank leed in 2015 een verlies van 6,7 miljard euro. Het IMF noemde de bank het grootste gevaar voor de stabiliteit van het bankensysteem. De bank tracht zich van de ondergang te redden door een fusie met Commerzbank. Wallstreet liet de bank 30 september hard vallen. De Bank heeft de Mexicaanse divisie spoorslags verkocht aan InvestaBank.

Met de SEC werd een schikking getroffen voor bijna 14,5 miljoen euro, omdat de Amerikaanse anticorruptiewetgeving werd overtreden door in China en Rusland op verzoek van de lokale ambtenaren familieleden van hen in dienst te nemen. Het strenge sollicitatiesysteem van de bank werd hiermee omzeild, waardoor minder gekwalificeerde mensen werden aangenomen. De corrupte sollicitatieprocedures werden niet vastgelegd om ontdekking te voorkomen.

Eerder werd geschikt voor circa 3 miljard euro vanwege het verstrekken van foute hypotheken in het verleden. Bovendien stelde de bank een bedrag van 4,1 miljard dollar ter beschikking voor verlichting van deze hypotheken bij de Amerikaanse klanten. Justitie had eerder een schikkingsvoorstel van zo’n 12,5 miljard euro gedaan, maar dat had de bank afgewezen. Deutsche Bank heeft ook rechtszaken lopen vanwege de rommelhypotheken die het heeft verstrekt en eerder al 5,5 miljard euro gereserveerd voor schikkingen. 5 januari 2017 werd besloten om 95 miljoen dollar (91 miljoen euro) te schikken met de Amerikaanse justitie vanwege belastingontduiking in 2000 via een netwerk van mantelbedrijven. In Italië heeft justitie een strafzaak in gang gezet tegen een medewerker en vijf oud-bestuurders. De koers van de bank daalt al sinds de zomer van 2015. Begin augustus 2015 stond het aandeel nog op circa 32 euro en deze staat nu nog zo’n 10,75 euro. De in 2007 aangekochte Britse verzekeringstak Abbey Life Assurance wordt verkocht voor circa 1,1 miljard euro. Afgelopen week is de beurskoers van Deutsche gedaald tot 6,43 euro. Ruim een jaar geleden was de koers nog 28 euro, en voor de financiële crisis zelfs meer dan 100 euro. De koninklijke familie van Qatar zou overwegen om haar belang te vergroten van circa 10 naar mogelijk 25 procent. De bonussen voor topbestuurders zijn voorlopig geschrapt. Het personeel van Deutsche Bank mag ondanks de malaise over 2017 een bedrag van 2,2 miljard euro verdelen als bonus. Het bestuur van de bank ziet voor het derde jaar op rij af van een variabele beloning en overweegt om één op de vijf medewerkers in de VS af te laten vloeien. De definitieve beslissing hierover wordt binnenkort genomen. Bij de Amerikaanse divisie werken nu nog circa 10.300 medewerkers. Dat is ongeveer een tiende van het totale personeelsbestand van de bank.

Deutsche Bank schikt met woningcorporatie Vestia voor een bedrag van 175 miljoen euro vanwege het derivatenschandaal dat Vestia bijna deed omvallen. Met de schikking zijn alle vorderingen van de Rotterdamse corporatie op de Duitse bank van tafel. De Rotterdamse woningcorporatie diende al drie jaar geleden bij het Britse High Court een schadeclaim in van zo’n €830 miljoen tegen Deutsche, wegens de levering van ‘giftige derivaten’. Tussen 2005 en 2011 verkochten de Duitsers vanuit hun Londense filiaal voor honderden miljoenen euro’s rentederivaten aan Vestia, oorspronkelijk bedoeld als bescherming tegen rentestijgingen. De handel liep via een frauduleuze constructie van tussenpersoon Arjan Greeven en Vestia-kasbeheerder Marcel de Vries. Vestia stelde zich in de Britse procedure, samen met Arjan Greeven, op het standpunt dat managers bij Deutsche op de hoogte waren van de fraude maar desondanks doorgingen met de verkoop van derivaten. Daarmee zou de bank de corruptie in de hand hebben gewerkt. In totaal zou Deutsche aan deze derivatenverkoop aan Vestia zo’n €114 miljoen hebben verdiend.

Internationale institutionele beleggers, waaronder Renaissance Technologies (Ren Tec), één van ‘s werelds best presterende hefboomfondsen halen sinds begin juli dagelijks circa 1 miljard dollar aan beleggingen weg de bank, nadat werd aangekondigd dat 18.000 van de 91.500 werknemers worden ontslagen en 74 miljard aan dubieuze leningen wordt overgeheveld naar een ‘bad bank’.

Deutsche bank ligt ook onder vuur bij de Amerikaanse Justitie, vanwege haar banden met het Maleisische investeringsfonds 1MDB. Justitie onderzoekt in hoeverre de Duitse bank de Amerikaanse wetten heeft overtreden toen ze in 2014 het investeringsfonds hielp bij een kapitaalsverhoging van 1,2 miljard dollar. Mogelijk was daarbij sprake van witwassen. Deutsche Bank is de tweede bank wier rol wordt onderzocht, eerder gebeurde dat al bij de Amerikaanse investeringsbank Goldman Sachs. Een vroeger directielid van Goldman ging aan de slag bij Deutsche Bank. Tim Leissner, een voormalig medewerker van Goldman Sachs die schuldig pleitte in het corruptieschandaal rond 1MDB, zou de autoriteiten hebben geïnformeerd over de betrokkenheid van de Deutsche Bank. De Duitse justitie is eind 2018 binnengevallen bij de bank. Liefst 170 medewerkers van de politie, het openbaar ministerie en de belastingdienst doorzochten zes verschillende gebouwen in Frankfurt, op zoek naar bewijsmateriaal voor witwassen op basis van informatie in de Panama Papers en Offshore Leaks. De bank zou klanten hebben geholpen met het oprichten van vennootschappen in belastingparadijzen, met name op de Britse Maagdeneilanden. Via die vennootschappen zou geld dat verdiend is met criminele activiteiten zijn witgewassen, mogelijk met medeweten van de bank of de medewerkers. Volgens de autoriteiten zou alleen al in 2016 311 miljoen euro zijn witgewassen voor meer dan 900 klanten, zonder dat de bank dit meldde bij de autoriteiten. Ook blijkt de financieel adviseur van een lid van de Saoedische koninklijke familie smeergeld gekregen te hebben Medewerkers van de bank betaalden de adviseur 1,1 miljoen dollar (zo’n 1 miljoen euro). Deutsche Bank kwam de betalingen, die hebben plaatsgevonden tussen 2011 en 2012, op het spoor na intern onderzoek. Daaruit bleek dat bankmedewerkers van de afdeling vermogensbeheer de financieel adviseur ook gepaaid hebben door zijn nicht een stage aan te bieden op de juridische afdeling in Londen en haar uit te nodigen voor een exclusief congres in een Zwitsers skiresort St. Moritz.FGH.

Deutsche Bank wil voor 26 miljoen euro schikken in de kwestie met de overleden miljardair en kindermisbruiker Jeffrey Epstein. Het bedrag komt bovenop de boete van 150 miljoen dollar die eerder al is betaald aan de DFS. Door het slechte toezicht zou na het Epstein-schandaal de koers van de bank op de beurs onderuit gegaan zijn. De zaak draait om de zogenoemde Know Your Customer (KYC) procedures. In 2013 werd Epstein binnengehaald als klant, ondanks dat hij eerder al veroordeeld was wegens kindermisbruik in Florida. Zes jaar later werd hij opgepakt op verdenking van misbruik van talloze minderjarige vrouwen. Hij pleegde zelfmoord in zijn cel in afwachting van de omvangrijke zaak. Volgens DFS heeft Deutsche Bank nagelaten voldoende toezicht te houden over de honderden transacties ter waarde van miljoenen dollars die Epstein via de bank deed. De bank had, gezien het verleden van Epstein en de hoeveelheid informatie waarover het beschikte, veel scherper moeten zijn en nader onderzoek moeten doen, aldus de instantie. Deutsche bank was op de hoogte van de reputatie van Epstein, maar deed daar veel te weinig mee. De transacties betroffen onder meer schikkingen met advocatenkantoren, betalingen aan Russische modellen en betalingen aan mensen van wie werd beweerd dat ze betrokken waren bij het seksueel misbruiken van jonge vrouwen. Deutsche Bank ontkent zoals gebruikelijk en probeerde een Amerikaanse rechter te overtuigen om de klacht af te wijzen. Maar de rechter ging niet mee in dat verzoek.

Het laatste fiasco ging om het faillissement van Archegos in 2022, waardoor aandelenpakketten van ViacomCBS en Discovery tegen bodemprijzen moesten worden verkocht. Het hedgefonds maakte veelvuldig gebruik van geleend geld en aandelenderivaten, zoals swaps.

Fortis

Fortis heeft duizenden klanten geholpen met belastingontwijking door via hen rekeningen op naam te zetten van offshorebedrijven die vooral gevestigd waren op de Britse Maagdeneilanden, de Seychellen en op Niue. De Intertrust Group maakte vanaf 2002 tot eind 2008 deel uit van Fortis en trad op als “back office” voor de duizenden offshore structuren voor Fortis-klanten, voornamelijk beheerd vanuit Luxemburg. Intertrust beheerde het offshoresysteem tot aan de val van Fortis eind 2008. Na de afscheiding van Fortis in 2009 heeft Fortus Intertrust 98 procent van deze klanten afgestoten. Fortis nam in 2007 de Nederlandse delen van ABN AMRO over. In oktober 2008 werden de Nederlandse onderdelen genationaliseerd en de Belgische bankactiviteiten verkocht aan BNP Paribas. Beleggers die in 2008 misleid werden ontvangen een schadevergoeding van 1,3 miljard euro. Het gerechtshof in Amsterdam heeft zijn fiat gegeven voor de tweede schikkingsovereenkomst hierover tussen de Belgische verzekeraar Aegeas, de erfgenaam van Fortis en de claimorganisaties. Actieve beleggers, die zich hadden aangesloten bij een claimorganisatie, krijgen een vergoeding die een kwart hoger ligt dan die van niet-actieve beleggers. Het gerechtshof vindt de hogere vergoeding niet redelijk voor aandeelhouders die zich lieten vertegenwoordigen door de Vereniging Effectenbezitters (VEB). De rechters vinden dat de leden van de VEB geen extra kosten hebben gemaakt, omdat ze slechts hun normale contributie betaalden. Fortis-beleggers die niet onder de schikking willen vallen, hebben vijf maanden de tijd om hun bezwaar te melden. Beleggers die de schikking aanvaarden, krijgen nog vóór het jaareinde 70 procent van het schikkingsbedrag. Er zijn naar schatting 200.000 gedupeerden die in aanmerking komen voor een schadevergoeding. Fortis nam in 2007 de Nederlandse delen van ABN AMRO over. De kapitaalpositie van het Belgisch-Nederlandse bank- en verzekeringsconcern was daardoor dusdanig verzwakt dat het bedrijf ten onder ging in de kredietcrisis die kort daarna losbarstte. De Nederlandse onderdelen werden eind 2008 genationaliseerd, de Belgische bankactiviteiten werden verkocht. Aandeelhouders zagen daardoor de waarde van hun bezittingen in korte tijd veel minder waard worden. De Belgische justitie heeft – na tien jaar onderzoek – besloten om geen bestuurders te vervolgen. Ook ex Fortis-voorzitter Maurice graaf Lippens en ex-ceo Jean-Paul Votron ontlopen hun straf. Het onderzoek richtte zich op de periode van september 2007 tot en met april 2008. Toen verhoogde Fortis het kapitaal, maar in de prospectus werd een te rooskleurige inschatting gegeven van de impact van de Amerikaanse vastgoedcrisis. Naar aanleiding van het onderzoek had justitie in 2013 besloten onder meer oud-voorzitter Maurice Lippens, oud-topmannen Jean-Paul Votron en Herman Verwilst en voormalig financieel directeur Gilbert Mittler van Fortis te vervolgen vanwege valsheid in geschrifte, oplichting en het overtreden van een bankwet waarin verschillende informatieverplichtingen zijn vastgelegd. Fortis dreigde eind 2008 ten onder te gaan en werd door de Nederlandse en Belgische staat gered. Zij pompten €11,2 miljard in Fortis. Eerder dit jaar kwam de Belgische verzekeraar Ageas, de rechtsopvolger van Fortis, een schikking overeen met aandeelhouders. Die krijgen €1,3 miljard te verdelen. Er zijn naar schatting 200.000 gedupeerde beleggers. Van Fortis, met ooit banken en verzekeraars in 50 landen, en een beurswaarde van €40 miljard, is nu een verzekeraar over die actief is in 15 landen met een beurswaarde van ruim €9 miljard.

Goldman Sachs

Het ene schandaal bij Goldman is nog niet voorbij of het volgende biedt zich aan. De Federal Reserve heeft geconstateerd dat ongeoorloofd vertrouwelijke informatie van de koepel van Amerikaanse centrale banken is misbruikt voor eigen gewin. Goldman krijgt hiervoor nu een boete van 36,3 miljoen dollar. Een voormalig werknemer van de Fed had nog steeds toegang tot geheime data en speelde die door aan medewerkers van Goldman Sachs. Een voormalig directeur kreeg een boete van 337.500 dollar en mag nooit meer werkzaam zijn in de financiële sector omdat hij de Data misbruikte. Eerder moest Goldman Sachs al 50 miljoen dollar boete betalen aan de toezichthouder op de financiële sector in New York.

Goldman Sachs moest het afgelopen jaar bijna 1,5 miljard dollar opzij zetten in verband met rechtszaken en werd door het ABP in 2012 voor de rechter gedaagd wegens misleidende informatie over rommelhypotheken die tussen 2005 en 2007 aan de pensioenfondsen werden verkocht. De zaak werd twee jaar terug geschikt, waarbij Goldman eerst nog geheimhouding bedong over zowel het bedrag en aard van de aanklacht. Goldman werd van fraude en wanbeheer beschuldigd en acht hoge zakenbankiers werden persoonlijk aangeklaagd. Vanwege de slechte kwaliteit van de certificaten, heeft het ABP substantiële verliezen geleden. Goldman Sachs verloor 3,5 procent op de beurs nadat bleek dat er inderdaad 1,5 miljard dollar afging van de winst in het vierde kwartaal. Het Pensioenfonds Vervoer liet 5,4 miljard euro beheren door Goldman en leed 250 miljoen euro schade omdat Goldman speculeerde op de prijsdaling van door de bank zelf verkochte financiële producten. Zowel het ABP als Pensioenfonds Vervoer deed geen aangifte van strafbare feiten bij Justitie omdat dit niet gebruikelijk is in de pensioenwereld. Goldman kreeg een koekje van eigen deeg toen Yue Han een Chinese compliance-medewerker er vandoor ging met 640.000 dollar. De medewerker handelde buiten de bank om voor eigen rekening en vluchtte met de opbrengst naar zijn geboorteland. Yue Han profiteerde van interne gegevens over aandelen. Vanwege zijn functie als controleur kon hij maandenlang zijn gang gaan.

Goldman Sachs schikte in april 2016 voor ruim 4,4 miljard euro in een zaak die draaide om de verkoop van herverpakte woninghypotheken. Goldman Sachs kondigde in januari de schikking al aan. De schikking zelf is bijna 2,4 miljard dollar, schadevergoedingen aan gedupeerde huiseigenaren 1,8 miljard dollar en financiële regelingen met andere instanties 875 miljoen dollar.

Goldman Sachs is nu verwikkeld in een nieuwe rechtszaak. Met behulp van ingehuurde prostituees zou een vermogensbeheerder van een Libisch miljardenfonds gelokt en overgehaald zijn om geld te steken in risicovolle derivaten. De prostituee moest voor 600 dollar per avond de vermogensbeheerder vermaken en warm maken voor de deal. De vertegenwoordigers van het Libische fonds mochten op kosten van de bank naar Dubai vliegen en in het Ritz Carlton verblijven. Het benadeelde Libische fonds heeft bij Goldman Sachs 1 miljard aan claims neergelegd omdat Goldman de onervaren Libische medewerkers op deze wijze zou hebben uitgebuit. Ondanks alle schandalen en het verleden bleek José Manuel Barroso, oud-premie van Portugal en ex-voorzitter van de Europese Commissie bereid om een adviesfunctie bij de bank te accepteren. Barosso onderhield al tijdens zijn voorzitterschap geheime contacten met de bank en zou op vertrouwelijke basis veranderingen in EU-beleid hebben bewerkstelligd. Barroso ontkent de aantijgingen. Barroso was van 2004 tot 2014 voorzitter van de Europese Commissie en ging hij vrijwel direct na zijn vertrek aan de slag als adviseur bij Goldman Sachs. Jean-Claude Juncker volgde Barosso op en gaf het ethisch comité van de Commissie opdracht om de overstap te onderzoeken.

Goldman Sachs is ook betrokken bij een groot verduisteringsschandaal in Maleisië. Twee investeringsfondsen uit Abu Dhabi hebben in New York een aanklacht ingediend tegen de bank en stelden ze aansprakelijk voor de schade die ze hebben geleden. De International Petroleum Investment Company (IPIC) beschuldigt Goldman Sachs ervan zijn functionarissen te hebben omgekocht in een ‘enorme, wereldwijde samenzwering’. IPIC was net als Goldman Sachs betrokken bij de uitgifte van obligaties voor het Maleisische investeringsfonds 1MDB, die in 2012 en 2013 6,5 miljard dollar opleverden. Sindsdien werd 1MDB leeggeroofd. In enkele jaren tijd is er 4,5 miljard dollar weggesluisd. Met het geld zijn onder meer Amerikaans vastgoed, kunst, juwelen, een vliegtuig en een Nederlands jacht gekocht. Goldman Sachs schikte met justitie in de Verenigde Staten voor de malversaties rondom het staatsfonds. De bank heeft schuld bekend en betaalt een boete van 2,3 miljard dollar en betaalt daarnaaast ook nog ongeveer 600 miljoen dollar terug. De Maleisische regering richtte investeringsfonds 1MDB in 2009 op maar werd al sinds 2015 verdacht. Goldman Sachs sloot voor miljarden dollars aan deals voor 1MDB en schikte eerder al met Maleisië voor 3,9 miljard dollar. De Aziatische divisie kreeg in Hongkong ook al een boete van 350 miljoen dollar en ook de autoriteiten in Singapore bezinnen zich op een boete. Goldman Sachs vordert in totaal 174 miljoen dollar aan compensaties en bonussen terug van topbestuurders als David Solomon, Lloyd Blankfein en enkele andere topfunctionarsissen. Golman sleepte ook Deutsche Bank mee in het fraude debacle en deed de schikking uit reputatie behoud. In 2022 moet de bank reorganiseren vanwege teleurstellende resulatten.

HSBC

HSBC is de grootste financiële dienstverlener en het op zes na grootste bedrijf ter wereld. HSBC Holdings plc is een financiële dienstverlener, die sinds 1991 gevestigd is in het Verenigd Koninkrijk. De voorloper was The Hongkong and Shanghai Banking Corporation die in 1865 in Shanghai en Hongkong werd opgericht door de Schot Thomas Sutherland om de Britse handel in het verre oosten te financieren. In 1951 kocht HSBC een meerderheidsbelang in de Hang Seng Bank. Na de voltooiing van de overname van het Britse Midland Bank in 1992 en de overdracht van Hongkong aan de Volksrepubliek China verhuisde HSBC zijn hoofdkantoor naar Londen. Ondanks de verhuizing haalt de bank nog steeds een groot deel van de inkomsten uit China. Medio 2015 besloot HSBC te gaan reorganiseren waarbij 25.000 banen verloren gingen. en in 2020 opnieuw met een reductie van nog eens 35.000 banen voor 2023. HSBC wil vanwege de Brexit de activiteiten in China uitbreiden en wellicht ook weer terug verhuizen. HSBC is actief in meer dan 70 landen met een balanstotaal van rond de $ 2.700 miljard. Bij HSBC werken zo’n 250.000 werknemers. In 2012 moest de bank een boete van 1,9 miljard dollar betalen vanwege witwaspraktijken. Uit onderzoek bleek dat HSBC miljarden dollars van Mexicaanse drugskartels wit waste en ontduiking van handelsembargo’s voor Iran. De bank moest in november 2014 samen met 4 andere banken een boete betalen van 618 miljoen dollar aan gezamenlijke toezichthouders in 3 landen wegens wisselkoersmanipulatie. In 2015 kwam de grote zwartgeldaffaire in Zwitserland opnieuw in de belangstelling. Het betrof reeds in 2007 gestolen klantgegevens. Eerder speelden de gestolen gegevens al een rol in de zogenaamde Lagarde-lijst van Griekse belastingontduikers. In 2015 werd door de Zwitserse autoriteiten een onderzoek ingesteld naar de gang van zaken bij de Zwitserse tak van HSBC. Topman Stuart Gulliver kwam in het nieuws als mogelijke belastingontduiker via zijn Zwitserse vestiging. Frankrijk bood HSBC een schikkingsvoorstel aan van 1,4 miljard euro. Toen de bank dit weigerde ging de Franse overheid over tot het voorbereiden van een proces. In Zwitserland schikte de bank wel voor 38 miljoen euro. De Britse klokkenluider Nicholas Wilson probeert al 12 jaar een megafraude van de Britse bank HSBC onder de aandacht te krijgen bij Britse toezichthouders. De Britse bank heeft volgens Wilson jarenlang op een illegale wijze kosten in rekening gebracht bij particulieren die schulden hadden op hypotheken, persoonlijke leningen, shopping cards en creditcards. Honderdduizenden klanten zouden voor zo’n 1 miljard gedupeerd zijn. Een voormalig handelaar van de bank is schuldig bevonden voor malversatie bij een transactie van 3,5 miljard dollar voor een klant. De handelaar zorgde er samen met collega’s voor dat de koers van het Britse pond in korte tijd opliep, vlak voordat de transactie plaatsvond. Door voor miljarden aan ponden te kopen voor de klant tegen de hogere koers verdiende hij in een klap miljoenen voor zijn bank.

Het Thema International Fund uit Dublin gaat slachtoffers van de Madoff-affaire 687 miljoen dollar uitbetalen. Het Ierse investeringsfonds hielp het beruchte piramidefonds van Bernard Madoff, die begin jaren negentig duizenden beleggers dupeerde. Het Ierse fonds maakte deel uit van een netwerk van offshorebedrijven die banden hadden met de Oostenrijkse bankier Sonja Kohn en de Zwitserse investeerdersfamilie Benbassat. Zij verschaften Bernard Madoff circa 1,9 miljard dollar voor zijn beruchte piramidefonds — het ponzischema — in de Verenigde Staten begon op te drogen. Klanten van Madoff werden voor circa 17,5 miljard dollar bedrogen. Madoff zelf werd in 2008 gearresteerd en zit een gevangenschap van 150 jaar uit. Vijf van zijn medewerkers werden in 2014 veroordeeld. Kohn en de Benbassat-familie, die verschillende Europese fondsen opzette en registreerde in belastingparadijzen, gingen vrijuit. Het Ierse fonds legde de schuld altijd bij Madoff en de HSBC-bank in Londen. In 2013 schikte HSBC voor 62 miljoen dollar met het Thema International Fund. Totaal moest HSBC in 2019 zo’n 6,7 miljard euro afschrijven, waardoor de winst halveerde naar 6 miljard dollar bij een omzet die ruim 2 miljard dollar steeg naar 55,4 miljard dollar. HSBC werd hard geraakt door het Chinees-Amerikaanse handelsconflict en de protesten in Hongkong, maar ook het coronavirus drukt de resultaten. HSBC denkt dat de kosten in totaal met 4,5 miljard dollar omlaag moeten . Er werken nu ongeveer nog 235.000 werknemers. Sinds het vertrek van John Flint in augustus 2019 wordt gezocht naar een opvolger. Quinn is een van de gegadigden.

Halkbank

Vanaf ongeveer 2012, tot en met ongeveer 2016, was de Turkse Halkbank voor het grootste deel eigendom van de Turkse regering. Halkbank wordt er van verdacht mee te hebben gewerkt aan het omzeilen van sancties tegen Iran en zou hebben gefaciliteerd en deel hebben genomen aan frauduleuze transacties om de VS te misleiden. Hooggeplaatste overheidsfunctionarissen in Iran en Turkije zouden hieraan hebben deel hebben genomen. Sommige ambtenaren ontvingen steekpenningen ter waarde van tientallen miljoenen dollars. De opbrengst van de verkoop van olie en gas door Iran aan de Turkse nationale oliemaatschappij en gasmaatschappij werd onder meer gestort op Halkbank, op rekeningen op naam van de Centrale Bank van Iran, de National Iranian Oil Company (“NIOC”), en de nationale Iraanse gasmaatschappij. Gedurende de relevante periode was Halkbank de enige opslagplaats van opbrengsten van de verkoop van Iraanse olie door NIOC aan Turkije. Vanwege Amerikaanse sancties tegen Iran en het antiwitwasbeleid van Amerikaanse banken, was het moeilijk voor Iran om toegang te krijgen tot deze fondsen om ze terug naar Iran over te dragen of om ze te gebruiken voor internationale financiële overdrachten ten behoeve van Iraanse overheidsinstellingen en banken. Vanaf of rond 2012 werden miljarden dollars verzameld in NIOC en de rekeningen van de Central Bank of Iran bij Halkbank. De top van Halkbank zou de ware aard van deze transacties voor ambtenaren hebebn verborgen voor het Amerikaanse ministerie van Financiën zodat Halkbank voor miljarden dollars aan diensten kon leveren aan de regering van Iran zonder het risico te lopen door de Verenigde Staten te worden bestraft en zijn vermogen om correspondentrekeningen bij Amerikaanse financiële instellingen aan te houden, te verliezen. Halkband werd en wordt vervolgd voor samenzwering, bankfraude en witwassen.

Hypo Alpe Adria Bank

De Oostenrijkse Hypo Alpe Adria Bank is de eerste bank met de twijfelachtige eer om met een tekort van ruim 8 miljard euro om te vallen onder de nieuwe SRM regels, waardoor schuldeisers hun geld kwijt zijn en Nederland 63 miljoen mag meebetalen via afwaarderingen bij Staatsbank BNG. In opdracht van de toezichthouder wordt 54% van de schulden weggestreept en wordt de terugbetalingstermijn voor de resterende schuld verlengd tot eind december 2023. Ook betaalt de bank geen rente meer aan de obligatiehouders. Heta Asset Resolution is een bank die zes jaar geleden ontstond bij de nationalisatie van de Hypo Alpe-Adria-Bank International. De bank kreeg de status van een ‘bad bank’. Onder de schuldeisers zitten Duitse banken, verzekeraars, hedge- en beleggingsfondsen. De bank ging ten onder aan witwassen, boiler rooms, financiering van de Freiheitliche Partei Österreichs en de handel in swaps. De Bayerische Landesbank pompte nog vergeefs miljarden in de bank, waarna medio 2009 de bank voor één euro werd verkocht aan de Oostenrijkse Staat om vervolgens genationaliseerd te worden.

ING

ING moest grootscheeps reorganiseren en zevenduizend medewerkers afvloeien om de schikking te kunnen betalen van 775 miljoen euro vanwege tekortkomingen bij toezicht op witwaspraktijken. Behalve duizenden banen in Nederland en België werden ook de vestigingen in andere landen hierbij betrokken. Bestuurder Patrick Flynn vertrekt (cfo) en Wilfred Nagel (cfo) gaat in augustus met pensioen. Voormalig cro Koos Timmermans volgde. Steven van Rijswijk, hoofd Client Coverage bij de ING Wholesale Bank, volgt Nagel op als risicodirecteur. Nick Jue, directievoorzitter van ING Nederland volgt Roland Boekhout op als directeur van de Duitse ING. Boekhout zelf wordt dan directeur van de Benelux vestigingen. ING Duitsland wordt samengevoegd met Oostenrijk, dat dan 8,2 miljoen klanten telt. Ralph Hamers (ceo) was sinds oktober 2013 de hoogste baas van ING. Steven van Rijswijk volgt hem op per 1 juli 2020. Ralph Hamers vertrekt naar de Zwitserse bank UBS. 

ING Bank verliet het huidige hoofdkantoor in Amsterdam Zuid Oost (het Zandkasteel). Het gebouw werd door het Duitse investeringsfonds Fünfzigste Sachwert Rendite-Fonds Holland (v.h. noodlijdende Hanzevast) verkocht voor slechts 16,1 miljoen euro aan projectontwikkelaars OVG en G&S die er in nauwe samenwerking met de Gemeente Amsterdam vijfhonderd woningen wil bouwen. ING Groep verkocht het hoofdkantoor in 2004 via Hanzevast Beleggingen aan MPC Capital (nu Cairn Real) en huurde het pand voor een periode van 15 jaar via Hanzevast terug. De koopsom bedroeg 125.275.000 euro. ING hielp de Duitse beleggers met de verkoop door de resterend huur tussen de 50- tot 60 miljoen euro tot en met half 2019 in een keer te betalen. OVG en G&S kregen tegelijkertijd de bouw van het nieuwe hoofdkantoor van ING in Amsterdam-Zuidoost, de ING Campus toegewezen. ING kocht het nieuwe terrein van woningcorporatie Rochdale voor slechts 11,5 miljoen euro, terwijl Rochdale er in 2008 46,5 miljoen euro voor had betaald. ING had op hetzelfde pand naar verluid eerder een optie genomen voor achttien miljoen euro. ING neemt vanwege de Russische invasie per 1 maart 2022 geen nieuwe Russische klanten meer aan, maar blijft wel in Moskou.

ING Moskou

De huurovereenkomst voor de locatie aan Kroonpark 6 in Arnhem-Zuid werd verlengd en uitgebreid met twee verdiepingen kantoorruimte in de Parktoren, aan het centraal station van Arnhem (1.100 m2 kantoorruimte en 24 parkeerplaatsen van Chalet Group). In 2015 werd ook de huisvesting aan de Velperweg aan Borghese verkocht voor herontwikkeling naar woningen. In Arnhem-Zuid huurt de bank 2.250 m2 kantoorruimte en 45 parkeerplaatsen van het Duitse vastgoedfonds SEB ImmoInvest. De Amerikaanse vermogensbeheerder Artisan Investments GP heeft begin december een belang van 3% genomen.

ING heeft een lobbyafdeling van zeventien medewerkers, is lid van 38 financiële lobbyorganisaties en besteed jaarlijks zo’n 3 miljoen euro aan het lidmaatschap van bankenkoepel NVB die jaarlijks zo’n vier ton besteed aan vertegenwoordiging in Brussel.

In North Dakota wordt gestopt met de aanleg van een pijpleiding op het grondgebied van een indianenstam welke werd gefinancierd door zeventien banken. ING had voor de leiding een directe lening verstrekt van € 120 miljoen en ABN AMRO heeft 45 miljoen dollar geleend aan bedrijven die erbij betrokken zijn. Na overleg met de indianenstam en druk van buitenaf trok ING zich half maart terug uit het project.

Indover bank

Indover was een in Nederland gevestigde commerciële dochter van de Indonesische centrale bank Bank Indonesia die met name actief was op de professionele en interbancaire markt en die in 2008 failliet ging. De curatoren zijn sinds die tijd bezig met de afwikkeling en verloren in november 2017 een hoger beroep tegen de moedermaatschappij om wederzijdse claims die de curatoren en Bank Indonesia op elkaar menen te hebben te mogen verrekenen. Bank Indonesia zou nog ruim 43 miljoen euro uit de failliete boedel tegoed te hebben, maar die claim zou weggestreept moeten worden door een veel groter bedrag dat Bank Indonesia de boedel schuldig zou zijn. In totaal bedroeg de tegenclaim van de curatoren zo’n 70 miljoen euro. De rechters vonden niet dat Bank Indonesia heeft gegarandeerd om Bank Indover koste wat kost overeind te houden.

JPMorgan Chase

Twee voormalige medewerkers plunderden circa vier ton van onder meer acht rekeningen van overleden klanten. Er werden van de slapende rekeningen passen aangemaakt en hiermee pinden ze met 350 transacties de rekeningen leeg.

JPMorgan Chase JP Morgan Chase schikte opnieuw voor 150 miljoen dollar met beleggers in het ’London Whale’-schandaal. Pensioenfondsen uit de VS en Zweden gingen naar de rechter vanwege misleiding. De Fransman Bruno Iksil werkte bij de Chief Investment Office (CIO) van JP Morgan in Londen en bewerkstelligde in de derivatenhandel een verlies van 6,2 miljard dollar. JP Morgan zou de toegenomen risico’s verborgen hebben gehouden. JP Morgan betaalde eerder al meer dan 1 miljard aan schikkingen in de VS en in Groot-Brittannië.

In 2013 was er ook al een schikking van 13 miljard dollar met Amerikaanse toezichthouders. De bank heeft volgens toezichthouder FHFA duidelijk gesjoemeld. Franse aanklagers onderzoeken nog of een tak van J.P. Morgan Chase & Co. medeplichtig is aan belastingfraude. Volgens de aanklagers zou J.P. Morgan Chase Bank National Association transacties hebben gefinancierd waarmee belasting werd ontdoken. JPMorgan Chase is de zwakste bank van de VS en moet het kapitaal met 4,5 procent versterken om te kunnen voldoen aan nieuwe kapitaaleisen van de Federal Reserve. De bank heeft daarnaast een schikking van 1,4 miljard dollar moeten treffen vanwege het in 2008 failliet verklaarde Lehman Brothers, waarvan miljarden dollars werden onttrokken. De bank werkte mee met justitie bij het onderzoek naar manipulatie van wisselkoersen nadat eerder al een schikking getroffen waarbij de medewerking een eis was. De bank heeft ook jarenlang donkere mensen en latino’s hogere hypotheekrentes laten betalen en schikte naar verluidt voor 55 miljoen dollar met justitie om zo vervolging af te kopen. Naast hogere rentetarieven werd er gemiddeld meer dan duizend dollar extra berekend aan toeslagen. Tussen 2006 en 2009 zouden minstens 53.000 mensen in totaal tientallen miljoenen schade hebben geleden.

Kas bank

Effectendienstverlener Kas Bank zag de winst in de eerste helft van 2016 met bijna 90 procent terugvallen tot 0,9 miljoen euro. Het aandeel Kas Bank stond donderdag 25 augustus onder flinke druk en noteerde zo’n 11 procent minder op 8,66 euro.

KnabIn

2014 werd online bank Knab opgericht. Sinds de oprichting is Knab Zakelijk door MoneyView elk jaar uitgeroepen tot voordeligste zakelijke rekening voor zzp’ers. Daarnaast werken ze samen met bedrijven die relevante producten en diensten aanbieden zoals hypotheken of creditcards. De bank heeft 250.000 klanten.

Konvers bank (ziemook Snoras bank)

De Konvers bank is van de Russische MDM groep die weer toebehoort aan Andrei Melnichenko en Sergei Popov. Uit ruim 1,3 miljoen gelekte banktransacties, e-mails en contracten van de inmiddels gesloten banken Snoras AB en Ukio Bankas bleek dat de Troika Bank miljarden aan Russisch geld via Litouwen naar banken in West-Europa sluisde. Ook bankrekeningen van ING en ABN AMRO werden gebruikt transacties ter hoogte van ruim 190 miljoen euro. Het geld was afkomstig van grote fraudezaken die door de Troika werden vermengd met privévermogens van vooraanstaande Russische politici en oligarchen. De Snoras-bank is deels het eigendom van Antonov, die in 1998 als effectenhandelaar een grote klapper maakte met de roebelcrisis. Alexander, de vader van Vladimir werd in maart 2009 in Moskou neergeschoten. Hij overleefde de aanslag. De schutter was naar zijn huis gereden en vuurde achttien kogels op Alexander af toen hij naar buiten kwam. Vijf kogels troffen hem in zijn buik en hij raakte een stukje van zijn vinger kwijt. Zijn bodyguard raakte gewond aan zijn been. De Russische krant Kommersant speculeerde dat het een maffia gerelateerde aanslag was in verband met de verkoop van Kaliningrad Seaport, waarbij zowel de vader als de zoon betrokken waren. De Snoras bank in Lithouwen is behalve van de Antonovs ook onderdeel van de Konvers bank. 

Labouchere Dexia en Aegon

Het hoogste Nederlandse rechtscollege bepaalde 2 september 2016 dat circa 10.000 aandelenleaseklanten van het overgenomen Labouchere/Legio Lease alsnog volledig gecompenseerd moesten worden, als zij hun aandelenleasecontract hebben afgesloten via een tussenpersoon die niet over de juiste papieren beschikte. Maar dit moest per geval eerst nog per individuele klant bewezen worden en in de rechtszaal moeten worden vastgesteld. Dexia gaat er van uit dat sommige zaken inmiddels verjaard zijn. Dexia had eerder al geschikt maar een deel van de gedupeerden besloot door te procederen omdat niet alle schade werd vergoed. Tijdens de rechtsgang werd er aan voorbij gegaan dat Labouchere/Legio Lease in het geheel geen aandelen voor de klanten inkocht, zoals contractueel was vastgelegd, maar hiervoor heimelijk grotendeels derivaten- en optie constructies opzette, waarmee niet alleen de klanten maar ook de belastingdienst voor miljoenen werd benadeeld. De tussen 1996 en het jaar 2000 honderdduizenden afgesloten contracten voor aandelen leasen bleken vooral een vermogensverschuiving van in totaal zo’n 4 miljard euro, waarbij Aegon de grootste marktpartij was. Luxemburgse advieskantoor Experta, een voormalige dochteronderneming van Dexia heeft een record van 1.600 offshorebedrijven opgezet waarmee klanten tussen 2002 tot 2011 hun bankrekeningen in Luxemburg, Zwitserland en Jersey verborgen konden houden. De constructies zijn in de jaren negentig begonnen en gingen zelfs door na de ontmanteling van de Dexia Groep eind 2011. Dexia die in 2008 notabene gered moest worden met 3 miljard euro belastinggeld hielp anderen om via Panama belastingen te ontlopen. Dexia Nederland is de rechtsopvolger van Bank Labouchere, overgenomen van Aegon door de DexiaGroup in 2000.

In de rechtsprocedure tegen Aegon/Spaarbeleg (Aegon Bank N.V.) door gedupeerde leden die destijds een kansloos “Sprintplan”, Koersplan (van Aegon-dochter Spaarbeleg), Vermogensplan en Fundplan hebben afgesloten lijkt Aegon het onderspit te gaan delven. Zo’n 120.000 deelnemers liepen een financiële schade op van in totaal circa 700 miljoen euro, waaraan Aegon circa 700 miljoen euro verdiende. De rechtbank in Den Haag vond onlangs dat Aegon op veel punten inderdaad tekort geschoten is en dat Aegon een flink deel van haar woekerpolishouders moet compenseren. Voor Koersplan en Vermogensplan oordeelde de rechter dat de klanten niet goed geïnformeerd waren over de kosten verbonden aan de beleggingen en de hoogte van de overlijdensrisicopremie. Aegon moet klanten voor deze kosten compenseren, ook als ze al deels gecompenseerd zijn men zelfs wanneer ze op zich een positief resultaat met hun beleggingen hebben behaald. Want ook dan is schade geleden. Voor polishouders van Fundplan geldt een uitzondering. Want de compensatie geldt niet als sprake is van een garantieproduct. Volgens Aegon gaat dat om 80 procent van de gevallen. Aegon stelt zich op het standpunt dat veel kosten al zijn aangepast en dat de verzekeraar dus al tegemoet gekomen is aan de eisen van de rechtbank en lijkt tevreden met de uitspraak. Het Kifid deed kort geleden ook een onherroepelijke uitspraak in een zaak van een gedupeerde tegen Nationale Nederlanden die van belang was voor ruim een half miljoen polishouders van NN. Woekerpolis.nl en Woekerpolisproces.nl hebben een schikking hebben getroffen met verzekeraar Allianz. De zaak tegen Aegon duurt al sinds maart 2014. Aegon was met 1,3 miljoen polissen een van de grootste aanbieders van woekerpolissen.

Van Lanschot

Van Lanschot verkoopt vanwege de kapitaaleisen met 23 miljoen euro verlies een deel van zijn portefeuille met zakelijke vastgoedleningen voor 400 miljard aan een dochter van Cerberus Capital Management. De transactie moet zorgen voor een verbetering van het risicoprofiel van de zakelijke kredietportefeuille. De afbouw van de zakelijke kredietportefeuille, die per 31 december 2014 3,1 miljard euro bedroeg wordt nog verder voortgezet. Alle rekeningen van kleine niet beleggende klanten worden beëindigd. Van Lanschot verkleinde ook meteen het belang in bouwbedrijf Heijmans van 4,91 procent naar 0,53 procent. Van Lanschot Kempen neemt UBS Wealth Management Nederland over. In augustus vorig jaar werd ook Staalbankiers, met €1,7 miljard beheerd vermogen en ruim € 300 miljoen aan spaargelden al voor € 16 miljoen overgenomen van Achmea. Mede hierdoor steeg het beheerd vermogen bij Van Lanschot Kempen naar € 75,8 miljard mede dankzij een netto-instroom van 0,9 miljard euro in het derde kwartaal. De belangrijkste kapitaalbuffer staat met 19,3 procent ruim boven de eigen doelstelling van Van Lanschot Kempen. Dat blijft ook zo na een voorgenomen kapitaaluitkering van 41 miljoen euro.

15 mei 2018 viel de fiscale opsporingsdienst (FIOD) en het Openbaar Ministerie (OM) bij Lanschot dochter Kempen & Co binnen in een strafonderzoek naar fraude door vastgoedhandelaar Coen R. die gebruik maakt van de erfpachtconstructies van de bank. Vastgoedbelegger Rob Ebbers heeft tegen hem een dagvaarding gedeponeerd bij het Kadaster en stelt bestuurders en commissarissen van Van Lanschot Kempen civielrechtelijk aansprakelijk voor 1,5 miljoen schade die hij zou lijden door erfpachtconstructies van R. met de bank. De 42-jarige Coen R. van Aemstel Business Management met zijn vastgoedbedrijven als Aemstel Wonen sloten erfpachtconstructies met Grondvermogen, een dochter van Van Lanschot Kempen. Grondvermogen kocht vanaf 2008 van woningbezitters de grond onder hun huis en ontving hiervoor een maandelijkse vergoeding die geïncasseerd werd door Kempen Dutch Inflation Fund van Van Lanschot. Het beleggingsfonds zou doorgeplaatst worden bij institutionele beleggers en pensioenfondsen, maar er bleek geen interesse voor, waardoor Van Lanschot in 2013 uiteindelijk de erfpachtportefeuille zelf moest financieren. Grondvermogen heeft voor 123 miljoen euro in erfpacht gegeven grond op de balans en ging in totaal tussen 2008 en 2013 700 erfpachtcontracten aan, voor meer dan duizend vastgoedobjecten. Zowel Grondvermogen als het beleggingsfonds Kempen Dutch Inflation Fund stonden niet op de website of in jaarverslag van de bank. Coen R. is 15 mei aangehouden en op zijn villa in Zandvoort werd beslag gelegd. Het OM verdenkt R. van witwassen en misbruik van producten of diensten van derden.

Liberbank

De CNMW heeft shortselling op Liberbank voor een maand verboden nadat deze in de eerste week van juni 2017 41 procent van de marktwaarde verloor. De kleinste beursgenoteerde bank van Spanje heeft een relatief hoog aantal leningen die niet of maar deels terugbetaald worden en hoge financiële verplichtingen. Liberbank ontstond in 2011 uit een fusie van drie kleinere banken en kreeg twee jaar later een beursnotering. De bank heeft zo’n negenhonderd vestigingen en vierduizend werknemers en doet vooral zaken in gebieden zoals Asturias, Extremadura en Cantabria.

Monte dei Paschi di Siena

De MPS bank is niet alleen de oudste bank ter wereld maar ook de zwakste bank van Europa. Bij een macro-economisch rampscenario zou de kapitaalsbuffer van MPS onder het nulpunt zakken. In de periode tot 2021 komen 5.500 arbeidsplaatsen te vervallen en wordt het aantal vestigingen afgebouwd van 2000 naar 1400. Monte dei Paschi denkt in 2021 hierdoor een nettowinst te kunnen behalen van meer dan 1,2 miljard euro. De Europese Commissie heeft de Italiaanse overheid toestemming gegeven om 5,4 miljard euro aan noodsteun te verstrekken. De Europese Commissie heeft een principeakkoord gesloten met de Italiaanse minister Pier Carlo Padoan van Financiën. Voorwaarde is dat MPS alle €26 miljard aan probleemleningen op de balans doorverkoopt. Ook moeten aandeel- en obligatiehouders meebetalen aan de verbetering van de kapitaalspositie. Kapitaalverschaffers Fortress en Fondiario zouden bereid zijn met het noodfonds Atlante alle slechte leningen van MPS over te nemen. MPS had feitelijk een kleine 9 miljard nodig. De Italiaanse regering bevestigt dat particuliere partijen de portefeuille slechte leningen zullen overnemen. De Europese bankenrichtlijn BRRD moest juist bewerkstelligen dat belastingbetalers banken niet meer hoeven te redden maar moet de Afwikkelingsraad (SRB) de bad bank feitelijk afhandelen. Het aandeel MPS kreeg 21 december op de beurs in Rome te maken met een nieuwe koersval van 12% en de handel in het aandeel werd opnieuw tijdelijk stilgelegd. De aandelenhandel van de Italiaanse bank werd 21 november vlak na het begin van de handel ook al stilgelegd nadat de koers met meer dan 5% onderuit ging. Na hervatting stond het aandeel op een min van 4,2% bij €0,22. Monte dei Paschi di Siena zakte 4 juli ook al 14% op de beurs en kelderde van 1,169 euro naar 0,329 euro. MPS had deze maand nog € 10,6 miljard in kas. De bank moest van de ECB miljarden bijstorten om aan Europese eisen te voldoen. Eind 2015 had Monte dei Paschi di Siena al 24,2 miljard euro aan slechte kredieten uitstaan en die mogen in 2018 nog maar 14,6 miljard euro bedragen. Daarom wil de bank dochter Antoneveneta die ze destijds kochten voor 9 miljard euro verkopen, voor vijf miljard eigen aandelen verkopen en pakketten met nauwelijks afgeloste leningen verkopen aan het fonds Atlante 2 om een tekort aan kapitaal op te vangen. De bank zou in totaal voor 9,2 miljard euro aan problematische leningen willen afstoten naar Atlante2, het nieuwe Italiaanse fonds waarvan de ECB dan weer probleemloos obligaties van kan opkopen in het kader van de monetaire verruiming. Daarmee leveren ze slechts een derde op van de 27,7 miljard euro dat aan leningen uitstond. Monte Pashi heeft de ECB tot 20 januari de tijd gevraagd om de kapitaalinjectie van 5 miljard euro af te ronden, maar eind december werd nog niet de helft van dit bedrag bereikt. De regering gaat aandelen van de bank opkopen voor 6,49 euro per stuken steekt hiermee in totaal 3,85 miljard euro in de bank. Het gehele reddingsplan levert MPS een bedrag van 8 miljard euro op. Zo gaat de bank ook voor 4,47 miljard euro aan nieuwe aandelen uitgeven aan schuldeisers. De overheid koopt vervolgens nog eens voor 1,5 miljard euro aan nieuwe aandelen van kleinere schuldeisers. Het belang van de Italiaanse staat gaat hiermee van 55 procent naar 70 procent. Topman Fabrizio Viola en de voorzitter van de raad van commissarissen Massimo Tononi zijn opgestapt. Vier anonieme investeerders uit Qatar zouden elk 250 miljoen euro aan aandelen van de bank willen kopen, maar kwamen daar later op terug. De bank waarschuwde dat er problemen zijn gerezen bij de stap om voor €1,5 miljard aan slechte leningen door te verkopen aan het noodfonds Atlante. Ook de poging om houders van obligaties en achtergestelde schulden te verleiden om hun stukken om te zetten in nieuwe aandelen is mislukt en leverde nog geen €200 miljoen op. Minister van Financiën Padoan liet half mei lekken dat er ‘binnen enkele dagen’ overeenstemming met de Europese autoriteiten zou zijn over de redding van de bank. Over het tweede kwartaal van 2017 leed de bank een verlies van 3,1 miljard euro en moest er in totaal circa 4 miljard euro op slechte leningen afgeschreven worden.

Zes huidige en voormalige managers van Deutsche Bank werden officieel in staat van beschuldiging gesteld voor het derivatenschandaal bij Monte dei Paschi di Siena en kregen in november 2019 celstraffen tot wel zeven jaar. Ook voormalige topmannen van de Japanse bank Nomura en Monte dei Paschi di Siena werden veroordeeld. Het gaat in totaal om dertien bankiers. Monte dei Paschi di Siena ontslaat 2600 medewerkers en sluit vijfhonderd filialen. De aandeelhouders zijn 25 november akkoord gegaan met het reddingsplan. Ook De Italiaanse banken, zoals UniCredit en Banco Popolare, gaan gebukt onder honderden miljarden aan leningen waarvan de vraag is of ze ooit nog zullen worden terugbetaald. Het vierde kwartaal van 2016 werd afgesloten met een tekort van 2,5 miljard euro. Het jaarverlies van de oudste bank ter wereld bedroeg 3,4 miljard euro. Volgens de Europese Centrale Bank (ECB) komt het totale tekort neer op 8,8 miljard euro waardoor mogelijk ook andere banken in grote problemen komen. 5.500 medewerkers moeten vertrekken.

Novo Banco

De Portugese Novo Banco staat op omvallen en heeft wellicht op de valreep in de Amerikaanse Lone Star een koper gevonden. De bestaande beleggers waaronder BlackRock en Aethel Partners proberen de deal te blokkeren in de hoop hun verlies te beperken. Novo Banco beheerde als Staatsbank de gezonde activa van Banco Espirito Santo, die in 2014 failliet ging. De nieuwe entiteit, die een grote kapitaalinjectie van 4,90 miljard euro kreeg (3,90 miljard euro van de staat en de rest van de banken die in Portugal actief zijn), moet in opdracht van de Europese Commissie verkocht worden. Buiten Lone Star waren er nog een aantal andere kandidaten in de running, waaronder de Amerikaanse fondsen Apollo en Centerbridge (die een gezamenlijk bod uitbrachten), het Chinees fonds Misheng Financial en de Spaanse CaixaBank.

NIBC

Blackstone heeft na een 9 miljoen euro kostende reorganisatie voor 1,45 miljard euro de NIBC overgenomen en gaat deze van de beurs halen. Blackstone bood per aandeel 9,85 euro. De grootste aandeelhouders van NIBC, JC Flowers & Co en Reggeborgh Invest, gingen akkoord met het bod van Blackstone. Zij hebben belangen van respectievelijk 60,6 procent en 14,6 procent. Ongeveer vijftig medewerkers verloren hun baan. Zij kregen een sociaal plan dat werd afgestemd met de ondernemingsraad. NIBC had in het eerste half jaar van 2019 251 miljoen euro winst en in 2018 kwam het operationele resultaat uit op 551 miljoen.

Novum Bank

Novum Bank Limited is een particuliere kredietinstelling van investerings vehicle Ramphastos van Marcel Boekhoorn en wordt gereguleerd door de Malta Financial Services Authority (MFSA) om buiten Malta te opereren. De kredieten voor de Nederlandse markt biedt de bank voornamelijk aan vanuit een kantoor in Berkel en Rodenrijs. Novum Bank Limited, gevestigd in Malta heeft op 18 oktober 2018 een bestuurlijke boete van € 1,75 miljoen opgelegd gekregen van de Autoriteit Financiële Markten (AFM). De boete is opgelegd omdat Novum Bank van september 2013 tot juni 2016 aan Nederlandse consumenten kortlopende leningen (flitskredieten) heeft aangeboden zonder de daarvoor vereiste vergunning van de AFM.

Optima bank

Optima had in 2013 nog een kredietportefeuille van 150 miljoen euro, een obligatieportefeuille van 500 miljoen euro en 600 miljoen euro op spaarrekeningen. De winst kwam toen nog uit op 1,75 miljoen euro. Maar nadat de vergunning van de Belgische Optima bank werd ingetrokken wegens wanbeheer, slecht bestuur en agressieve marketing en schimmige vastgoedbeleggingen ging de bank van oprichter Jeroen Piqueur half juni failliet. De Belgische centrale bank blokkeerde de bankrekeningen om een bankrun te voorkomen. De bank besteedde kapitalen aan het sponsoren van de voetbalploeg KV Oostende en het jaarlijks tennistornooi Optima Open in Knokke. Een bankbestuurder reed in een extra large Rolls Royce Phantom. De bank kwam in de problemen nadat bij een controle door de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten bleek dat het balanstotaal behoorlijk was geslonken. 8 juni 2016 blokkeerde de Nationale Bank van België (NBB) alle rekeningen. Het Belgische garantiefonds moet zo’n 10 duizend klanten tot 100.000 euro per klant terugbetalen. voor een totaal van 60 miljoen euro.

De totale omvang van de deposito’s is 90 miljoen euro. Klanten met rekeningen met daarop meer dan 100.000 euro zouden terugbetaald moeten worden uit de afwikkeling van het faillissement van de bank. Bij de bank werkten 170 mensen vast in dienst, bovenop een groep freelancers. De meeste werknemers zijn in Gent tewerkgesteld, de rest in Waterloo.In 2014 kwamen er diverse strafklachten vanwege zware verliezen bij een belegging in een tak23 constructie bij de Luxemburgse verzekeringsmaatschappij Lombard Assurance International. Optima maakte in Luxemburg gebruik van gepersonaliseerde fondsen (fonds dédiés) waarbij de klant de bank voor minimaal 250.000 euro volledig machtigt.

Een aantal minder vermogende klanten leden grote verliezen omdat er toxische assets zoals life settlements in de portefeuilles terecht kwamen. Dit leidde tot een reeks strafklachten maar de meeste betrokkenen werden onlangs buiten vervolging gesteld door het parket. Optima Financial Planners diende op haar beurt een klacht in wegens lasterlijke aangifte met eis tot schadevergoeding. Het financiële verlies op verzekeringspolissen zou gezien de crisis niet abnormaal zijn. Optima was eerder een specialist in persoonlijke financiële planning en actief in vastgoed. Eind 2011 verkreeg het bedrijf een bankvergunning door de overname van Ethias Bank net 30.000 klanten. In september 2014 maakte Optima onder druk van de Nationale Bank bekend afstand te willen doen van de bankvergunning. De vastgoedpromotie-activiteiten werden afgesplitst en ondergebracht in de zustervennootschap Optima Global Estate.

Herman Verwilst (ex-Fortis Bank) vertrok als voorzitter van de raad van bestuur en Jeroen Piqueur nam zijn plaats in. Ex-politicus Luc Van den Bossche vertrok ook en werd voorzitter van Optima Global Estate. Oud-topman Jeroen Piqeur wordt vervolgd voor grootschalige belastingfraude, omdat hij tussen 2007 en 2013 buitenlandse rekeningen verborgen zou hebben gehouden voor de fiscus en geen aangifte gedaan zou hebben van inkomsten op rekeningen in Luxemburg en Monaco die op naam stonden van offshorebedrijven. Het OM wil beslag leggen op 2,2 miljoen euro en eist een beroepsverbod van tien jaar. Piqeur heeft zo’n 22 miljoen euro aan inkomsten niet aangegeven en 3 tot 4 miljoen euro aan belastingen ontweken. Jeroen Piqueur werd 19 mei 2017 in Gent veroordeeld tot vier maanden onvoorwaardelijke celstraf en een boete van 1,5 miljoen euro voor grootschalige belastingfraude. De Gentse rechtbank legde ook een verbod op om gedurende drie jaar bestuurder te zijn van een vennootschap en verklaarde de bijna 2,3 miljoen euro die hij verdiende verbeurd. Piqueur gaat mogelijk in beroep. Het gerechtelijk onderzoek naar het faillissement van de Optima Bank zelf, waarin hij ook betrokken was, loopt nog.

Paypal

Het in 2010 in Stockholm opgerichte Fintech en betaalautomaten bedrijf iZettle is per 1 oktober 2020 overgenomen door PayPal. Vanaf die datum worden de iZettle-diensten overgedragen van iZettle AB naar PayPal (Europe) S.à r.l. et Cie, S.C.A. (“PayPal Europe”). PayPal Europe is gelicentieerd als kredietinstelling en heeft een online betaalsysteem, dat bij zijn oprichting oorspronkelijk bedoeld was voor betalingen tussen personal digital assistant’s. Het systeem fungeert als intermediair voor online en mobiele betalingen tussen personen onderling, online verkopers en webwinkels. Om te betalen is alleen een e-mailadres nodig. Momenteel kun je bij o.a. KLM, Hema, Vakantieveilingen, Thuisbezorgd, Pathé, Hunkemöller, Greetz, Transavia, van Haren, CheapTickets, Mycom, Mexx, CenterParcs, Albelli, TomTom, FreeRecordShop, C&A, Esprit, Philips en vele andere merken, met PayPal betalen. Naast online via je pc kun je ook mobiel via je telefoon of tablet met PayPal winkelen en betalingen doen. PayPal (Europe) S.à.r.l. & Cie, S.C.A heeft een licentie verkregen als een Luxemburgse kredietinstelling, zoals gedefinieerd staat in artikel 2 van de wet op de financiële sector, en valt onder het toezicht van de Commission de Surveillance du Secteur Financier, met vestigingsadres in L-1150 Luxemburg. Aangezien de service beperkt is tot e-geld, dat in het kader van deze wetgeving niet geldt als een stortings- of beleggingsservice, worden de klanten van PayPal niet beschermd door de stortingsgarantieplannen van de Association pour la Garantie des Dépôts Luxembourg (AGDL). PayPal Inc. (de moedermaatschappij van PayPal (Europe) S.à.r.l. et Cie, S.C.A.) is gevestigd in Californië, VS.

RBS

De bank gaat na lange tijd weer dividend (2 pence) uitkeren. Het is de bedoeling om de bank die nog steeds grotendeels in handen is van de Britse overheid op termijn naar de beurs te brengen. In mei 2018 werd een schikking met Amerikaanse toezichthouders bereikt over de afwikkeling van slechte hypotheken. Royal Bank of Scotland werd acht jaar geleden door de staat gered, en is voor 73% een Staatsbank. In de Verenigde Staten kreeg RBS een miljardenclaim vanwege het oneigenlijk verkopen van hypotheekobligaties en deze werd voorlopig geschikt voor 4,9 miljard dollar. De Britse toezichthouder FCA is drie jaar geleden een onderzoek bij de bank begonnen omdat kleinere ondernemers rond de kredietcrisis zwaar zouden zijn benadeeld en hen moedwillig in geldproblemen hadden gebracht. De bank zou lopende kredieten hebben beperkt om zo de eigen problemen op te lossen. De vastgoedafdeling zou gegevens hebben gekregen over de bedrijven die bij ‘bijzonder beheer’ waren en hebben aangestuurd op hun faillissement. De Financial Conduct Authority (FCA) heeft voormalige handelaar Paul White van de genationaliseerde RBS levenslang uitgesloten vanwege het gesjoemel met het rentetarief Libor. White was verantwoordelijk voor het gesjoemel bij het vaststellen van het Libor rentetarief. Alle rechtszaken hebben de afgelopen drie maanden gezorgd voor een verlies van 1,1 miljard pond. De bank zakte voor de laatste stresstest van de Bank of England (BoE). Duizenden banen staan nog op de tocht. RBS moet de kosten verlagen, activa afstoten personeel afvloeien en het risicoprofiel neerwaarts aanpassen. Zo’n 15.000 banen staan op de tocht. De bank heeft een boete gekregen van de kartelautoriteiten in Turkije vanwege schending van mededingingsregels. RBS gaat in 2018 circa 792 arbeidsplaatsen schrappen na een herziening van de activiteiten in Engeland en Wales.

Rabobank

De Rabobank moet na een uitspraak van de rechtbank in Den Bosch ruim 1 miljoen euro terugbetalen aan plafondfabrikant Plameco, een zakelijke klant die in 2008 werd gedupeerd door een dergelijke renteswap. Plameco dekte een lening van 5 miljoen voor een verbouwing op advies van de Rabobank met een renteswap Omdat er geen vergunning werd verleend voor de verbouwing wilde Plameco van het krediet af maar bleef zitten met de swap en betaalde circa 1,8 miljoen euro aan rente hierover. Het nieuwe sponsorbedrag voor sport en cultuur) komt dit jaar op circa dertig miljoen euro. Bij de Rabobank verdwenen er het afgelopen half jaar 2.000 banen en voor 2018 verdwijnen er nog eens 10.000. De bank verkoopt voor 600 miljoen euro aan hypotheken aan de Franse bank La Banque Postale. Het gaat om 3600 leningen met Nationale Hypotheek Garantie. Rabobank heeft een totale hypotheekportfolio van 194,5 miljard euro. Rabobank blijft wel de dienstverlening voor de hypotheken voor zijn rekening nemen. Rabo verlaagde de rente op spaarrekeningen in november 2019 naar 0,1%. De vastgoedfinancieringsactiviteiten van de Rabobank inclusief circa 60 werknemers, een kredietportefeuille ter waarde van 1,7 miljard euro en de klantenportefeuille van ruim 9000 leningen van RNHB Hypotheekbank wordt verkocht aan CarVal Investors en Vesting Finance. Het Turkse dochterbedrijf wordt verkocht aan de Turkse Liberyum Bank. In 2021 werd met 53 werknemers nog een brutowinst van 19 miljoen euro gehaald. Rabobank heeft al sinds 2013 een bankvergunning van de Turkse centrale bank en wilde uitgroeien naar minimaal vijf kantoren met 100 tot 150 medewerkers. De Turkse inflatie steeg de laatste tijd echter razendsnel naar 83,5% op jaarbasis, het hoogste niveau sinds 1998. In sommige delen van het land, waaronder in Istanboel, zijn de consumentenprijzen ten opzichte van vorig jaar al meer dan verdubbeld. De reeks renteverlagingen die de gouverneur van de centrale bank, Sahap Kavcioglu, dit jaar doorvoerde zorgt ervoor dat het verdienmodel van commerciële banken wankelt. 

Recordbank

ING België sluit alsnog de meeste Record Bank-filialen, zodat er circa vijftig van de 536 overblijven. ING meldde eerder het aantal kantoren terug te willen brengen van 1245 naar 650. Record Bank ontstond in januari 2001 na de fusie van Record Bank (het voormalige SEFB), Dipo Spaarbank, De Vaderlandsche Spaarbank (voorheen een dochter van De Vaderlandsche Verzekeringen) en Sodefina, een kredietmaatschappij die ook dochter was van De Vaderlandsche Verzekeringen. Record Bank is een 100% dochtermaatschappij van de ING België met zetels in Evere, Gent en Luik. In april 2003 nam Record Bank de spaarbank Westkrediet over. In mei 2004 AGF Belgium Bank en in 2005 Mercator Bank. Ook Eural werd overgenomen van Dexia. Record Bank is de op twee na grootste retailbank in België met ruim 800.000 klanten, 650 filialen en een netwerk van 500 zelfstandige bankagenten en evenveel onafhankelijke kredietmakelaars. In oktober 2016 maakte ING de reorganisatie bekend. De Record Bank fuseert met ING België.

RegioBank 

Op 1 juli 2007 is RegioBank van ING Bank officieel overgenomen door SNS REAAL. RegioBank ging sindsdien samen verder met een andere tak van SNS REAAL, CVB Bank, onder de naam SNS Regio Bank. Samen bedienen ze 538 zelfstandig adviseurs in kleine dorpen en steden. Vanaf 1 december 2010 is RegioBank de nieuwe naam van deze bank. De SNS dochter Regiobank is gericht op kleine ondernemers en consumenten in de regio (plaatsen tot 20.000 inwoners). De bank is sinds januari 2017 (en niet honderd jaar zoals ze zelf beweren)een van de merken van de Volksbank  net als, ASN Bank en BLG Wonen. RegioBank onderscheidt zich van andere banken door samen te werken met lokale Zelfstandig Adviseurs door heel Nederland. Het bedrijf is op 1 juli 2007 ontstaan door het samengaan van een oudere SNS-dochter, de CVB Bank met de Regio Bank (let op de extra spatie), tot dan toe onderdeel van de ING Groep. De CVB Bank en Regio Bank waren ongeveer gelijk in omvang. Hoewel CVB Bank formeel optrad als verkrijgende vennootschap, was de naam van de nieuwe bank geïnspireerd door de andere fusiepartner. Aanvankelijk luidde de naam SNS Regio Bank N.V., op 1 december 2010 werd deze ingekort tot RegioBank N.V.

SNS

Bij ASN Bank krijgen spaarders voortaan tot 20.000 euro 0,2 procent rente. Bij Regiobank en SNS gaat het tot dit saldo om 0,25 procent. Over spaartegoeden tussen de 25.000 en 50.000 euro gaat het rentetarief naar 0,15 procent bij Regiobank en SNS, bij ASN Bank gaat dit naar 0,1 procent. Boven de 50.000 euro wordt geen rente uitgekeerd. Op 27 september 2016 maakte SNS Bank N.V. bekend om met ingang van 1 januari 2017 verder te gaan onder de naam de Volksbank, een naam die beter paste omdat SNS besmet is door de vele wantoestanden in het verleden. SNS Holding B.V. is hernoemd naar Volksholding. Gelijktijdig werd de structuur aangepast: de zelfstandige dochterondernemingen ASN Bank en RegioBank leverden hun bankvergunning in en gingen verder als onderdeel van de Volksbank. De Nederlands Staat heeft het belang in het verzekeringsconcern Reaal voor 1 euro verkwanselt. Aanvankelijk dacht de overheid nog 150 miljoen euro voor het bedrijf te kunnen krijgen. Minister Dijsselbloem erkende dat de verkoopprijs een financiële tegenvaller is ten opzichte van de marktwaarde. Dat kwam mede doordat er 700 euro miljoen minder kapitaal bleek te zijn dan was geboekt. Het verschil ontstond door een “fout ingeboekte” oude interne lening binnen de groep, van de bank aan de verzekeraar. Dat is over vele jaren onterecht meegeteld bij de solvabiliteit. Zowel De Nederlandsche Bank als de accountants hadden de fout niet opgemerkt. Met het nationaliseren in 2013 van SNS REAAL was 3,8 miljard euro belastinggeld gemoeid. De nettowinst van SNS Bank daalde vooral door incidentele tegenvallers naar 181 miljoen euro. De staat wil van SNS weer een Volksbank maken. NLFI die de bank voor de Nederlandse Staat beheerd wil de bank kwijt voor € 2,7 miljard

Snoras AB

Uit ruim 1,3 miljoen gelekte banktransacties, e-mails en contracten van de inmiddels gesloten banken Snoras AB en Ukio Bankas bleek dat de Troika Bank miljarden aan Russisch geld via Litouwen naar banken in West-Europa sluisde. Ook bankrekeningen van ING en ABN AMRO werden gebruikt transacties ter hoogte van ruim 190 miljoen euro. Het geld was afkomstig van grote fraudezaken die door de Troika werden vermengd met privévermogens van vooraanstaande Russische politici en oligarchen. De Snoras-bank is deels het eigendom van Antonov, die in 1998 als effectenhandelaar een grote klapper maakte met de roebelcrisis. Alexander, de vader van Vladimir werd in maart 2009 in Moskou neergeschoten. Hij overleefde de aanslag. De schutter was naar zijn huis gereden en vuurde achttien kogels op Alexander af toen hij naar buiten kwam. Vijf kogels troffen hem in zijn buik en hij raakte een stukje van zijn vinger kwijt. Zijn bodyguard raakte gewond aan zijn been. De Russische krant Kommersant speculeerde dat het een maffia gerelateerde aanslag was in verband met de verkoop van Kaliningrad Seaport, waarbij zowel de vader als de zoon betrokken waren. De Snoras bank in Lithouwen is behalve van de Antonovs ook onderdeel van de Konvers bank. De Konvers bank is van de Russische MDM groep die weer toebehoort aan Andrei Melnichenko en Sergei Popov. 

Santander

De nieuwe online Openbank stunt voor 6 maanden met 2% spaarrente onder dezelfde voorwaarden en granties als “normale”banken incl. garanties tot 100.000 euro.

Société Générale

SG een van de grootste banken van Frankrijk heeft voor 50 miljoen dollar geschikt met justitie in de Verenigde Staten voor het onjuist weergeven van de waarde van beleggingen in hypotheken aan investeerders. Die hierdoor veel geld hebben verloren. Uit onderzoek bleek dat 40 procent van de onderzochte leningen niet aan de overheidseisen voldeed. De Franse bank bracht zijn autoleasetak ALD naar de beurs. ALD ging een paar maanden geleden naar de beurs in Parijs en wordt momenteel gewaardeerd op € 5,2 miljard. ALD is met een vloot van 1,4 miljoen auto’s in 41 landen het grootste autoleasebedrijf van Europa. In eerste instantie werd een belang van 20 procent naar de beurs gebracht in Parijs. De bank wil 900 medewerkers nog voor 2020 afvloeien en 15 procent van de lokale afdelingen sluiten. Voor deze reorganisatie wordt in het vierde kwartaal een voorzieningen van zo’n €400 miljoen getroffen. De ontslagen komen bovenop de in 2016 aangekondigde 2550 ontslagen. In totaal schrapt GS dus 3.450 arbeidsplaatsen tot 2020. De netto-inkomsten van de bank daalden in het derde kwartaal met 15% tot €932 mln. Bij de bank staan de zaken er slecht voor en 1.600 werknemers moeten vertrekken.

Sparkassen

Georg Fahrenschon, de 49-jarige voorzitter van de vereniging van Sparkassen in Berlijn, wordt verdacht van belastingontduiking.

Standard Chartered

De Britse bank Standard Chartered staat op het punt om in totaal 1 miljard dollar aan boetes te betalen aan Amerikaanse autoriteiten wegens schending van handelssancties tegen Iran. De bank werd in 2012 ook al op de vingers getikt wegens de overtredingen. De bank kocht toen voor 667 miljoen dollar rechtsvervolging af en beloofde controles op transacties van klanten te verscherpen.

Surinaamsche Bank

De Surinaamse overheid kan geleende bedragen aan De Surinaamsche Bank niet terug betalen. Door de Surinaamse overheid werd niet alleen in het buitenland geleend, maar ook bij de lokale banken. Bij De Surinaamsche Bank werd circa een half miljard Surinaamse dollar geleend (60 miljoen euro). De Surinaamsche Bank heeft een solvabiliteitsratio van 0,67 procent. Voormalig bankdirecteur Sigmund Proeve leende de regering van president Bouterse onbeperkt geld en had ondertussen hierdoor zelf ook een erg grote schuld opgebouwd bij de Centrale Bank. Bankdirecteur Proeve werd door de raad van commissarissen geschorst. Als de overheid het half miljard Surinaamse dollars aan leningen niet terugbetaalt dan is het einde verhaal voor de bank. De Centrale Bank van Suriname wil dat de andere Surinaamse banken bijspringen.

Swedbank

Swedbank, een van de grootste banken van Zweden is mogelijk betrokken bij “systematische witwaspraktijken” die bijna tien jaar hebben geduurd. Er zou zo’n 5,1 miljard euro tussen Swedbank en Danske Bank weggesluisd zijn via verdachte accounts. Hiervan zou 26 miljoen dollar gerelateerd zijn aan Russische belastingfraude die door klokkenluider Sergei Magnitsky aan het licht werd gebracht. Door de Russische advocaat en klokkenluider Magnitsky kwamen ook mogelijke witwaspraktijken van Danske Bank boven tafel. Hij kwam in 2009 om het leven in een Russische cel nadat hij belastingfraude had aangetoond. Swedbank zou belangrijke informatie hebben achtergehouden voor de Amerikaanse autoriteiten. Aanklagers hebben in juli 2019 een inval gedaan op het hoofdkantoor van de bank.

Triodos

Triodos Bank, Triodos Beleggingsfondsen en Triodos Private Banking haalden het eerste half jaar van 2016 23.000 nieuwe klanten binnen waarmee het totaal aantal klanten nu uitkomt op 630.000. Triodos maakte 18,6 miljoen euro minder winst en dat is ondanks de hogere omzet 15 procent lager dan vorig jaar. Het totale beheerde vermogen groeide met 3 procent naar 12,6 miljard euro.

Troika Bank

Uit ruim 1,3 miljoen gelekte banktransacties, e-mails en contracten van de inmiddels gesloten banken Snoras AB en Ukio Bankas bleek dat de Russische Troika Bank miljarden aan Russisch geld via Litouwen naar banken in West-Europa sluisde. Ook bankrekeningen van ING en ABN AMRO werden gebruikt transacties ter hoogte van ruim 190 miljoen euro. Het geld was afkomstig van grote fraudezaken die door de Troika werden vermengd met privévermogens van vooraanstaande Russische politici en oligarchen.

UBS

Een oud-bankier bij UBS is aangeklaagd door de Zwitserse autoriteiten vanwege het doorverkopen van vertrouwelijke informatie aan Duitsland in 2012. De voormalige bankier wordt onder meer verdacht van industriële spionage en het schenden van het bankgeheim door de verkoop van een cd-rom met vertrouwelijke gegevens van UBS-klanten aan de Duitsland. UBS moest in 2014 300 miljoen dollar betalen vanwege de hulp aan Duitse welvarende klanten bij het ontwijken van belasting in Duitsland. Ook de Franse autoriteiten spanden een rechtszaak aan, omdat de bank medeplichtig is geweest aan belastingontduiking tussen 2004 en 2012. Het onderzoek hiernaar liep al enige tijd en de gesprekken over een schikking waren stukgelopen. UBS ontkent de beschuldigingen. Een voormalig medewerker Gibaud eist 3,5 miljoen euro van de overheid na onthullingen over de misstanden. Gibaud werd ontslagen en claimt dat zij geen werk meer kan vinden in haar oude professie. Zij claimt dat de overheid dankzij haar de belastingaffaire op het spoor is gekomen. Een adviseur van de rechtbank in Parijs stelt dat een vergoeding van € 2000 toereikend zou moeten zijn, aangevuld met ruim € 1500 voor gemaakte juridische kosten. In 2014 werd UBS door een Franse rechtbank gedwongen een aanbetaling te doen van 1,1 miljard euro als voorschot op de inmiddels gegeven boete in deze zaak, van 3,7 miljard euro, in 2019. UBS heeft circa 9,8 miljard euro aan tegoeden van Franse burgers verborgen voor de belastingdienst. Accountmanagers werden hiervoor vanuit het hoofdkantoor in Basel naar Frankrijk gestuurd, om op recepties, bij sportwedstrijden en culturele evenementen rijke Fransen ervan te overtuigen om hun bezittingen in een Zwitserse kluis te stoppen, uit het zicht van de Franse belastingdienst. De rechter noemde de daden „crimineel en van uitzonderlijk ernstige aard”. UBS berekend rente wanneer het spaartegoed meer is dan 1 miljoen. De Nederlandse vermogensbeheertak (2,6 miljard aan vermogen) wordt verkocht aan Van Lanschot Kempen voor € 28 miljoen. Topman Hamers heeft als voormalig topman van ING nog een strafrechtelijke vervolging voor het falende toezicht op witwaspraktijken bij de ING bank. Hij gaf leiding aan de bank toen het bedrijf in 2018 een boete kreeg van 775 miljoen euro wegens nalatigheid bij het bestrijden van witwassen. Hamers trad in september 2020 toe tot het bestuur van UBS en heeft sinds 1 november 2020 daar de leiding. Ralph Hamers, de topman van UBS kreeg een EU-kartelboete samen met twee andere banken van in totaal 371 miljoen euro vanwege de handel in Europese staatsobligaties. De hoogste boete, van 172 miljoen euro, is voor UBS zelf. De kartelpraktijken vonden plaats tussen 2007 en 2011, dus lang voordat Limburger Hamers topman werd van de grootste bank van Zwitserland. Het Japanse Nomura moet van de Europese Commissie bijna 130 miljoen euro betalen en het Italiaanse UniCredit ruim 69 miljoen euro. Het Britse NatWest trok aan de bel bij de commissie over het kartel en ontloopt daardoor een boete. Ook andere betrokken banken hoeven om verschillende redenen geen boete te betalen. De obligatiehandelaren van de banken deelden onderling via chatrooms gevoelige informatie over bijvoorbeeld prijzen en strategie bij de handel in Europese staatsobligaties. Dat gebeurde dus tijdens de financiële crisis van destijds. UBS overweegt in beroep te gaan tegen de boete en stelt dat jaren geleden al stappen zijn genomen om dergelijke praktijken te voorkomen. UniCredit liet weten de boete aan te zullen vechten en ontkent schuldig te zijn aan de kartelpraktijken.

Kartelvorming

In april legde de Europese Commissie een boete op van meer dan 28 miljoen euro aan de banken Credit Suisse, Bank of America Merrill Lynch en Crédit Agricole vanwege kartelvorming bij de handel in staats- en overheidsleningen. Deutsche Bank was ook betrokken bij dat kartel maar kreeg geen boete omdat de Duitse bank Brussel informeerde over de zaak.

UniCredit

De handel in de grootste Italiaanse bank UniCredit moest 15 november worden stilgelegd nadat het aandeel meer dan 5% verloor na geruchten over een benodigde miljardeninjectie om de bank te redden. Unicredit heeft € 8,1 miljard aan nieuwe voorzieningen nodig. De totale portefeuille met zwakke kredieten zou € 50 miljard groot zijn. UniCredit gaat gebukt onder honderden miljarden aan leningen waarvan maar de vraag is of ze worden terugbetaald. De bank wil in totaal voor € 17,7 miljard aan slechte leningen kwijt en gaat deze bundelen en als waarde-effecten aanbieden. Het is een nieuwe ingreep na de ontslagronde van 6500 werknemers. De bank heeft bovendien een claimemissie gepland ter waarde van € 13 miljard. Er moeten duizenden van de 90.000 werknemers weg. De Italiaanse politie legde in februari 2019 bij UniCredit, Intesa Sanpaolo, Banca Monte dei Paschi di Siena, Banco BPM en een dochteronderneming voor meer dan 740 miljoen euro beslag, nadat meer dan 100.000 klanten bleken te zijn opgelicht met grootschalige diamantfraude. Klanten werden benaderd door bankmedewerkers voor investeringen in diamanten en ontvingen hiervoor vergoedingen, smartphones, antiek, dure trips en sieraden. Doordat contracten vaak in een bankfiliaal werden getekend, hadden klanten het idee dat zij een deal sloten met hun bank – en niet met een handelaar. De diamanten werden verkocht voor prijzen die ver boven de geschatte waarde lagen. In 2017 moesten vier banken ook al een boete aan de mededingingsautoriteit betalen voor soortgelijke fraude. De financiële recherche heeft zo’n 70 verdachten in onderzoek.

Veneto Banca

De Europese Centrale Bank had het vertrouwen in de bank opgezegd omdat de plannen die de bank zelf had geschreven niet geloofwaardig was en werd geliquideerd.

Wells Fargo

De Amerikaanse bank Wells Fargo ontsloeg 5300 medewerkers omdat ze nep-accounts op naam van klanten hadden gemaakt. Die kregen kosten in rekening gebracht voor credit cards en transacties die ze nooit hadden verricht. De bank is 9 september 2016 veroordeeld tot 185 miljoen dollar boete. De verantwoordelijke topman weigerde te vertrekken totdat ook politici daar om vroegen en probeerde de schuld af te schuiven naar de medewerkers. De opgestapte topman John Stumpf (63) krijgt 173,1 miljoen dollar vertrekpremie. Het gaat om zijn totale pakket met effecten, bonussen en gemaakte pensioenafspraken. Wells Fargo, is naar marktwaarde de tweede grootste bank ter wereld met $86 miljard omzet in 2015 en begin dit jaar 265.000 werknemers, kreeg hiervoor een boete van $185 miljoen opgelegd. Wells Fargo wil met een claw back-regeling proberen een deel van het geld terug te vorderen.

Westpac

De 52 jarige topman Brian Hartzer van de Australische bank Westpac heeft in november 2019 zijn functie neergelegd nadat de bank betrokken bleek bij een groot witwasschandaal. De bank, de op één na grootste van Australië, heeft volgens de financiële opsporingsdienst van het land op grote schaal anti-witwasregels overtreden. Westpac wordt er van beschuldigd van in totaal 23 miljoen overtredingen. De bank zou zelfs betalingen aan makers van kinderporno hebben gefaciliteerd. Naast veel politieke ophef heeft de kwestie ook tot een verlies van omgerekend 4,6 miljard euro aan beurswaarde geleid. Hartzer wordt tijdelijk opgevolgd door financieel topman Peter King. In de tussentijd zoekt Westpac naar een nieuwe bestuursvoorzitter. In het licht van de witwaszaak vervroegt ook voorzitter Lindsay Maxsted zijn vertrek naar begin dit jaar.

Zwitserse banken en Petrobas

Tussen 2004 en 2014 hebben meer dan tweeduizend bedrijven Petrobas zo’n 800 miljoen aan smeergeld betaald om zo aan lucratieve opdrachten te komen. Meer dan dertig Zwitserse banken zijn betrokken bij het witwassen van het smeergeld waarbij meer dan driehonderd rekeningen zijn gebruikt. In totaal gaat het om vier miljard dollar.

Staatsbedrijf Petrobras, de drijvende kracht van de Braziliaanse economie met een productie van 2.5 miljoen vaten olie per dag en 87.000 werknemers heeft hiervan de Braziliaanse arbeiderspartij zo’n 200 miljoen dollar betaald voor het voeren van campagne.

Risico(co)’s

Vanwege de negatieve rente wordt er steeds risicovoller belegd. De financiële wereld investeert steeds meer en risicovol in de eveneens ingewikkelde Contingent Convertible Bonds (CoCo’s). CoCo’s zijn waardeloos op het moment dat een bank omvalt of bad bank wordt. Vooral obligatiefondsen lopen enorme risico’s omdat deze alleen kunnen kiezen voor de meest risicovolle variant van volledige afschrijving. Beleggers die juist vanwege de veiligheid en zekerheid beleggen in obligatiefondsen komen dan van een koude kermis thuis. ING had maar vier dagen nodig om 2,25 miljard dollar aan CoCo’s aan beleggers te slijten. Investeerders worden gelokt met een opvallend hoge coupon, flink hoger dan het dividendrendement op een aandeel. Het voordeel voor banken van CoCo’s is, dat het kapitaal onder de nieuwe eisen van Basel III meetelt als buffer, waarmee het een relatief goedkope manier is om kapitaal op te halen. Ook verzekeraars stappen in CoCo’s.

De staat van de banken

Europese banken boeken zo’n 25 miljard aan winst in belastingparadijzen. Dit staat niet in verhouding tot de werkelijke economische activiteiten van banken daar. Bij de Rabobank en ING is dat niet het geval. Dit blijkt uit het nieuwe Oxfam rapport. Grote Europese banken maken ook gebruik van financiële trucs om aan te tonen dat zij er beter voorstaan dan in werkelijkheid het geval is, zegt voormalig Enron-topman Andrew Fastow in een interview met De Financiële Telegraaf. De banken moeten vanwege de kapitaaleisen de balansen opschonen en probleemleningen verkopen. Voor heel Europa zou het gaan om 1.950 miljard euro, ofwel zo’n 4 procent van alle Europese bankbezittingen. De uitgifte van schuldpapier groeit en de totale omvang van de uitstaande obligaties steeg naar een recordhoogte van 1.793 miljard euro. Meer dan de helft hiervan bestaat uit probleemleningen, die meer dan 90 dagen betalingsachterstand hebben. Nederlandse banken hebben samen voor circa 55 miljard euro meer probleemleningen dan vijf jaar geleden. De zes grootste banken hadden eind 2014 met elkaar ruim 44 miljard euro slechte leningen. Uit de meest recente stresstest bleek al dat behalve Banca Monte dei Paschi di Siena ook de Raiffeissen-Landesbanken, Banco Popular Espano, Unicredit, Barclays, Royal Bank of Scotland en Allied Irish Banks met hun kapitaaldekking ernstig in gevaar komen. De Italiaanse banken, zoals UniCredit en Banco Popolare hebben honderden miljarden aan slechte leningen uitstaan. Europese banken namen in een nieuwe ronde van goedkope langetermijnleningen bij de ECB , de zogenoemde TLTRO-operatie, 233,5 miljard euro op.

Het onderzoek van de WEKO naar banken en prijsafspraken (spreads) in de edelmetaalhandel spitst zich nu toe op de Zwitserse UBS, Julius Bär, Deutsche Bank, HSBC, Barclays, Morgan Stanley en Mitsui. Bij UBS zijn zes medewerkers die direct verantwoordelijk waren al voor een tot vijf jaar geschorst. UBS zag door alle perikelen het resultaat met 64 procent terugvallen, van bijna 2 miljard Zwitserse frank een jaar geleden tot 707 miljoen frank (ruim 642 miljoen euro).

Er zijn miljardenverliezen bij Deutsche Bank en Credit Suisse en Italiaanse banken leiden onder een groeiend aantal niet terugbetaalde leningen. In Griekenland en Portugal gaat het niet veel beter. De tien grootste bankinstellingen ter wereld hebben van de toezichthouders tussen 2009 en 2015 zo’n 134 miljard euro aan boetes gekregen vanwege misleiding en gebrekkige communicatie met klanten. Er wordt door de Fintech markt inmiddels ruim 1 miljard euro aan kredieten bij de banken weggesnoept.

Banken weigeren nog steeds om vrijwillig mee te werken aan een verdere verhoging van de kapitaalbuffers. De buffers werden na de crisis onder druk van toezichthouders en politiek verhoogd naar 4 procent, maar dat zou feitelijk 10 procent moeten zijn, bestaande uit 5 procent echt eigen vermogen en 5 procent obligaties die omgezet worden in aandelen als het financieel tegenzit.

Ook de Staatsbanken moeten jaarlijks tientallen miljoenen euro’s bijdragen aan de opbouw van het Europese resolutiefonds waarmee de Zuid-Europese banken gered moeten worden. Indirect draait de belastingbetaler dus alsnog op voor omvallende banken. Daarnaast moeten er door de banken honderden miljoenen worden afgedragen aan Nederlandse bankenbelasting.

ING verhoogde de bankkosten met 7 tot 10 procent. Ook de Rabobank volgde het voorbeeld. ABN Amro verhoogde vooral de overige diensten zoals kosten bij verlies van een pas. SNS, ASN Bank en Knab verhogen de tarieven al twee jaar achtereen niet. Wel verlaagden ze de rente van de betaalrekening en rood staan blijft duur. Deze kosten bedragen 9 tot bijna 14 procent.

ABN AMRO, ING en Rabobank zijn volgens twee rapporten van Milieudefensie structureel betrokken bij misstanden in de palmoliesector, zoals landroof, mensenrechtenschendingen en de kap van regenwoud en zouden tussen 2010 en 2018 voor minstens 4,9 miljard euro hebben geïnvesteerd in veertien palmoliebedrijven die betrokken zijn bij 118 misstanden in negen landen. ABN AMRO kocht dit jaar voor 10,8 miljoen euro aan aandelen in het bedrijf POSCO. Het moederbedrijf daarvan is voor 85 procent eigenaar van een ander bedrijf dat verantwoordelijk is voor kap van regenwoud in Papoea Nieuw-Guinea. Tussen 2012 en 2017 had dat bedrijf de hand in het kappen van ruim 27.000 hectare aan regenwoud in het land. Rabobank en ABN AMRO hebben ook banden met het palmoliebedrijf GAR in Liberia. De banken verstrekten in de afgelopen jaren voor honderden miljoenen euro’s aan kredieten aan dochterondernemingen van GAR, die op hun beurt weer grote stukken regenwoud kappen. ING wordt ook genoemd in het rapport. Zo leende de bank aan een bedrijf dat de lokale bevolking van West-Sumatra intimideerde en van haar land verjoeg. ABN AMRO geeft aan dat alternatieven voor palmolie vaak nog schadelijker zijn en dat een boycot dus niet realistisch is.

Geef een antwoord

Copy Protected by Chetan's WP-Copyprotect.