Corona, SARS, CoV-2, Covid-19

WHO

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft het SARS-CoV-2 (Corona) virus pas na lang wachten op 30 januari 2020 de zogenoemde PHEIC-status gegeven en benoemt tot een internationale bedreiging van de volksgezondheid. De pandemie werd zelfs pas als zodanig benoemd op 11 maart 2020, ondanks dat het virus toen al in 46 landen heerste. De WHO verzette zich ook wekenlang tegen het sluiten van de grenzen en het stopzetten van het vliegverkeer met China en het gebruiken van mondkapjes. En juist dit had de pandemie en een lockdown kunnen voorkomen. Artsen die pleitten voor het sluiten van de grenzen werden echter het zwijgen opgelegd. Die fatale inschattingsfouten zijn inmiddels toegegeven. In totaal zijn er wereldwijd inmiddels ruim 12 7iljoen besmettingsgevallen bekend. , meer dan 667.000 personen bezweken aan het coronavirus. De WHO directeur-generaal Tedros schreef op Twitter dat het hem ‘bijzonder speet’. Taiwan had felle kritiek op de WHO, omdat ze van China geen informatie over het virus kregen en de eigen ervaringen met het virus ook niet met de WHO mocht delen. WHO-adviseur Bruce Aylward verbrak zelfs de verbinding toen een Taiwanese journalist hem online om uitleg vroeg. Our World in Data’, een publicatie van de Universiteit van Oxford is wat corona betreft gestopt met het gebruiken van de cijfers van de WHO, omdat er veel te veel fouten in werden gemaakt. De researchers gebruiken nu de cijfers van het European Centre for Disease Prevention and Control. President Trump hekelt de werkwijze en aanpak van de WHO en heeft de financiering na een korte opschorting daarom gekort en uiteindelijk officieel beëindigd. De VS droeg jaarlijks ongeveer 450 miljoen dollar bij aan de WHO. 18 mei gaf Trump de WHO dertig dagen de tijd om de zaken op orde te krijgen. Tedros dankt zijn baan aan China, nadat hij eerder diverse cholera uitbraken in Ethiopië had toegedekt, onder meer door deze te bagatelliseren als ‘acute diarree’. Op 14 januari van dit jaar verspreide de WHO nog steeds de Chinese propaganda dat er ‘geen mens op mens besmetting’ van het virus plaatsvond. In februari beweerde de WHO zelfs dat het ‘racistisch’ was te zeggen dat het SARS-CoV-2 virus uit Wuhan, China, komt.  

De hoogleraar medische geschiedenis Frank Snowden aan het Amerikaanse Yale waarschuwde jaren geleden al dat SARS, vogelgriep en varkenspest slechts voorbodes waren van een veel ernstigere pandemie.

Snowden (73), auteur van het boek Epidemics and SocietyFrom the Black Death to the Present, achtte de kans op een uitbraak van een virus als Covid-19 groot. Ook andere virologen en epidemiologen over de hele wereld hebben keer op keer gewaarschuwd.

Wereldwijd neemt de pandemie nog helemaal niet af, maar blijkt ze juist te versnellen.

RIVM

Niet alleen de WHO liet steken vallen. Ook de RIVM ging meermaals in de fout. Het RIVM onderschatte bij aanvang de impact van de uitbraak en adviseerde de regering om vergaderingen en evenementen gewoon door te laten gaan, juist toen een lockdown nog wel zin en effect zou hebben gehad. Testkits, beademingsapparatuur, mondkapjes en andere beschermingsmiddelen werden door onderschatting niet tijdig en onvoldoende besteld.

RIVM blijft volhouden dat het dragen van mondkapjes niets bijdraagt aan het voorkomen van besmettingen, maar deze worden nu na maanden wachten toch echt officieel aanbevolen door de WHO. Het dragen van mondkapjes is , mits op de juiste manier gebruikt, juist effectiever dan social -distance omdat besmetting voornamelijk via aerosolen plaats vindt vanuit de longen en niet door (kort)persoonlijk contact. Het in een later stadium vasthouden aan het 1,5 meter afstand principe heeft juist geleid tot veel persoonlijk leed bij ouderen, psychische aandoeningen en een hoger sterftecijfer door het later of helemaal niet behandelen van patiënten met een andere kwaal dan Corona. Veel kanker- en hart patiënten stierven voortijdig door gebrek aan ziekenhuiscapaciteit.

Europese infectieziektebestrijders en de RIVM maakten zich twee dagen voordat Italië getroffen werd door corona, nog geen zorgen over de risico’s die Europese landen liepen door het nieuwe virus. Dat blijkt uit de notulen van een vergadering van het Advisory Forum van het European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) in Solna, een voorstad van Stockholm.

Pas 12 maart werden de maatregelen door de RIVM aangescherpt en werden er eindelijk hulpmaterialen besteld. De GGD adviseerde besmette personen om vooral geen ruchtbaarheid te geven van hun besmetting om paniek te voorkomen. Besmette personen werden ondertussen ondanks eigen verzoek niet getest vanwege het tekort aan testkits.  Wel beschikbare testkits van bijvoorbeeld Innatoss werden om onduidelijke redenen door het RIVM in twijfel getrokken.

Vanaf 6 april werd pas gestart met het beperkt testen van zorgpersoneel dat niet in ziekenhuizen werkt. Verplegend personeel werd pas getest wanneer ze langer dan 24 uur symptomen hadden. De Overheid weigerde ondanks de tekorten aanbiedingen van ondernemers die mondkapjes tegen kostprijs aanboden. Mondkapjes die commercieel worden verkocht en gebruikt bieden volgens het RIVM slechts schijnzekerheid. Terwijl in de praktijk juist alle beetjes bescherming helpen en broodnodig zijn. De gezondheidsdienst gaat er ook vanuit dat huisgenoten van patiënten die besmet zijn geraakt, als zij klachten ervaren niet meer hoeven te worden getest om de schaarse testcapaciteit voor andere doeleinden in te kunnen zetten. De GGD’en testten niet het personeel van slachterijen. Ook in de Braziliaanse staat Rio Grande do Sul werden zeker 3201 slachthuismedewerkers uit 24 verschillende slachthuizen in 18 verschillende gemeenten positief getest.

Patiënten die stierven aan het virus maar niet werden getest tellen bij de RIVM niet mee voor de RIVM statistieken waardoor het werkelijk aantal sterfgevallen veel hoger lag. Het beperkte testbeleid heeft de verspreiding van covid-19 in verpleeghuizen verergerd. Uit angst voor algehele paniek werd de pandemie ook nog niet als zodanig benoemd, tot 11 maart 2020, ondanks dat het virus toen al in 46 landen heerste. In de eerste negen weken zijn er bijna 9000 mensen meer overleden dan gebruikelijk. Dat betekent dat er op dat moment waarschijnlijk al zo’n 3600 mensen zijn gestorven aan de ziekte die niet waren getest en daarom buiten de officiële statistieken van de coronadoden bleven.

Eén van de testmaterialen waaraan groot tekort was, kon door laboratoria eenvoudig zelf kunnen worden gemaakt. Het is een vloeistof, een zogeheten lysisbuffer, waarvan het precieze recept alleen bij Roche bekend was. Tot 27 maart waren ze niet van plan dat geheim prijs te geven en er was te weinig druk om de receptuur openbaar te maken.

Het feitelijk fictieve reproductiegetal laat volgens het RIVM zien hoe snel het virus zich verspreidt. Als dat reproductiegetal bijvoorbeeld 2 is, dan besmet iemand die het coronavirus heeft gemiddeld twee andere mensen binnen 5 dagen. Die twee mensen besmetten ieder ook weer twee mensen binnen 5 dagen. En zo gaat het door. Bij een reproductiegetal van rond de 1 blijft het aantal besmettingen ongeveer gelijk. Als het reproductiegetal lager is dan 1, (R0) dan daalt het aantal besmettingen. Dit reproductiegetal is echter gebaseerd op een verkeerd en fictief model en beperkte veronderstellingen  zoals contactduur en besmetting. Sociaal gedrag, ruimte en verbindingen tussen compartimenten maken ook deel uit van de mate van besmetting, maar werden in het gebruikte model niet meegerekend.

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft 5 juni een proefversie van het corona-dashboard gelanceerd om in één oogopslag te kunnen zien wat de stand van zaken is rondom de verspreiding van corona in Nederland.  Het dashboard moet de overheid helpen om op tijd een tweede golf van coronabesmettingen te signaleren. Daarom zijn er voor alle getallen grenswaarden ingesteld. Komt een getal daarboven uit, dan gaat het kabinet direct bekijken welke maatregelen nodig zijn. Wanneer meerdere getallen hun grenswaarde overschrijden, zal het kabinet ook om advies vragen aan het Outbreak Management Team.

Ons immuunsysteem bestaat niet alleen uit anti lichamen maar ook de huid, slijmvliezen en witte bloedcellen hebben a-specifieke aanvalstaken. 14% immuniteit voor (algemene) Coronavirussen is ook al aanwezig in het menselijk lichaam. Berekeningen van wetenschappers tonen aan dat er al binnen een maand groepsimmuniteit kan ontstaan wanneer de 1,5 meter en lock-down eis zou worden opgeheven, waarbij het natuurlijk van belang is dat kwetsbare groepen worden afgezonderd. Er is nog weinig tot geen bewijs voor het nut van de 1,5 meter afstand. In de open lucht raken mensen weinig besmet, terwijl dit in onvoldoende geventileerde ruimtes ook buiten 1,5 meter makkelijk lijkt te gebeuren. Er is groeiend bewijs voor verspreiding via aërosolen en superspreaders. Desondanks trekt het RIVM en de Overheid zich niets aan van deze ontwikkelingen.

Het RIVM weigert om de onderzoeksgegevens van het Pienter Corona-onderzoek vrij te geven. Van Dissel verwees in zijn presentatie aan de Tweede Kamer naar de uitkomsten van dit Rapport. Er bestaat echter grote twijfel of de genoemde getallen daadwerkelijk uit dit onderzoek afkomstig zijn.

Corona/Covid-19

Van de gemelde overleden coronapatiënten in Nederland was 62 procent ouder dan tachtig jaar. De meeste overledenen (22,6 procent) waren tussen de 85 en 89 jaar oud. Van alle patiënten was de helft 59 jaar of ouder. Vrouwen (62,5%) blijken veel vaker corona te hebben dan mannen (37,3%). Maar mannen (61,2%) belanden wel weer vaker in het ziekenhuis vergeleken met vrouwen (38,7 %). Vooral kwetsbare, zwaarlijvige (obesitas), oudere, of verzwakte mensen met bijvoorbeeld kanker of diabetes hebben kans om door Covid-19 op de Intensive Care terecht te komen, maar ook baby’s of kinderen zijn niet gevrijwaard, alhoewel bij hen de klachten wel vaak milder zijn. Het immuunsysteem van kinderen is nog in ontwikkeling en reageert daarom minder agressief, waardoor er niet meteen een cytokinestorm aan waardoor vocht in de longen ontstaat. Kinderen overlijden zelden of nooit aan SARS-CoV-2, SARS of MERS. 5 procent van de infecties heeft een fatale afloop en 14 procent wordt ernstig ziek.  Het virus valt mogelijk ook het hart aan, beschadigt de nieren en kan zelfs in het zenuwstelsel infiltreren. Uit autopsies blijkt namelijk dat corona zowat elk orgaan en weefsel in het lichaam ziek lijkt te maken. De kans dat het virus vanzelf verdwijnt is nihil en immuniteit blijkt bij lichte symptomen ook niet altijd gegarandeerd.
Er blijken twéé coronavirussen te zijn: de oorspronkelijke variant, en een meer besmettelijke turboversie. Het lijkt erop dat deze mutant, die in februari voor het eerst werd waargenomen in Italië, op allerlei plekken het origineel verdringt. De mutant van het coronavirus werd voor het eerst waargenomen in Italië. De mutant heeft een minieme wijziging aan zijn uitsteeksels: een aminozuur glycine (G), waar het virus aanvankelijk het aminozuur asparagine (D) had zitten. De mutatie strijkt een moleculaire hobbel aan de viruspootjes glad, waardoor het gemakkelijker mensen zou infecteren. Uit experimenten met menselijke cellen blijkt nu inderdaad dat het de mutant, ‘D614G’, drie tot zes keer gemakkelijker cellen besmet.

Patiënten

Van de mensen die in Nederland aan Covid-19 stierven, was bijna 90 procent ouder dan 70 jaar. Van de jongere mensen die zijn overleden, leed bijna 70 procent aan een onderliggende aandoening, zoals diabetes, hart- en vaatziekten of een chronische longaandoening. Een groot deel van de coronapatiënten die thuis de ziekte hebben ondergaan, heeft bijna drie maanden na de eerste symptomen van het virus nog ernstige klachten. Ruim 9 op de 10 patiënten geven zelfs aan problemen te hebben met simpele dagelijkse activiteiten. Van de meesten (85 procent) zegt dat zijn gezondheid vóór de corona-infectie goed was. Nu is dat nog maar 6 procent. Bijna de helft geeft aan na de corona niet meer te kunnen sporten, meer dan 6 op de 10 heeft zelfs problemen met lopen. Sparta Rotterdam-trainer Henk Fraser geeft aan dat Corona het zwaarste was dat hij ooit had meegemaakt. Hij was twee dagen behoorlijke angstig en viel bijna acht af . Zijn klachten begonnen met koorts en daarna zware hoofdpijn. Ik heb nog nooit zo’n hoofdpijn meegemaakt. Ik las eerder al dat het voelde alsof je een knietje in je rug krijgt”, omschrijft hij. “Dat was zo bizar, die druk op je rug en de druk op je borst. Ik voelde de benauwdheid en de druk op mijn borst. Het lijkt alsof alle kracht uit je lichaam gaat.” Een andere patiënt, een Spaanse vrouw van in de twintig, lag zes weken aan de beademing op de intensive care  in Chicago van wie de longen zwaar beschadigd werden door het coronavirus, Zij moest een dubbele longtransplantatie ondergaan, omdat dit volgens de artsen haar enige kans op overleving was.

Top 10 meest genoemde klachten, bijna drie maanden na de eerste symptomen

Vermoeidheid (87,8%)
Kortademigheid of benauwdheid (74,2%)
Druk op de borst (45,4%)
Hoofdpijn (39,8%)
Spierpijn (36,2%)
Pijn tussen schouderbladen (35,2%)
Hartkloppingen (32,7%)
Verhoogde hartslag in rust (30,1%)
Duizeligheid (28,6%)
Hoesten (28,3%)

Iedereen wordt met behulp van Gemeentelijke noodverordeningen geacht zoveel mogelijk thuis te blijven en thuis te werken. Bij benauwdheid en koorts moet het hele gezin thuis blijven en bij verkoudheid en koorts alleen de betrokkene.  Voorzorgmaatregelen beperken zich tot een advies om goed en vaak de handen te wassen, geen handen te schudden, te hoesten in de gebogen arm en om papieren zakdoekjes te gebruiken. Symptomen zijn: hoesten, kortademigheid, koorts, spierpijn, verwardheid, hoofdpijn en keelpijn, maar ook wel reuk of smaakverlies. Vijf op de honderd patiënten overlijden en ongeveer 17 van de 100 patiënten worden ernstig ziek. Een deel van de patiënten kan achteraf blijvende hart en/of longschade of zelfs longembolie overhouden.   Uit autopsieverslagen wereldwijd blijkt dat 30 tot 40 procent van de Covid-19-slachtoffers gestorven is aan verklonterd bloed. Patiënten die op de ic worden beademd, lopen risico op blijvend littekenweefsel op de longen, waardoor de longinhoud kleiner wordt. Er blijken onder meer ook kapotte longblaasjes, bloedstolsels in grote bloedvaten, schade aan de kleinste haarvaatjes en littekenweefsel. Vooral de hoeveelheid bloedstolsels in de longslagaderen is opvallend De stolsels sluiten bloedvaten af waardoor weefsels erachter te weinig zuurstof opnemen. Vaak zijn er meerdere van deze stolsels in één patiënt. Ook hart, nieren en zelfs de hersenen kunnen ontstoken raken.  er blijken geen virusdeeltjes voor te komen in het brein, maar de immuuncellen in de hersenen zijn groter en actiever dan normaal. Als neveneffect blijken er ook rode, paarse vlekken op tenen, de zool of de zijkant. Soms is er ook sprake van uitslag op de handen en vingers. Ook een oogontsteking, duizeligheid of tintelingen kunnen een voorbode zijn van een mogelijke Covid-19 besmetting.

Er zijn steeds meer aanwijzingen dat het Corona virus binnenshuis via kleine druppeltjes in de lucht overdraagbaar is en dat extra aanvoer van verse buitenlucht in afgesloten ruimtes het risico van de verspreiding van het virus verlaagt. Ventilatiesystemen moeten dus op volle kracht om verspreiding tegen te gaan. Het virus is het meest besmettelijk als mensen langdurig bij elkaar in de buurt zijn, vooral binnenshuis en bij slecht geventileerde kleine ruimtes waar veel mensen samenkomen die heel hard praten. Het Coronavirus kan uren en soms wel dagenlang in leven blijven in de lucht en/of op verschillende oppervlakken. In aerosolen blijft het virus  tot 3 uur leven, op koper tot 4 uur, tot 24 uur op karton en tot 2-3 dagen op plastic en roestvrij staal. Het zijn juist de aeresolen die voor de grootste aantallen besmettingen leiden en niet zo zeer het contact. Vooral de langdurige en/of voortdurende blootstelling maakt de kans op een besmetting groter. Ventileren,  open lucht en uitzetten van airconditioning lijkt besmettingen te voorkomen. Bij slachterijen van Vion bleken 20 procent van het personeel besmet met het coronavirus. Ook slachterijen in Duitsland en de Verenigde Staten blijken een besmettingshaard te zijn. Corona kan korte tijd overleven op een dood organisme, dus het slachtvlees is na verwerking dan ook korte tijd infectieus.

Wanneer er bij thuisbezorgd voedsel bij de bereiding onvoldoende hygiëne in acht is genomen en bij het halen van verpakte producten uit de winkel is er een risico op besmetting. Maar ook in rioolwater blijkt het virus langere tijd te overleven. In afvalwater in Amsterdam, Tilburg, Schiphol en  Loon op Zand is het virus aangetroffen. Vier dagen nadat de eerste persoon in Nederland positief getest was, werd het virus al in het rioolwater van Schiphol gevonden. In kraanwater werd het virus nog niet aangetroffen. Patiënten kunnen het virus tot wel acht dagen nadat hun symptomen verdwenen zijn, nog op anderen overdragen.  Bij kinderen die herstellen van een covid-infectie blijft het virus nog langere tijd in zowel de luchtwegen als de ontlasting zitten. Bij de ontlasting van milde patiënten werd het virus minstens twee weken en in enkele gevallen na een maand nog aangetroffen. Bleek, vocht en hitte en frisse lucht vind het virus niet fijn zo blijkt uit experimenten. Vooral ventilatie en dus het voorkomen van de verspreiding van aerosolen in vochtdruppeltjes met virussen vanuit de longen blijkt een belangrijke sleutel in het voorkomen van besmettingen.  De helft van de virusdeeltjes die een besmet persoon uitstoot via ademen en vooral hoesten, wordt uitgestoten in de vorm van aerosolen. De andere helft wordt uitgestoten in de vorm van grotere druppels. De grotere druppels vallen (binnen 1,5 meter) snel op de grond, maar de kleinere druppels in aerosolen kunnen relatief lang in de lucht blijven zweven.

Ongeveer 5,5 procent van de Nederlandse bloeddonoren heeft antistoffen tegen covid-19. Dat concludeerde bloedbank Sanquin uit een tweede onderzoek onder 7000 vrijwilligers die tussen 10 en 20 mei plasma of bloed hebben gedoneerd aan de bloedbank. Echter dit is niet representatief omdat alleen gezonde vrijwilligers werden onderzocht. In werkelijkheid hebben zo’n 15% tot 25% van de mensen van huis uit al antistoffen. Sanquin zamelde op grote schaal plasma van 16.000 herstelde coronapatiënten in om zo 30.000 kilo plasma met antistoffen te krijgen. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport draagt 10 miljoen euro bij aan dit project. Plasma van herstelde coronapatiënten bevat neutraliserende antistoffen die eventueel gebruikt kunnen worden voor de bestrijding van het coronavirus of bij het voorkomen dat mensen besmet raken.  De antistoffen kunnen in de toekomst snel worden ingezet om Covid-19 patiënten te behandelen.

Zelfs de te late strenge lockdowns die in verschillende Europese landen werden ingevoerd, hebben miljoenen levens gered. Uit Brits onderzoek bleek dat het aantal doden in Europa begin mei, zonder lockdowns, zou zijn opgelopen tot 3,1 miljoen en het aantal besmettingen tussen de 12 tot 15 miljoen. Ook voorkwamen de lockdowns het overbelast raken van ziekenhuizen. In Brazilië is vanwege het ontbreken van een lockdown het aantal doden inmiddels opgelopen naar zo’n 1.000 per dag. Experts vrezen met het te vroeg beëindigen van de lockdowns voor een tweede besmettingsgolf, maar om de economie te redden besloten steeds meer landen de maatregelen versneld te versoepelen.

Wetgeving

Tot dusver werden alle beperkende maatregelen en lockdowns via een noodwet en Gemeentelijke verordeningen uitgevoerd. Een speciale Ccoronawet, die al per 1 juli moet ingaan, moet deze noodverordeningen, die eigenlijk bedoeld zijn voor korte tijd  vervangen.  Voor de langere termijn is er een solide juridische basis nodig om grondrechten als de vrijheid van vereniging te passeren.  In het conceptwetsvoorstel, dat voor advies naar maatschappelijke organisaties is gestuurd, mogen bewindslieden per ministeriële regeling evenementen weigeren, samenscholing op plekken verbieden, het openbaar vervoer stilleggen en scholen sluiten. Het parlement wordt hierbij in den beginnen buitenspel gezet. Nadat de regeling in werking is getreden, gaat deze pas naar Tweede en Eerste Kamer. Dit is  feitelijk in strijd met de basisprincipes van de democratische rechtsstaat. De tijdelijke wet duurt een jaar en kan met instemming van het parlement worden verlengd Per 1 juli wil het kabinet de nieuwe wet laten ingaan.

Corona en dieren

In veel gevallen werden ook dieren besmet. Twee katten in de staat New York werden positief getest evenals een tijger. Honderdduizenden nertsen zijn geruimd na Corona besmetting. Naast meerdere besmettingen in Gemert-Bakel en Sint Anthonis gaat het om bedrijven in de gemeenten Laarbeek, Deurne en Westerbeek. Twee medewerkers en het gezin van de fokkerijen werden door de dieren besmet. Op nertsenfokkerijen in  Landhorst en twee in Gemert werden begin juli ook besmettingen vastgesteld en daarna bij een bedrijf in Ospel (met 6400 moederdieren) en een bedrijf in Vredepeel (met 12.500 moederdieren). De bedrijven worden geruimd. Alle 150 nertsenfokkerijen in Nederland worden nu onderzocht. In totaal zijn 26 bedrijven inmiddels besmet geraakt. Wat de veiligheidsregio Brabant-Zuidoost betreft, worden alle nertsenfokkerijen in de regio preventief geruimd. Voorzitter John Jorritsma schreef dat in juli aan minister Carola Schouten van Landbouw, die dit overigens van de hand wees. Ook verschillende katten en een hond zijn in Nederland besmet geraakt. De hond, was waarschijnlijk via zijn eigenaar ziek geworden. Drie van de elf geteste katten rondom de nertsenfokkerij bleken het virus ook te dragen.

Uitbraak in Nederland

In Nederland overleden tussen 9 maart tot en met 10 mei bijna 9000 mensen meer dan normaal. Vanaf 15 februari 2020 kreeg het Corona virus in Nederland vaste voet aan de grond en in juni liep het aantal geregistreerde besmettingen op tot ruim 50147. In Overijssel, Brabant en Limburg waren er de meeste infecties. In bijna veertig gemeenten, met name in het noorden van het land. In de gemeenten Loppersum (Groningen) en Dantumadiel (Friesland) is al meer dan twee maanden geen corona aangetroffen. Op de eilanden Vlieland, Ameland en Schiermonnikoog is helemaal nog nooit een besmetting geweest.  Er lagen 7 juli nog 21 Covid-19 patiënten op de intensive care, 91 patiënten liggen er op de verpleegafdeling. maar 5 dagen later steeg het naar 26 op de IC en 100 op de verpleging. De week van 7 tot 14 juli zijn er nog eens 16 patiënten  opgenomen. Vanaf 8 april daalde het aantal vrijwel dagelijks, maar sinds de lockdown is er dus weer een stijging. Het dodental als gevolg van het coronavirus stijgt ook weer. Het aantal coronapatiënten dat op de intensive care ligt is 31 juli in 24 uur tijd gestegen van 19 naar 22. Op de verpleegafdelingen liggen 67 besmette patiënten.

De leeftijd van ic patiënten lag gemiddeld tussen de 40 en de 60 jaar maar er waren ook uitschieters. Van alle patiënten die tot nog toe op de intensive care hebben gelegen, heeft iets minder dan een derde het niet overleefd.  In de eerste week dat de GGD haar landelijke coronatest-nummer opende zijn er  50.000 mensen getest en zijn 1000 mensen positief getest. 28 juni is het aantal overledenen 6105. Op 14 juli zijn het er 30 meer. Het totaal ziekenhuisopnames op 11.871. Het werkelijke aantal doden ligt aanzienlijk hoger, omdat lang niet iedereen wordt getest. Bovendien worden sterfgevallen soms pas dagen later doorgegeven.

Van alle zorgmedewerkers werden er ruim 17.000 besmet met Covid-19 virus en overleden er 11.  De screening en het testen liep maandenlang hopeloos achter en er was tot twee maanden na de uitbraak nog steeds een schrijnend tekort aan testmateriaal. Alleen kwetsbare patiënten werden getest wanneer de huisarts expliciet daar om vroeg. Er kunnen inmiddels 4000 tests per dag worden afgenomen met een maximum van 29.000 tests, maar de uitslag laat nog wel 48 uur op zich wachten. Inmiddels zijn 40 laboratoria en diverse verpleegtehuizen betrokken bij het testen. Testen van de keel en neus is echter feitelijk onvoldoende omdat alleen de aanwezigheid van het virus wordt aangetoond en niet of er werkelijk nog een actieve besmetting aanwezig is.

Het feitelijke aantal besmettingen lag tot nog toe dus beduidend hoger dan het officiële aantal, maar voor een officiële besmettingsstatus was het ook nog nodig dat bij de betrokkene door middel van RT-PCR op twee onafhankelijke targets een infectie met SARS-CoV-2 is vastgesteld, ongeacht of deze persoon voldoet aan de klinische en epidemiologische criteria voor een verdenking.

De eerste drie besmettingen werden geconstateerd op 27 februari 2020 in Loon op Zand. Deze patiënt is inmiddels genezen en weer aan het werk. De eerste patiënt van Nederland (86) overleed in het Akazia ziekenhuis te Rotterdam. De tweede was een 86-jarige man die in het Bernhoven Ziekenhuis in Uden lag en de derde een 82-jarige man die in Sittard-Geleen in het Zuyderland Medisch Centrum was opgenomen. Evenementen en bijeenkomsten van meer dan 100 personen werden vanaf 12 maart verboden. Ook werd bezoek aan ouderen en instellingen later verboden om besmetting naar hen te voorkomen, omdat bleek dat de sterfte in instellingen in maart was verdubbeld door Covid-19. Ook werd geadviseerd om niet meer naar het buitenland te reizen tot 31 maart 2020. HBO instellingen gingen over op online colleges. Grote begrafenissen worden anders ingedeeld of in een drive by of on line georganiseerd. Hogescholen en universiteiten gingen op slot en online verder. 31 maart was ook de dag waarop werd besloten om de termijn van de “intelligente lock-down” voor alle maatregelen voorlopig te verlengen tot en met 28 april waarna eerst de basisscholen en verschillende contactberoepen die onder beperkingen 11 mei weer aan de gang konden. Door de lockdown zouden volgens de RIVM 23.354 extra ic opnames voorkomen zijn.

Diverse externe keurmeesters en een dierenarts die hebben gewerkt in een slachthuis van Van Rooi Meat in Helmond en Apeldoorn zijn positief getest. Ook ruim 20 procent van de personeelsleden van slachterij Vion in Groenlo bleek besmet met het coronavirus. Van de 657 medewerkers hebben 147 personeelsleden een positieve uitslag gekregen, Vion in Groenlo is voorlopig gesloten. In totaal zijn er nu drie slachthuizen die te kampen hebben met een Corona uitbraak. Vele tientallen kinderen hebben gezondheidsschade opgelopen omdat ze als gevolg van de coronacrisis te laat zorg ontvingen. Dat meldde de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde (NVK), die daarvoor een speciaal meldpunt had opgezet.

Uitbraak elders

De grootste infectiehaarden zijn nog altijd de Verenigde Staten, Brazilië en India. Afrika stijgt naar 850.000 Coronabesmettingen.

In Duitsland zijn 2 juli 587 nieuwe gevallen van het coronavirus vastgesteld. Het getal dat de besmettingsgraad weergeeft daalde iets. Er zijn nu 191.449 infecties. Het dodental steeg met 19 sterfgevallen tot 8914. Ongeveer 176.300 mensen die besmet waren, hebben het virus overleefd.

Zweden nam tijdens de coronacrisis minder strenge maatregelen en dat heeft geleid tot een relatief hoog sterftecijfer tot boven de 5000.

In de Verenigde Staten worden dagelijks meer dan duizend coronadoden gemeld. Bijna 142.000 Amerikanen zijn inmiddels bezweken aan COVID-19 en ruim 3,8 miljoen mensen zijn besmet geraakt. Het aantal geregistreerde besmettingen in de Verenigde Staten was 12 juli in een etmaal al met een recordaantal van 69.000 toegenomen en het aantal sterfgevallen lag op 650 per dag. Op 18 juli werd bij 77.638 mensen vastgesteld dat ze het virus hebben opgelopen en overleden er 927 mensen. Dat is het hoogste aantal op een dag sinds de virusuitbraak begon Desondanks gaf president Trump 15 april al aan dat hij de lockdown al weer wilde afbouwen omdat hij vond dat het Covid-19 virus over haar piek heen zou zijn en  slikte zelf een kuurtje met het anti-malariamiddel hydroxychloroquine.(HCQ) Hij beschuldigt Peking ondertussen van ‘een wereldwijde massadoding’ vanwege de uitbraak. Bij 60 procent van de bemanning van het Amerikaanse vliegdekschip USS Theodore Roosevelt zijn antistoffen tegen het coronavirus aangetroffen. De bemanning van het vliegdekschip bleek begin april besmet. Vierduizend bemanningsleden werden in quarantaine gezet. Eén bemanningslid overleed aan de gevolgen van het virus. De VS tellen heeft ondertussen zo’n 3,64 miljoen besmettingen.  Kimberly Guilfoyle, de vriendin van Trump’s zoon  werd ook  besmet. Guilfoyle speelt een belangrijke rol in het campagneteam van Trump en regelde de fondsenwerving voor de verkiezingscampagne .

In Latijns-Amerika zijn tot meer dan 100.000 mensen overleden. Mexico en Brazilië zijn samen goed voor grofweg driekwart van alle coronadoden in het gebied. De regio is de afgelopen weken uitgegroeid tot het epicentrum van de wereldwijde corona-uitbraak.

Brazilië is qua infecties en sterfgevallen het hardst getroffen en registreerde 9 juli  42.619 nieuwe besmettingen en 1220 doden. Het totaal aantal besmettingen is daar opgelopen tot ruim 2 miljoen en 69.184 mensen zijn overleden.

Mexico heeft volgens de officiële cijfers circa 191.000 infecties en er zijn In Mexico zijn meer dan 30.000 mensen overleden. Alleen in Brazilië zijn die aantallen hoger.

Volledige wijken van Melbourne in Australië zitten in juni alweer in lockdown en voor het eerst sinds honderd jaar wordt de grens tussen de staten Victoria en New South Wales gesloten.

In India worden begin juli 25.000 nieuwe coronabesmettingen per dag gemeld. Niet eerder werden er in één dag in het land zoveel mensen besmet met het coronavirus. 613 mensen overleden er op een dag aan het virus.

In Nicaragua leken maatregelen niet nodig, maar inmiddels zijn zeker 20 hooggeplaatste figuren uit de partij van president Ortega overleden aan Covid-19. Het gaat onder meer om zeven parlementsleden, adviseurs,  de burgemeester van Nasaya, de politiecommandant en de directeur van het Staats telecombedrijf.

In het Verenigd Koninkrijk zijn er al ruim 40.000 geregistreerde sterfgevallen en 280.000 besmettingsgevallen. Er worden overigens alleen maar sterfgevallen in een ziekenhuis of verzorgingshuis geteld. In werkelijkheid blijken er circa 64.000 mensen meer dan gemiddeld in Groot-Brittannië te zijn overleden tijdens de uitbraak van het coronavirus. Bijna 27.000 mensen die in contact waren met een coronapatiënt moeten van de overheid twee weken binnenblijven op basis van een nieuw test- en traceringssysteem.

Het totale aantal sterfgevallen in Frankrijk is ruim 29.000. Miljoenen mensen mochten zonder goede reden tot aan begin juni Spanje en Italië niet meer in of uit en intern reizen werd sterk ontraden. Europese toeristen mochten daarna vanaf 3 juni zonder restricties weer het land in.

Italië was het eerste land in Europa dat beperkingen instelde vanwege het coronavirus. Er vielen daar bijna 34.000 doden. Het land ging op 10 maart in lockdown. Sinds begin mei werden de maatregelen weer langzaam versoepeld.

Alle landen in Afrika zijn ook door het SARS-CoV-2 virus getroffen. 3 miljoen mensen daar hebben HIV, 25% van de mensen zijn ondervoed en het gros van de mensen heeft een hele slechte hygiëne. In die gebieden is dit een dodelijke cocktail. De WHO houdt rekening met zo’n 250 miljoen besmettingen in Afrika in het eerste jaar, met mogelijk 190.000 doden.

Het aantal coronabesmettingen in Rusland is de 500.000 voorbij. 10 juni kwamen er in 24 uur 8779 besmettingsgevallen bij en dat maakt het een totaal van  502.436 besmettingen. Het dodental steeg met 174 naar 6532.  Het record staat daar op een toename van 10.633 per etmaal.

In België is het vanaf 11 juli verplicht om mondmaskers te dragen in winkels en winkelcentra. Ook in bioscopen, theater-, concert- en conferentiezalen, auditoria, gebedshuizen, musea en bibliotheken worden mondkapjes verplicht. In totaal zijn een kleine tienduizend Belgen aan het virus bezweken. Van hen overleed 48 procent in het ziekenhuis en 50 procent in een verpleegtehuis. De meeste sterfgevallen in het ziekenhuis (95 procent) zijn bevestigde coronagevallen.

Suriname gaat vanaf 3 juni een week in totale lockdown. Het besluit zou al genomen zijn door de Nationale Assemblée. Winkels en supermarkten blijven  nog tot 17.00 uur open zodat mensen bijvoorbeeld boodschappen kunnen doen.

De strenge lockdown in Rusland  is ondanks 1,5 miljoen besmettingen na ongeveer twee maanden op 9 juni grotendeels al weer opgeheven.

2e uitbraak

Van begin juni tot half juli zijn 38 vluchten op Schiphol aangekomen waar iemand aan boord was die het virus bij zich droeg, op Eindhoven gaat het om 6 vluchten waarbij in totaal 7 passagiers het longvirus onder de leden hadden. Ook op Rotterdam Airport was er voor zover bekend een besmette passagier aan boord. In Hillegom zijn meerdere mensen besmet geraakt, mogelijk na een bezoek aan café De Kleine Beurs. Het aantal vastgestelde besmettingen met het coronavirus is 21 juli in een week tijd bijna verdubbeld (987) ten opzichte van de week er voor, toen er 534 nieuwe besmettingen in een week tijd waren.  In die  week zijn er 7 patiënten overleden. 1 augustus zijn in 24 uur tijd 431 mensen positief getest. Dat is het hoogste aantal sinds begin mei en 93 meer dan een dag eerder. De grootste besmettingshaard is nog steeds Rotterdam-Rijnmond. Tussen 31 juli en zaterdagochtend 1 augustus zijn er 125 mensen positief getest, tegen 78 een dag eerder. Er zijn de afgelopen week in Nederland 2588 nieuwe coronabesmettingen bijgekomen, bijna twee keer zoveel als de week daarvoor. Het reproductiegetal, dat aangeeft hoe snel het coronavirus zich verspreidt, is iets gedaald naar 1,20.

In Iran (80 miljoen inwoners). was een van de zwaarst getroffen landen en leek de uitbraak onder controle te hebben gekregen. Maar de 2e week van juni ging het aantal sterfgevallen weer met 27 procent omhoog nadat de winkels, kantoren, moskeeën weer open mochten.

Ook Nieuw Zeeland heeft de maken gekregen met een 2e  (geïmporteerde) besmetting bij twee vrouwen die zonder in quarantaine te zijn geweest uit het Verenigd Koninkrijk het land binnen kwamen.

Indiase meldt 12 juli een recordpiek in het aantal van 28.637 nieuwe besmettingen gerapporteerd. De piek is een reden voor de autoriteiten om een weeklange lockdown in te voeren in het zuiden van Bangalore, een stad met ruim acht miljoen inwoners. In India zijn nu bijna 850.000 besmettingen gerapporteerd. Het land is daarmee Rusland voorbij. Na de Verenigde Staten en Brazilië is India het land met de meeste besmettingen. Er kwamen tot dusver 22.674 mensen om het leven als gevolg van het coronavirus.

Halverwege maart liep het aantal besmettingen in China sterk terug en sinds 20 maart werd de lockdown afgebouwd en leek het virus op haar retour. Toch werden 26 maart en 10 juni opnieuw binnenlandse besmettingen geconstateerd en ook bleken er tientallen reizigers vanuit onder andere Rusland besmet. Half mei was er een tweede uitbraak  en moest er bij de stad Jilin opnieuw een lockdown worden afgekondigd. Ook nu is een versmarkt de besmettingshaard. De zogeheten Xinfadi markt is alleen meer dan twintig keer zo groot als de markt van Wuhan. Sterker nog: het is de grootste markt van Azië. China meldt 27 nieuwe besmettingen in Peking. Behalve de 27 nieuwe gevallen in Peking, meldden de autoriteiten ook vier binnenlandse infecties in de nabijgelegen provincie Hebei. Ook in de provincie Sichuan, in het zuidwesten, werd een besmetting geregistreerd. China telde tot nog toe 84.000 besmettingen en meer dan 4.600 doden.

Ook in Oekraïne, China, India, Argentinië, Panama, Zwitserland, Oostenrijk het Verenigd Koninkrijk, Frans-Guyana, Spanje, Italië, Marokko, de Westelijke Jordaanoever en Portugal zijn nieuwe uitbraken gemeld sinds de lockdown werd versoepelt.

Vaccins en oplossingen

GlaxoSmithKline wil een potentieel coronavaccin ontwikkelen. GSK bundelt de krachten met het Canadese Medicago. Via het Coronavirus Virus-Like Particles platform van Medicago wordt de structuur van het coronavirus gekopieerd zodat het immuunsysteem het virus makkelijker herkent. Door bereidingen van GSK toe te voegen krijgt het immuunsysteem vervolgens een ‘boost’ en is een kleinere dosis van het vaccin mogelijk voldoende om beschermd te zijn tegen het virus. Hiermee zouden meer doses van het vaccin geproduceerd kunnen worden en dus ook meer mensen beschermd tegen Covid-19.

Onder leiding van professor Johan Neyts hebben onderzoekers van het Leuvense Rega-Instituut een kandidaat-vaccin ontwikkeld dat hamsters beschermt tegen het coronavirus. Na de knaagdieren is het nu aan ons. Rega hoopt in december te beginnen met proeven op mensen.

Moderna ligt overhoop met de Amerikaanse overheid over de ontwikkeling van een vaccin.  De federale overheid in de Verenigde Staten ondersteunt de farmaceut met bijna 500 miljoen dollar. Moderna heeft nog steeds geen protocollen aangeleverd voor zijn klinische studie en wijst adviezen van experts over hoe dergelijke onderzoeksstudies op te zetten af. Dit heeft een vertraging van meer dan twee weken tot gevolg in de start van een onderzoeksstudie met Moderna’s potentiële Covid-19 vaccin. Dergelijke problemen zijn er niet in de samenwerking met andere grote farmabedrijven zoals AstraZeneca en Johnson & Johnson, die ook vaccins tegen het coronavirus ontwikkelen.  

Ontstekingsremmer dexamethason blijkt de overlevingskansen van ernstig zieke coronapatiënten te verbeteren. Onderzoekers van de universiteit van het Britse Oxford spreken over een enorme doorbraak. De sterfgevallen onder patiënten die hulp nodig hadden bij het ademen waren in een periode van vier weken lager bij diegenen die een lage dosis van de ontstekingsremmer hadden gekregen, in vergelijking met patiënten met standaardzorg. De studie is voortijdig stopgezet vanwege de belangrijke voorlopige resultaten. Behandeling met het middel verminderde het aantal sterfgevallen met een derde van de patiënten aan de beademing. Bij degenen die alleen zuurstof kregen, ging het om een vijfde minder. Er is geen positief effect vastgesteld bij patiënten die geen ademhalingsondersteuning nodig hadden.

Er zijn zo’n 159 verschillende vaccins in de maak, maar vitamine C, D en zink zijn ondertussen de belangrijkste componenten in het voorkomen en bestrijden van het virus. Extra vitamine K zou volgens onderzoekers mogelijk zeer ernstig ziek worden door het coronavirus kunnen voorkomen.  Vitamine K activeert eiwitten die belangrijk zijn voor gezonde bloedvaten en gezonde longen.

Het Amsterdam UMC is erin geslaagd twee krachtige antilichamen tegen het coronavirus uit het bloed van ex-coronapatiënten te halen. Die antilichamen kunnen in de toekomst mogelijk worden gebruikt om coronapatiënten te behandelen of besmetting te voorkomen. Eerder werden antistoffen gebruikt die kwamen van SARS- en MERS-patiënten. D

Thee trekken van de Artemisia Annua is volgens de president van Madagaskar de beste remedie tegen Corona. Zomeralsemplant, of ‘qing hao’, is een varenachtige plant met felgele bloemen en wordt al langere tijd in China gebruikt als antimalariamiddel met een koortsverlagende werking.

Samen met Duitsland, Frankrijk en Italië vormt Nederland een ‘Inclusieve Vaccin Alliantie’ om zo samen te investeren in kansrijke initiatieven. In ruil daarvoor zou de productie van een vaccin op Europese bodem moeten plaatsvinden. Zo willen de landen zorgen voor een ‘breed toegankelijk, beschikbaar en betaalbaar’ vaccin en vooraan staan wanneer het vaccin daadwerkelijk de markt op kan. Er is een contract gesloten met het farmaceutische bedrijf AstraZeneca voor de levering van zeker 300 miljoen potentiële vaccins. Er moet nog wel veel onderzoek worden gedaan naar het middel, dus of het daadwerkelijk in productie kan worden genomen is nog niet zeker. Ook is het allerminst zeker dat vaccins uberhaupt gaan helpen. 

Een in China ontwikkeld vaccin lijkt na een eerste test veilig te zijn en is getest op 108 mensen tussen de 18 en 60 jaar. Degenen die een dosis van het vaccin kregen, maakten binnen twee weken T-lymfocyten aan, een bepaald soort witte bloedcellen die nodig zijn voor de specifieke afweer tegen het virus. De antistoffen die daarnaast zorgen voor immuniteit werden binnen 28 dagen opgebouwd. De test is een eerste stap, vooral bedoeld om vast te stellen of het veilig is. Om de effectiviteit echt aan te tonen, moet het nog op duizenden andere mensen worden getest. Experts waarschuwen ook dat het vaccin niet bij iedereen even effectief is.

Het Amerikaanse bedrijf Moderna zegt een vaccin te hebben, dat veilig en effectief lijkt na een test op acht mensen.

Ook het in China gevestigde Sinovac Biotech zegt met testen op mensen te zijn begonnen.

Kinderen blijken minder vaak besmet en als ze al worden besmet dan gebeurd dat veelal door ouderen en niet onderling. Ook de symptomen bij kinderen zijn relatief gering te noemen. Ze verspreiden het virus echter wel net zo snel als volwassenen.

Ook andere middelen die zijn ontwikkeld voor de bestrijding ebola (het experimentele remdesivir) en hiv (lopinavir/ritonavir kunnen gebruikt worden. Gilead Sciences, Inc. een Amerikaans biotechnologiebedrijf dat geneesmiddelen onderzoekt, ontwikkelt en commercialiseert heeft een redelijk goed werkend remdedivir medicijn tegen Covid-19. Een ziekenhuis in Chicago boekte in de eerste onderzoeksresultaten bij de behandeling van covid-19 patiënten beloftevolle resultaten met remdesivir en ook latere testen wezen uit dat deze virusremmer het proces met tot wel vier dagen verkort.  Bijna alle patiënten in de tests boekten een snelle verbetering in koorts en ademhaling en konden na minder dan een week uit het ziekenhuis ontslagen worden. Bij nader onderzoek kwamen er ook wat mindere goede resultaten  met de nodige bijverschijnselen. In een studie werden twaalf Makaken apen opzettelijk besmet met het coronavirus, en de helft van hen werd vroegtijdig behandeld met remdesivir. Makaken die het middel kregen, vertoonden geen ziekteverschijnselen en hadden minder schade aan de longen. Met het opkopen van alle voorraden van remdesivir door de VS in juni 2020 is er voor de EU en de rest van de wereld niets meer beschikbaar. Gilead heeft namelijk het patent op remdesivir,.

Bekend is dat covid-19 de longen binnenkomt via een enzym ACE2-receptor. Het enzym komt onder andere voor op de longen. en is de receptor voor het virus. Het virus wordt zo door de receptorenzym de longcel ingetrokken, waar het zich kan vermenigvuldigen. Bij een massale infectie verdwijnen die ACE2-receptoren dus van de buitenkant van de cel en verdwijnt een van hun functies namelijk het stofje bradykinine onder controle houden dat bloedvaten lek maakt. Bradykinine laat vervolgens ook de kleine bloedvaten lekken op de plaats van een infectie. In plaats van het achteraf remmen van de ontstekingen kan lekkage vooraf voorkomen worden door behandeling met icatibant. (Firazyr) Op het moment dat een patiënt in het ziekenhuis komt, kan het hele proces binnen een paar dagen worden stopgezet en krijgen ze de kans om het virus op te ruimen in de twee weken die volgen zonder naar de IC te hoeven.

Abbott Laboratories is bezig een test te ontwikkelen die al na 5 minuten duidelijk kan maken of iemand besmet is en wil begin april al 50.000 tests leveren aan de gezondheidsdiensten in de Verenigde Staten

Onderzoekers aan de KU Leuven in België ontdekten dat het bestaande malariamedicijn Chloroquine, dat sinds 1934 op de markt is, ook helpt bij de behandeling van Covid-19 (Corona) mits er geen onderliggende cardiovasculaire aandoeningen of obesitas aanwezig is.  De Belgische professor Marc Van Ranst ontdekte in 2004 al dat het middel werkte tegen SARS, dat ook een coronavirus is. Het geneesmiddel, geproduceerd door het bedrijf Ace Pharmaceuticals uit Zeewolde reduceert koortsverschijnselen en verbetert de longfunctie bij patiënten die het virus onder de leden hebben. De RIVM heeft inmiddels grote partijen opgekocht om te voorkomen dat het middel door anderen wordt weggekocht. Hydroxychloroquine (HCQ) is een iets mildere variant van het malariamiddel chloroquine. Het wordt vaak verkocht onder de merknaam Plaquenil.

Bacillus Calmette-Guérin (BCG), een vaccin tegen tuberculose zou ook bescherming bieden en matig effectief te zijn  naast het voorkomen van menselijke tuberculose.

Nederlandse wetenschappers hebben ook een antistof gevonden tegen het virus, maar van een doorbraak is nog geen sprake zegt viroloog Ab Osterhaus, een van de onderzoekers die meewerkte aan de vondst van het Erasmus MC en de Universiteit Utrecht. Het Amerikaanse bedrijf Moderna heeft voor het eerst mensen getest met een experimenteel vaccin, pas twee maanden nadat Chinese wetenschappers op 10 januari de genetische code van het nieuwe SARS-CoV-2 virus hadden ontsluierd en online hadden gezet. Onderzoekers van Universiteit Utrecht en het Erasmus MC samen met een team van internationale wetenschappers hebben een antilichaam tegen het Coronavirus ontdekt. Een overgebleven antilichaam van eerder onderzoek lag nog in de vriezer op de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht. Een van de antistoffen bleek zich niet alleen aan het coronavirus te kunnen binden, maar daarbij ook de infectie van cellen te kunnen blokkeren.Ook in Israël is inmiddels een antilichaam gevonden. Om er uiteindelijk een medicijn van te maken en het op grote schaal te produceren wordt er samenwerking gezocht met een grote farmaceut. Uiteindelijk zou het middel kunnen gebruikt worden als medicijn voor coronapatiënten en als preventie voor mensen die nog niet ziek zijn.

De firma Novavax uit de VS beweert ook klaar te zijn om een vaccin te testen op mensen. China werkt met acht instituten tegelijk aan een vaccin. In Duitsland werken het Amerikaanse Pfizer en BioNTech samen aan een vaccin. Virologen van het Erasmus MC werken aan een vaccin, evenals een Rotterdams-Utrechts team die als eerste een antilichaam ontdekte. Veel bestaande medicijnen kunnen effectief zijn tegen Covid-19 en met een beetje geluk kan een medicijn wellicht al deze zomer of herfst beschikbaar zijn.

Wetenschappers onderzoeken ook de bestaande vaccins zoals een tuberculose-vaccin die het immuunsysteem een boost kan geven. Farmaceuten kunnen tegenwoordig snel vaccins maken door de genetische code te bewerken op een computer en dan een kant-en-klaar vaccin ’uit te printen’.

Chloroquine en zithromax tegen malaria en Kaletra, een hiv-medicijn blijken na vier dagen en gebruik van aanvullende medicijnen te helpen, mits er geen onderliggende cardiovasculaire ziektes aanwezig zijn. Het Ebolamedicijn remdesivir zou verlichting geven aan zwaar zieke patiënten. Een Amerikaanse patiënt zou hiermee zelfs zijn genezen. Remdesivir en de antivirale werking ervan zou ook tegen het Covid-19 virus werken. Chloroquine wordt op dit moment in vrijwel alle ziekenhuizen toegediend, maar bij een derde van de patiënten veroorzaakte het middel een vertraagde hartslag en moest toediening voortijdig gestopt worden.

China hoopte al in april al een vaccin in te kunnen zetten bij noodsituaties, maar een Israëlische vaccinloog noemde dit ’zeer riskant’ vanwege de mogelijke gevaarlijke bijwerkingen. Experts denken dat achttien maanden een realistischer ontwikkeltermijn is voor een vaccin. De kandidaat-vaccins van Moderna BioNTech en Curevac zijn gebaseerd op een techniek die mogelijk makkelijker is te produceren. Dat gaat sneller dan met influenza vaccins die vaak op basis van kweek in eieren worden gemaakt.

De bloedbanken van Sanquin starten met het inzamelen van bloedplasma van genezen patiënten. In een onderzoek kijken ziekenhuizen of de afweerstoffen in het plasma van genezen patiënten helpen bij het verminderen van corona-symptomen bij andere patiënten. Daarmee zou bijvoorbeeld kunnen worden voorkomen dat een patiënt op de intensive care belandt. Covid-19 patiënten kunnen vervolgens een transfusie krijgen met de afweerstoffen die uit het plasma zijn gehaald.

Onderzoeken en statistieken lijken er op te wijzen dat een hogere luchtvochtigheid de verspreiding van het virus tegengaat. De druppeltjes die een besmet persoon verlaten bij niezen of hoesten blijven in heel droge lucht (veel) langer zweven dan wanneer de lucht vochtig is. Een virus heeft een zogenaamde lipid enveloppe. Wetenschappers stellen dat het tevens denkbaar is dat dit membraam door veel water in de lucht wordt beschadigd, waardoor het virus onschadelijk wordt. 

Er worden ook testkits geproduceerd die meten in hoeverre iemand immuun is en antistoffen heeft. In het Erasmus MC werd al plasma met antistoffen aan patiënten toegediend.  Bloedbank Sanquin zamelt bloedplasma in van genezen Covid-19 patiënten. Genezen personen staan op verzoek van de GGD vier keer bloed af, met tussenpozen van zeven dagen. Sanquin verwerkt het afgestane bloedplasma tot een preparaat dat met een transfusie kan worden toegediend. Ook is gestart met een procedure om het bloedplasmapreparaat te verwerken tot immunoglobuline – eiwitten die als geneesmiddel kunnen worden toegediend, in plaats van via een bloedtransfusie.

Tesla in Buffalo, New York gaat voor de bestrijding van Covid-19 beademingsapparatuur produceren en werkt daarvoor samen met fabrikant van medische apparatuur Medtronic, deze apparatuur is door een Amerikaanse noodwet echter uitsluitend bestemd voor de Amerikaanse markt.

De Autoriteit Persoonsgegevens beoordeeld zeven verschillende ‘corona-apps’ die worden ontwikkeld. De belangrijkste voorwaarde is dat de apps zich aan de privacywetgeving houden.

De lockdown en social distancing maatregelen zijn gebaseerd op de oorspronkelijke modellen. In New York testte 39% van de mensen positief.  Er zijn 19.410 sterfgevallen op 19 miljoen mensen. Dat is een 0,1% kans om aan Covid-19 te overlijden. Als je daar de diagnose corona krijgt, heb je 92% kans te herstellen. Na 4 miljoen mensen getest te hebben blijkt dat Covid-19 te vergelijken is met de griep. In 2017 en 2018 kregen 50 tot 60 miljoen mensen griep. Jaarlijks sterven tussen de 37.000 en 60.000 mensen in Amerika aan griep (inmiddels bijna 55.000 aan corona*)

Hulpmiddelen

De rekening voor de hulpmiddelen loopt in de miljarden. Nederland  gaf de afgelopen maanden bijna 1,5 miljard euro uit aan mondkapjes en andere hulpmiddelen. Voor coronavaccins is 700 miljoen euro vrijgemaakt, voor tests 300 miljoen

Voor professionals in de zorg zijn er verschillende mondmaskers met verschillende beschermingen. Wie alleen op een verpleegafdeling werkt met coronapatiënten wordt geadviseerd een chirurgisch mondmasker IIR te dragen. Wie op de IC-afdeling werkt, moet een FFP2-masker dragen. Beiden houden druppel ‘van buiten naar binnen’ tegen, dus om de arts of verpleegkundige tegen besmetting door de patiënt te beschermen.

De maskers met filter kun je niet lang dragen. Ze zitten strak en de filters raken verzadigd met ademvocht. Deze langer dan de norm van 3 uur dragen kan zelfs gevaarlijk zijn. Daarom wijst Van Dissel op de protocollen voor zorgprofessionals.

Op de afdeling van een verpleeghuis waar covid-19 bij een bewoner is vastgesteld, wordt aangeraden een mondneusmasker type IIR te gebruiken. Op andere afdelingen zijn maskers niet nodig, zegt Van Dissel. Zorgorganisaties eisten van het RIVM duidelijkheid op dit punt.

Het masker met filter, dat ook druppels van ‘binnen naar buiten’ tegenhoudt om de patiënt niet te besmetten, zijn meer voor operaties.

Osram Licht en Signify voeren de productie op van systemen met uv C-licht. De ultraviolette straling dood virussen en kan gebruikt worden bij het reinigen van mondkapjes en ander besmet materiaal. Het Duitse Osram installeerde de uv C-lampen al in ziekenhuizen in Wuhan en Peking, waar de effectiviteit nogmaals werd gemeten. In China lev3erde Osram al 10.000 lampen aan scholen en de kinderopvang.

Ionisatie van de lucht kan ook een belangrijke bijdrage leveren in het neerslaan van virusdeeltjes.

Contra-productieve acties

Er werd vanaf 4 juni weer gewoon gevlogen. Wel alleen nog maar naar  Faro, Lissabon en Malaga, maar later die maand kwamen daar stapsgewijs 24 bestemmingen bij, onder meer Kroatië en IJsland. Transavia gaat eind juni ongeveer een kwart van het normale aantal vluchten uitvoeren. In de loop van de zomer gaat dat verder omhoog naar zo’n 60 procent. Premier Rutte kondigde aan dat er vanaf 15 juni weer vakantiereizen kunnen naar allerlei Europese landen. Het reisadvies gaat van oranje naar geel. En daarom gaan maatschappijen ook weer meer vliegen. KLM vliegt deze maand al op 45 Europese bestemmingen en breidt dat volgende maand uit naar 73.

Ook na de eerste uitbraak komt er geen verplichte quarantaine voor reizigers uit landen waar het reisadvies oranje of rood is om zo een tweede uitbraak te voorkomen. Het kabinet ziet ook geen heil in een verplichte coronatest.

Dat het aantal coronapatiënten op de intensive care voor de derde dag op rij is gestegen, is nog geen reden voor paniek of extra maatregelen, stelt minister Hugo de Jonge. De stijging zou nog niet in de buurt van de zogenoemde ‘signaalwaarde’ komen. Bij drie dagen achter elkaar gemiddeld tien ic-opnames gaan pas de alarmbellen af. 

Het Nederlandse biotechnologiebedrijf Inzek heeft ruim anderhalf miljoen onbetrouwbare coronatests verkocht die maximaal voor 90 procent zekerheid zouden geven. De biozek-test stelt binnen tien minuten vast of iemand corona heeft gehad en wordt in ruim twintig landen verkocht evenals aan circa vijftien Nederlandse ziekenhuizen en laboratoria en ruim honderd apotheken.
Spaanse onderzoekers ontdekten echter dat de test in de eerste week nadat iemand klachten had gekregen, in minder dan de helft van de gevallen een juiste diagnose stelde. Inzek verkocht de Chineze tests als ‘Dutch Made’. Overheden en ziekenhuizen in Spanje, Rusland, Servië en Benin dachten daardoor een betrouwbaar Nederlands product te kopen.Volgens de Europese Commissie en het RIVM bestaan er überhaupt nog geen betrouwbare sneltests die antilichamen tegen corona kunnen aantonen.

20 april presenteerden Accenture, Capgemini, Covid-19 Alert, DDT Consortium, Deus, ITO en SIA Partners een Corona-app die moeten helpen bij het contactonderzoek van de GGD en de communicatie met artsen als je ziek bent.  De meesten maakten gebruik van bluetooth om de contactmomenten tussen burgers te registeren.  Geen van de apps bleek echter veilig.

In Oostenrijk zijn op 14 april de maatregelen al wat versoepelt. In Spanje waar al 17.000 patiënten zijn overleden mogen sinds 13 april sommige bedrijven ook weer aan de slag

Vanaf 15 juni is weer mogelijk om naar zestien Europese landen te reizen. De reisadviezen van België, Bulgarije, Duitsland, Estland, Frankrijk, IJsland, Italië, Kroatië, Letland, Liechtenstein, Litouwen, Luxemburg, Polen, Portugal, Tsjechië en Zwitserland zijn van oranje naar geel gegaan. Ook het Caribisch deel van het Koninkrijk is weer toegankelijk. Vanaf 4 juni werd door Transavia vanaf Amsterdam alweer gevlogen op Athene, Heraklion en Thessaloniki in Griekenland, Malaga in Spanje en Faro en Lissabon in Portugal. De luchtvaartmaatschappij verwacht in de loop van de zomer meer bestemmingen en vluchten aan dat lijstje te kunnen toevoegen. Per week bekijkt het óf en welke vluchten dat zouden kunnen zijn. KLM, heeft ook al laten weten zijn dienstregeling geleidelijk uit te breiden. Met ingang van 24 mei wordt er naar 31 verre bestemmingen gevlogen in Afrika, Noord- en Zuid-Amerika en Azië. Andere luchtvaartmaatschappijen starten in juni ook weer. Zo wil Air Canada volgende maand een groot aantal internationale vluchten hervatten. Het is de bedoeling dat de maatschappij vanaf 24 juni dagelijks op Schiphol vliegt. Ook de Amerikaanse KLM-partner Delta Air Lines wil tegen die tijd weer vliegen tussen New York JFK en Schiphol. Corendon gaat vanaf eind juni weer vliegen naar de Algarve in Portugal, Sicilië en Sardinië in Italië en Bulgarije. Waarschijnlijk komen daar nog Turkse, Spaanse en Griekse bestemmingen bij als die landen ook van code oranje naar code geel gaan. TUI start begin juli met vluchten in eerste instantie naar Griekse en Spaanse eilanden en naar het Turkse Antalya. American Airlines voert vanaf 5 juni weer passagiersvluchten uit tussen Nederland en de Verenigde Staten. Vanaf 6 juni vertrekt er ook weer elke dag een vliegtuig van American Airlines vanaf Schiphol richting de VS.

Nederland had veel beter voorbereid kunnen zijn. In 2016 al kreeg het toenmalige kabinet-Rutte II signalen dat de capaciteit van intensive care tot een onacceptabel dieptepunt was gedaald. Het gevaar van een pandemie werd al in diverse veiligheidsanalyses gemeld. De voorbereiding op zo’n ramp was onderdeel van de Nationale Veiligheidsstrategie die vorig jaar is gepubliceerd. Sinds 2003 is er tot drie keer gewaarschuwd voor een mogelijke nieuwe griepepidemie maar er is nooit actie ondernomen van welke aard dan ook. Eenmaal uitgebroken ging de pandemie ten koste van de reguliere zorg. Huisartsen hebben sinds 12 maart 360.000 patiënten minder dan normaal naar het ziekenhuis doorverwezen. Ook zijn behandelingen van naar schatting 290.500 mensen in het ziekenhuis niet doorgegaan na een doorverwijzing.

Het kabinet heeft het gebruik van eenvoudige mondkapjes in de openbare ruimte in te harde bewoordingen afgewezen en waarschuwden onterecht dat die „schijnveiligheid” zouden bieden. Het kabinet maakte een ommezwaai van resolute afwijzing naar het verplichten van mondkapjes in het openbaar vervoer.

Voor de een golden soms ook ten onrechte strengere regels dan voor de ander. Zo werden de regels voor touringcars weken later versoepeld dan voor bijvoorbeeld het openbaar vervoer en de luchtvaart.

De voorbereiding op pandemie was onderdeel van de Nationale Veiligheidsstrategie die al vorig jaar is gepubliceerd. Sinds 2003 is er tot drie keer gewaarschuwd voor een mogelijke pandemie, maar er is nooit actie ondernomen van welke aard dan ook. Een in 2018 voorgenomen extra voorraad van 4 maanden medicijnen en beschermingsmiddelen is er na jaren van politiek gesteggel en loze beloftes nooit gekomen. Een deel van onze wel schaarse middelen wordt zelfs geëxporteerd naar de ABC eilanden, terwijl 90% van onze thuiszorg  zichzelf niet of onvoldoende kunnen beschermen als dat nodig is. De helft van hen geeft aan dat er zelfs nu onvoldoende of zelfs helemaal geen materialen beschikbaar zijn, of dat middelen slechts in beperkt mate aanwezig zijn. Nu 4 maanden later worden de verpleeghuizen en de zorg afgescheept met ondeugdelijke en overjarige mondkapjes. Ruim de helft van de geleverde kapjes is onbruikbaar en laten virusdeeltjes door tot wel tot 30 procent onder de minimale vereisten. Van één masker was de houdbaarheidsdatum al tien jaar geleden verstreken. Ook de BOA’s worden net genoeg voorzien van beschermingsmiddelen, terwijl juist zij vaker en nauwer in contact komen met andere personen. Eind juni zijn er wel voldoende beschermingsmiddelen voor een eventuele tweede coronagolf, zegt het Landelijk Consortium Hulpmiddelen. Maar feit is dat juist in verpleegtehuizen en ziekenhuizen de meeste besmettingen voor komen.

Voor alle grondstoffen voor medicijnen is Nederland  al jaren voor 80 procent afhankelijk van China. De Verenigde Staten hebben bewijs dat China de ontwikkeling van een vaccin door westerse landen probeert te saboteren.

Artsen, verpleegkundigen en assistenten van ziekenhuizen door het hele land begonnen met het afzeggen van niet-spoedeisende ingrepen die moesten plaatsvinden. Dat blijkt uit een inventarisatie onder Nederlandse ziekenhuizen. Chemo, transplantaties en, hernia’s werden ondergeschikt aan SARS-CoV-2.

Op Schiphol werden bij aanvang van de pandemie reizigers uit het grootste uitbraakgebied ter wereld (VS) in samenspraak met de RIVM ongecontroleerd Nederland binnen gelaten. Wel werd het inreisverbod verlengd tot 15 mei. Op 12 juni werd ook het maximum aantal passagiers in vliegtuigen niet langer beperkt.

Het door het RIVM voorspelde aantal IC patiënten bleek vele malen hoger te zijn, waardoor er honderden IC bedden meer moesten komen dan was voorzien en dwong ic arts Gommers om publiekelijk te zeggen dat de grote hoeveelheid extra benodigde  IC plekken geen probleem zouden zijn.

Nederland bestelde veel te laat beademingsapparatuur. Op dat moment was de voorraad van het bedrijf al aan andere landen verkocht. De onder dwang met spoed geleverde apparatuur (100 van 1000 bestelde) blijkt voor de Amerikaanse markt te zijn geproduceerd en moet met spoed worden aangepast. Een deel van de apparatuur bleek ook niet bestemd voor IC’s maar voor thuisgebruik

Mondmaskers die de Nederlandse overheid in het heetst van de strijd in allerijl bij een ongecertificeerd bedrijf in China importeerde bleken ondeugdelijk en werden door diverse ziekenhuizen meteen al afgekeurd. Het ging om bijna 600.000 stuks van een geleverde partij van 1,3 miljoen FFP2 maskers. De maskers werden door de ziekenhuizen afgekeurd, omdat ze niet goed om het gezicht pasten en/of membranen hebben die niet goed functioneren. De partij maskers werden niet vooraf getest en over de ziekenhuizen verdeeld De mondmaskers zouden in de verste verte niet van de vereiste FFP 2-kwaliteit 1 zijn. Nederland heeft tot het einde van de crisis aan toe nog niet beschikt over voldoende mondkapjes (en andere beschermingsmiddelen). De heer de Gouw (directeur publieke gezondheid GGD Hollands Midden) liet 16 april al weten dat er nog steeds een groot tekort is aan mondmaskers, zeker gezien de groei van het aantal patiënten in thuiszorg en verpleegtehuizen. Pas op 20 april zo’n beetje toen de crisis op haar einde liep kwamen de eerste mondmaskers vanuit China binnen, maar niet genoeg want er zijn half mei nog steeds enorme tekorten en er is veel zwendel en onvoldoende controle, waardoor zorgpersoneel  dus nog steeds werkt met onveilige kapjes.

Er is een speciale crisistelefoonnummer ingesteld 0800-1351, maar die is in de praktijk meestal overbelast en bezet. In Den Haag was op 3 maart crisisberaad met als uitkomst dat  het dagelijks leven vooral gewoon moest doorgaan in tegenstelling tot Duitsland waar bijvoorbeeld De Leipzig Book Fair preventief werd afgelast.  Ook het landelijke coronatest afsprakennummer (0800-1202), waar iedereen met klachten van het coronavirus zich kon melden om getest te worden, lag op de eerste dag al plat en telefoontjes. moesten worden weggehouden. Desalniettemin heeft de GGD 11 juni 100.000 afspraken voor een coronatest kunnen maken. In juni was het even stil en werd de capaciteit afgeschaald en bemensing uitgeroosterd. Echter 22 juli  werd het plotseling weer druk vanwege de 2e uitbraak en werd er 33.000 keer gebeld en werden ruim 17.000 afspraken gemaakt. De meeste mensen die in de ochtend proberen te bellen voor een afspraak krijgen een overbelaste lijn en een bandopname te horen met het verzoek terug te bellen.

Een catastrofale humanitaire ramp dreigt ondertussen in de zwaar overbevolkte vluchtelingenkampen in Griekenland en Turkije. De inmiddels begonnen Covid-19 uitbraak gaat vergaande consequenties hebben voor zowel de vluchtelingen als de rest van Europa.

De GGD’en in Nederland slagen er niet in om binnen 48 uur de testuitslag te geven, terwijl die belofte wel eerder was gedaan. Volgens de GGD kan het ‘helaas in deze startfase’ gebeuren dat het iets langer duurt. GGD’s wisten niet wat er van hen werd verwacht en daardoor liepen het uitgebreide testen en de bron- en contactonderzoeken bijna een maand vertraging op.

Economische en andere gevolgen

Veel landen en ook Nederland stevenen af op een recessie en zelfs een depressie.  15 maart 06:00 uur ging in Nederland vrijwel alles verplicht op slot. Wekelijks bleven er tussen de 5- en 6.000 rechtszaken onbehandeld liggen. Veel van de zaken die wel op de rol staan om bijvoorbeeld online af te handelen strandden op slechte onprofessionele verbindingen. Binnen een week werd besloten om de regels aan te scherpen en de tijdsduur voor vergunningsplichtige evenementen te verlengen tot 1 juni. Ook scholen, horeca en sportscholen e.d. werden gesloten. De scholen in Nederland bleven ook na 6 april nog dicht. Supermarkten en bezorgdiensten bleven met beperkingen nog wel open. Rijscholen moesten vanaf 5 maart stoppen. De Corona uitbraak liet beleggers eerst nog koud, maar wereldwijd zijn de beurzen ingestort. De AEX zakte in twee weken tijd van 612 naar rond de 400 punten en boekte het grootste verlies ooit. De brede S&P 500 kelderde en de Dow-Jonesindex had het grootste verlies in de geschiedenis, net als de Nasdaq. Na de lockdown en afvlakkende besmettingscijfers veerde de AEX weer enigszins terug naar boven de 500 punten. De handel en transport stagneren echter nog steeds en de meeste bedrijven begonnen 1 maand na de uitbraak al de gevolgen te ondervinden. Hetzij door stagnatie in toeleveringen, hetzij door gedwongen sluitingen vanwege besmettingen onder het personeel. Het mediabedrijf Koninklijke BDUmedia zit in liquiditeitsproblemen en De Thermen in Rosmalen ging failliet. Grote ketens als Adidas, Deichmann, H&M, Mediamarkt konden door de Corona crisis de huur niet langer betalen.

De banken hebben bijna 19 miljard euro aan steun verleend in de vorm van extra leningen of uitstel van aflossingen. Daar maakten 155.000 ondernemers en bijna 32.000 particulieren gebruik van. Ondernemingen kregen gedurende de crisis bijna 26.000 nieuwe leningen voor bijna 16 miljard euro. Op ongeveer 5000 van deze leningen zit een garantie van de overheid.

De Overheid heeft op 17 maart voor circa 90 miljard euro aan steunmaatregelen aangekondigd om bedrijven en Zzp’ers te ondersteunen met leningen en/of bijstandsuitkeringen. De uitwerking liet lang op zicht wachten en beloofde bankkredieten duurden te lang met veel faillissementen tot gevolg. Ondanks een naderende recessie en te verwachten hoge kosten besloot de Nederlandse regering om daarnaast maar liefst 1 miljard euro weg te geven aan Italië ter bestrijding van Covid-19. Ook zijn er liquiditeitsmaatregelen zoals uitstel van belastingbetalingen en uitstel van aflossingsverplichtingen op leningen. Er is een noodloket ingesteld waar onder voorwaarden 4.000 euro kan worden aangevraagd ter compensatie van kosten.  Bedrijven moeten binnen de zwaarst getroffen sectoren vallen en er moet tussen de start van de crisis en de maand juni sprake zijn van minimaal 4000 euro omzetverlies en 4000 euro te betalen vaste lasten. Zo’n 324.000 bedrijven vroegen om steun. Bankleningen worden mondjesmaat onder voorwaarden versoepeld en belastingbetalingen krijgen uitstel, maar ook pas nadat er een aangifte en aanslag zijn geweest. Een noodfonds overbrugging werkgelegenheid gegarandeerd 90% van de loonkosten mits er geen faillissement of ontslag aan ten grondslag ligt. Zzp’ers krijgen een soepele tijdelijke regeling voor 3 maanden een aanvulling op levensonderhoud tot het sociale minimum dat niet hoeft te worden terugbetaald. Zonder vermogenstoets zou binnen 4 weken worden uitbetaald, maar de implementatie van de regeling liet op zich wachten tot  30 maart en pas in mei kwamen de eerste uitbetalingen tot stand. Ondernemers werden verzocht zich eerder niet te melden maar instructies van de Gemeenten hierover af te wachten. Ook de uitbetaling van tweede tranche vertraagde ruim een week.

Olieprijzen daalden naar het laagste punt sinds 2002. Luchtvaartmaatschappijen, zoals Lufthansa, Ryanair en Air France KLM zien verliezen toenemen. Bij KLM worden 2000 medewerkers ontslagen en moet een lening van 2 tot 4 miljard aangaan bij de banken voor 9% rente. Luchtvaartmaatschappij Flybe heeft uitstel van betaling aangevraagd. Veel grote bedrijven zoals Samsung en grootwinkelbedrijven sloten voorlopig hun deuren. De Britse centrale bank kwam met een renteverlaging en andere maatregelen. De EU maakt een 37 miljard euro vrij om de economie vlot te trekken.  De  Verenigde Staten lanceren een economisch stimuleringspakket  van bijna 2000 miljard dollar ten behoeve van bedrijven en particulieren. De ECB gaat ongelimiteerd geld bijdrukken en deed een oproep aan bedrijven, banken en pensioenfondsen om niet langer dividend uit te keren.

Door de coronacrisis verwacht Nederland dit jaar bijna 12 miljoen minder buitenlandse toeristen te ontvangen, een daling van een kleine 60 procent ten opzichte van 2019. In maart was er ook sprake van 57 procent minder gasten op campings en in hotels.

In april zijn er minder AOW-uitkeringen uitbetaald dan in maart. Normaal gesproken stijgt dit aantal met duizenden per maand. Ook in de maand mei was er een toename van 5.310 AOW-uitkeringen.

Corona heeft gevolgen voor de Nederlandse arbeidsmarkt. In de eerste week van juni daalde het aantal beschikbare vacatures met 38 procent ten opzichte van die week in 2019.

De verkoop van nieuwe auto’s in Europa is ingestort. Over 2020 wordt gerekend op een terugval van 32 procent.

Sluiting

Na de zomervakantie mogen de middelbare scholen weer helemaal open. Tot 1 juni blijft de horeca nog gesloten en tot 1 september liggen alle evenementen nog stil. De bovengrens van 100 personen in bijvoorbeeld restaurants en bioscopen wordt per 1 juli losgelaten, maar alléén als de uitbater bezoekers vraagt of ze gezondheidsklachten hebben. En reserveren is verplicht, zodat contact kan worden opgenomen als blijkt dat een aanwezige besmet was met het coronavirus. Er moeten voldoende wc’s en uitgangen zijn, zodat nergens opstoppingen ontstaan. Als een uitbater niet aan die voorwaarden kan voldoen, blijft een maximumaantal bezoekers gelden van 100 personen binnen en 250 personen buiten.  Ook hoeven er geen bezoekers meer te worden geweigerd bij begrafenissen en bruiloften, mits iedereen zich aan de hygiëneregels houdt. Op 24 juni kwam het kabinet voor het laatst in crisissamenstelling bijeen om over de pandemie te praten. Dan moet het besluit over de versoepeling formeel worden genomen. 

Ook sportscholen, sauna’s, (sport)kantines en casino’s kunnen per 1 juli open. Volgens een ingewijde wil het kabinet ook de bezoekregeling voor verpleeghuizen verder versoepelen. Tehuizen waar geen coronabesmettingen meer zijn, zouden vanaf half juli weer volledig open kunnen. Er is geen betaald voetbal tot 1 september. Ook Pride Amsterdam en Lowlands  kunnen niet door gaan. Bibliotheken, kapperszaken, schoonheidsspecialisten, opticiens, rijinstructeurs, nagelstudio’s en andere contactberoepen, (behalve sexwerkers) mochten 11 mei met de nodige beschermingsmaatregelen en 1,5 meter afstand weer van start evenals sporten waarbij spelers geen contact maken, zoals golf, tennis en zwemmen. Vooraf moet verplicht worden gecheckt of er geen gezondheidsklachten zijn. Dierentuinen en culturele instellingen zoals musea mogen dan ook onder strikte en beperkende voorwaarden weer open. Tandartsen en mondhygiënisten konden eerder al weer werken met voldoende bescherming en maatregelen. Voor jongeren van 12 tot en met 18 in het voortgezet onderwijs gold hetzelfde, behalve dat zij pas vanaf 1 juni voorzichtig met school mochten starten.  Er wordt ook weer beperkt les gegeven op mbo’s, hbo’s en universiteiten. Praktijklessen mogen worden opgestart en ook kunnen docenten weer toetsen en tentamens afnemen op locatie. Colleges worden tot de zomervakantie nog wel digitaal aangeboden. Bezoekregelingen voor verzorgingstehuizen bleven hetzelfde, maar vanaf 15 juni mocht er meer dan één bezoeker tegelijk op bezoek. Het openbaar vervoer werd voor iedereen met een (verplicht) eigen (niet medisch) mondkapje per 1 juni ook weer gespreid toegankelijk.  Op straat werd vanaf 11 mei ook groepsvorming tot 10 personen toegestaan. Vanaf 1 juli mogen musea, seksclubs en sauna’s weer open. Vakantieparken, campings gingen 1 juni al weer open en de toiletten en douches op mochten daar vanaf 15 juni ook weer open. Het maximum aantal van 30 personen bij bruiloften, musea etc. wordt dan verruimd naar 100 personen. Testen werden vanaf 11 mei uitgebreid en vanaf 1 juni kon een ieder met klachten zich eindelijk laten testen. Het bezoek bij verzorgingstehuizen wordt langzaam opgevoerd, te beginnen met 25 verzorgingstehuizen.

Ziekenhuizen in de problemen

Meerdere ziekenhuizen moesten geheel of gedeeltelijk sluiten vanwege besmettingen, onder andere in Beverwijk, Eindhoven, Den Bosch, Tilburg, Breda, Amsterdam en Gorinchem. Het Amphia Ziekenhuis voert niet-spoedeisende operaties tijdelijk niet uit. Operaties op de afdeling oncologie en verloskunde gaan wel door. Alles concentreert zich op de behandeling van Covid-19 patiënten. Tien medewerkers van dit ziekenhuis werden positief getest. Bij het Erasmus MC in Rotterdam werden 4 medewerkers besmet.  In ziekenhuis Bernhoven in Uden moesten operaties worden uitgesteld. Het Jeroen Bosch Ziekenhuis in Den Bosch stelde operaties uit om voldoende kamers over te hebben voor covid-19 patiënten. Bij het Meander Medisch Centrum in Amersfoort bleken twee medewerkers besmet en in het ziekenhuis van Breda was meermaals een sterfgeval vanwege het virus. In Sittard-Geleen overleed in het Zuyderland Medisch Centrum ook een al oudere patiënt aan het virus. Het Alrijne ziekenhuis kreeg ook te maken met een besmet personeelslid. Bij het Tilburgse Tweesteden ziekenhuis bleken maar liefst 28 medewerkers besmet en bij  ziekenhuis Isala twee. Reguliere geplande operaties werden uitgesteld of verplaatst om ruimte te maken aan Covid-19 patiënten. IC patiënten werden sinds 20 maart overgeheveld naar ziekenhuizen in andere provincies en naar Duitsland. 

Corona

Het nieuwste Corona virus komt voor ruim 79 procent overeen met SARS (zie onder). Corona is Latijns voor kroon. Het virus heeft namelijk een kroonachtige vorm. Het recente Corona virus ontstond eind november 2019 in China (Wuhan) en heeft zich binnen drie maanden wereldwijd verspreid naar tweeënnegentig landen.

De WHO koos in het begin voor de tijdelijke naam 2019-nCoV, terwijl het virus eigenlijk officieel SARS-CoV-2 heet. De organisatie vond deze naam – die wel door het Nederlandse RIVM wordt gebruikt – te verwarrend, omdat het te veel doet denken aan de SARS-uitbraak in 2002. Inmiddels heeft de WHO ervoor gekozen om de tijdelijke naam 2019-nCoV te vervangen door het simpelere COVID-19-virus. Je raakt dus besmet met het SARS-CoV-2 (gebruikt door RIVM) of COVID-19-virus (gebruikt door WHO) en je overlijdt aan de ziekte COVID-19. De heer Van Dissel, directeur van het centrum infectieziektebestrijding van het RIVM, is een van de belangrijkste raadgevers van de Overheid.

Het nieuwste 2019-nCoV Corona(Sars)virus wordt veroorzaakt door COVID-19 (Corana Virus Disease 2019) en is een zus van het SARS-virus (Severe Acute Respiratory Syndrome) dat in 2003 ook al veel onrust veroorzaakte en wordt ook verondersteld van vleermuizen af te komen, vervolgens naar civetkatten te zijn overgeslagen en daarna mensen te hebben besmet. Maar er gaan ook geruchten dat  het nieuwe Corona virus in 2015 werd ontwikkeld als biologisch wapen door een gezamenlijke inspanning van de Verenigde Staten en China

Volgen president Trump heeft het Covid-19 virus geen natuurlijke oorsprong, maar ontsnapte deze uit een laboratorium in Wuhan (China). Professor Luc Montagnier, ontdekker van het HIV virus, waar hij in 2008 de Nobelprijs voor de Geneeskunde voor ontving stelt dit ook en tevens stelt hij dat de Indiase wetenschappers die enige tijd geleden concludeerden dat het SARS-CoV-2 virus HIV elementen bevat, wel degelijk gelijk hebben. Het SARS-CoV-2 virus werd in het kader van het onderzoek naar een vaccin tegen AIDS in het lab in Wuhan onderzocht en gemanipuleerd, denkt hij. Zijn collega Jean-Claude Perez, bio-wiskundige, heeft samen met hem de soort van het genoom van dit RNA virus nauwkeurig geanalyseerd.  Hij vermoed dat er in Wuhan mee werd geëxperimenteerd omdat men probeerde een vaccin tegen AIDS te ontwikkelen. Directeur Zhiming stelde dat de berichten van de Amerikaanse media „volledig gebaseerd waren op speculatie, zonder bewijs of kennis.” Geen van zijn medewerkers zou besmet zijn met het coronavirus.

Het SARS-CoV-2 virus is overdraagbaar van mens tot mens en erg besmettelijk, ook al voordat de patiënt ziekteverschijnselen heeft. Je bent net als bij andere griep twee tot vijf dagen nadat je zelf besmet bent geraakt en last krijgt het meest besmettelijk. Veel voorkomende tekenen van infectie met het virus zijn het verliezen van reuk en/of smaakvermogen, ademhalingsproblemen, koorts en hoesten. In ernstige gevallen kan het leiden tot een longontsteking of nierfalen en is het binnen 2 weken dodelijk. Het virus veroorzaakt ontstekingsverschijnselen in de luchtwegen en blaasjes op de longen. De schade aan het longweefsel in de vorm van longfibrose is minder ernstig dan SARS, maar de symptomen van zwelling in de longen zijn erger. Opvallend is de afscheiding die door de blaasjes gaat, hetgeen het verdrinkingsgevoel kan verklaren dat door patiënten werd gemeld. De schade aan het hart, de nieren, de hersenen, de milt en het spijsverteringskanaal zijn niet groot, zo bleek uit een autopsie. Een kleine hoeveelheid vocht van de zwelling in de longen kan naar de borstholte sijpelen en het hart infecteren. Dit kan verklaren waarom patiënten met hart- en vaatziekten vaker dood gaan aan een besmetting. De meeste mensen die besmet worden merken dat al na enkele dagen tot ruim een week, maar het kan bij sommigen wel ruim twee weken duren voordat ze symptomen krijgen. De meeste patiënten op de IC hebben overgewicht en hadden al klachten.

Het virus manifesteert zich in 3 fases. Een patiënt wordt eerst kortademig door het vocht dat zich op de longen hecht. Circa negen dagen na de infectie ontstaat er een ontstekingsreactie in de longen waarbij de antistoffen het virus aanvallen waardoor de situatie in de longen verergert. De kleine bloedvaatjes beginnen te lekken en laten via receptoren de longen vollopen met vocht. Wanneer de receptoren op raken krijgt braykinine de kans om de lekkage te verergeren. COVID-19 ontwikkelde ook een geval van acute necrotiserende encefalitis (ANE) – een infectie van het centrale zenuwstelsel. Jonge coronapatiënten die geen ernstige verschijnselen hebben kunnen getroffen worden door een beroerte. Vooral dertigers en veertigers die besmet zijn krijgen spontaan bloedproppen in de belangrijkste aderen. Sinds de corona-uitbraak is er een ’verzevenvoudiging’ van het aantal beroertes onder jongere patiënten.

Herkomst

Geruchten gaan dat met het virus werd geëxperimenteerd in een een (WIV) lab in China, maar de  uitbraak zou ook verband kunnen worden gebracht met een markt in Wuhan. Op deze markt worden ook wasbeerhonden en herten te koop aangeboden. Het virus zou oorspronkelijk afkomstig zijn van een populatie hoefijzerneuzen uit de vleermuisfamilie Rhinolophus. Na meerdere onderzoeken in de hele wereld is namelijk gebleken dat de voorlopers en verwanten van het SARS-virus al lange tijd bij vleermuizen in Azië, Afrika en Europa voorkwamen. Uit de genetische sequentie van het virus kon de bron worden herleid. Uit onderzoek blijkt dat corona virussen vooral via uitwerpselen worden verspreid, in het geval van vleermuizen in vogelpoepachtige guano. Corona virussen verspreiden zich niet alleen door de lucht en door inademing, maar ook wanneer slijmvliezen in aanraking komen met uitwerpselen.  Er is nu nog geen specifieke behandeling of vaccin beschikbaar tegen het virus. Behandeling bestaat slechts uit het ondersteunen van de belangrijkste lichaamsfuncties en het in quarantaine plaatsen.

MERS EN SARS

Vier maanden nadat de SARS-uitbraak begin 2003 was begonnen, voerden onderzoeksteams in Hongkong tests uit op wilde dieren zoals wasbeerhonden, civetkatten en dassen, en ontdekten daarbij nauwe verwanten van het SARS-CoV 2 virus 

Het MERS-corona (long) virus (Middle East Respiratory Syndrome) MERS is ook een type coronavirus. Het virus dat in 2012 opnieuw ontdekt werd in Saudi-Arabië, is verwant aan SARS. Infecties zijn niet gemakkelijk te herkennen maar kunnen leiden tot zeer ernstige levensbedreigende luchtwegproblemen. Tussen 6 en 21 februari 2017 maakte de National International Health Regulations (IHR) Focal Point of Saudi Arabia melding van twaalf MERS besmettingen waarvan er 3 fataal afliepen. Ook werden er vier doden van eerdere besmettingen gemeld. Het virus veroorzaakt koorts, ademhalingsproblemen, longontsteking en nierfalen en dan vooral bij zwakkeren en ouderen. Voor gezonde en jonge mensen is de ziekte minder ernstig. 30 procent van besmette personen overlijd aan het virus. Omdat bij de behandeling van Ebola een experimentele behandeling bleek te helpen werd ook voor het MERS-virus de patiënt geïnjecteerd met bloedplasma van patiënten die herstellende zijn en dat lijkt te helpen. Researchers van een Zwitserse universiteit hebben een anti- lichaam geïdentificeerd dat het Mers virus kan neutraliseren.

Er waren in augustus en september 2016 vijf gevallen van MERS-CoV in Saoedi-Arabië. Drie van de betrokkenen waren direct in contact met kamelen geweest. Een 55-jarige man uit Saudi Arar stad en een 40-jarige man uit expatriate Al Hofuf dronken rauwe kamelenmelk in de 14 dagen voor de aanvang van de symptomen. Een 65-jarige man uit Riyad ook werd gediagnosticeerd als MERS nadat hij contact met kamelen gehad.  Volgens de WHO zijn er sinds september 2012 1806 laboratorium bevestigde gevallen van MERS-CoV geweest, waaronder ten minste 643 sterfgevallen.

In Thailand werden eerder dit jaar ook twee gevallen van MERS geconstateerd. MERS heerste in juni 2015 in Thailand ook al. In Saoedi Arabië werd de ziekte voor het eerst gemeld in 2012 en was er een sterftecijfer van meer dan 40 procent terwijl in Zuid-Korea 20 procent overleed. De ministers van Volksgezondheid van Zuid-Korea, Japan en China willen in de toekomst MERS gezamenlijk aanpakken

In Saudi-Arabië worden nog bijna elke dag dag nieuwe besmettingen vastgesteld. Sinds september 2012 werden 1.175 mensen besmet waarvan 606 patiënten herstelden. Er zijn nu wereldwijd in totaal 1.511 MERS besmettingen geweest waarvan 574 met een dodelijke afloop. De meeste sterfgevallen betreffen verzwakte patiënten met onderliggende medische problemen zoals kanker.

Eerdere uitbraken

Een uitbraak van SARS in 2003 resulteerde uiteindelijk tot 800 sterfgevallen. MERS heeft een sterftekans van 35 procent, tegenover  11 procent bij SARS. Maar in dit geval ontwikkelden de klachten zich snel tot een dodelijke vorm van longontsteking, waarbij honingraatvormige gaten in de longen van de slachtoffers ontstonden en een kwart van de patiënten last kreeg van ernstige ademnood. Hoewel de meeste virussen doorgaans op niet meer dan drie andere mensen worden overgedragen, fungeren sommige slachtoffers als ‘superverspreiders’: patiënten die de ziekte ongewild op tientallen andere mensen overdragen. Tegen de tijd dat de SARS-epidemie (‘severe acute respiratory syndrome’) weer wegebde, werden in 32 landen 8000 gevallen en 800 doden geteld.

In 2014 werden ook al besmettingen gemeld in Nederland, Italië, het Verenigd Koninkrijk, Griekenland, Duitsland, Frankrijk, China, Libanon en de Verenigde Staten. De meeste besmettingen werden opgelopen bij een reis naar het Midden-Oosten. Besmettingen komen hoofdzakelijk voor in ziekenhuizen, wanneer bij onderzoeken aerosolen (besmettelijke luchtdeeltjes) vrij komen die het virus vervolgens verspreiden. Volgens de WHO lijken de genetische sequenties van virussen bij recente gevallen op die van oudere virussen. Kamelen en dromedarissen zijn dragers van het virus maar ook komen soortgelijke virussen voor bij vleermuizen.

Sinds de uitbraak in mei zijn in Zuid-Korea 36 mensen aan MERS overleden en zijn er bijna 200 ziek geworden. De Zuid Koreaanse president Park Geun-hye heeft minister Moon Hyung-pyo ontslagen omdat hij niet goed op de uitbraak van het MERS virus heeft gereageerd. Het virus was in eerste instantie door een patiënt buiten de eerste hulp afdeling in het ziekenhuis verspreid, waardoor minstens 54 anderen het virus ook opliepen en verder verspreidden. Een besmette patiënt had 2,5 dag in de wachtkamer gezeten voordat hij gediagnosticeerd werd. In China werd eerder in mei ook al MERS vastgesteld bij een 44-jarige Zuid-Koreaanse man die via Hongkong naar de provincie Guangdong in het uiterste zuidoosten van China was gereisd.

Oorzaak Mers uitbraak

Het MERS-coronavirus verspreid zich vanuit vleermuizen naar gedomesticeerde zoals bijvoorbeeld kamelen om daarna de overstap naar de mens te maken. Het eerste geval van MERS werd aangetroffen bij een man van zestig die vier kamelen bezat. De huisdieren sliepen in een stal naast zijn huis.

In 2014 werden in bloedmonsters van kamelen vier antilichamen tegen het MERS-virus gevonden, een duidelijk teken van besmetting. De bloedmonsters gingen terug tot 1993, waaruit bleek dat het MERS-virus al meer dan twintig jaar bij kamelen voorkwam zonder dat iemand dat had gemerkt.  In twee abattoirs in Saudi-Arabië waar kamelen werden geslacht, werden in sommige gevallen het vlees met hogedrukspuiten afgespoeld voordat het in plasticfolie werd gewikkeld. MERS-coronavirus werd vervolgens aangetroffen op vlees dat voor supermarkten was bestemd.”

Relativerend

Door de gewone griep zijn er jaarlijks 3 tot 5 miljoen ernstige zieken en 250.000 tot 500.000 doden. Elk jaar krijgen ongeveer 820.000 Nederlanders griep. Tijdens een gemiddelde griepepidemie in de winter gaan er in Nederland 250 tot 2.000 personen direct aan de griep of aan de gevolgen ervan dood. Longinfecties maken per jaar rond de 300.000 slachtoffers in China, De winter van 2017/2018 resulteerde in ruim 9.000 griepdoden in Nederland. Wereldwijd sterven gemiddeld tussen de 300.000 en 700.000 mensen per jaar aan de reguliere griep.

Bijkomende zorgen

Door de pandemie zullen er nog jarenlang medicijntekorten blijven. Zo’n tachtig procent van de grondstoffen voor medicijnen komt uit China en India. Door de Coronacrisis waren fabrieken in China wekenlang dicht en export uit India ligt momenteel stil.

G4 EA H1N1

Er is een relatief nieuw virus genaamd G4 EA H1N1 aangetroffen bij varkens in China. het virus is genetisch vergelijkbaar met de Mexicaanse griep en veroorzaakt onder andere ademhalingsproblemen en heeft als het zich muteert en van persoon tot persoon verspreidt een pandemie-potentie. Het virus kan ook mensen besmetten en circuleert reeds sinds 2016. Omdat het een jong virus is hebben mensen er weinig of geen immuniteit voor. Tests hebben aangetoond dat de G4-stam van door varkens gedragen H1N1 mogelijk al 4,4% van de bevolking heeft geïnfecteerd. Het virus is dus al van dieren op mensen overgegaan, maar er is nog geen bewijs dat dit virus van mens-op-mens kan worden overgedragen.

Dit nieuwsbericht werd u aangeboden door

BVS Taxi Ter Aar

Geef een reactie