Nieuws

Ook na enting Janssen vaccin overlijden door zeldzame trombose

Ook bij andere vaccins  bloedstollingsproblemen

Wereldwijd meer dan drie miljoen coronadoden

D-Reizen vlak voor rechtszaak failliet

Tientallen miljarden steun om te kunnen blijven vliegen

Verkoop elektrische auto’s afgelopen kwartaal ingestort

Alphen aan den Rijn entte per ongeluk dubbele dosis AstraZeneca

Coinbase Global wil 14 april 2021 naar de Nasdaq 

Carla Zampatti  op 78-jarige leeftijd na val overleden

7 Engelsen overleden aan bloedproppen na vaccinatie Astra Zeneca

Van Dissel ontkracht fake news overdracht virus na vaccinatie

President Argentinië besmet ondanks vaccinatie in januari 

Bloedstollingsproblemen Astra Zeneca verzwegen bij oproep enting

AstraZeneca vaccineren definitief gestopt bij jonger dan 60 jaar

Vrouw overleden na Astra Zenica vaccinatie

Familie Blokker doet winkelketen Casa van de hand

Brazilie telt 3.869 sterfgevallen aan Covid-19 per dag 

Vijftien miljoen doses van het Janssen vaccin onbruikbaar

Problemen Brazilie en Frankrijk geen belemmering om te feesten

Paniek in Frankrijk, IC’s overbelast met Covid-19 patienten

Kijkshop.nl  opnieuw failliet verklaard

Johan Cruyff Foundation vraagt faillissement aan van O’sonyq

Na taxipolissen nu ook cyberpolissen onbetaalbaar

475.000 euro boete Booking.com vanwege laat gemelde hack

Brazilie raakt volledige top van het leger kwijt

Enten Astra Zeneca in Duitsland vanwege sterfgeval opgeschort

Grote internationale banken voor miljarden het schip in
OM eist afgeperste miljoenen euro’s van motorclub Bandidos terug
Huawei had onbeperkt toegang tot klantgegevens Telfort-abonnees
China boycot uit wraak  de verkoop van Westerse kleding
28 maanden cel na eis van 5 jaar voor grootschalige vleesfraude
In India is een dubbele Corona mutatie geconstateerd
ING bank sluit meer dan de helft van de kantoren
Na Mona Keijzer ook verkenner Ollongren positief getest op Corona
300.000 mensen stierven aan Covid-19 in Brazilie
Grote hack van RDW gegevens bij ICT beheerder RDC
Victor Muller moet Spyker merkrechten voor half mei verkopen
Een Tesla kopen met Bitcoins is vanaf nu mogelijk
FIFA zwaar onder druk gezet vanwege misstanden Quatar
Saskia Egas Reparaz per 1 juni nieuwe CEO van HEMA
Taakstraf voor in brand steken zendmast
Astra Zeneca misleide FDA met verouderde data
Tesla klagers verliezen alsnog rechtszaak
Shell Accellion FTA-server gehack
Verolme Special Equipment uit Moerdijk toch failliet
Vrouwenmodelabel Humanoid doorgestart
Bloedstolling vooral bij vaccineren van reeds besmette personen
Bloedstollingsproblemen in de VS en EU
Ook bloedstollingsproblemen met Pfizer en ander vaccins
Lek bij Belastingsamenwerking West-Brabant (BWB) genegeerd
Frankrijk vaccineert AZ uit voorzorg alleen boven 55 jaar oud
Opening Westfield Mall of the Netherlands
3e Coronagolf  begonnen met 7.400 besmettingen op 1 dag
Astra Zeneca doden door bloedstolling “all in the game”
EMA en WHO: AstraZeneca veilig en effectief
Assemblage Tesla in Tilburg stopt
Zeker 100 verschillende Corona mutaties in Aruba
 Brazilie bron 3e Corona golf, ruim 90.000 besmettingen per dag
In Duitsland 7 na vaccin met bloedproppen en 3 zijn er aan overleden
3  jaar jeugddetentie voor stelen en afpersen twitter-accounts
Taxichauffeur Uber in Verenigd Koninkrijk voortaan op de loonlijst
Corona mutatie in Frankrijk bij testen niet waar te nemen 
 11.000 meldingen met ruim 57.000 bijwerkingen na vaccinatie
Fugro vaart nieuwe koers
Mirage Retail Group (Blokker) wil in 2022 alsnog een beursgang
Nieuwe versoepelingen  van Corona beperkingen
Justitie Italie neen Astra Zeneca vaccins in beslag
Het Openbaar Ministerie verdenkt ABN van schuldwitwassen
AZ vaccin inentingen in bijna heel Europa opgeschort
Nederland stopt toch maar even met Astra Zeneca vaccin
Bloedstollingsproblemen en sterfgevallen met Astra Zeneca vaccin
Italië schorst nog een partij AstraZeneca na meerdere sterfgevallen
Verlamming en vijf sterfgevallen na AZ vaccinatie in Italie
49-jarige verpleegster in Oostenrijk stierf 10 dagen na vaccinatie
Groene Corona EU paspoort voor juni klaar
Het gaat opnieuw mis met Kijkshop.nl
Ook Belgie 30 trombosemeldingen na vaccinatie
Koers Bitcoin voor het eerst tot boven de 60.000 dollar
Onderdeel Verolme stevent af op faillissement
Vaccins van EU naar VS
Ook stollingsprobleem met Astra Zeneca in Nederland
Ook IJsland schort het gebruik op van het AstraZeneca-vaccin
Opnieuw bloedstollingsproblemen bij gebruik Astra Zeneca
Denemarken gestopt met vaccineren na ontstaan bloedproppen
Corona paspoort alvast in CoronaCheck app
Na Encrochat ook Sky ECC gehackt door OM
Brandstichter zendmast voor de rechter
EMA traineert goedkeuringsproces Spoetnik vaccin
Hooggerechtshof verklaart veroordelingen Lula da Silva nietig
Vliegtuigen en schepen uit het VK mogen weer naar Nederland
Onder voorbehoud opening  van terrassen en winkels op 31 maart
Heftige bijwerkingen na AstraZeneca-vaccinatie
Verpleegkundige na vaccinatie overleden aan stollingsstoornissen
Verpleegkundige kreeg na AZ vaccin enting longembolie
Proefpersoon kreeg ernstige ontsteking ruggenmerg na AZ enting
Braziliaanse arts overleed in 2020 na AZ enting
39.000 vaccinentingen per dag, stand 1,47 miljoen
Geen cel na verduistering 1,9 miljoen euro van woningcorporatie
260.000 sterfgevallen Brazilie deels te wijten aan mutatie P1
Miljoenclaims  bij ABN na verliezen hoger beroep woekerrente
Ruimteraket Starship van SpaceX  explodeert bij landing
Aangifte van Nederlandse Staat tegen autoconcern Stellantis
Frankrijk beboet ING met 3 miljoen euro
Overheid volgens rechter niet onrechtmatig in Fipronil affaire
Ticketcounter en Inholland digitaal zo lek als een mandje
Fauci waarschuwt voor nieuwe mutaties bij uitblijven 2e enting
Tegenstrijdige adviezen hydroxychloroquine
Fastned haalt weer 150 miljoen euro op bij investeerders
Rabo steekt 10 miljoen euro in Food en Agri Innovatie
Aegon verkoopt Stonebrigde voor 60 miljoen pond 
Grote hack bij Gab, 40 miljoen berichten in handen van DDoS
Ex-president Sarkozy krijgt een enkelband
EMA keurt pas 11 maart het coronavaccin van Janssen goed
Pensioenfondsen artsen in wapens en cannabis
Overheid wint rechtszaak over avondklok
Nog eens voor € 150 miljoen nieuwe aandelen Fastned
Vanaf 2 maart contactberoepen toegestaan, behalve sekswerk
Met miljarden gesteunde KLM meerderheidsbelang in Airtrade
Internet met 300 Mbit per seconde
Medewerkers pluimveebedrijf besmet met de vogelgriep H5N8
22 van 106 gevaccineerden tehuis alsnog besmet en overleden
Avondklok tot 15 maart verlengd en  scholen weer open
Brand gesticht bij zendmast in Enschede
Rusland heeft 3e vaccin (CoviVac)
Vogelgriep bij pluimveebedrijf in Sint-Oedenrode
De Eerste Kamer ingestemd met spoedwet voor een avondklok
Landelijke gemiddelde antistoffen bij donors gestegen tot 15,1%
Brits hooggerechtshof: Uberchauffeurs zijn werknemers
Miss Etam en Steps, na doorstart, alweer failliet, 300 banen weg
In 2020 werd voor 1,9 miljard dollar aan digitale valuta verduisterd
Deelscooterdienst Felyx haalt 24 miljoen euro op bij investeerders
KLM verlies 1,2 miljard euro, Air France-KLM verlies van 7,1 miljard
Kantje boord voor kledingketen Takko
Dille & Kamille start Hutspot door
Huurprijzen sociale huurwoningen dit jaar bevroren
HENA sluit deal met HEMA
Avondklok nog niet van de baan
Herbesmetting met Zuid-Afrikaanse mutatie zwaarder ziektebeeld
Nog deze maand een kwart miljoen Coronadoden in Brazilie
Braziliaanse P.1 virusmutatie lijkt immuun voor antistoffen
Faillissement Perry Sport en Aktiesport voorlopig afgewend
Maandenlang ernstig datalek bij Blokker
Jack Dorsey en Jay-Z investeren 500 Bitcoins 
ABN op verlies, minder winst bij ING, Rabobank (48%) en SNS (37%)
Ook bij SNS 37 % minder winst en afscheid personeel
Onteigende beleggers SNS Reaal recht op ruim 804 miljoen euro
Winst Rabobank gehalveerd, 5000 banen verdwijnen
Niet essentiele winkels weer open met click and collect
Door sluiting horeca moet Heineken  8000 banen schrappen
45 miljoen euro verlies bij ABN
Ook de beveiliging van GGD site coronatest.nl zo lek als een mandje
NXT van Miss Etam en Steps vraagt surseance van betaling aan
Tesla kocht voor 1,5 miljard dollar aan Bitcoins
Vogelgriep in zaandam
Ahold blokkeert overlopen van directeur naar concurrent HEMA
Verlenging avondklok tot en met 2 maart
AstraZeneca geen bescherming  Zuid Afrikaanse Corona mutant
Personeel Miss Etam vraagt 8 februari opnieuw faillissement aan
Braziliaanse anti-corruptie-eenheid Lava Jato in stilte ontbonden
Milieu aanklacht door 30 partijen tegen Tata Steel
Veelbelovend goedkoop medicijn tegen Covid ontwikkeld in Israel
Yves Roger terug naar de basis, fysieke winkels sluiten
VVD en CDA steunen verlenging avondklok
Brussel akkoord met miljoenensteun voor AEB
Landing SpaceX raket voor verbetering vatbaar
Britse Corona mutatie opnieuw gemuteerd (E484K)
RIVM blundert met schatting vaccinaties
Hugo de Jonge met vaccinatie slechtste jongetje van de klas
Heropening kinderopvang en basisscholen 8 februari
Tesla presenteert Model S en Model X Plaid en Plaid+ 
Ziekenhuizen krijgen claims vanwege uitstel behandelingen
AZ vaccin niet bedoeld voor 65 plussers
GGD wist dat privegegevens voor iedereen toegankelijk waren
Braziliaanse mutatie in Lansingerland (NB)
Honderden miljoenen handel in emissierechten
Nog veel medicijnresten  in oppervlaktewater
Uitbraak Zuid Afrikaanse Corona mutatie in Gorinchem
Ondanks Q-koorts toch grotere geitenboerderij bij Enkhuizen
Chemiebedrijf DuPont niet strafrechtelijk vervolgd 
Eindeloze reeks van problemen bij productie AstraZeneca(AZ)
Gevaar voor resistent worden virus bij uitblijven 2e enting
D66 haalt bakzeil en gaat akkoord met avondklok
Avondklok vanaf zaterdag 23 januari 21:00-04:30
36 ouderen overleden na vaccinatie 
Coronamutaties bij 10% van de geinfecteerden
158.000 Tesla’s van Model S en X moeten retour fabriek
Spyker NV van Victor Muller alsnog failliet verklaard
HEMA schort crediteurenbetalingen op en annuleert bestellingen
Brazilie bankroet
Securitas betrokken bij grootschalige drugssmokkel
Gorilla’s met Corona
Na tekort beschermingsmiddelen en testen ook tekort vaccins
Go-Lemon binnen 3 jaar failliet
Uitstel 2e inenting Corona vaccin kan leiden tot resistentie
Breedinvest uit Beter Bed
Italiaans-Franse modeontwerper Pierre Cardin overleden
Enkelband voor burgemeester van Rio de Janeiro
Surseance  NXT Fashion
Corona mutatie SARS-COV-2 VUI 202012/01 zeer besmettelijk
ABN, ING en Rabo lenen 400 miljoen euro uit voor overname HEMA  
Opnieuw brandstichtingen zendmasten
200.000 mensen betalen 6 maanden zorgpremie niet
Fugro haalt  250 miljoen euro op met claimemissie
ESM fonds vanaf 2022 extra garantie voor omvallende banken
Tesla op zoek naar nog eens 5 miljard 
Oud-ING-topman Ralph Hamers alsnog vervolgt 
Ernstige bijwerkingen Pfizer vaccin bij allergische  personen
Levensverzekeraar Conservatrix toch failliet
Horeca sluiting heeft R-getal uiteindelijk niet geholpen
Faillissement voor Blokker Belgie (Mega World) 
Bijenkorf voorlopig gered door Overheid en moederbedrijf Selfridge
Uber zet alle kaarten voor zelfrijdende auto op start-up Aurora
Order van ruim 100 miljoen voor BAM
Vogelgriep in Maasland bij pluimveebedrijf met 500 kippen
Surseance Modeketen Bonmarché 
Uitverkoop Gecombineerde Pluimvee Slachterijen
ASR,  NN  en Sterling Strategic Value investeren  fors in Fugro
ABN moet kapitale hoofdkantoor aan de Zuidas verkopen
Vaccin tegen Corona 62 % en en niet 90 % effectief 
Negatieve rente bij banken van 0,5 procent
Meer problemen met doorzweten of lekken van borstimplantaten
Paprika neemt merk en klantenbestand Promiss over
Steeds vaker muggen met  virussen in Nederland
Tocilizumab  is voor 99,8 procent effectief tegen Covid-19
NASA en SpaceX van Elon Musk lanceerden vier astronauten
Uber geeft onbetaalbaar plan van zelfrijdende auto’s op
Opnieuw directeur weg bij SNS
Rabobank sluit nog eens 50% van de overgebleven filialen
Testen vaccin CoronaVac stilgelegd na overlijden proefpersoon
Amerikaanse justitie legt voor 1 miljard dollar beslag  Silk Road
Gemuteerd Coronavirus besmet 214 mensen in Denemarken
Neus/mondkapjes blijken veelal waardeloos en ongeschikt
Afrikaanse varkenspest rukt op in Duitsland 
Ondanks Corona 25% broeikasgasreductie  niet binnen bereik
Tekort aan griepvaccins  voor de hele doelgroep
Contante betalingen vanaf drieduizend euro straks onmogelijk
Klagers willen Tesla voor de rechter
Deutsche Bank en Goldman Sachs betrokken bij fraude
Schiphol moet saneren, duizenden banen verdwijnen
Jonge arts bij proeven met Corona vaccin overleden
Uitgifte 250 ipv geplande 500 miljoen extra aandelen Fugro
Russische Petya-ransomware hackers aangeklaagd in VS
108.000 sociale huurwoningen minder in afgelopen jaren 
Subsidie elektrische auto aan banden gelegd per 1 november
Zo goed als failliete Hertz krijgt 1,65 miljard dollar financiering
ABP moet 100 miljoen euro uitkeren aan achterstallige pensioenen 
Mirage (Blokker) mag BCC overnemen
Voormalig minister van Defensie van Mexico gearresteerd
Staatssecretaris wil douaneambtenaren strenger controleren
Senator in Brazilië moet ambt neerleggen vanwege corruptie
22.376 verzekeringsfraudegevallen opgespoord in 2019
BMW haalt vanaf 2023 productie weg bij VDL
Gemiddelde verkoopprijs woningen 11,6 % hoger dan jaar eerder
Ford Kuga PHEV brandgevaarlijk bij opladen
18.000 euro boete vanwege fraude SDS voor ex kamerlid CDA
Miljoenen van Wirecard verdwenen naar Private Equity
Half miljard subsidie voor elektrische voertuigen en bouwmachines
Private Equity kaapt Sanquin dochters SPP en PIBe en medicijn
Steeds meer bootvluchtelingen naar de Canarische Eilanden
Defensie moet opnieuw de kleinere ziekenhuizen ondersteunen
Anti malariamiddel HCQ voorkomt 53% IC opnames
Na Holiday Inn, Crowne Plaza nu ook QO failliet 
Subsidiepot van 10 miljoen euro voor elektrische auto’s al leeg
Yarden mag polissen eenzijdig wijzigen
Sterftecijfer Corona 10x hoger dan normale griep(0,65%-0,68%)
Barbados en Anquilla zijn de nieuwe belastingparadijzen
Uitslag proef  bcg-vaccin tegen covid-19 begin 2021 verwacht
Privacy gevoelig SONAR systeem van UWV op de schop
BTW op online bestellingen in Buitenland meestal niet betaald
Verliesgevend Uber Freight verkoopt 500 miljoen van de aandelen
Verzekeringsmaatschappijen definitief ten prooi aan Private Equity
DNB stemt in met de verkoop van Klaverblad aan private equity
Tesla S 90D reed 200 km per uur toen een draagarm brak
Hartproblemen en longembolie bij ernstig zieke Corona patiënten
Eenderde aanbieders van jeugdzorg maakt verlies
Vluchtelingen zijn ineens homosexueel of heel oud
In Amsterdam testten 6 van de 18 taxichauffeurs positief op THC
Negatieve rente van -0,5 procent bij meer dan 250.000 euro
Tata steel IJmuiden gaat reorganiseren en schrapt circa 850 banen
Nieuwe topman BAM gaat flink wat banen schrappen
De Braziliaanse mangrovebossen worden niet langer beschermd
Shell schrapt 7 tot 9000 banen vanwege omslag groene energie
Staat door steun aan IHC verantwoordelijk voor corruptiezaak
Uber heeft zijn taxivergunning in Londen weer teruggekregen
Na Martin Winterkorn nog 8 medewerkers van VW aangeklaagd
22 miljoen euro claims bij de Gemeente Amsterdam AEB affaire
Van Uffelen start Claudia Sträter en Expresso door
Expresso en Claidia Strater naar de Van Uffelen Groep
Amsterdam telt ruim 5.000 Uber taxi’s
Elektrische auto’s met zonnepanelen vanaf 2021  12 % bijtelling
IND moet meer dan 65 miljoen euro boete betalen aan asielzoekers 
Cryptocurrencie heeft in Rusland per 1 januari een wettelijke status
Actieradius elektrische auto’s tot wel 26% minder dan beloofd
Athora met Zwitserleven grootste pensioenverzekeraar 
Verplichte vermindering woekerrente van 14% naar 10% 
Gammele kerncentrale in België hoeft van de rechter niet dicht
ASR Nederland neemt Brand New Day over 
Leidsche Verzekering Maatschappij overgenomen door Goudse
Dekkingsgraad Pensioenfondsen  door Corona nog meer gedaald
Havenbedrijf Rotterdam laat voortaan robotauto’s rijden 
100.000 volledig elektrische auto’s in Nederland
Meer mensen van alle leeftijdsgroepen belanden in de bijstand
Toyota steekt nog eens 400 miljoen dollar in zelfrijdende auto’s
Taxibedrijven vallen bij bosjes om
Deutsche Bank gevaar stabiliteit bankensysteem 

De nieuwsartikelen worden u gratis en vrijblijvend aangeboden. Om de dagelijkse updates en artikelen ook in de toekomst te kunnen blijven plaatsen kunnen wij uw vrijwillige bijdrage goed gebruiken.  Alvast bedankt!

Bedrag



Andere nieuwsonderwerpen:

ABN AMRO/ABP/Antibiotica en vaccins/Apax partners LLP/Armoede/Asbest/Beleggings-investerings en participatiemaatschappijen en private Equity/Bilderberg en Gladio/Blokker Mirage en Megaworld/Corruptie en fraude/ Corona en Covid/Cryptocurrency/Deelauto’s, fietsen en scooters/EU crisis/Faillissementen/Fastned/Fugro/Goud/Griekenland/Groen vervoer/Heijmans/HEMA/Hypotheek en huizenmarkt/ICT Overheid/ICT en cybercrime/ING/Impress/Koninklijke BAM Groep/Milieu/Mode//NEO/NLFI/Nederlands Energie Akkoord/Pensioenfondsen/Pim Duetz/Q-koorts/R&S-FNG-DFG-3D Fashion-BNL-Coltex-FLV-NXT-Ellos/Rabies/Rabobank/Recycling/Royal Imtech/Runder TBC/SNS Volksbank/Sanquin/Schiphol/Softbank/Spyker/Taxi/Telecommunicatie/Terrorisme/Tesla en SpaceX/Uber/Varkenspest/Vastgoed en bouw/Verzekeringsmaatschappijen/Vluchtelingen/Vogelgriep en Fipronil/Wereldvoetbalbond FIFA/Werkloosheid/Woningbouwcorporaties/Zeeman/Zelfrijdende auto’s/Zika, Denque en Westnijlvirus/Zorg/Zwart geld circuit

Corona en Covid

Het nieuwste Corona virus komt voor ruim 79 procent overeen met het al bekende SARS virus en heeft een kroonachtige vorm. (Corona is Latijns voor kroon). Het nieuwe Corona virus ontstond waarschijnlijk 17 november 2019 in China (Wuhan) en wist zich binnen drie maanden wereldwijd te verspreiden. Er werd in China door een WHO onderzoeksteam met de nodige tegenwerking vergeefs onderzoek hiernaar gedaan. Een nieuwe studie heeft bij vleermuizen een RmYN02 virus gevonden dat erg lijkt op SARS-CoV-2. Zowel epidemiologische als fylogenetische benaderingen suggereren een opkomst van de pandemie in de provincie Hubei ergens eind 2019.

Waar komt de naam Covid-19 vandaan ?

De WHO koos in het begin voor de tijdelijke naam 2019-nCoV, terwijl het virus eigenlijk officieel SARS-CoV-2 heet. De organisatie vond deze naam – die door het Nederlandse RIVM werd gebruikt – te verwarrend, omdat het te veel doet denken aan de SARS-uitbraak in 2002. Uiteindelijk heeft de WHO ervoor gekozen om de tijdelijke naam 2019-nCoV te vervangen door COVID-19. 

Het nieuwste Corona(Sars)virus is gerelateerd aan het SARS-virus (Severe Acute Respiratory Syndrome) dat in 2003 ook al veel onrust veroorzaakte en wordt ook verondersteld van vleermuizen af te komen, vervolgens naar civetkatten te zijn overgeslagen en daarna mensen te hebben besmet. Maar er gaan ook geruchten dat  het nieuwe Corona virus in 2015 werd ontwikkeld als biologisch wapen door een gezamenlijke inspanning van de Verenigde Staten en China.

Volgens ex president Trump had het Covid-19 virus geen natuurlijke oorsprong, maar ontsnapte deze uit een laboratorium in Wuhan (China). Professor Luc Montagnier, ontdekker van het HIV virus, stelt dit ook en stelt  dat de Indiase wetenschappers die enige tijd geleden concludeerden dat het SARS-CoV-2 virus HIV elementen bevat, wel degelijk gelijk hebben. Het SARS-CoV-2 virus werd in het kader van het onderzoek naar een vaccin tegen AIDS in het lab in Wuhan onderzocht en gemanipuleerd, denkt hij. Zijn collega Jean-Claude Perez, bio-wiskundige, heeft samen met hem de soort van het genoom van dit RNA virus nauwkeurig geanalyseerd.  Hij vermoed dat er in Wuhan mee werd geëxperimenteerd omdat men probeerde een vaccin tegen AIDS te ontwikkelen. Directeur Zhiming van het laboratorium in kwestie stelde dat de berichten van de Amerikaanse media „volledig gebaseerd waren op speculatie, zonder bewijs of kennis.” Geen van zijn medewerkers zou besmet zijn met het coronavirus.

Hoe besmettelijk is Corona ?

Covid-19 is overdraagbaar van mens tot mens en erg besmettelijk, ook al voordat de patiënt ziekteverschijnselen heeft. Je bent het meest besmettelijk, twee tot vijf dagen nadat je zelf besmet bent geraakt en klachten krijgt. Er is ook een direct verband aangetoond tussen de pollenconcentratie en de coronabesmettingen. Veel voorkomende tekenen van infectie met het virus zijn het verliezen van reuk en/of smaakvermogen, ademhalingsproblemen, koorts en hoesten. In ernstige gevallen kan het leiden tot een longontsteking of nierfalen en is het binnen 2 weken dodelijk. Het virus veroorzaakt ontstekingsverschijnselen in de luchtwegen en blaasjes op de longen. De schade aan het longweefsel in de vorm van longfibrose is minder ernstig dan SARS, maar de symptomen van zwelling in de longen zijn erger. Opvallend is de afscheiding die door de blaasjes gaat, hetgeen het verdrinkingsgevoel kan verklaren dat door patiënten werd gemeld. De schade aan het hart, de nieren, de hersenen, de milt en het spijsverteringskanaal zijn niet groot, zo bleek uit een autopsie. Een kleine hoeveelheid vocht van de zwelling in de longen kan naar de borstholte sijpelen en het hart infecteren. Dit kan verklaren waarom patiënten met hart- en vaatziekten vaker dood gaan aan de besmetting. De meeste mensen die besmet worden merken dat al na enkele dagen tot ruim een week, maar het kan bij sommigen wel ruim twee weken duren voordat ze symptomen krijgen. De meeste patiënten op de IC zijn van hoge leeftijd, hebben overgewicht of hadden al onderliggende klachten. Niet alle vormen van overgewicht leiden tot extra risico bij een coronabesmetting. Een dikke buik verhoogt wel de kans op een ongunstig ziekteverloop. Vet rond de heupen speelt een veel kleinere rol.

Bij een verlaagde weerstand door Covid-19 kan een schimmel zich in de longen nestelen en een dodelijke infectie ontwikkelen. Een kwart van de IC patiënten is besmet met de schimmel Aspergillus fumigatus op het longweefsel. Besmetting met dit type schimmels lijkt de sterftekans te verdubbelen want de helft van hen overlijd er aan. Doorgaans krijgen patienten met een ernstig verstoorde afweer, zoals leukemiepatiënten de schimmelinfectie maar de schimmel manifesteert zich ook bij ernstige griepgevallen en bij Covid-19. Waarschijnlijk is de gebruikte afweerremmer dexamethason de oorzaak van de schimmel. Dit middel wordt gebruikt om een overreactie van het immuunsysteem te voorkomen die voor complicaties in de longen en andere vitale organen kan zorgen. Bekeken wordt of het middel vermeden kan worden, of dat er eerder in de behandeling gestopt kan worden met het gebruik ervan. Antischimmelmiddelen die in het ziekenhuis worden gegeven zijn bijna identiek aan antischimmelmiddelen waarmee boeren hun akkers besproeien, waardoor de aspergillusschimmel steeds ongevoeliger wordt voor bestrijding. Zo’n 15% van de patiënten met een aspergillusinfectie heeft inmiddels een resistente variant en is daardoor vrijwel onbehandelbaar, waardoor de overlevingskans nog geen 20% is.

Hoe is het ziekteverloop ? 

Het Corona virus manifesteert zich in 3 fases. Een patiënt wordt eerst kortademig door het vocht dat zich op de longen hecht. Circa negen dagen na de infectie ontstaat er een ontstekingsreactie in de longen waarbij de antistoffen het virus aanvallen waardoor de situatie in de longen verergert. De kleine bloedvaatjes beginnen te lekken en laten via receptoren de longen vollopen met vocht. Wanneer de receptoren op raken krijgt braykinine de kans om de lekkage te verergeren. COVID-19 ontwikkelde ook een geval van acute necrotiserende encefalitis (ANE) – een infectie van het centrale zenuwstelsel. Jonge coronapatiënten die geen ernstige verschijnselen hebben kunnen getroffen worden door een beroerte. Vooral dertigers en veertigers die besmet zijn krijgen spontaan bloedproppen in de belangrijkste aderen. De gemiddelde leeftijd van aan Covid overleden mannen is 79,7 jaar. Vrouwen overleden gemiddeld op 83,8 jarige leeftijd. Sinds de corona-uitbraak is er een ’verzevenvoudiging’ van het aantal beroertes onder jongere patiënten. Bijna een op de vijf Covid-19-patiënten krijgt binnen de drie maanden na de diagnose te maken met psychische klachten zoals angst, depressie of slapeloosheid. Bij een enquête onder meer dan 3600 zorgverleners zegt negen van de tien aan nog altijd klachten te hebben. Na een coronavirusinfectie kunnen kinderen ook een ernstige ontstekingsziekte als MIS-C oplopen. Deze ziekte lijkt op die van Kawasaki, een zeldzame ziekte met ontstekingen in bloedvaten. Symptomen van MIS-C zijn vermoeidheid, koorts, buikpijn, diarree, nekpijn, huiduitslag en vervellingen. MIS-C verschilt op bepaalde punten met kwasaki en heeft een zwaarder ziektebeeld.  De meestvoorkomende symptomen zijn koorts, een droge hoest en vermoeidheid, minder vaak is er pijn in het lichaam, keelpijn, diarree, bindvliesontsteking, hoofdpijn. aangetast smaak- of reukvermogen, huiduitslag of verkleuring van de vingers of tenen Naar schatting zijn er 10.000 tot 16.000 post-covid-patiënten met nakomende klachten zoals vermoeidheid, zich slap voelen en benauwd zijn, van wie zo’n 30 procent tussen de 20 en 40 jaar is. Tienduizenden ex patienten kampen maanden na hun besmetting nog met zware klachten, zoals hevige hoofdpijn, kortademigheid, angstaanvallen en hartklachten. Driekwart van hen is vrouw.”

Wat is de sterftekans bij Covid-19

Het mortaliteitscijfer van Covid-19 is 10x hoger dan normale griep(0,65%-0,68%). De sterftekans vanaf de IC is zo’n 30%. Voor mensen met leververvetting kan een besmetting met het coronavirus het ziekteverloop ernstig verergeren. De kans op een ernstiger ziekteverloop is dan twee tot vier keer hoger evenals de kans op bloedingen en ontstekingen. Ongeveer 60 tot 70 procent van de mensen met obesitas heeft leververvetting. Het coronavirus voorkomt de normale verbranding van koolhydraten. Het gevolg is dat zich grote hoeveelheden vet ophopen in de longcellen. Het virus heeft dit nodig om zich voort te planten. Uit cijfers van de hartstichting blijkt dat zo’n 78 procent van de coronapatiënten op intensive care afdelingen (IC’s) kampt met overgewicht, een BMI van 25 of meer. 34 procent van de coronapatiënten op de IC’s heeft zelfs ernstig overgewicht (BMI van 30 of meer). De eerste drie maanden van 2021 stierven 93 mensen jonger dan 59 jaar aan de gevolgen van het virus,

Wat is immune escape ?

Een virus kan muteren en zich verder ontwikkelen wanneer de persoon een verminderde afweer heeft, ofwel wanneer een mutant het vaccin weet te overweldigen omdat er bijvoorbeeld geen 2e enting binnen de daarvoor gestelde tijd heeft plaatsgevonden.

Welke mutaties heeft het Coronavirus ?

Het Coronavirus is in nog geen jaar tijd minstens vierduizend keer gemuteerd. De meeste mutaties hebben een hogere besmettingsgraad. In Aruba zijn inmiddels meer dan honderd verschillende mutaties aangetroffen. Bij elkaar telt het eiland nu 97 gevallen van de Britse variant, 2 gevallen van de Zuid-Afrikaanse, 8 Mexicaanse, 3 Californische en 1 Braziliaanse. Volgens studies zijn er meerdere aanwijzingen dat de mutatie B.1.1.7 een hoger sterftecijfer kent. Acht van twaalf studies laten een (sterk) verhoogde mortaliteit zien. Drie studies lieten geen hogere sterfte zien, maar wel een (veel) ernstiger ziekteverloop. De Britse mutatie B.1.1.7 werd half januari 2021 vastgesteld in zeker zestig landen en territoria. De Britse variant is nu dominant in Nederland, zegt Jaap van Dissel. Deze variant is 34 procent besmettelijker dan het oorspronkelijke coronavirus. Deze Britse mutatie is ondertussen opnieuw gemuteerd en wordt E484K genoemd. Deze mutatie lijkt antilichamen en ook vaccins beter te kunnen omzeilen. De mutaties werden in februari voor het eerst waargenomen in Italië en later in het Verenigd Koninkrijk, Nederland, Duitsland, Denemarken, Japan, India  en in Zuid-Afrika en verdringt op allerlei plekken het origineel. De mutatie E484K, verwijst naar een uitwisseling waarbij het glutaminezuur (E) wordt vervangen door lysine (K) op positie 484. Van monoklonale en van serum afgeleide antilichamen is gerapporteerd dat ze 10 tot 60 keer minder effectief zijn bij het neutraliseren van virus dat de E484K-mutatie draagt. Op 2 februari 2021 constateerde het Verenigd Koninkrijk E484K in 11 monsters (van de 214.000 monsters) Deze mutatie kan de huidige effectiviteit van vaccins in gevaar brengen. In de nieuwste E484K mutatie wordt namelijk een negatief geladen aminozuur vervangen door een positieve, hetgeen een grote impact heeft op de virale duurzaamheid en adaptieve evolutie. In Frankrijk is 12 maart 2021 een mutatie ontdekt die bij testen niet kon worden waargenomen ondanks dat acht dragers wel klachten hadden. In het laboratorium van de universiteit van Luik werd in maart 2021 een nieuwe mutatie ontdekt, genaamd B.1.214 of ‘Spike Insertion’. Ongeveer 4 procent van alle besmettingen in België betreft deze mutatie die wellicht afkomstig is uit Afrika ten zuiden van de Sahara. In India is een dubbele mutatie geconstateerd waarin de L452R- en E484Q-mutaties samenkomen. Twee belangrijke mutaties ineen. “een dubbele mutatie in sleutelonderdelen van het spike-eiwit van het virus kan een groot risico vormen, omdat het virus dan kan ontsnappen aan het immuunsysteem en ook besmettelijk kan zijn. De analyse van bijna 11.000 samples toont aan dat er meer besmettingen zijn opgedoken met de E484Q- en de L425R-mutatie vergeleken met december vorig jaar.

Het aantal besmettingen en overlijdensgevallen in Brazilië is de laatste dagen hard aan het stijgen tot wel 3.000 doden per 24 uur, maar desondanks slaat president Bolsonaro vrijwel alle maatregelen in de wind en veroordeeld alle lockdowns en veiligheidsmaatregelen die lokaal worden genomen. De afgelopen tijd werd vooral de stad Manaus, diep in de Amazone, zwaar getroffen. Inmiddels raken ook ziekenhuizen in miljoenensteden aan de kust overbelast. In Brazilië zijn er twee coronamutaties: de P.1 -ofwel Manaus mutatie ook bekend als 20J / 501Y.V3 veroorzaakt veel besmettingen en antistoffen blijken er niet tegen bestand.  Deze mutatie heeft 17 unieke aminozuurveranderingen, waarvan er 10 in het spike-eiwit zitten, waaronder 3 die als bijzonder zorgwekkend zijn aangemerkt. De P.2-mutatie circuleert vooral in Rio de Janeiro. Wat opvalt is dat patiënten met de P.1 mutatie zieker worden en sneller in kritieke toestand komen. Ze zijn jonger en moeten ook langer in het ziekenhuis blijven. Wetenschappers dachten dat er in de stad Manaus  groepsimmuniteit was bereikt, maar toch sloeg een 2e golf toe en er zijn al 292,752 personen in Brazilie overleden aan Covid. In Japan, Belgie, Nederland Duitsland zijn deze nieuwe Braziliaanse mutaties ook al opgedoken. De mutaties hebben minieme wijzigingen aan de uitsteeksels: een aminozuur glycine (G), waar het virus aanvankelijk het aminozuur asparagine (D) had zitten. De mutatie strijkt een moleculaire hobbel aan de viruspootjes glad, waardoor het gemakkelijker en sneller mensen zou infecteren. Uit experimenten met menselijke cellen blijkt dat de mutant ‘D614G’, drie tot zes keer gemakkelijker cellen besmet.  62% van de nieuwe besmettingen blijkt daar nu van deze nieuwe mutatie. De snelle evolutie van deze mutaties maakt het mogelijk dat het virus evolueert naar een vaccinresistent fenotype. Het blijkt dat mensen die eerder Covid-19 hebben gehad, een aanzienlijk risico hebben opnieuw besmet te raken met een van de nieuwe mutaties. Wetenschappers maken zich zorgen dat voorgestelde veranderingen in de doseringsregimes van vaccins de evolutie van dergelijke stammen zouden kunnen bespoedigen.

Een herbesmetting met de Zuid-Afrikaanse mutatie leidde tot een zwaarder ziektebeeld bij een patient in Parijs. In tijdschrift Clinical Infectious Diseases. staat dat tot nog toe ervan uit werd gegaan dat een tweede besmetting tot een minder ernstig ziektebeeld leidt, aangezien het immuunsysteem daardoor versterkt zou zijn. De “Zuid-Afrikaanse” mutatie is op 23 plaatsen in de wereld geconstateeerd en komt sinds 22 december ook in Nederland en sinds half januari ook in Denemarken voor. Wetenschappers maken zich veel zorgen over de mutaties en vooral over deze.  

Inmiddels weten we dat SARS-CoV-2 cellen infecteert via de receptor ACE2. Dit is een eiwit dat het virus gebruikt om zich aan onze cellen te binden en deze binnen te dringen. ACE2 is te vinden op verschillende cellen en weefsels, waaronder cellen in onze neus, mond en longen. Je zou kunnen zeggen dat ACE2 in zekere zin een soort ‘huissleutel’ is waarmee het coronavirus onze cellen weet binnen te dringen. Het verwante coronavirus uit 2003 infecteerde cellen via dezelfde receptor. Om het verschil tussen beide coronavirussen te verklaren, bestudeerden de onderzoekers verschillende spike-eiwitten. Op het oppervlak van het coronavirus bevinden zich zogenoemde ‘spikes’: eiwitten waarmee het virus zich kan binden aan de ACE2-receptor en menselijke cellen binnen kan dringen. Vergeleken met het oudere SARS-CoV-2, had het nieuwe coronavirus een ‘extra stukje’ op dit spike-eiwit gekregen. Het huidige coronavirus blijkt in zekere zin niet over één huissleutel, maar twee huissleutels te beschikken. En die extra huissleutel is het eiwit Neuropilin-1.  Het betekent dat de spikes van SARS-CoV-2 zich dus niet alleen binden aan de ACE2-receptor, maar ook aan Neuropilin-1. En hierdoor dringt SARS-CoV-2 veel gemakkelijker menselijke cellen binnen. Bovendien vinden we Neuropilin-1 in ons ademhalingsstelsel en reukepitheel (een gespecialiseerd weefsel in de neusholte dat betrokken is bij ons reukvermogen). En dat is een strategisch belangrijke plek dat mogelijk bijdraagt aan de besmettelijkheid en verspreiding van SARS-CoV-2. Kortom, doordat de spike-eiwitten zich tevens binden aan Neuropilin-1 wordt het binnendringen van het virus in onze cellen vergemakkelijkt. Bovendien geeft dit een verklaring waarom SARS-CoV-2 besmettelijker is dan SARS-CoV. “Door de ACE2-receptor kan SARS-CoV-2 onze cellen binnendringen, maar andere factoren, zoals Neuropilin-1, ondersteunen waarschijnlijk die functie.  Vermoedelijk vangt Neuropilin-1 het virus op en stuurt het naar ACE2.

Een meerderheid van 76 ondervraagde epidemiologen schatten in dat het coronavirus binnen een jaar zodanig zal muteren, dat de meeste vaccins die nu worden gebruikt, niet meer effectief zullen zijn.

Wat is de herkomst van het Corona virus ?

De meest waarschijnlijke manier waarop het coronavirus bij de mens terecht is gekomen is, volgens de onderzoekers, via twee diersoorten. Het zou van een vleermuis naar een schubdieren, een nerts of een kat zijn overgebracht en via deze weg naar de mens. Geruchten gaan dat met het virus werd geëxperimenteerd in een een (WIV) lab in China, maar de  uitbraak zou ook verband kunnen worden gebracht met een markt in Wuhan. Op deze markt worden ook wasbeerhonden en herten te koop aangeboden. Het virus zou oorspronkelijk afkomstig zijn van een populatie hoefijzerneuzen uit de vleermuisfamilie Rhinolophus. Na meerdere onderzoeken in de hele wereld is namelijk gebleken dat de voorlopers en verwanten van het SARS-virus al lange tijd bij vleermuizen in Azië, Afrika en Europa voorkwamen. Uit de genetische sequentie van het virus kon de bron worden herleid. Uit onderzoek blijkt dat corona virussen vooral via uitwerpselen worden verspreid, in het geval van vleermuizen in vogelpoepachtige guano. Corona virussen verspreiden zich niet alleen door de lucht en door inademing, maar ook wanneer slijmvliezen in aanraking komen met uitwerpselen. Al in december meldden de eerste patiënten zich bij de ziekenhuizen in Wuhan met koorts, stevige hoest en ademhalingsproblemen. Op 27 december wordt het virus voor het eerst in een lab vastgelegd. De autoriteiten worden gewaarschuwd, maar die besluiten de informatie niet te delen met het volk. Dokter Li Wenliang, een Chinese oogarts, werkzaam in het ziekenhuis van Wuhan waarschuwde op 30 december 2019 voor de uitbraak, maar kreeg vervolgens een officiële waarschuwing van de Chinese politie om “te stoppen met het verspreiden van onwaarheden op het internet” en het “ernstig verstoren van de openbare orde”. Op 3 januari 2020 waarschuwde de politie van Wuhan hem vanwege “het maken van onjuiste beweringen op het internet”. Wenliang ging daarna weer aan het werk, waar hij besmet raakte met Corona Hij overleed aan de infectie op 7 februari 2020. Vermoed wordt dat de Chinese overheid hem heeft geliquideerd. Burgerjournalisten worden gearresteerd wanneer ze publiceren over Corona. Op 3 januari meldt China noodgedwongen de uitbraak aan bij de Wereldgezondheidsorganisatie, maar openheid komt er dan nog niet. Laboratoria werden opgeroepen monsters van patiënten te vernietigen. Meerdere burgerjournalisten die verslag deden, zijn nog altijd spoorloos. Volgens het Committee to Protect Journalists (CPJ) zaten er eind 2020 wereldwijd 274 journalisten vast ten gevolge van hun werk. China voert voor het tweede jaar op rij de lijst aan van landen met de meeste journalisten in de gevangenis: 47 journalisten zitten vast.

Halverwege maart 2020 liep het aantal besmettingen in China sterk terug en sinds 20 maart werd de lockdown afgebouwd en leek het virus op haar retour. Toch werden 26 maart en 10 juni , in oktober 2020 en in januari 2021 opnieuw besmettingen en uitbraken geconstateerd en ook bleken er tientallen reizigers vanuit onder andere Rusland besmet. Half mei 2020 was er een tweede uitbraak  en moest er bij de stad Jilin opnieuw een lockdown worden afgekondigd. Opnieuw was een versmarkt de besmettingshaard. Ook 20 november moesten alle ongeveer 3 miljoen inwoners van het uitgestrekte district Binhai New Area, de thuisbasis van de grootste haven van Noord-China, getest worden nadat het virus opnieuw toesloeg in de wijk Kanhaixuan. Miljoenen inwoners van Noord-China zitten vanaf 12 januari 2021 opnieuw in lockdown, nu de Chinese overheid met harde hand een 3e golf van het coronavirus probeert in te dammen. 13 januari werden 107 lokale besmettingen en 38 asymptomatische gevallen gemeld, het hoogste aantal in vijf maanden. Om verdere verspreiding te voorkomen werden drie steden in Hebei en één stad in Heilongjiang in totale lockdown geplaatst. 27 miljoen inwoners mochten hun stad niet meer verlaten, en in sommige gevallen zelfs niet hun wijk of appartementencomplex. Scholen werden gesloten, openbaar vervoer lag stil en alle inwoners werden getest. In Shijiazhuang begon zelfs een tweede testronde van alle 11 miljoen inwoners. Eind februari was de uitbraak weer onder controle. Duizenden inwoners van Hongkong zaten vanaf 23 januari ook in een lockdown vanwege een corona-uitbraak in een van de armste en meest dichtbevolkte wijken van de stad.

Wie krijgt Corona/Covid-19 ?

Van alle patiënten is de helft 59 jaar of ouder. Vrouwen (62,5%) blijken veel vaker corona te hebben dan mannen (37,3%). Maar mannen (61,2%) belanden wel weer vaker in het ziekenhuis vergeleken met vrouwen (38,7 %). Vooral kwetsbare, zwaarlijvige (obesitas), oudere, of verzwakte mensen met bijvoorbeeld kanker of diabetes hebben kans om door Covid-19 op de Intensive Care terecht te komen, maar ook baby’s of kinderen zijn zeker niet gevrijwaard, alhoewel bij hen de klachten wel wat milder lijken. Het immuunsysteem van kinderen is nog in ontwikkeling en reageert daarom minder agressief, waardoor er niet meteen een cytokinestorm aan waardoor vocht in de longen ontstaat. Kinderen overlijden ook zelden of nooit aan SARS-CoV-2, SARS of MERS. 5 procent van de infecties heeft een fatale afloop en 14 procent wordt ernstig ziek.  Het virus valt ook het hart aan, beschadigt de nieren en kan zelfs in het zenuwstelsel infiltreren. Uit autopsies blijkt namelijk dat corona zowat elk orgaan en weefsel in het lichaam ziek lijkt te maken. De kans dat het virus vanzelf verdwijnt is nihil en immuniteit blijkt bij lichte symptomen ook niet altijd gegarandeerd. Nierpatiënten zijn extra vatbaar voor ernstige complicaties als ze besmet zijn en de sterfte onder dialyse- en transplantatiepatiënten is met 25 procent een stuk hoger is dan bij andere patiënten met extra risico’s, zoals patiënten met hartfalen of longziekten. Nierpatiënten hebben geen grotere kans om besmet te raken, maar de kans om te overlijden of op de intensive care terecht te komen, is wel een stuk groter, zo blijkt na onderzoek door de universitaire ziekenhuizen in Groningen, Nijmegen en Amsterdam, die hierover data verzamelden uit heel Europa. Het maakt bij nierpatiënten niet uit of ze man of vrouw zijn en ook niet of ze ook suikerziekte, hoge bloeddruk of hart- en vaatziekten hebben. 

Bij bijna 12 procent van de patiënten die in het ziekenhuis belanden, treden hartproblemen op. Ongeveer 7 procent van deze ernstig zieke patiënten krijgt een longembolie. Bijna drie maanden na de eerste symptomen van het virus hebben patiënten nog ernstige klachten. Ruim 9 op de 10 patiënten geven zelfs aan problemen te hebben met simpele dagelijkse activiteiten. Van de meesten (85 procent) zegt dat zijn gezondheid vóór de corona-infectie goed was. Nu is dat nog maar 6 procent. Bijna de helft geeft aan na de corona niet meer te kunnen sporten, meer dan 6 op de 10 heeft zelfs problemen met lopen. Vrijwel alle coronapatiënten (95 procent) hebben een halfjaar na hun besmetting nog gezondheidsklachten. Meer dan de helft (55 procent) heeft zes of meer klachten en ruim 90 procent zegt nog hinder te ondervinden van meer dan één symptoom.  Mensen die in de maand na een operatie besmet raken, lopen een veel hoger risico op een ernstig ziekteverloop. Het risico op overlijden blijkt dan 4 tot 8 keer zo hoog

Hoeveel Corona besmettingen zijn er wereldwijd?

Dat zijn er in april 2021 al zo’n 130 miljoen en 3 miljoen mensen zijn er aan overleden. De VS telt ruim 30 miljoen besmettingen en 549.000 Corona gerelateerde sterfgevallen, India heeft 12 miljoen besmettingsgevallen,  Europa 40 miljoen, Brazilie 11,95 miljoen,  zowel Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Rusland ruim 4 miljoen en Nederland ruim 1,211 miljoen. In Nederland overleden in 2020 ruim 20.000 mensen door corona en 60 procent van hen waren verpleeghuisbewoners en andere mensen met langdurige zorg. Bij ruim 17.000 sterfgevallen is het virus daadwerkelijk vastgesteld, bij de rest ging het om een vermoeden. Ruim 16.395 mensen aan Covid-19.  98 procent van de met Corona besmette mensen hoeft niet naar een ziekenhuis voor behandeling. 2,709 miljoen mensen overleden wereldwijd aan Covid-19. In India werden 20 maart 2021 ruim 40.950 nieuwe coronabesmettingen op een dag geregistreerd. Meer dan de helft van de besmettingen kwam voor in de staat Maharashtra. Het aantal coronasterfgevallen staat in Idia op 159.755 Voor de up to date aantallen kijkt u op de site van de Johns Hopkins Resource Center. Vergeleken met de gemiddelde sterfte van 2016 tot en met 2019 heeft de EU tussen maart en november 2020 een oversterfte van ongeveer 450.000 personen geregistreerd

Wat zijn de symptomen bij Covid-19 ?
Vermoeidheid (87,8%)
Kortademigheid of benauwdheid (74,2%)
Druk op de borst (45,4%)
Hoofdpijn (39,8%)
Spierpijn (36,2%)
Pijn tussen schouderbladen (35,2%)
Hartkloppingen (32,7%)
Verhoogde hartslag in rust (30,1%)
Duizeligheid (28,6%)
wintertenen
Hoesten (28,3%)Hoe kun je besmetting voorkomen? 

Iedereen wordt met behulp van Gemeentelijke noodverordeningen geacht zoveel mogelijk thuis te blijven en thuis te werken. Bij benauwdheid en koorts moet het hele gezin thuis blijven en bij verkoudheid en koorts alleen de betrokkene.  Voorzorgmaatregelen beperken zich tot een advies om goed en vaak de handen te wassen, geen handen te schudden, te hoesten in de gebogen arm en om papieren zakdoekjes te gebruiken.

Het coronavirus blijft negen uur op de huid actief, vijf keer zo lang als een normaal griepvirus. Hoe langer het virus op de huid blijft, hoe groter echter de kans op verspreiding wordt. Handhygiëne kan dat risico verminderen. Zowel het coronavirus als het griepvirus wordt binnen vijftien seconden uitgeschakeld door de ethanol die in handgels zit. Ook met het wassen van handen met zeep wordt het virus uitgeschakeld.

Onderzoeken en statistieken lijken er op te wijzen dat een hogere luchtvochtigheid de verspreiding van het virus tegengaat. De druppeltjes die een besmet persoon verlaten bij niezen of hoesten blijven in heel droge lucht (veel) langer zweven dan wanneer de lucht vochtig is. Een virus heeft een zogenaamde lipid enveloppe. Wetenschappers stellen dat het tevens denkbaar is dat dit membraam door veel water in de lucht wordt beschadigd, waardoor het virus onschadelijk wordt.

Wat zijn Aerosolen ?

Er zijn steeds meer aanwijzingen dat het Corona virus vooral binnenshuis via kleine druppeltjes in de lucht overdraagbaar is en dat extra aanvoer van verse buitenlucht in afgesloten ruimtes het risico van de verspreiding van het virus verlaagt. Alle scholen werden daarom voorzien van ventilatie. Het Coronavirus kan uren en soms wel dagenlang in leven blijven in de lucht en/of op verschillende oppervlakken.  Het zijn juist de aeresolen die voor de grootste aantallen besmettingen leiden. Vooral de langdurige en/of voortdurende blootstelling maakt de kans op een besmetting groter. Ventileren,  open lucht en uitzetten van airconditioning lijkt besmettingen te voorkomen. Vooral ventilatie en dus het voorkomen van de verspreiding van aerosolen in vochtdruppeltjes met virussen vanuit de longen blijkt een belangrijke sleutel in het voorkomen van besmettingen. De helft van de virusdeeltjes die een besmet persoon uitstoot via ademen en vooral hoesten, wordt uitgestoten in de vorm van aerosolen. De andere helft wordt uitgestoten in de vorm van grotere druppels. De grotere druppels vallen (binnen 1,5 meter) snel op de grond, maar de kleinere druppels in aerosolen kunnen relatief lang in de lucht blijven zweven. Bij slachterijen van Vion bleek 20 procent van het personeel besmet met het coronavirus. Ook slachterijen in Duitsland en de Verenigde Staten bleken een besmettingshaard te zijn. Corona kan korte tijd overleven op een dood organisme, dus het slachtvlees is na verwerking dan ook korte tijd infectieus. Het virus kan 28 dagen besmettelijk blijven op metaal, plastic, bankbiljetten, glazen schermen van smartphones en roestvrij staal. Het kan bij kamertemperatuur veel langer overleven op gladde oppervlakken dan eerder werd gedacht Het virus kan slecht tegen hogere temperaturen. Het blijkt op sommige oppervlakken binnen 24 uur bij 40 graden niet meer besmettelijk. In aerosolen blijft het virus tot 3 uur leven, op koper tot 4 uur, tot 24 uur op karton en tot 2-3 dagen op plastic en roestvrij staal.

Het Chinese Center for Disease Control and Prevention (CDC) ontdekte een geisoleerd levend coronavirus  op de buitenverpakking van bevroren kabeljauw tijdens pogingen om het virus op te sporen tijdens een uitbraak die vorige week werd gemeld in de stad Qingdao. De bevinding, een wereldprimeur, suggereert dat het mogelijk is dat het virus via diepvriesproducten over lange afstanden wordt overgedragen

Wat zijn antistoffen ?

Ruim een op de vijf Nederlandse bloeddonoren  heeft nu antistoffen tegen het coronavirus in het bloed.  De overgrote meerderheid (90 procent) van de mensen die besmet zijn geweest met het coronavirus, had een halfjaar later nog steeds antistoffen tegen het virus in het bloed. De antistoffen worden na verloop van tijd bovendien sterker, waardoor er minder van nodig zijn om hetzelfde werk te doen. Sinds januari 2021 is het landelijke gemiddelde van antistoffen bij donors van bloedbank Sanquin gestegen van 13,7% tot 15,1%. Sanquin zamelde op grote schaal plasma van 16.000 herstelde coronapatiënten in om zo 30.000 kilo plasma met antistoffen te krijgen. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport droegen 10 miljoen euro bij aan dit project. Plasma van herstelde coronapatiënten bevat neutraliserende antistoffen die eventueel gebruikt kunnen worden voor de bestrijding van het coronavirus of bij het voorkomen dat mensen besmet raken.  De antistoffen kunnen in de toekomst snel worden ingezet om Covid-19 patiënten te behandelen. De 16.000 donoren doneren minder vaak dan gehoopt. Er zijn per half september 20.000 bloeddonaties ontvangen wat 8 tot 9000 kilo bloedplasma opleverde, maar daar valt een deel vanwege ongeschiktheid van af. Bij een deel van de donoren blijken de antistoffen al snel uit het bloed te verdwijnen. Bij bloeddonoren is wel sprake van een toename aan antistoffen tegen Covid-19 tot wel een percentage van 6,2%. Antistoffen blijken ook minder effectief bij een gemuteerd virus

Kunnen dieren Corona krijgen ?

Dieren kunnen ook besmet raken met het Corona virus. In het San Diego Zoo Safari Park in het westen van de Verenigde Staten zijn circa 8 gorilla’s besmet geraakt. Na haar volgden nog andere primaten, waaronder bonobo’s, orang-oetans en gorilla’s. 2 katten in de staat New York werden eerder ook al positief getest, evenals 1 tijger. Niet alleen in de Amerikaanse staat Utah zijn nertsen op twee fokkerijen gevonden die besmet bleken met het coronavirus, maar ook in Nederland waren er bij 70 van de 160 fokkerijen besmettingen. 43 in Noord Brabant, 19 in de provincie Limburg en 4 in Gelderland. 27 Besmettingen zijn via een melding van verschijnselen binnengekomen en 37 via het early warningsysteem (EW), waarvoor de houders elke week kadavers in sturen voor verder onderzoek. Op de boerderijen bleken personen die met de dieren in contact waren geweest ook besmet.  Zeker 66 mensen en 11 katten en enkele honden zouden door de nertsen besmet zijn, zo bleek uit een onderzoek bij de eerste 16 fokkerijen. Alle nertsenfokkerijen in Nederland worden onderzocht, waarbij tevens wordt gekeken of er wellicht opzet in het spel is bij het verspreiden van het virus bij nertsenfokkerijen. Enkele nertsen in Brabant zijn ontsnapt, waarvan niet bekend is of ze besmettelijk zijn. De meeste fokkerijen zitten in het oosten van Noord-Brabant en het noorden van Limburg. Alle nertsenfokkerijen in Nederland moeten uiterlijk 21 maart 2021 sluiten. De Overheid trekt 180 miljoen euro uit om de fokkers uit te kopen. Ondanks het grote aantal besmettingen met corona zag minister Carola Schouten van Landbouw af van het preventief ruimen van de fokkerijen. Verschillende besmette nertsen wisten te ontsnappen. Ook in Denemarken zijn 70 nertsenfokkerijen besmet met SARS-CoV-2. In Denemarken is er al een mutatie van het virus vastgesteld bij dieren, die is overgegaan op mensen. Er zijn vijf varianten van het virus ontdekt  en een van die varianten is cluster 5 dat bij 12 mensen werd aangetroffen en dat minder gevoelig is voor antilichamen. Toch is in Nederland niet besloten tot preventieve ruiming van de resterende fokkerijen. Het gemuteerde virus is makkelijker overdraagbaar dan het oorspronkelijke virus. SARS-CoV-2 is een RNA-virus en deze virussen muteren en veranderen constant. Er werd besloten om alle zeventien miljoen nertsen in het land te ruimen, nadat een gemuteerde versie van het virus werd aangetroffen bij zeker 12 mensen. Sinds half september zijn er bij dieren geen nieuwe besmettingen met het gemuteerde virus meer gevonden. Rusland ontwikkelde een vaccin voor dieren dat eind januari beschikbaar werd. Meer dan dertig dierentuinen wereldwijd kochten de vaccins. Het Federaal centrum voor diergezondheid (FGB) heeft ook een vaccin voor dieren ontwikkeld en deze wordt sinds oktober 2020 klinisch getest op honden, katten en nertsen. De massaproductie hiervan is in april 2021. Mensapen delen zo’n 98,5 procent van hun dna met mensen en zijn daardoor zeer vatbaar voor het virus. Maar ook tijgers, leeuwen en huisdieren als honden en katten lopen risico op besmetting. Daarnaast wordt gevreesd dat de verspreiding van het coronavirus onder dieren voor nieuwe mutaties kan zorgen. Mutaties treden vooral op als een virus vaak wordt overgedragen onder dieren. In dierentuinen houden verzorgers nu afstand tot de dieren, dragen maskers en maken gebruikte apparatuur goed schoon. Ook wordt het contact met de dieren tot een minimum beperkt.

WHO

De (WHO) heeft het SARS-CoV-2/19 (Corona) virus pas na lang wachten op 30 januari 2020 de zogenoemde PHEIC-status gegeven en benoemt tot een internationale bedreiging van de volksgezondheid. De pandemie werd zelfs pas als zodanig benoemd op 11 maart 2020, ondanks dat het virus toen al in 46 landen heerste.

De WHO verzette zich ook wekenlang tegen het sluiten van de grenzen en het stopzetten van het vliegverkeer met China en het gebruiken van mondkapjes. Artsen die pleitten voor het sluiten van de grenzen werden het zwijgen opgelegd. Die fatale inschattingsfouten zijn inmiddels toegegeven.

De WHO directeur-generaal Tedros schreef achteraf op Twitter dat het hem ‘bijzonder speet’. Taiwan had felle kritiek op de WHO, omdat ze van China geen informatie over het virus kregen en de eigen ervaringen met het virus ook niet met de WHO mocht delen. WHO-adviseur Bruce Aylward verbrak zelfs de verbinding toen een Taiwanese journalist hem online om uitleg vroeg. Our World in Data’, een publicatie van de Universiteit van Oxford is wat corona betreft gestopt met het gebruiken van de cijfers van de WHO, omdat er veel te veel fouten in werden gemaakt. De researchers gebruiken nu de cijfers van het European Centre for Disease Prevention and Control. President Trump hekelde de werkwijze en aanpak van de WHO en heeft de financiering na een korte opschorting daarom gekort en uiteindelijk officieel beëindigd. De VS droeg jaarlijks ongeveer 450 miljoen dollar bij aan de WHO. Tedros dankt zijn baan aan China, nadat hij eerder diverse cholera uitbraken in Ethiopië had toegedekt, onder meer door deze te bagatelliseren als ‘acute diarree’. Op 14 januari van dit jaar verspreide de WHO nog steeds de Chinese propaganda dat er ‘geen mens op mens besmetting’ van het virus plaatsvond. In februari beweerde de WHO zelfs dat het ‘racistisch’ was te zeggen dat het SARS-CoV-2 virus uit Wuhan, China, komt.  

De hoogleraar medische geschiedenis Frank Snowden aan het Amerikaanse Yale waarschuwde jaren geleden al dat SARS, vogelgriep en varkenspest slechts voorbodes waren van een veel ernstigere pandemie. Snowden (73), auteur van het boek Epidemics and SocietyFrom the Black Death to the Present, achtte de kans op een uitbraak van een virus als Covid-19 groot. Ook andere virologen en epidemiologen over de hele wereld hebben keer op keer vergeefs gewaarschuwd.

RIVM en GGD

Niet alleen de WHO liet steken vallen. Ook de RIVM en de GGD gingen meermaals in de fout. Het RIVM onderschatte bij aanvang de impact van de uitbraak en adviseerde de regering om vergaderingen en evenementen gewoon door te laten gaan, juist toen een lockdown nog wel zin en effect zou hebben gehad. Testkits, beademingsapparatuur, mondkapjes en andere beschermingsmiddelen werden door onderschatting niet tijdig en onvoldoende besteld.

In de uitnodiging voor vaccinatie Met Astra Zeneca’s Vaxzevria  wordt het bloedstollingsprobleem verzwegen en de huisarts wordt stilzwijgend gewijzigd in een vaccinatieplek elders.

De Overheid betaalt acht grote laboratoria miljoenen euro’s voor veelal onbenutte testcapaciteit. Tegelijkertijd worden duizenden tests per dag naar andere, kleinere labs gestuurd waarvoor nog eens apart moet worden betaald: zo’n 65 euro per test.

Maandenlang werd verzwegen dat burgerservicenummers en personalia van patienten voor alle medewerkers toegankelijk waren en zelfs door sommigen van hen werden doorverkocht via het internet. Tips van klokkenluiders hierover werden genegeerd en naar een verklaring voor goed gedrag (VOG) werd niet altijd gevraagd. De politie heeft zes GGD-call centrum medewerkers gearresteerd die dergelijke persoonsgegevens uit de systemen van de coronatests via het internet te koop aanboden. Het ministerie van Volksgezondheid en de GGD wisten al half december 2020 dat de beveiliging van de ict-systemen voor het bron- en contactonderzoek en testen niet op orde waren. Een interne analyse wees op “serieuze kwetsbaarheden”. Desondanks werden risicovolle onderdelen in de systemen niet uitgeschakeld. Zelfs toen de lek aan het licht kwam sprak de GGD nog over een “vervelend incident”. Ook de beveiliging van coronatest.nl, de site waarop mensen een testafspraak kunnen maken of een uitslag van een coronatest kunnen vinden bleek zo lek als een mandje. Volgens toezichthouder Logius voldoet de GGD op zes punten niet aan die eisen.

Staatssecretaris Blokhuis vroeg aan gezonde mensen tussen 60 en 70 jaar voorlopig de griepprik niet te halen. Vanwege de coronacrisis bleek er meer belangstelling voor de prik dan anders en ook daar kwamen er tekorten  voor de hele doelgroep.

Het door het RIVM voorspelde aantal IC patiënten bleek vele malen hoger te zijn, waardoor er honderden IC bedden meer moesten komen dan was voorzien en dwong ic arts Gommers om publiekelijk te zeggen dat de grote hoeveelheid extra benodigde  IC plekken geen probleem zouden zijn.

Tellen is voor RIVM altijd al een probleem want  in Nederland zouden er tot en met januari volgens hun schatting 346.790 mensen gevaccineerd zijn. 17.550 prikken bleken achteraf echter dubbel te zijn geteld.  

RIVM bleef volhouden dat het dragen van mondkapjes ook in de zorg niets zou bijdragen aan het voorkomen van besmettingen maar trok dit advies op 17 augustus weer in en tijdens de 2e golf ging het roer helemaal om en en werden boetes van 95 euro gegeven aan mensen die geen mondkapje droegen in openbare ruimtes. Het dragen van mondkapjes is, mits op de juiste manier gebruikt, juist effectiever dan social distance omdat besmetting voornamelijk via aerosolen plaats vindt vanuit de longen en niet door (kort)persoonlijk contact. Feit is wel dat de meest mondmaskers geen 100 procent bescherming bieden en dat de meeste mondkapjes zelfs waardeloos blijken.

Het in een later stadium vasthouden aan het 1,5 meter afstand principe heeft geleid tot veel persoonlijk leed bij ouderen, psychische aandoeningen en een hoger sterftecijfer door het later of helemaal niet behandelen van patiënten met een andere kwaal dan Corona. Veel kanker- en hart patiënten stierven voortijdig door gebrek aan ziekenhuis en ic capaciteit.

Europese infectieziektebestrijders en de RIVM maakten zich twee dagen voordat Italië zwaar getroffen werd door Corona, nog geen zorgen over de risico’s die Europese landen liepen door het nieuwe virus. Dat blijkt uit de notulen van een vergadering van het Advisory Forum van het European Centre for Disease Prevention and Control (ECDC) in Solna, een voorstad van Stockholm.

Pas 12 maart werden de maatregelen door de RIVM aangescherpt en werden er eindelijk hulpmaterialen besteld. De GGD adviseerde besmette personen om vooral geen ruchtbaarheid te geven van hun besmetting om paniek te voorkomen. Besmette personen werden ondertussen ondanks eigen verzoek niet getest vanwege het tekort aan testkits.  Wel beschikbare testkits van bijvoorbeeld Innatoss werden om onduidelijke redenen door het RIVM in twijfel getrokken. De GGD moet alle nauwe contacten van besmette personen bellen middels het bron- en contactonderzoek, maar door personeelstekort moeten de besmette personen zelf hun contacten bellen met adviezen over de leefregels met een oproep om zich bij klachten te laten testen. De testcapaciteit bleek echter 14 september al op en zelfs voor patiënten die klachten hebben loopt de wachttijd voor het afnemen van een test op tot enkele dagen. Zelfs het bron- en contactonderzoek loopt spaak vanwege personeelstekort.  De alarmcentrales die de GGD normaliter ondersteunen bij het contactonderzoek hadden ook onvoldoende personeel beschikbaar. Snelle oplossingen voor het tekort aan testcapaciteit waren er niet. De GGD had zelfs geen tijd meer om huisartsen te informeren bij een besmetting.
Het aantal corona-besmettingen is vele malen groter dan het RIVM dagelijks meldt. De duizenden commerciële corona-testen tellen niet mee in hun dagelijkse update. Hoeveel commerciële testen er worden afgenomen, is niet bekend en laat staan de uitkomst hiervan. Bedrijven in de sector schatten dat op duizenden per dag. De RIVM is ook niet van plan is om een systeem op te zetten waarbij de resultaten van deze testen wel worden meegerekend.

Vanaf 6 april werd pas gestart met het beperkt testen van zorgpersoneel dat niet in ziekenhuizen werkt. Verplegend personeel werd pas getest wanneer ze langer dan 24 uur symptomen hadden. De Overheid weigerde ondanks de tekorten aanbiedingen van ondernemers die mondkapjes tegen kostprijs aanboden. Mondkapjes die commercieel worden verkocht en gebruikt boden volgens het RIVM slechts schijnzekerheid.  De gezondheidsdienst ging er ook vanuit dat huisgenoten van patiënten die besmet raakten, als zij klachten ervaarden niet meer hoefden te worden getest om zo de schaarse testcapaciteit voor andere doeleinden in te kunnen zetten.  Ook bij de 2e golf in oktober kwamen er opnieuw tekorten. Uit een ledenpeiling die door 2800 zorgprofessionals werd ingevuld bleek dat 49 % zich zorgen maakte over met name de beschikbaarheid en deugdelijkheid van mondmaskers. Daarnaast maakte 35 % zich zorgen over de overige beschermingsmiddelen, zoals handschoenen en schorten. Er moest een meldpunt worden ingesteld.

Patiënten die stierven aan het virus maar niet werden getest tellen bij de RIVM niet mee voor de RIVM statistieken waardoor het werkelijk aantal sterfgevallen veel hoger ligt. Het beperkte testbeleid heeft de verspreiding van covid-19 in verpleeghuizen verergerd. Uit angst voor algehele paniek werd de pandemie ook nog niet als zodanig benoemd, tot 11 maart 2020, ondanks dat het virus toen al in 46 landen heerste. In de eerste negen weken zijn er bijna 9000 mensen meer overleden dan gebruikelijk. Dat betekent dat er op dat moment waarschijnlijk al zo’n 3600 mensen waren gestorven aan de ziekte die niet waren getest en daarom buiten de officiële statistieken van de coronadoden bleven. Een vrouw uit Lansingerland die getest moest worden kreeg onbedoeld in plaats van de test een vaccin toegediend. De heer Van Dissel, directeur van het centrum infectieziektebestrijding van het RIVM, is een van de belangrijkste raadgevers van de Overheid.

In maart gaat het opniew fout en het regent klachten over de afsprakenwebsite coronatest.nl. Alles is anderhalf uur rijdenen je krijgt soms geen datums te zien. Het lijkt wel een loterij óf en wáár je een testafspraak kan krijgen. Bj een postcode uit Noord-Holland verschijnen als opties Rotterdam en Naaldwijk, bij Den Haag, op bijna 90 kilometer afstand. Ook werd bijna 60 procent van de mensen die via de app CoronaMelder een melding kreeg dat ze in contact waren geweest met een besmet persoon, nooit door de GGD benaderd.

OMT Outbreak Management Team

In het OMT die de regering adviseert  zitten, vertegenwoordigers van het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG), het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten (NCvB), de Nederlandse Vereniging van Medische Microbiologie (NVMM), de Vereniging voor Infectieziekten (VIZ) en het Landelijk Overleg Infectieziektebestrijding (LOI)

Herstel-NL

Een breed collectief van artsen, economen, ondernemers, wetenschappers, psychiaters en hoogleraren heeft Herstel-NL opgericht en een plan gemaakt om de bestrijding van het virus op een andere manier te bewerkstelligen en zo Nederland weer open te gooien. Het collectief wil een einde aan de avondklok, een einde aan de lockdown, de winkels, horeca, onderwijs, cultuur weer open. Testen alleen bij klachten, massaal sneltesten alleen bij hoge uitzondering. Mensen gewoon weer aan het werk, kwetsbaren moeten vanuit huis werken of gaan tijdelijk in de ziektewet. Dit alles om te zorgen dat het land niet in een diepe recessie komt en dat de zorg betaalbaar en overeind blijft. Kringen rond het kabinet zouden de stichting hebben gevraagd om de actie tijdelijk te staken tot na de verkiezingen. Econoom Bas Jacobs, hoogleraar Coen Teulings en Barbara Baarsma, directeur van Rabobank Amsterdam hebben de stichting na kritiek onmiddelijk verlaten.

Ziekenhuizen

Meerdere ziekenhuizen door het hele land moesten tijdens de eerste golf geheel of gedeeltelijk sluiten vanwege besmettingen. Reguliere geplande operaties werden uitgesteld of verplaatst om ruimte te maken voor Covid-19 patiënten. IC patiënten werden overgebracht naar ziekenhuizen in andere provincies en naar Duitsland. Elf mensen hebben een financiële claim ingediend tegen hun ziekenhuis in verband met het uitstel van hun behandeling of operatie. Alle patiënten die stabiel zijn, twee liter zuurstof of minder nodig hebben en digitaal vaardig zijn, komen voor thuismonitoring in aanmerking, waardoor coronapatiënten sneller naar huis kunnen en er minder ziekenhuisbedden bezet worden.

Een derde van de reguliere zorg in ziekenhuizen wordt niet verleend zodat coronapatiënten behandeld kunnen worden. De spoedeisende hulp in grote steden moest soms dicht omdat alle beschikbare bedden vol zijn. Ambulances moeten uitwijken naar andere ziekenhuizen omdat ze patienten niet kwijt kunnen, vooral bij sportgeneeskunde, kno-heelkunde en orthopedie.

Deze problemen zijn grotendeels te wijten aan de jarenlange bezuinigingen in de zorg en het  sluiten van zieken- en verpleegtehuizen. In veel ziekenhuizen werden al spreekuren afgezegd, waardoor chronisch zieke patiënten met bijvoorbeeld kanker, nieraandoeningen of diabetes niet naar hun internist kunnen. Reguliere operaties worden al opgeschoven en de wachttijd bedraagt tot wel 4 maanden. De reguliere, planbare zorg in de regio’s Hollands Midden en Haaglanden werd vanaf 16 oktober verder afgeschaald van 40 naar 60 procent. Diverse ziekenhuizen moesten de hulp van het leger inroepen voor extra medische ondersteuning. Het Sint Jans Gasthuis in weert zette zeven extra noodgebouwen neer om de grote toestroom van Corona patienten te kunnen verwerken. Een toenemend aantal coronapatiënten krijgt nu al na een opname in het ziekenhuis niet de vereiste nazorg, als gevolg van het ziekteverzuim onder zorgpersoneel.

Verpleegtehuizen

In totaal werden per eind december 2020 circa 96.042 zorgmedewerkers positief getest op Covid-19. 21 van hen zijn overleden. De jongste van hen was 40 jaar oud, de oudste 69. Ook met deze 2e golf wordt een beroep gedaan op Algemene Medische Deskundigen (AMDérs ) van het leger om alle minimale medische zorg te kunnen blijven leveren. Het vaccineren van zorgpersoneel van verpleeghuizen en instellingen gaat zo’n zes weken duren. In de loop van januari krijgen 225.000 mensen hun eerste vaccinatie. De tweede enting volgt in februari en deze uitstellen om de enting te gebruiken als eerste enting voor een andere groep is geen optie omdat de EMA goedkeuring hier niet in voorziet en omdat niet werd getest of uitstel van de 2e enting de blijvende immuniteit niet weghaalt.  Uitstel van de 2e inenting vaccin kan ook leiden tot resistentie. Bij de meeste vaccins duurt het twee weken na de tweede prik voordat deze maximaal bescherming biedt. Belgie heeft daarom besloten om de 2e enting te reserveren. Ook Frankrijk handhaaft de 21 tot 28 dagen tussen de twee inentingen. Nederland heeft echter 50% van de voorraad 2e enting gebruikt voor nieuwe inentingen.Het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) heeft inmiddels ook een strenger advies gegeven over de tijd die tussen de twee prikken van het Pfizer-vaccin moet zitten. 1 maart waarschuwt Fauci opnieuw voor het weglaten van de 2e enting. Fauci is een van de leidende adviseurs van de Amerikaanse regering op het gebied van hiv-infectie en de epidemiologie.  Minder dan 50% van de Nederlanders wil een vaccin.

Nieuwe inwoners van verpleegtehuizen worden niet van te voren getest voordat ze worden opgenomen, waardoor veel zorginstellingen nog steeds te maken krijgen met extra besmettingen.

Vanaf 20 september 2020 werd in verband met de 2e golf besmettingen laat cafébezoek verboden. Om middernacht moest de verlichting aan en de muziek uit en mochten er geen bezoekers meer naar binnen. Een uur later moest de zaak leeg zijn. Ook het maximale aantal mensen dat aanwezig mocht zijn in een feest locatie, werd teruggebracht naar 50. Al een week later op 28 september moest middels een spoedpersconferentie, een dag eerder dan gepland, alweer worden opgeschaald en werd de sluitingstijd voor de horeca vervroegd naar 22:00 uur en werd publiek bij alle sportevenementen verboden, evenals huisbezoek met meer dan 4 personen. In publieke ruimtes mochten vanaf dat moment nog maar maximaal 30 personen naar binnen, naast het personeel. In buitenlucht werden alleen groepen van 50 bezoekers maximaal toegestaan. Binnen een dag werden ook de mondkapjes in een publieke binnenruimte dringend geadviseerd. De kerk in Staphorst deed niets met het dringende advies en hield  meerdere kerkdiensten incl. gezang met wel 600 kerkgangers tegelijk. Meteen erna werd topoverleg gevoerd tussen het Interkerkelijk Contact in Overheidszaken (ICO) s en Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) waarbij werd afgesproken dat kerken voortaan nog maximaal dertig bezoekers ontvangen voor een kerkdienst en dat er niet meer gezongen wordt. Volgens het RIVM komen bij zingen druppels vrij, maar niet zoveel als bij hoesten of niezen. Het is onduidelijk of zingen werkelijk zorgt voor een verdere verspreiding van het virus, maar vanwege het ziek worden van een compleet koor in Leiden werd zekerheidshalve wel verboden om bij concerten mee te zingen of in stadions nog te juichen.

Heeft testen zin ?

In Nieuw-Zeeland is opnieuw een coronabesmetting geconstateerd buiten een van de quarantainecentra. Het gaat om een 56-jarige vrouw die eind vorig jaar was teruggekomen in Auckland na een reis naar Nederland en Spanje. Na haar terugkeer in Nieuw-Zeeland is ze, zoals verplicht, twee weken in quarantaine gegaan in een quarantainehotel. Daar is ze tot twee keer toe negatief getest op het virus, waarop ze naar huis mocht. Pas later ontwikkelde ze symptomen en bleek ze toch besmet. Opnieuw een bewijs dat de betrouwbaarheid van de vooral antigeen sneltesten te wensen overlaat. Testen van de keel en neus is feitelijk onvoldoende omdat alleen de aanwezigheid van het virus wordt aangetoond en niet of er werkelijk nog een actieve besmetting aanwezig is. Op Eerste Kerstdag werd al bekend dat uit onderzoek van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) blijkt dat de veelgebruikte antigeensneltest van farmaceut Abbott minder betrouwbaar is dan gedacht. Het bedrijf Q-COMED (Coronatestservice) mag geen (antigeen)sneltesten op covid-19 meer afnemen, uitvoeren en analyseren in Almere, Badhoevedorp en Utrecht. Ook de GGD maakt gebruik van deze test. Tientallen mensen gingen 23 januari in Urk de straat op uit protest tegen de avondklok en staken een teststraat van de GGD in brand.

Een verplichte coronatest voor reizigers is ondertussen in de wet vastgelegd. Voor een dergelijke plicht is een deugdelijke wettelijke grondslag nodig, en die lag niet besloten in artikel 53 of 54 Wet publieke gezondheid. Voor een officiële besmettingsstatus is het nodig dat bij de betrokkene door middel van RT-PCR op twee onafhankelijke targets een infectie met SARS-CoV-2 is vastgesteld, ongeacht of deze persoon voldoet aan de klinische en epidemiologische criteria voor een verdenking. De screening en het testen liep maandenlang hopeloos achter en er was tot oktober nog altijd een schrijnend tekort aan testcapaciteit. Alleen kwetsbare patiënten worden getest wanneer de huisarts expliciet daar om vroeg en de uitslag liet 48 uur of langer op zich wachten. Inmiddels zijn 40 laboratoria en diverse verpleegtehuizen betrokken bij het testen.  Er worden ook testkits geproduceerd die meten in hoeverre iemand immuun is en antistoffen heeft. De uitslag van de coronatest geeft op zich geen zekerheid, maar verhoogt of verlaagt enkel de waarschijnlijkheid dat je besmet bent of niet. Bij een zwak-positieve uitslag of bij een negatief resultaat heb je minder zekerheid. Dan moet je niet alleen rekening houden met het testresultaat, maar ook met eventuele symptomen. De GGD reed vanaf 9 november met tien mobiele coronatestbussen naar gebieden waar plotseling meer vraag was naar testen door bijvoorbeeld een lokale corona-uitbraak.

Eén van de testmaterialen waaraan in maart een groot tekort was, kon door laboratoria eenvoudig zelf kunnen worden gemaakt. Het is een vloeistof, een zogeheten lysisbuffer, waarvan het precieze recept alleen bij Roche bekend was. Tot 27 maart waren ze niet van plan dat geheim prijs te geven, maar zij werden hiertoe uiteindelijk gedwongen.

Welke Coronatesten zijn er?

Gorgeltest

Met de gorgeltest moet je zo’n 5 tot 10 seconden gorgelen met een door Eurofins versterkte zoutoplossing. Zodra je klaar bent moet je het  opsturen naar het laboratorium van Eurofins.   In het laboratorium gaan ze dan met een speciale methode kijken of het coronavirus in het monster te vinden is. Je ontvangt het testresultaat binnen 24 uur (na ontvangst in het laboratorium) via een online portaal.   Belangrijk is wel om te benadrukken dat de test, volgens de Duitse website, niet op zaterdag of zondag kan worden teruggebracht naar het laboratorium. De test kost zo’n 79 euro tot 99 euro.

PCR polymerase chain reaction -test

De PCR-test, die specifiek het nieuwe coronavirus (SARS severe acute respiratory syndrome -CoV coronavirus -2) aantoont, is de meest gebruikte test. Met een wattenstaaf wordt een uitstrijkje genomen uit de neus en keel. Het duurt ongeveer 24 tot 48 uur na monsterafname voordat een uitslag bekend is bij de patiënt. De procedure op het laboratorium kost 4-8 uur.  Daar wordt naar het RNA, wat de afkorting is van ribonucleïnezuur, gekeken. Wanneer de test is afgenomen, wordt in het lab gekeken naar de Ct-waarde, wat staat door cycle threshold. Deze waarde geeft het aantal vermenigvuldigingscycli aan waarop de PCR positief is geworden. De reactie wordt steeds herhaald, waardoor RNA uiteindelijk zichtbaar wordt.
De Ct-waarde zegt iets over de hoeveelheid RNA in het onderzochte materiaal: een lage Ct-waarde betekent veel RNA, een hoge waarde duidt op weinig RNA. De Ct-waarde hangt af van hoeveel virus er in de neus zit en hoeveel daarvan op de wattenstaaf terechtkomt.Een lage Ct-waarde betekent dus een positieve uitslag: de geteste persoon draagt het coronavirus bij zich. Je hoeft de reactie niet vaak te herhalen om het RNA zichtbaar te maken. Een hoge Ct-waarde betekent een negatieve uitslag. Bonten: “Hebben alle targets een Ct-waarde lager dan 35 en worden er goede curves gezien, dan is er geen discussie: de testuitslag is positief. Bij Ct-waarden hoger dan 35 wordt het lastig.” Wanneer de Ct-waarde hoger is dan 45, is de test negatief.
Er bestaat een grijs gebied. Hoe groot dat is, en hoe wordt omgegaan met een uitslag in het grijze gebied, verschilt per lab.Voorlopig positieve uitslagen verschijnen in de landelijke database als ‘positief’ met de opmerking dat er slechts kleine hoeveelheden viraal RNA zijn aangetoond. Zwak positieve testuitslagen kunnen in werkelijkheid fout-positief zijn, maar ze kunnen ook passen bij een vroege of doorgemaakte infectie.

Er zijn inmiddels ook snelle PCR-testen in gebruik die op het laboratorium binnen een uur uitslag geven. Deze testen zijn bedoeld voor situaties waarin een snelle diagnose van levensbelang is. Bijvoorbeeld als iemand in verband met hartfalen of transplantatie in het ziekenhuis moet worden behandeld. Met de test is niet aan te tonen of iemand op dat moment besmettelijk is. Maar kan wel aantonen dat je besmet bent. De test differentieert echter bijvoorbeeld niet tussen een stukje RNA (ribonucleïnezuur) dat afkomstig is van een oude infectie, en een virus dat in staat is een infectie te veroorzaken. Zonder aanvullende diagnostiek bestaat het risico dat mensen onterecht de stress van het besmet-zijn ervaren terwijl ze dat helemaal niet zijn, in quarantaine geplaatst worden en/of dat er ook andere onnodige maatregelen getroffen worden die het welzijn en de economie schaden. Er is dringend nood aan verfijning en standaardisatie van het test- en analysebeleid, met een gedifferentieerde strategie voor verschillende risicogroepen. De test kan geenszins uitsluiten dat andere virussen of bacteriën (mede) de oorzaak kunnen zijn van de ziektesymptomen. Chinees onderzoek toont ook aan dat de uitkomst van de RT-qPCR-test tijdens het verloop van COVID-19-besmettingscyclus van positief naar negatief en dan weer naar positief kan veranderen. Anderzijds blijkt dat een groot aantal mensen een positieve RT-qPCR-test blijven afleggen (weken tot maanden) nadat de klinische symptomen zijn verdwenen en ze niet langer besmettelijk zijn voor anderen. De zelftesten van de bedrijven Roche en Biosynex, twee antigeentesten, die veel sneller een uitslag geven dan de PCR-test en die vooral in de teststraten van de GGD wordt gebruikt zijn 24 maart goedgekeurd door het Ministerie van Volksgezondheid.

Serologische test

Deze test toont aan of er antistoffen tegen het nieuwe coronavirus in je bloed zitten. Hiervoor wordt wat bloed afgenomen. Deze test wordt op dit moment alleen afgenomen voor onderzoeksdoeleinden door geselecteerde laboratoria, om te kijken of mensen antistoffen aanmaken tegen het nieuwe coronavirus. Ze worden gebruikt om op bevolkingsniveau te onderzoeken of mensen in Nederland afweer opbouwen tegen het virus. Bij bloeddonoren is sprake van een toename aan antistoffen tegen Covid-19. Begin april lag het percentage op 2,7%. Dit nam in mei toe tot 5,4% en inmiddels ligt het percentage op 6,2%. In Limburg en Brabant liggen de percentages het hoogst met 8,5%.

Antigentesten

De huidige tests (PCR-tests) worden aangevuld met sneltesten (antigentesten). Deze antigenentesten zijn iets minder gevoelig dan de PCR-testen. Maar het gaat veel sneller. Je kunt ‘getrapt’ testen: eerst een antigentest doen en als die positief is alsnog een meer nauwkeurige PCR-test doen. De sneltests van de Amerikaanse bedrijven BD en Abbott werden 6 oktober goedgekeurd en na onderzoek door het Amphia ziekenhuis in gebruik genomen. De testen geven binnen 15 minuten de uitslag. Een positieve test geeft de test pas als er afdoende virusdeeltjes worden aangetroffen en si dus minder gevoelig. Het ministerie van Volksgezondheid heeft een optie op 2,4 miljoen sneltests genomen. Er komen in december 20 teststraten voor sneltesten, waarvan 1 op Schiphol. Halverwege november moet Nederland beschikken over 1,2 miljoen coronasneltests. Een aanvullende bestelling van nog eens 8 miljoen stuks is onderweg.

Isotherme PCR test

Ook zijn er innovatieve testmethoden in ontwikkeling, zoals ademtesten en isotherme PCR testen. Deze testen geven vaak al binnen een paar minuten een uitslag.  Met deze testen kunnen uit voorzorg mensen zonder klachten getest worden. Bijvoorbeeld bij bepaalde (contact)beroepen, kwetsbare mensen of bij evenementen. De GGD stopte met deze testen omdat bleek dat enkele personen na een negatieve ademtest kort daarop bij een PCR-test toch een positieve uitslag kregen. Er is gestopt, totdat het afnemen van de ademtest zorgvuldiger kan gebeuren. De GGD Amsterdam meldt enige dage later dat uit onderzoek blijkt dat de ademtest zeer betrouwbaar is. ,,Wel blijkt dat bij het registreren en verwerken van uitslagen de kans bestaat op verkeerde interpretaties.

LAMP Sneltest

TNO opende 30 september samen met de GGD Amsterdam bij de RAI een proef-teststraat voor een Corona-LAMP sneltest die door TNO en partners werd ontwikkeld. Deze nieuwe test verkort de periode tussen monsterafname en daadwerkelijke detectie van het COVID-19 virus tot een uur bij dezelfde betrouwbaarheid als de PCR test. Monsters van de GGD-teststraat werden zowel via PCR door de GGD, als via de nieuwe test door TNO beoordeeld en vergeleken. Met behulp van de LAMP testmethode (Loop mediAted isotherMal amPlification) wordt het aantal tussenstappen vereenvoudigd en verminderd, net als de hoeveelheid vereiste reagentia. De prijs per test zal daarmee naar verwachting ruim de helft goedkoper kunnen worden dan de PCR test. Uit de vergelijking kwam naar voren dat het percentage terecht positieve uitslagen en het percentage terecht negatieve uitslagen overeenkwamen met de uitslagen van de PCR-test.

De ademtest

Een coronadiagnose binnen twee minuten, met een prijskaartje van twee euro. De snelle en goedkope testmethode zou ingezet kunnen worden op vliegvelden en bij evenementen. In Helsinki (Finland) wordt hard gewerkt aan zo’n ademtest-apparaat dat het coronavirus als het ware kan ruiken. Deze week starten klinische studies in Finland en Kazakhstan, gevolgd in een later stadium door controlegroepen in de Verenigde Staten en Nederland. Het ademanalyse-apparaat is ontwikkeld door een softwarebedrijf samen met tech-innovator Forum Virium, medische professionals, verschillende universiteiten en de gemeente Helsinki. De ontwikkelaars denken met het Finse ademtest-apparaat de snelste en goedkoopste coronatest ter wereld te kunnen leveren. Op alle testlocaties van de GGD’s wordt binnenkort de blaastest ingezet, de SpiroNose. In Amsterdam werd het wattenstaafje al eerder vervangen door de ademtest.

Rioleringstest

Ook in rioolwater blijkt het virus langere tijd te overleven.  Vier dagen nadat de eerste persoon in Nederland positief getest was, werd het virus al in het rioolwater van Schiphol gevonden. Het RIVM laat de waterschappen sinds september 2020 alle 352 rioolwaterzuiveringsinstallaties testen en het aantal metingen wordt aan het einde van 2021 uitgebreid van twee naar zeven keer per week. In kraanwater werd het virus nog niet aangetroffen. Patiënten kunnen het virus tot wel acht dagen nadat hun symptomen verdwenen zijn, nog op anderen overdragen. Bij kinderen die herstellen van een Covid-19 infectie blijft het virus nog langere tijd in zowel de luchtwegen als de ontlasting zitten. Bij de ontlasting van milde patiënten werd het virus minstens twee weken en in enkele gevallen na een maand nog aangetroffen. In september 2020 begon het aantal virusdeeltjes in het riool op te lopen, en rond 1 november bereikte het de hoogste waarde. In januari 2021 is ook het hoogste punt van de tweede golf bereikt. Een eventuele derde golf hangt af van de import van mutaties.

Wat is hetv R-getal (reproductiegetal)

Het reproductiegetal laat zien hoe snel het virus zich verspreidt. Als dat reproductiegetal bijvoorbeeld 2 is, dan besmet iemand die het coronavirus heeft gemiddeld twee andere mensen binnen 5 dagen. Die twee mensen besmetten ieder ook weer twee mensen binnen 5 dagen enz.. Bij een reproductiegetal van rond de 1 blijft het aantal besmettingen ongeveer gelijk. Als het reproductiegetal lager is dan 1, (R0) dan daalt het aantal besmettingen. Dit reproductiegetal is echter gebaseerd op een feitelijk verkeerd en fictief model en beperkte veronderstellingen  zoals contactduur en besmetting. Sociaal gedrag, ruimte en verbindingen tussen compartimenten maken ook een belangrijk deel uit van de mate van besmetting, maar deze worden in het gebruikte model niet meegerekend.
Er werden in een “dashboard” voor alle getallen grenswaarden ingesteld. Kwam een getal daarboven uit, dan zou het kabinet direct bekijken welke maatregelen nodig waren.
Hoe ontstaat groepsimmuniteit ?
Ons immuunsysteem bestaat niet alleen uit anti lichamen maar ook de huid, slijmvliezen en witte bloedcellen hebben a-specifieke aanvalstaken. 14% immuniteit voor (algemene) Coronavirussen is ook al aanwezig in het menselijk lichaam. Berekeningen van wetenschappers zouden aan tonen aan dat er al binnen een maand groepsimmuniteit kon ontstaan. Acht maanden later bleek juist dat zelfs met de genomen maatregelen het virus niet te stoppen is. Er is bewijs geleverd voor verspreiding via aërosolen en superspreaders.

Wat gebeurde er tijdens de 1e golf in Nederland (maart tot juni 2020)

Tussen maart en juni 2020 stierven 10.067 mensen aan COVID-19.  Het dodental dat het RIVM in deze periode meldde, was 6.115. Van de 10.067 overledenen kregen meer dan 6.000 mensen al langdurige zorg en zij hadden onderliggende klachten. De gemiddelde leeftijd van hen was 81,8 jaar voor mannen en 84,4 jaar voor vrouwen. In juni 2020 liep het aantal geregistreerde besmettingen op tot ruim 50.147. In Overijssel, Brabant en Limburg waren er de meeste infecties. Vanaf 8 april daalde het aantal besmettingen vrijwel dagelijks, maar sinds augustus is er een beginnende 2e golf besmettingen. 

Van alle patiënten die tot nog toe op de intensive care hebben gelegen, heeft iets minder dan een derde het niet overleefd. Van alle zorgmedewerkers werden er sinds het begin van de uitbraak in Nederland het coronavirus vastgesteld bij 40.896 personen.

De eerste drie besmettingen in Nederland werden geconstateerd op 27 februari 2020 in Loon op Zand.  De eerste patiënt van Nederland (86) overleed in het Akazia ziekenhuis te Rotterdam.  Evenementen en bijeenkomsten van meer dan 100 personen werden vanaf 12 maart verboden. Ook werd bezoek aan ouderen en instellingen verboden om besmetting te voorkomen. Ook werd geadviseerd om niet meer naar het buitenland te reizen tot 31 maart 2020. HBO instellingen gingen over op online colleges. Grote begrafenissen werden anders ingedeeld of in een drive by of on line georganiseerd. Hogescholen en universiteiten gingen op slot en online verder. 31 maart was ook de dag waarop werd besloten om de termijn van de “intelligente lock-down” voor alle maatregelen voorlopig te verlengen tot en met 28 april waarna eerst de basisscholen en verschillende contactberoepen die onder beperkingen 11 mei weer aan de gang konden. Door de lockdown zouden volgens de RIVM 23.354 extra ic opnames voorkomen zijn. Vele tientallen kinderen hebben echter gezondheidsschade opgelopen omdat ze als gevolg van de coronacrisis te laat zorg ontvingen. Dat meldde de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde (NVK), die daarvoor een speciaal meldpunt had opgezet.

Alhoewel het aantal besmettingen momenteel zeer hoog is lijkt de impact op de gezondheid minder en zijn de ziekteverschijnselen milder en zijn er verhoudingsgewijs minder ziekenhuisopnames. Patiënten die besmet zijn met Covid-19 lijken een minder ernstig ziektebeloop te hebben meldt de Nederlandse Internisten Vereniging (NIV) op basis van een inventarisatie bij 180 patiënten, verspreid over negen ziekenhuizen. 

Ribonucleïnezuur (RNA), een biologisch macromolecuul dat essentieel is voor de regeling van cellulaire processen lijkt qua chemische structuur sterk op DNA, en net als DNA is RNA opgebouwd uit een lange keten van nucleotiden. RNA speelt een belangrijke rol in het coderen, overbrengen en reguleren. Bij het veelvuldig kopiëren van het virus gaat het met het coderen nog wel eens mis en kunnen de eigenschappen veranderen. De meeste positief geteste mensen ervaren Covid-19 als een lichte griep, Alleen voor kwetsbare mensen is er net als bij de “normale” griep een verhoogde kans op complicaties.

Wat gebeurde er tijdens de 2e  golf (augustus-december 2020)

Ook in Oekraïne, China, India, Argentinië, Panama, Zwitserland, Oostenrijk het Verenigd Koninkrijk, Frans-Guyana, Spanje, Italië, Marokko, de Westelijke Jordaanoever, Portugal, Malta, Mallorca en Ibiza, zijn vanaf augustus 2020 snel na elkaar weer nieuwe uitbraken gemeld sinds de lockdown werd versoepelt en werden de anti reisadviezen aangepast. Spanje sloot vanaf 14 augustus 2020 alle discotheken en nachtclubs om een verdere verspreiding tegen te gaan, maar toen was het al te laat. Spanje had 16 oktober 15.186 nieuwe besmettingen in het etmaal. Het totaal aantal besmettingen sinds begin van de pandemie komt nu op 936.560 met een totaal aantal van 33.775 sterfgevallen en 1 december is dit aantal opgelopen naar 1,6 miljoen besmettingen en ruim 44.000 sterfgevallen waarmee het land een van dezwaarst getroffen landen is.

Het aantal vastgestelde besmettingen in Nederland verdubbelde 21 juli 2020 in een week tijd met 987 ten opzichte van de week er voor, toen er 534 nieuwe besmettingen in een week tijd waren. 27 september lag het gemiddelde al weer ruim drie zo hoog op 3000 besmettingen.

Augustus 2020

De testlocaties in Hollands Midden, waar mensen worden getest op het coronavirus, zaten eind augustus al compleet vol. De wachttijd voor een test is bij alle testlocaties in Nederland opgelopen tot meer dan twee dagen. Er zou volgens de GGD voldoende personeel beschikbaar zijn om meer tests af te nemen, maar de testlaboratoria kunnen het niet aan. Eind augustus trokken de laboratoria aan de bel, omdat ze onvoldoende materialen zouden krijgen om aan de toenemende vraag naar coronatesten te kunnen blijven voldoen. De GGD gaat er ook vanuit dat huisgenoten van patiënten die besmet zijn geraakt, als zij klachten ervaren niet meer hoeven te worden getest om de schaarse testcapaciteit voor andere doeleinden in te kunnen zetten. Minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid overlegt met Duitse laboratoria om te kijken of zij kunnen bijspringen, zodat de testcapaciteit in Nederland kan worden vergroot. Snel daarna werd overgegaan op een tijdelijk voorrangsbeleid vanwege de schaarste aan testcapaciteit. 

1 augustus werden in 24 uur tijd 431 mensen positief getest. Dat was het hoogste aantal sinds begin mei en 93 meer dan een dag eerder. De grootste besmettingshaarden waren in Bergen op Zoom, Goes, Amsterdam, Rotterdam-Rijnmond en Zandvoort. Omdat de besmettingscijfers bleven stijgen werd de 2e Kamer 11 augustus van reces teruggeroepen om 12 augustus over de te nemen maatregelen te debatteren, waarna de maatregelen werden aangescherpt, zoals maximaal 6 personen op visite voor een feestje.

September 2020

Er werd vanwege het tekort aan testcapaciteit besloten om het testen van reizigers op Schiphol per 12 september te stoppen, terwijl sinds 6 juli juist vakantiegangers voor 7 procent deel uitmaakten van alle positief geteste mensen.

Vanaf 18 september werden nieuwe maatregelen aangekondigd .

20 september leefde de 2e golf nog meer op en werden in zes besmette regio’s weer nieuwe maatregelen afgekondigd. Het aantal regio’s waar de besmettingen hoog oplopen nam desondanks snel toe, waardoor vanaf 6 oktober  nog eens acht veiligheidsregio’s van ’waakzaam’ naar ’zorgelijk’ gingen, wat betekent dat nog eens acht regio’s de cafés eerder dicht moesten.

23 september werd de 100.000e coronabesmetting geregistreerd. Het was op de 210e dag van de uitbraak in Nederland.

25 september was er in Nederland al weer sprake van rond de 2.777 besmettingsgevallen binnen 24 uur en het dodental steeg. Belgen moeten na terugkeer uit Nederland verplicht een test ondergaan en in quarantaine. Nederland is wat de Belgen en Duitsers betreft code rood. 

Er zijn vanaf begin september al 250 coronabesmettingen gemeld in het vluchtelingenkamp Moria op het Griekse eiland Lesbos. Vanwege de overbevolking met 13.000 asielzoekers en slechte hygiëne in het kamp, werd gevreesd dat dit aantal zou oplopen en er werd een lockdown afgekondigd tot grote onvrede van de vluchtelingen. Na de lockdown werden er diverse branden gesticht en moest het kamp grotendeels ontruimd en herbouwd worden. Er werden 6 verdachten van brandstichting opgepakt.

De GGD’en in Nederland slaagden er niet meer in om binnen 48 uur de uitslag van een Coronatest te produceren. GGD’s wisten niet wat er van hen werd verwacht en daardoor liepen het uitgebreide testen en de bron- en contactonderzoeken bijna een maand vertraging op. Bijna alle GGD afdelingen stopten met het bron- en contactonderzoek. Besmette mensen moesten zelf hun nauwe contacten informeren en adviseren om in quarantaine te gaan.

In Amsterdam, Leidschendam Rotterdam, Goes, Den Helder en Bergen op Zoom begon de 2e golf  in september pas echt voet aan de grond te krijgen met nieuwe uitbraken die mede te wijten zouden zijn aan de offerfeesten die gehouden werden na de Ramadan.  In een mobiele teststraat bij moskee El-Feth in Bergen op Zoom bleken 53 van de 452 geteste mensen positief. Dat kwam neer op bijna 12 procent. Het aantal besmettingen verdubbeld sindsdien bijna wekelijks en de intensive care afdelingen liggen veel niet-westerse patiënten.

De Overheid probeert uit alle macht om rappers en influencers te bewegen om de leeftijdsgroepen te overtuigen, maar door gebrekkige communicatie keerden deze zich 22 september juist tegen de Overheidsmaatregelen. Na een golf van kritiek trokken de influencers hun protest hashtag #Wijdoennietmeermee weer in. Omdat ouderen zich beter houden aan de 1,5 meter norm zijn er bij de 2e golf nu meer besmette jongeren dan ouderen.

Herbesmetting

In Nederland en België zijn voor het eerst officieel herbesmettingen vastgesteld. Mensen die besmet waren met het coronavirus en opknapten, raakten opnieuw besmet. Het is dus de vraag hoe lang iemand immuun blijft na genezing van een eerdere coronabesmetting. In Nederland zijn er tot nog vier patiënten herbesmet geraakt. Van een herbesmetting is sprake als het RNA bij een latere besmetting verschilt, ten aanzien van de eerdere besmetting. Herbesmettingen met het coronavirus en, erger, het opnieuw doormaken van covid-19 komen vaker voor dan aanvankelijk gedacht. Er zijn steeds meer mensen die voor de tweede keer ziek worden. Van ongeveer 11.000 Denen die eerder besmet werden zijn er 72 opnieuw positief getest. Meer dan de helftvan de 65-plussers kan een half jaar na het krijgen van corona weer opnieuw besmet raken. Bij jongere mensen is die kans kleiner ongeveer een op vijf.

Welke Corona vaccins zijn er en wat zit er in?

In totaal werd op 300 plekken in de wereld gewerkt aan een vaccin. Zowel in Rusland als in China zijn ze begin september al begonnen met vaccineren met een vaccin waarvan nog niet volledig was bewezen dat het werkt. De vijf grote coronavaccinmakers splitsten hun gepubliceerde onderzoeksdata over bijwerkingen niet niet uit naar sekse. Mede daardoor is het onduidelijk of er verschillende bijwerkingen optreden bij mannen en vrouwen.

Het  mensenrechtenhof heeft beslist dat landen vaccinatieplicht mogen invoeren.

Met het geven van een MRNA-vaccin injecteer je stukjes MRNA (erfelijk materiaal, vergelijkbaar met DNA) in het lichaam. De lichaamscellen gebruiken de informatie die ze krijgen van het RNA om een bepaalde eiwit van het coronavirus op te bouwen. Dat eiwit wordt uiteindelijk door je immuunsysteem herkend als lichaamsvreemd, waardoor je antistoffen en andere afweercellen tegen het coronavirus vormt. Niet bewezen is dat er op lange termijn geen ziektebeelden kunnen optreden en wel bewezen is dat een vaacin in ieder geval niet helpt tegen het verspreiden van een virus.

Zo’n 30.000 verpleegkundigen, artsen op de intensive care, spoedeisende hulp, COVID-afdelingen en ambulancemedewerkers kregen vanaf 6 januari  net als de zorgmedewerkers van verpleeghuizen, in de gehandicaptenzorg, wijkverpleging en in de Wmo-ondersteuning met voorrrang het coronavaccin van Pfizer en BioNTech. Zeker 1,1 miljoen vaccin doses komen echter later dan verwacht, wat betekent dat 550.000 Nederlanders later zullen worden ingeënt dan gepland. De belangstelling voor de vaccinaties was zo groot dat alle beschikbare 408.000 tijdslots voor een vaccinatie-afspraak al binnen een paar dagen volgeboekt waren. Vanaf 15 januari werden de vaccins die de weken daarna binnenkwamen, in twee keer drie weken aan zorgmedewerkers in de langdurige zorg gegeven. 500.000 doses die al in maart in Nederland terecht zouden komen, worden op zijn vroegst echter pas in april geleverd. Een woordvoerder van de Europese Commissie gaat zelfs uit van juli. De Nederlandse vaccins en bijbehorende medische hulpmiddelen worden in Oss opgeslagen bij Movianto op bedrijvenpark Vorstengrafdonk en van daaruit gedistribueerd.

De eerste dosis van de vaccins van Pfizer en Moderne beschermt voor 80 procent tegen COVID-19, de tweede inenting verhoogt die bescherming naar 90 procent. Dat concludeert Centers for Disease Control and Prevention (CDC), het Amerikaanse equivalent van het RIVM.

Vanaf eind maart 2021 kun je de gegevens over je vaccinatie on-line inzien en downloaden, via een website met DigiD inlog. om te dienen als vaccinatiebewijs.

De meeste EU-landen begonnen op 27, 28 en 29 december met vaccineren. Saoedi-Arabië keurde het Pfizer-vaccin meteen goed en ging 16 december 2020 al  vaccineren. Mensen konden zich via een app aanmelden voor een inenting. Binnen 24 uur waren er al 150.000 aanmeldingen.

In het Verenigd Koninkrijk is 8 december 2020 begonnen met vaccinatie van ouderen. Groot-Brittannië gaf al meteen als eerste dertig miljoen vaccins aan kwetsbare doelgroepen en zorgpersoneel. Zij hadden al snel de vaccins van Oxford/AstraZeneca, Pfizer/BioNTech en Moderna goedgekeurd en in gebruik. 20 maart 2021 waren ruim de helft van de volwassen Britten minstens één keer ingeënt met een vaccin.

In China werden al 70 miljoen vaccins toegediend. Alleen in de Verenigde Staten zijn er meer toegediend, namelijk 100 miljoen doses.

Zodra 21 december het coronavaccin van Pfizer en BioNTech werd goedgekeurd begon de GGD ook in Nederland met vaccinatie-afspraken inplannen. Zorgmedewerkers kregen 5 januari een oproep van hun werkgever. In 25 plaatsen waren vanaf 6 januari pas locaties waar zorgmedewerkers van verpleeghuizen konden worden gevaccineerd.

De coronavaccins van BionTech/Pfizer en van Moderna bevatten RNA (Ribonucleïnezuur/nucleïnezuren) die ook in normale lichaamscellen in grote hoeveelheid voorkomen. Verder zitten er vetbolletjes in (lipid nanoparticles) en conserveringsmiddelen. Er is twee keer een inenting nodig om effectief te zijn.

In China werd gestart met een coronavaccin dat is ontwikkeld met behulp van insectencellen. Dat hebben de autoriteiten in de stad Chengdu 22 augustus bekendgemaakt. Het benutten van cellen van insecten voor de aanmaak van de specifieke eiwitten voor het vaccin – het eerste van dit type in China – zou kunnen helpen bij de grootschalige productie van de entstof. Bij 70% vaccinatie kunnen wellicht maatregelen versoepelt worden, tenzij een gemuteerd virus het aantal besmettingen ernstig verhoogd.

De VS bestelde voor 1,95 miljard dollar voor 100 miljoen vaccins. De Europese Commissie bestelde 200 miljoen vaccins en heeft een optie op nog eens 100 miljoen doses. Zo’n 44.000 proefpersonen uit vijf landen namen deel aan het testen en er werden tot nu toe slechts 94 besmettingen geconstateerd. 

Opnieuw hebben wetenschappers voorzichtige aanwijzingen gevonden dat het BMR vaccin tegen bof, mazelen en rode hond de ernst van covid-19 kan tegengaan. Dat zou verklaren waarom jongere mensen zo weinig last hebben van het coronavirus.

AKS-452

Het UMCG in Groningen zocht vrijwilligers om een nieuw vaccin tegen het coronavirus te testen. Het gaat om het AKS-452 vaccin van het Amerikaanse bedrijf Akston Biosciences. Voor het onderzoek zocht het UMCG 176 gezonde vrijwilligers tussen de 18 en 65 jaar oud, die zich willen laten inenten met het vaccin. Het gaat om een zogeheten ‘recombinant subunit vaccin’. In dit type vaccin wordt geen gebruik gemaakt van het eigenlijke coronavirus (verzwakt of levend). Het vaccin is opgebouwd uit een gedeelte van het coronavirus, het spike-eiwit, dat gefuseerd is met een eiwitfragment van een menselijk antilichaam. Het vaccin zit in een vloeistof of adjuvant die de afweerreactie versterkt. Ruim 1500 vrijwilligers meldden zich al heel snel bij het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) om het nieuwe coronavaccin te testen. Het ziekenhuis heeft in de proef ruimte voor 176 deelnemers.

Jona Walk, recent gepromoveerd op vaccin-immunologie, en arts-microbioloog Bert Mulder stellen dat het vaccineren van kinderen en jonge, gezonde mensen tegen corona weinig oplevert, omdat groepsimmuniteit onhaalbaar is. Het coronavirus zal niet meer verdwijnen en in steeds nieuwe varianten opduiken.

Astra Zeneca (Vaxzevria)

Het vaccin dat tegenwoordig Vaxzevria heet is een vectorvaccin wat bestaat uit een onschadelijk gemaakt adenovirus dat de genetische code van het coronavirus bevat, waarmee in het lichaam de welbekende spikeproteïnen aangemaakt worden. AstraZeneca gebruikt een virus dat alleen bij chimpansees voorkomt. Dit spike-eiwit stimuleert de afweer in ons lichaam, waardoor bij een toekomstige besmetting het virus wordt herkend en opgeruimd. Het vectorvaccin wordt op natuurlijke wijze door het lichaam afgebroken. AstraZeneca(AZ), was begin september 2020 even gestopt met testen van hun Corona vaccin nadat bleek dat een proefpersoon als bijwerking myelitis transversa kreeg, een zeldzame ontsteking van het ruggenmerg die bij complicaties kan resulteren in een volledige verlamming. Desondanks zijn de testen een week later weer hervat, waarna op 19 oktober een 28 jaar jonge Braziliaanse arts en proefpersoon overleed. Ook het overlijden van de arts leidde niet tot het stopzetten van de proeven. De arts zou in de proef een placebo hebben gehad. In Duitsland is na toediening van AZ bij 31 gevallen een zeer uitzonderlijke vorm van trombose opgetreden en zijn negen mensen overleden, van wie zeven vrouwen tussen 20 en 63. Daardoor bestaat het vermoeden dat vooral jongere vrouwen een verhoogd risico lopen. In Duitsland zijn bijna 3 miljoen mensen met AstraZeneca gevaccineerd.

Het AZ vaccin kost slechts 1,78 euro per dosis en is het  goedkoopste vaccin wat leverbaar is. maar wordt voor 44 euro per doses aan Israel verkocht.  De Eu bestelde in 2020 voor 870 miljoen aan AZ vaccins maar tot 8 maart 2021 werd nog geen 10 procent van de afgesproken coronavaccins geleverd. Het Verenigd Koninkrijk heeft dertig miljoen doses van het vaccin besteld. Nederland zou 7,8 miljoen doses van het vaccin krijgen. Biotechbedrijf Halix gaat “minimaal 5 à 6 miljoen” vaccins per maand van de farmaceut AstraZeneca produceren. Testresultaten onder 20.000 vrijwilligers toonden aan dat het vaccin bij 62 procent van hen effectief was. Bij jongere proefpersonen die eerst een halve dosis en later een volledige dosis kregen, steeg de effectiviteit tot 90 procent, zo werd gesteld. Echter deze zogenaamde 90% effectiviteit bleek slechts bij een veel kleinere controlegroep (slechts 2300 vrijwilligers en geen 20.000), met ook flink jongere deelnemers. Niemand was ouder dan 55 jaar, terwijl juist boven die leeftijd mensen een groter risico lopen. Het vaccin werd eerst om die reden dan ook niet geadviseerd voor 65 plussers. Klachten zoals koorts en rillingen worden na de enting iets vaker als hevig ervaren dan bij de andere coronavaccins. Uiteindelijk is  het vaccin in de Verenigde Staten voor 76 procent effectief gebleken in het voorkomen van symptomatische coronabesmettingen. AstraZeneca diende 12 januari de officiële aanvraag in voor een voorwaardelijke handelsvergunning. Het beoordelingscomité van de EMA kwam 29 januari daarop met een positief advies. Op 1 oktober 2020 werd al een rolling review gestart en kon EMA starten met de eindbeoordeling van de laatste aangeleverde gegevens die horen bij een voorwaardelijke handelsvergunning. Het Serum Institute in India, de grootste fabrikant van vaccins ter wereld werd getroffen door een brand. Ondanks de hevige rookontwikkeling, is de productie van vaccins niet in gevaar gekomen, stelt het bedrijf. Het instituut zou 50 miljoen doses van het AstraZeneca-coronavaccin per maand produceren. De leveringen aan de EU zijn met 90 procent teruggeschroefd zogenaamd vanwege productieproblemen en grondstoffentekorten vanuit Belgie. Eind februari en begin maart werden al 217.000 minder doses aan Nederland geleverd dan afgesproken. In de 2e helft van maart en in april worden opnieuw 450.000 doses minder geleverd. In plaats van 1,7 miljoen slechts 1,25 miljoen. Ook later in het tweede kwartaal wordt minder geleverd: in totaal zouden er in de eerste helft van het jaar 5,5 miljoen doses komen, dat worden er nu 4 miljoen. De Europese Commissie zei dat AstraZeneca een exportverbod naar landen buiten de EU kan krijgen als het niet snel de beloofde hoeveelheid vaccins levert. De Verenigde Staten hebben ondertussen wel tientallen miljoenen doses van het AstraZeneca-vaccin op voorraad, terwijl het gebruik ervan daar nog niet eens is goedgekeurd.

Het zou blijken dat hoe langer je de tweede prik bij AstraZeneca uitstelt, des te beter die werkt zodat de tekorten ondervangen kunnen worden zegt Ben van der Zeijst, emeritus hoogleraar vaccins en oud-directeur van het Nederlandse Vaccin Instituut. Hoogleraar immunologie Marjolein van Egmond spreekt dit echter tegen en ook het gevaar van resistentie ligt op de loer. Met het AstraZeneca-vaccin moet het grootste deel van de Nederlandse bevolking ingeënt worden. Door vertraagde leveringen werden de medische medewerkers ook al later dan gepland gevaccineerd en daarom is minstens 50% van de voorraad voor de 2e enting gebruikt. Het vaccin wordt tot nu toe vooral gebruikt voor zorgpersoneel. Zuid-Afrika heeft het inenten met het AstraZeneca-vaccin opgeschort, nadat bleek dat het vaccin slechts beperkte bescherming biedt tegen de Zuid-Afrikaanse coronavariant. De Braziliaanse mutatie zou er wel mee worden voorkomen. AstraZeneca wil samen met het Duitse IDT Biologika sneller vaccins produceren en onderzoekt of de productie hiermee in het tweede kwartaal van het jaar kan worden verbeterd. AstraZeneca komt volgens minister De Jonge „aan de lopende band” met wisselende cijfers en „er is werkelijk nog nooit een leveringsprognose uitgekomen, echt nog nooit.” Geplande vaccinaties komen hierdoor herhaaldelijk in de problemen. Het lukt ook niet om voor het eind van de maand de eerder beloofde 40 miljoen doses vaccin te leveren aan de Europese Unie, staat in een document dat persbureau Reuters heeft ingezien. Naar verwachting blijft de levering dit kwartaal steken op 30,1 miljoen vaccins. Voor Nederland zou dat zo’n 400.000 prikken minder betekenen. Het coronavaccin van AstraZeneca kan een allergische reactie veroorzaken en dt moet daarom op de bijsluiter komen te staan, zegt het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) in Amsterdam.

AstraZeneca heeft toeggegeven dat de data die de farmaceut heeft gebruikt in een omvangrijke fase-3-studie veroudert waren wat heeft geleid tot een “incompleet beeld” van de effectiviteit van het vaccin. AstraZeneca had aangegeven dat uit een grote fase-3-studie was gebleken dat het vaccin 100 procent effectief zou zijn in het voorkomen van ernstige vormen van covid-19 en ziekenhuisopnames. Ook zou het voor 79 procent effectief zijn in het voorkomen van besmettingen, meer dan de 60 à 70 procent dat verouderde data” werd gebruikt en dat de conclusies over de effectiviteit van het AstraZeneca-vaccin als gevolg daarvan onjuist zijn.

BCG

Bacillus Calmette-Guérin (BCG), een vaccin tegen tuberculose zou ook bescherming bieden en matig effectief te zijn  naast het voorkomen van menselijke tuberculose.

Coronavac

Ook het in China gevestigde Sinovac Biotech zegt met testen op mensen te zijn begonnen. In Brazilië werden de proeven van het Chinese biofarmaceutische bedrijf Sinovac met het vaccin CoronaVac stilgelegd na een overlijden van een proefpersoon eind oktober.

CureVac

CureVac ontwikkelt een coronavaccin op basis van de mRNA-techniek, dezelfde techniek als die waar de vaccins van Pfizer/BioNTech en Moderna gebruik van maken. De Curevac vaccins zullen pas in april  worden goedgekeurd door Europese medicijnautoriteit EMA. 600.000 doses werden eigenlijk al in het eerste kwartaal verwacht. De Zwitserse farmaceut Novartis gaat vaccins tegen het coronavirus van de Duitse biofarmaceut CureVac produceren. De twee bedrijven verwachten door de samenwerking dit jaar maximaal 50 miljoen doses te kunnen maken, die Novartis vanaf de zomer zegt te kunnen leveren. Volgend jaar moet de krachtenbundeling 200 miljoen doses opleveren. Curevac werkt ook samen met Bayer in de productie en levering van het vaccin als dat getest en goedgekeurd is. Bayer heeft in veel gebieden distributienetwerken die het veel kleinere CureVac niet heeft en hoopt na goedkeuring van het vaccin honderden miljoenen doses te kunnen gaan leveren.

Epivac

Een nieuw op 19 februari geintroduceerd Russisch vaccin gemaakt van dode viruscellen. Een virion is een compleet infectieus virusdeeltje met DNA of RNA in de kern en een eiwitomhulsel (capside), zoals dat buiten de gastheercel wordt aangetroffen, en wordt ook wel een viraal deeltje genoemd. CoviVac wordt in twee doses gegeven met een tussenpoos van 14 dagen. Het wordt vervoerd en bewaard bij een normale koelkasttemperatuur van twee tot acht graden Celsius en wordt geproduceerd door het Chumakov Centrum.

GSK

GlaxoSmithKline ontwikkelde een vaccin samen met het Canadese Medicago. Via het Coronavirus Virus-Like Particles platform van Medicago wordt de structuur van het coronavirus gekopieerd zodat het immuunsysteem het virus makkelijker herkent. Door bereidingen van GSK toe te voegen krijgt het immuunsysteem vervolgens een ‘boost’ en is een kleinere dosis van het vaccin mogelijk voldoende om beschermd te zijn tegen het virus. Hiermee zouden meer doses van het vaccin geproduceerd kunnen worden en dus ook meer mensen beschermd tegen Covid-19. Sanofi en GSK melden dat de werking van hun gezamenlijke coronavaccin tegenvalt. Bij 18 tot 49-jarigen wekt hun vaccin weliswaar een immuunrespons op die vergelijkbaar is met die bij mensen die een corona-infectie hebben doorgemaakt, maar bij ouderen werkt het vaccin minder goed. Mensen van boven de 49 bij wie het vaccin is toegediend maken niet genoeg antistoffen aan, blijkt uit de fase 1- en 2-studies. Daardoor loopt de ontwikkeling van het vaccin vertraging op. Het  vaccin kost 7,56 euro per dosis en is het op twee na goedkoopste vaccin wat leverbaar is.

Johnson & Johnson

Vijftien miljoen doses van het vaccin moesten eind maart 2021 worden weggegooid, nadat medewerkers van de fabriek in Baltimore per ongeluk twee verschillende vaccins hadden gemengd. Joe Biden heeft meteen ingegrepen bij de fabriek in Baltimore. Vanaf nu zal alleen het Janssen-vaccin er geproduceerd worden en geen AstraZeneca meer. Emergent produceerde in de fabriek beide vaccins, waardoor ze vermengd raakten. De partij was nog niet was gebotteld toen de productiefout werd ontdekt. Het vaccin van Janssen werkt net als Astra Zeneca niet met een mRNA-vaccin, maar met een verkoudheidsvirus van chimpancees samen met een stukje genetische code van het coronavirus, waardoor het afweersysteem na het prikken antistoffen aan gaat maken en een geheugen opbouwt om het echte coronavirus te kunnen opruimen als dat het lichaam binnendringt. Bij het vaccin wordt de maximale bescherming bereikt na slechts een enting en 28 dagen en wordt vanaf 19 april aan Europa geleverd.

Johnson & Johnson, het bedrijf achter het Janssen-vaccin, gaat samenwerken met de farmaceutische concurrent Merck, om zo meer vaccins te kunnen produceren. Johnson & Johnson testte zestigduizend mensen boven de achttien jaar in de Verenigde Staten, Zuid-Afrika, Argentinië, Brazilië, Chili, Colombia, Mexico en Peru. In Zuid-Afrika wordt al volop geprikt met het Janssen-vaccin, terwijl het er nog niet eens is goedgekeurd. Johnson & Johnson kampt net als enkele ander vaccinleveranciers met productieproblemen waardoor het lastig kan worden om alle bestelde doses van zijn coronavaccin op tijd te leveren. Het JJ vaccin kost 8,50 euro per dosis en is het op een na goedkoopste vaccin wat leverbaar is en hoeft niet herhaald te worden. Bij J&J werd meer tijd besteed om een ‘één-dosis-vaccin’ te ontwikkelen en het eenvoudiger te kunnen bewaren tussen 2 en 8 graden. Het vaccin van farmaceut Johnson & Johnson is ontwikkeld door het Leidse dochterbedrijf Janssen Vaccines. De analyse door de FDA van de data van Janssens vaccin wijst uit dat er geen ontoelaatbare gezondheidsrisico’s zijn bij het gebruik van het vaccin en het zou een effectiviteit van 72% hebben. De Verenigde Staten sloten in augustus een contract voor de levering van 100 miljoen doses van het Janssen-vaccin. Ook de Europese Unie heeft een akkoord over de levering van 200 miljoen doses van het vaccin. Ruim 11 miljoen van die doses zijn door Nederland besteld. Het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) keurde op 11 maart het coronavaccin van de Leidse farmaceut Janssen goed en eind februari keurde de Verenigde Staten het middel al goed. FDA adviseert het vaccin toe te laten op de Amerikaanse markt. Ook de proeven met het vaccin van het Leidse Janssen Vaccines, een dochterbedrijf van de Amerikaanse farmaceut Johnson & Johnson werden tijdens een grootschalige testfase stilgelegd vanwege complicaties bij een proefpersoon.  De Europese Unie heeft honderden miljoenen dosissen besteld van het middel. Johnson & Johnson test zestigduizend mensen boven de achttien jaar in de Verenigde Staten, Zuid-Afrika, Argentinië, Brazilië, Chili, Colombia, Mexico en Peru. De testfase moet nog dit jaar zijn afgerond. Begin volgend jaar hoopt Johnson & Johnson resultaten te publiceren, waarna in maart het vaccin op de markt komt. Deskundigen zijn hoopvol over het vaccin van Johnson & Johnson, mede doordat het bedrijf inzet op één dosis in plaats van de reguliere twee dosissen, zoals bij bijvoorbeeld AstraZeneca, die ook even was gestopt met testen van hun vaccin nadat bleek dat er sprake was van een serieuze bijwerking. Een proefpersoon had een ontsteking aan het ruggenmerg opgelopen. Nederland, heeft al 15,5 miljoen dosissen van dit vaccin besteld. Bij de proefpersoon is myelitis transversa geconstateerd, een zeldzame ontsteking van het ruggenmerg die bij complicaties kan resulteren in een volledige verlamming. Desondanks zijn de testen een week later weer hervat.

Moderna

Moderna heeft een experimenteel vaccin, pas twee maanden nadat Chinese wetenschappers op 10 januari de genetische code van het nieuwe SARS-CoV-2 virus hadden ontsluierd en online hadden gezet. Een overgebleven antilichaam van eerder onderzoek lag nog in de vriezer op de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht. Een van de antistoffen bleek zich niet alleen aan het coronavirus te kunnen binden, maar daarbij ook de infectie van cellen te kunnen blokkeren.De Gezondheidsraad heeft kort na beoordeling door de EMA een aanvullend advies geven over de inzet van een COVID-19 vaccin bij specifieke doelgroepen in Nederland. Moderna heeft een vaccin, dat veilig en effectief lijkt en geschikt is voor jongeren en ouderen en dit vaccin kan wel bij min 20 graden Celsius worden bewaard voor verzending en kan maximaal zes maanden in opslag blijven en daarna nog tot 10 dagen bij normale koeltemperaturen worden bewaard. Het is het duurste vaccin in de markt en kost 18,00 tot 27 euro per dosis. Het vaccin zal worden gedistribueerd in flacons met 10 doses zonder conserveermiddelen. Moderna werkte vooral aan het stabiel maken van het vaccin bij hogere temperaturen. In het kader van het Operation Warp Speed-programma ontving Moderna bijna $ 1 miljard van de Amerikaanse regering en kreeg een leveringsovereenkomst met de Verenigde Staten van $ 1,5 miljard. De Europese Commissie heeft 24 augustus verkennende gesprekken met Moderna gevoerd om ook het vaccin te mogen kopen. Het vaccin is volgens de producent 94 procent effectief en is nu aangepast om specifiek ook de Zuid-Afrikaanse variant van het virus onschadelijk te maken. Het Europees Medicijn Agentschap EMA besprak de testresultaten op 6 januari. Samen met Duitsland, Frankrijk en Italië vormt Nederland een ‘Inclusieve Vaccin Alliantie’ om zo samen te investeren in kansrijke initiatieven. In ruil daarvoor moet de productie van een vaccin op Europese bodem plaatsvinden. Het mRNA-1273 vaccin zou 94,5 procent effectief zijn tegen het coronavirus of mutaties hiervan. Moderna’s vaccin blijft bij normale koeling houdbaar doordat er inzicht werd verkregen in een belangrijke formule voor lipide nanodeeltjes, die de ruggengraat van het vaccin vormen en er ook voor zorgen dat het beter naar menselijke cellen wordt getransporteerd. Tot de andere technieken waarmee men de houdbaarheid van een vaccin probeert te vergroten, behoren het toevoegen van inerte conserveringsmiddelen aan de vloeistof waarin het vaccin wordt bewaard en het sleutelen aan de structuur van lipide nanodeeltjes om de RNA-streng van het vaccin beter te beschermen tegen verzwakking (na verloop van tijd) of tegen afbraak bij hogere temperaturen. Canada heeft een order voor 40 miljoen doses geplaatst. Moderna levert in 2020 zo’n 20 miljoen coronavaccins aan de Verenigde Staten. In het eerste kwartaal van volgend jaar komen daar nog 85 miljoen tot 100 miljoen doses bij. Begin 2021 worden er zo’n 15 tot 25 miljoen doses uitgeleverd. De Europese Commissie kocht nog eens 80 miljoen extra doses voor de Europese Unie. In totaal gaat het nu om 160 miljoen doses.  De kandidaat-vaccins van Moderna BioNTech en Curevac zijn gebaseerd op een techniek om het makkelijker te produceren. Dat gaat sneller dan met influenza vaccins die vaak op basis van kweek in eieren worden gemaakt. Het vaccin kost 10,00 euro per dosis. 6 januari 2021 werd het vaccin 6 dagen eerder dan gepland door de EMA goedgekeurd en erkend. De levering aan nederland wordt met 20 procent gereduceerd omdat grote hoeveelheden binnen de VS worden gebruikte en omdat er vanwege productievergroting een verbouwing van de fabriek nodig is.

Novavax

De firma Novavax uit de VS heeft een vaccin dat in de loop van het voorjaar klaar moet zijn. Het vaccin roept een immuunreactievan het lichaam op met een corona-eiwit en een hulpstof. Novavax is voor 89 procent effectief. Het eiwitvaccin NVX-CoV2373 schakelt de typische stekels van het coronavirus uit.

Pfizer (TOZINAMERAN) Comirnaty

Tozinameran [11] ( INN ), met codenaam BNT162b2 , algemeen bekend als het Pfizer-BioNTech COVID-19-vaccin en verkocht onder de merknaam Comirnaty is een COVID-19-vaccin ontwikkeld door BioNTech in samenwerking met Pfizer. Het vaccin zou ook werkzaam zijn tegen de verschillende Coronamutaties. Chronische allergiepatiënten moeten het Pfizer coronavaccin voorlopig niet nemen. Twee gezondheidsmedewerkers kregen eerder al ernstige allergiereacties na de injectie en in de Amerikaanse staat Alaska kreeg nog twee zorgmedewerkers een ernstige allergische reactie. De eerste zorgmedewerker, een vrouw van middelbare leeftijd, ontwikkelde 10 minuten na inenting een anafylactische reactie, kreeg uitslag op gezicht en romp, werd kortademig en kreeg verhoogde hartslag. Na behandeling ging het beter, maar haar symptomen keerden steeds terug, waarna ze naar de IC moest worden overgebracht. Een oude man uit een verzorgingstehuis in Zwitserland die over het algemeen fysiek gezond was is overleden na de vaccinatie. Het was bekend dat hij niet tegen griepprikken kon en hij overleed vijf dagen later, nadat hij vanaf 26 december over pijnen had geklaagd en zijn bloeddruk was afgenomen. Het vaccin Comirnaty van fabrikant BioNTech/Pfizer is een zogenoemd mRNA-vaccin. Het brengt heel kleine vetbolletjes in het lichaam met een stukje genetische code (mRNA) zoals in het coronavirus aanwezig is. Dit mRNA wordt in het lichaam afgelezen en vertaald naar spikeproteïnen, een eiwit van het virus. Dit eiwit wordt zo zichtbaar voor de afweercellen in het lichaam, die vervolgens antistoffen aanmaken die het virus herkennen bij een besmetting. Als iemand in de toekomst in aanraking komt met het coronavirus wordt het gedood. Het vaccin wordt op natuurlijke wijze weer door het lichaam afgebroken. Het vaccin zou ook de Braziliaanse mutatie voorkomen. Comirnaty wordt toegediend in de vorm van twee injecties, doorgaans in de bovenarmspier en met een tussenpoos van ten minste 21 dagen. Mogelijke bijwerkingen zijn pijn en zwelling op de injectieplaats, vermoeidheid, hoofdpijn, spier- en gewrichtspijn, rillingen en koorts. Roodheid op de injectieplaats en misselijkheid,  jeuk op de injectieplaats, pijn in de betrokken ledemaat, vergrote lymfeklieren, moeite met slapen en gevoel van onwelzijn. Zwakheid van spieren aan één kant van het gezicht (acute perifere
aangezichtsverlamming) of allergische reacties (anafylaxie) vaccinatiecampagnes. Gevaccineerden kunnen een uitgebreide zwelling op de prikplek krijgen, wat kan zich uitbreiden tot over de schouder of elleboog. Behandeling is niet nodig. Deze reactie is het gevolg van een plaatselijke ontstekingsreactie. Zoals alle vaccins moet Comirnaty onder nauwlettend medisch toezicht worden toegediend en moet de juiste medische behandeling daarbij beschikbaar zijn. Het vaccin moest feitelijk op -70 à -80 °C worden bewaard, maar van de EMA mag deze voortaan gewoon op een temperatuur tussen de 15 en 25 graden onder nul worden bewaard. Het vaccin kost 12,00 euro per dosis en is zes keer zo duur als het goedkoopste vaccins dat leverbaar is. Pfizer kan in 2020 maar zo’n 50 miljoen doses van een coronavaccin aan Europa leveren in plaats van de beoogde 100 miljoen vanwege gebrek aan grondstoffen. Ook aan de VS worden ook tot midden 2021 niet meer dan 100 miljoen vaccins voor 50 miljoen Amerikanen geleverd.  Het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) heeft ook een strenger advies gegeven over de benodigde 3 weken tijd die tussen de twee prikken van het Pfizer-vaccin moet zitten. (Zie ook bijwerkingen). In een verzorgings- en verpleeghuis in Belm bij het Duitse Osnabrück zijn veertien ouderen ondanks een volledige vaccinatie toch besmet geraakt met de Britse mutatie van het coronavirus. De ouderen vertonen tot nu toe milde of geen ziekteverschijnselen. Onderzoekers van de universiteiten van Edinburgh, Strathclyde en de Schotse gezondheidsdienst melden dat het Pfizer/BioNTech-vaccin de kans op een ziekenhuisopname met 85 procent vermindert. Bij het AstraZeneca-vaccin is dit zelfs 94 procent. er zijn tientallen meldingen over een grote pijnlijke zwelling na de vaccinatie met het Pfizervaccinm. De zwelling en zich uitbreiden tot over de schouder of elleboog, maar verdwijnt na koeling binnen vier tot vijf dagen weer. Het vaccin heeft ook een zeer hoge werkzaamheid bij 12- tot 15-jarigen. In deze onderzochte leeftijdsgroep heeft het vaccin een werkzaamheid van 100 procent.

Sanofi

Sanofi zou van juli tot en met september 5,85 miljoen doses van zijn vaccin aan Nederland leveren, maar gaat er nu vanuit gaat dat dat op zijn vroegst in oktober zal zijn.

Sinopharm

Het vaccin van het Chinese staatsbedrijf Sinopharm is in de VAE op 31.000 vrijwilligers uit 125 landen getest. Ze waren tussen de 18 en 60 jaar oud en kregen twee doses met een tussenliggende periode van 28 dagen. In tien andere landen loopt ook een test, onder meer in Marokko, dat 80 procent van zijn bevolking wil beschermen met de vaccins van Sinopharm en Astrazeneca. In de race om de eerste te zijn heeft het Chinese staatsbedrijf Sinopharm als test honderdduizenden mensen geïnjecteerd met een Coronavaccin. Met behulp van een noodprocedure werden mensen versneld getest, buiten de gebruikelijke klinische onderzoeken om.

Spoetnik V

Het nieuwe inmiddels in gebruik genomen vaccin in Rusland heeft de naam Spoetnik V gekregen, welke verwijst naar de eerste satelliet die de Sovjet-Unie lanceerde. In de race naar de ruimte waren de Russen destijds de eerste, net als nu in de race naar het vaccin. Het vaccin zou voor ruim 95 procent effectief zijn en wordt vanaf 4 december toegediend. De score is afgeleid van voorlopige resultaten van proeven met vrijwilligers en 42 dagen na de toediening van het eerste onderdeel van het vaccin. Na 28 dagen is het 91,4 procent doeltreffend. Het Russisch corona-vaccin is gebaseerd op een verkoudheidsvirus, waaraan werd gesleuteld met een stukje DNA, met daarin de code van het eiwit van het coronavirus. Als je het inspuit, gaat het gemanipuleerde verkoudheidsvirus eenmalig cellen infecteren in het lichaam. Deze cellen beginnen dan het coronavirus-eiwit te produceren en uit te scheiden. Omdat het eiwit een lichaamsvreemd eiwit is, reageert ons immuunsysteem en gaat het vervolgens anti-stoffen produceren. Deze anti-stoffen voorkomen dat daarna het coronavirus kan toeslaan in je lichaam. Het vaccin heeft tot antilichamen geleid bij alle 76 deelnemers aan de eerste twee testfases. Tegelijkertijd zijn er geen ernstige bijwerkingen opgetreden. Desondanks meldt Rusland 27 september nog 7867 nieuwe besmettingen. De Russen zoeken samenwerking met  AstraZeneca om het ‘Oxford-vaccin’ te combineren met het Spoetnik V-vaccin om de effectiviteit te vergroten. De effectiviteit van het Oxford-vaccin blijft vooralsnog namelijk op 70 procent steken, terwijl het Spoetnik-vaccin volgens de ontwikkelaars meer dan 90 procent effectief is. Beide vaccins zijn gebaseerd op hetzelfde principe: ze gebruiken een onschadelijk virus om zo het lichaam instructies te geven om bepaalde proteïnen aan te maken. Behalve Spoetnik en EpiVacCorona heeft Rusland een derde vaccon genaamd CoviVac goedgekeurd. De EMA, gaat meekijken met de proeven en wil dan pas een oordeel geven en noemde het vaccin zelfs Russische roulette. 46 landen hebben het vaccin al goedgekeurd, maar de EMA stelde het toelatingsproces maandenlang, volgens zeggen, onder politieke druk uit. Volgens EMA was er uitstel omdat de benodigde fase 3-studie nog niet was afgerond. Uiteindelijk is het aan de Europese Commissie om te beslissen of een middel op de EU markt mag komen. Het vaccin is ontwikkeld door het onderzoeksinstituut Gamaleya. Hongarije en Slowakije hebben, buiten de Europese Unie om, al doses van het vaccin besteld. Ook Kroatië zou dat willen doen. Uit voorlopige resultaten van de studie naar het vaccin blijkt dat het de productie van antilichamen en T-cellen van het immuunsysteem stimuleert tegen het coronavirus. Het Spoetnik-vaccin is een vectorvaccin. De president van Argentinië raakte besmet met het coronavirus ondanks zijn vaccinatie met het Spoetnik vaccin in januari.

Welke bijwerkingen hebben Coronavaccins?

Bijwerkingencentrum Lareb heeft tot eind maart 2021 ruim 6000 meldingen ontvangen met 152.000 vermoedens van bijwerkingen, waaronder ook tromboseverschijnselen. De meeste meldingen gaan over bekende en relatief milde klachten, zoals hoofdpijn, spierpijn en vermoeidheid. Dit beeld is vrijwel onveranderd sinds het eerste overzicht van de meldingen, eind januari. Ook zijn er 63 hevige allergische reacties geregistreerd en waren er 189 meldingen over ouderen die na een prik zijn overleden. Het gaat om 157 ouderen van 80 en ouder, 28 mensen tussen de 65 en 79 jaar en drie onder de 65. Van één is de precieze leeftijd niet bekend.

Vrouwen tot 65 jaar die het AstraZeneca-vaccin krijgen toegediend, ervaren na de eerste enting ongeveer twee keer zo vaak bekende bijwerkingen als vrouwen uit dezelfde leeftijdsgroep die het Pfizer/BioNTech-vaccin krijgen.

In Italie stierven 4 personen na vaccinatie en een gevaccineerde man raakte verlamd aan beide benen. Wereldwijd gaat het om 1.413 meldingen van sterfgevallen na de enting. Franse zorginstellingen hebben hun vaccinatiebeleid aangepast of zelfs gepauzeerd vanwege de heftige bijwerkingen van het AstraZeneca-vaccin. De meeste bijverschijnselen verdwijnen na enkele dagen maar leiden tot veel ziekmeldingen, waardoor de continuïteit van de zorg in gevaar kwam.

Veelvoorkomende bijwerkingen van vaccinaties zijn spierpijn (6295), hoofdpijn (6204), dikke en/ of rode arm bij 4-jarigen, koorts en malaise. Een aantal andere bekende bijwerkingen heeft te maken met een verhoogde gevoeligheid bij de gevaccineerde: koortsstuipen, verkleurde armen of benen, collaps reacties (wegrakingen), breath holding spells, huidafwijkingen, reacties bij verminderde afweer. Zeer zeldzame bijwerkingen die kunnen voorkomen bij verhoogde gevoeligheid: acuut allergische (anafylactische) reacties en tekort aan bloedplaatjes. (zie ook bloedstolling). Alle gevallen deden zich voor tussen 4 en 16 dagen na de vaccinatie.

Eén op de vier patiënten heeft veranderingen aan de tong in de vorm van een zwelling, een branderig gevoel en het verschijnen van vlekken. Die zogenaamde ‘Covidtong’ zou vaak gekoppeld zijn aan smaakverlies.

Bijna de helft van de patiënten met een milde tot matige vorm van Covid-19 die over een periode van twee weken werden opgenomen in het ziekenhuis had letsels op de huid en slijmvliezen

Vier van de tien patiënten hadden een branderig gevoel en roodheid op de handpalmen en de voetzolen. In sommige gevallen werd dat gevolgd door het verschijnen van kleine vlekjes en afschilfering. Er kunnen bijwerkingen zijn zoals spierpijn, een rode plek, even niet lekker voelen of hoofdpijn na het vaccineren. Je kunt je dus wat grieperig voelen en eventueel verhoging krijgen, maar dat is na een dag of wat voorbij.

Vijf op de honderd patiënten overlijden en ongeveer 17 van de 100 patiënten worden ernstig ziek. Een deel van de patiënten kan achteraf blijvende hart en/of longschade of zelfs longembolie overhouden.

Het Amerikaanse onderzoek waaruit volgens de media zou blijken dat je na vaccinatie een ander niet meer kan besmetten blijkt fake news.  Het onderzoek zegt hier eigenlijk niets over stelt Van Dissel van het RIVM. De studie gaat alleen over in welke mate het vaccin bescherming biedt tegen het oplopen van covid-19. Er is dus niet gemeten of vaccinatie de overdracht van het virus beperkt.

Bij het Astra Zeneca vaccin kregen vijf mensen last van lekkages in haarvaten en kleine adertjes en een lage bloeddruk.

Het Pfizer vaccin geeft vooralsnog bij zo’n 100 personen symptomen als pijn op de plaats van de injectie, hoofdpijn en vermoeidheid, huiduitslag, rillerig en zwellingen rondom de ogen en bij 2 van hen heftige allergische reacties en in Noorwegen overleden 29 kwetsbare ouderen na een eerste vaccinatie met het Pfizer/BioNTech-vaccin. De overledenen waren allemaal boven de 75 jaar, woonden in verpleeghuizen en hadden ernstige onderliggende aandoeningen, waardoor ze niet bestand bleken tegen de bekende symptomen. Het totaal aantal overlijdens na de enting eind januari komt uit op 245.

Andere bekende symptomen bij eerdere proefpersonen

  • Soms: lymfadenopathie, Immuunsysteemaandoening
  • Zeer vaak: hoofdpijn
  • Zelden: acute perifere aangezichtsverlamming, Musculoskeletale en bindweefselaandoeningen
  • Zeer vaak: artralgie; spierpijn, Algemene aandoeningen en toedieningsplaatsstoornissen
  • Zeer vaak: pijn op de injectieplaats; vermoeidheid; rillingen; pyrexie
  • Vaak: roodheid op de injectieplaats; zwelling op de injectieplaats
  • Soms: malaise, Maagdarmstelselaandoeningen *
  • Vaak Misselijkheid

Gedurende de follow-upperiode van de veiligheid tot op heden werd acute perifere aangezichtsverlamming (of verlamming) gemeld door vier deelnemers aan de COVID-19 mRNA-vaccingroep. De aanvang was dag 37 na dosis 1 (deelnemer kreeg geen dosis 2) en dagen 3, 9 en 48 na dosis 2.

In enkele gevallen kan iemand allergisch zijn voor de hulpstoffen wat ernstige gevolgen kan hebben, er kan dan sprake zijn van een anafylactische shock. Klachten zoals koorts en rillingen worden na een enting met het vaccin van AstraZeneca iets vaker als hevig ervaren dan bij de andere coronavaccins

In Nederland wordt getest met het TBC vaccin BCG omdat deze effectief tegen Covid-19 lijkt te zijn. De Gezondheidsraad vindt dat er nog te weinig gegevens zijn om te beoordelen of dit vaccin veilig en effectief genoeg is om in te zetten, zolang er geen specifiek vaccin tegen SARS-CoV-2 is.

De Europese farmaceutische industrie heeft bij de Europese Unie aangedrongen op bescherming tegen rechtszaken als er problemen zijn met nieuwe coronavaccins. De snelheid waarmee  vaccins op de markt gebracht moeten worden neemt ’onvermijdelijke risico’s’ met zich mee, zo wordt gesteld. De EFPIA wil daarom een schadevergoedingssysteem waarbij farmaceutische bedrijven volledig gevrijwaard worden van ’schuld en aansprakelijkheid’.

Met de vaccinatie wordt mRNA in je lichaamscellen gebracht. Het lichaam maakt dan viruseiwit op het oppervlak van je cellen (expresseren). Het lichaam krijgt hierdoor een nagebootste ontsteking en zet sommige lichaamscellen ertoe aan het uitsteekseleiwit van het virus te maken, waarna de cellen een stukje ervan op hun buitenkant plakken, zodat het immuunsysteem het leert herkennen. De immuunreactie richt zich op het spike-eiwit van het virus. Het vaccin is gecontroleerd op ongewenste kruisreacties en er is gekeken naar de homologie van dit eiwit, dus of het overeenkomt met andere eiwitten in het lichaam. Immuniteit ontstaat als het aangeleerde afweersysteem geheugencellen heeft aangemaakt tegen het virus.
Geen enkele leeftijds- of bevolkingsgroep is helemaal veilig voor het gevaar op ziekenhuisopname of sterfte en voor een klein percentage geldt dat ook voor mensen die het vaccin hebben gekregen. Het is onbekend of de vaccins ook steriliserend zijn en in staat om het virus helemaal weg te houden uit het lichaam.
Van genetische manipulatie is bij een vaccin geen sprake. Het boodschappermolecuul rna waaruit het vaccin bestaat, wordt immers niet opgenomen in het dna, maar binnen enkele dagen afgebroken. Om het rna van het vaccin om te zetten in dna zijn enzymen nodig die onze eigen cellen niet aanmaken. Er zijn ondertussen ook degelijk werkzame geneesmiddelen tegen corona zoals de ontstekingsremmer dexamethason en ivermectine, een middel tegen parasitaire worminfecties. Ivermectine zou de overlevingskans bij corona met liefst 83 procent verhogen, doordat het middel tegen het coronavirus werkt in extreem hoge, voor de mens schadelijke concentraties. Het gebruik vereist een zorgvuldige afweging van de risico’s en de baten, zeker bij ernstig zieke patiënten.

Welke bloedstollingsproblemen zijn er ?

Meer dan 20 Europese landen besloten begin in maart 2021 al om tijdelijk te stoppen met het gebruik van AstraZeneca’s COVID-19-vaccin. Maar vanaf 2 april is er na alweer een overlijden in Nederland opnieuw en definitief gestopt met Astra Zeneca vaccinatie bij mensen jonger dan 60 jaar. Symptomen die werden waargenomen bij ten minste 20 patiënten, allemaal tussen de 20 en 50 jaar en voorheen gezond, in ten minste vijf landen en die vaker voorkomen dan bij toeval zou worden verwacht waren de aanleiding van de ongerustheid. De patiënten, van wie er meerdere zijn overleden, leden aan wijdverbreide bloedstolsels, een laag of nul aantal bloedplaatjes en inwendige bloedingen – geen typische beroertes of bloedstolsels. Het heeft er alle schijn van dat het vaccineren van reeds besmette personen de immuunreactie te sterk inzet waardoor de problemen ontstaan. Behalve Astra Zeneca wordt ook het Janssen (4 gevallen) en het Moderna-vaccin genoemd in meldingen van de zeldzame combinatie van trombose en een verlaagd aantal bloedplaatjes na een vaccinatie. Bij Janssen gaat het om vier meldingen, bij Moderna om vijf.

Immuuntrombocytopenie, ofwel een tekort aan bloedplaatjes, een bloedbestanddeel dat essentieel is voor stolling, leidde in januari al tot de dood van Dr. Gregory Michael(56), een verloskundige in Miami Beach, wiens symptomen zich openbaarden drie dagen nadat hij het Pfizer-BioNTech-vaccin had gekregen. Behandelingen konden zijn bloedplaatjes niet herstellen en na twee weken in het ziekenhuis stierf hij aan een hersenbloeding.

Ernstige immuuntrombocytopenie kwam meermaals voor bij gevaccineerden. In de Verenigde Staten ontving Sarah C. (48), een lerares in Arlington, Texas, het Moderna vaccin, waarna ook haar bloedbeeld nul bloedplaatjes liet zien. Ze had een controle gehad met volledig normale bloedtestresultaten minder dan een week voordat ze werd gevaccineerd. Immuuntrombocytopenie (ITP) werd waargenomen bij ten minste 36 mensen in de Verenigde Staten die de Pfizer- en Moderna-vaccins hadden gekregen. De Amerikaanse Food and Drug Administration stelde een onderxoek in, maar zei ook dat het syndroom niet vaker voorkwam bij gevaccineerde mensen, en de vaccinaties in de Verenigde Staten zijn gewoon doorgegaan. 

In Denemarken moesten twee medewerkers worden opgenomen met symptomen van respectievelijk bloedstolsels in de hersenen en een hersenbloeding. Een van de medewerkers is overleden na het ontwikkelen van ernstige symptomen. Directeur Søren Brostrøm van de National Board of Health liet weten dat Denemarken de vaccinatie met AstraZeneca zal blijven onderbreken tot week 12  als verlenging van het besluit van 11 maart, toen de Deense autoriteiten de uitrol van AstraZeneca gedurende 14 dagen op de rem zetten omdat een 60-jarige vrouw ook al was gestorven. Deze vrouw had een zeer ongebruikelijk ziektebeeld met een laag aantal bloedplaatjes, bloedstolsels in kleine en grote bloedvaten en bloedingen. Ondertussen zal een breed scala van Deense experts op het gebied van bloedstolsels, immuunziekten, hormonale ziekten het AstraZeneca-vaccin verder analyseren.

In Noorwegen werden begin maart drie verpleegkundigen in een ziekenhuis opgenomen nadat ze een combinatie van bloedklonters en een tekort aan bloedplaatjes vertoonden. Ook een van hen overleed later. 

In Oostenrijk werd 6 maart het vaccineren  met Astra Zeneca gestaakt, nadat een 49 jarige verpleegster in Zwettl tien dagen na het vaccineren overleed aan ernstige stollingsstoornissen in combinatie met bloedingen. Een andere vrouw van 35 die een enting kreeg uit dezelfde batch ontwikkelde een longembolie en is herstellende.

In Italie stierven een 62 jarige Napolitaanse professor, een 58-jarige lerares Engels uit Bologna/Napels,  een 50 jarige politieagent (Davide Villa) Siciliaanse politieagent en een 54 jarige soldaat na AZ vaccinatie. De 43-jarige onderofficier van de marine Stefano Paternò   stierf aan een hartstilstand. Een jonge Italiaanse soldaat in Catanzaro raakte verlamd aan beide benen. Een 37-jarige leraar moest een week na het vaccineren met AstraZeneca-vaccin onder zeer ernstige omstandigheden naar het ziekenhuis met een hersenbloeding. Aanklagers in de Noord-Italiaanse regio Piëmont hebben daarop 393.600 AstraZeneca-doses in beslag genomen. Italië schorste na overlijden op 14 maart 2021 nog een batch AstraZeneca.

In Duitsland is bij 31 gevallen een zeer uitzonderlijke vorm van trombose opgetreden en zijn negen mensen overleden, van wie zeven vrouwen tussen 20 en 63. Dat gebeurde tussen vier en zestien dagen nadat ze waren gevaccineerd. De slachtoffers waren tussen de 20 en 50 jaar oud. Een getroffen patiënt had bloedstolsels “van top tot teen”, zegt Clemens Wendtner, specialist in hematologie en infectieziekten bij de kliniek in München in Schwabing. De symptomen herinneren Wendtner aan een syndroom dat verspreide intravasculaire coagulatie (DIC) wordt genoemd, waarbij bloedstolsels door het hele lichaam worden gevormd, waardoor de bloedplaatjesvoorraad wordt uitgeput en de bloedstolsels de bloedvaten doen barsten. Het vaccineren werd enige tijd opgeschort, maar er doken toch opnieuw twee probleemgevallen op: een vrouw van 47 overleed na vaccinatie en een 28-jarige vrouw werd ernstig ziek. Het enten werd opnieuw opgeschort. In de deelstaat Noordrijn-Westfalen hebben vijf van de zes universiteitsziekenhuizen een brief geschreven naar het ministerie van Volksgezondheid met het verzoek voorlopig ook te mogen stoppen omdat ze het risico op bijwerkingen te hoog vinden.

De twee grote Duitse ziekenhuizen Charité en Vivantes schortten het gebruik van AstraZeneca-vaccin eerder al op bij vrouwen onder de 55.

Bloedstollingsproblemen met een verlaagd aantal bloedplaatjes na het enten met Astra Zeneca en Janssen vaccins waren er ook in Nederland bij 22 gevaccineerden complicaties en begin april overleed een vrouw zelfs na de AZ vaccinatie, zij kreeg last van een combinatie van trombose en een verlaagd aantal bloedplaatjes. Een bloedprop kwam bij de longen terecht en die embolie is de vrouw fataal geworden. Eén vrouw kreeg een uitgebreide trombose van de buikaderen en een andere trombose van de slagaders in de benen. Het beeld lijkt op heparine-geïnduceerde trombocytopenie (HIT) De vrouwen waren allen tussen de 23 en 65 jaar oud.

Ook in Belgie (11), IJsland, Ierland, Luxemburg en het Verenigd Koninkrijk (30) trombosegevallen belandden patienten na de vaccinatie in het ziekenhuis met bloedstollingsproblemen en een tekort aan  bloedplaatjes. In het VK zijn zeven mensen overleden aan bloedproppen na toediening van het AstraZeneca

De Baltische staten, Bulgarije Thailand en uiteindelijk ook Nederland, Duitsland, Italie en Frankrijk legden het gebruik van het middel uit voorzorg op 15 maart 2021 voor voorlopig twee weken toch ook maar even stil. Belgie Canada, Australië, en Zuid-Korea zijn niet gestopt en Frankrijk vaccineert uit voorzorg alleen nog met het AstraZeneca bij personen vanaf 55 jaar en Finland schort het enten toch nog op.

AstraZeneca maakte bij de proeven ook al twee slachtoffers. Het Nederlandse College ter Beoordeling van Geneesmiddelen oordeelde en hield nog lang vol dat de gemelde trombosegevallen hoogstwaarschijnlijk niet waren gerelateerd aan het AstraZeneca-vaccin. De verschijnselen kunnen zijn opgetreden als gevolg van de behandeling met het antistollingsmedicijn Heparine. 

Ernstige, zeldzame verschijnselen van stolselvorming (trombose) en een verlaagd aantal bloedplaatjes (trombocytopenie) bij volwassenen onder de vijftig jaar treden op na toediening van de verschillende vaccins maar vooral bij het AZ vaccin. Sommige antilichamen reageren op een manier die de bloedplaatjes activeert en een bloedstolsel veroorzaken. In het bloed ontstaan in een razend tempo stolsels, waardoor er een ‘stil zuurstoftekort’ ontstaat. De longen functioneren nog en er is nog geen ademnood. Maar zodra het bloedvatnetwerk in de longen dichtslibt, kan het bloed daar minder makkelijk zuurstof oppikken.  De ontstane endotheelschade (een bedekkend eencellig laagje aaneengesloten cellen dat onder andere de binnenkant van hart, bloedvaten en lymfevaten bekleedt) bij vaccinering leidt tot een daling van het aantal bloedplaatjes, het verschijnen van D-dimeren (ontstaan enkel door de afbraak van gestabiliseerd fibrine) in het bloed en tot talloze ischemische laesies door het hele lichaam, inclusief in de hersenen, het ruggenmerg en het hart. In de nasleep van dit nieuwe type DIC-syndroom (Diffuse intravasculaire coagulopathie) kunnen bloedingsstoornissen optreden, waaronder onder andere hevige bloedingen en hemorragische beroerte. Dertig tot veertig procent van alle ic-patiënten heeft na binnenkomst ergens in het lichaam al een bloedprop. Als zo’n prop omhoog schiet en een slagader in de longen of naar de hersenen blokkeert, dan kan dat de dood van de patiënt tot gevolg hebben. De ic’s wereldwijd liggen vol met patiënten met diabetes, hoge bloeddruk en obesitas, omdat zij al bestaande schade aan hun bloedvaten hebben en dat maakt de kans op verder dichtslibben een stuk groter.

Na besmetting steekt er in het lichaam een storm op van cytokines, en naarmate deze stofjes langer door de bloedbaan razen bevorderen ze de bloedstolling, waardoor overal in het lichaam bloedklonters kunnen ontstaan. Als na besmetting te veel ace2-receptoren worden gesloopt, kan de kinine in het lichaam niet meer worden beteugeld en raken de bloedvaatjes in de longen lek. Vocht met bloedcellen en eiwitten lekt in een snel tempo de longblaasjes in, nog vóórdat het immuunsysteem zijn werk kan doen. Het toedienen van een vaccin versneld bloedstolling en mag dus pas worden toegediend als de persoon negatief getest is. Bij ziekte van Glanzmann moet voorafgaand aan de vaccinatie eenmalig een NovoSeven behandeling plaats vinden.

De immuunreactie zorgt voor de aanmaak van antilichamen die bloedplaatjes activeren en bloedproppen veroorzaken en omdat deze antilichamen zich aan de oppervlakte bevinden, worden ze uit de bloedsomloop verwijderd en ontstaat er een tekort aan bloedplaatjes. Uit autopsieverslagen wereldwijd blijkt dat 30 tot 40 procent van de Covid-19-slachtoffers gestorven is aan verklonterd bloed. Patiënten die op de ic worden beademd, lopen risico op blijvend littekenweefsel op de longen, waardoor de longinhoud kleiner wordt. Er blijken onder meer ook kapotte longblaasjes, bloedstolsels in grote bloedvaten, schade aan de kleinste haarvaatjes en littekenweefsel. Vooral de hoeveelheid bloedstolsels in de longslagaderen is opvallend De stolsels sluiten bloedvaten af waardoor weefsels erachter te weinig zuurstof opnemen. Vaak zijn er meerdere van deze stolsels in één patiënt. Ook hart, nieren en zelfs de hersenen kunnen ontstoken raken.  Er blijken geen virusdeeltjes voor te komen in het brein, maar de immuuncellen in de hersenen zijn groter en actiever dan normaal. Zo werden er T-lymfocyten (afweercellen) ontdekt die niet in de hersenen thuishoren. Deze afwijkingen worden bij overleden coronapatiënten in de gehele hersenen en het ruggenmerg aangetroffen. Dit zijn cellen die normaal gesproken uit de hersenen worden geweerd, maar bij Covid-19-patiënten verlaten deze de bloedbaan  om in het hersenweefsel terecht te komen. Als neveneffect blijken er ook rode, paarse vlekken op tenen, de zool of de zijkant. Soms is er ook sprake van uitslag op de handen en vingers. Ook een oogontsteking, duizeligheid of tintelingen kunnen voorkomen. EMA en WHO vinden stellen 18 maart dat de doden door bloedstolling een aanvaardbaar risico zijn en lieten weten dat het vaccin veilig en effectief is en een ingestelde commissie bevestigde dat:

  • De voordelen van het vaccin bij de bestrijding van de nog steeds wijdverbreide dreiging van COVID-19 (die zelf stollingsproblemen veroorzaakt en mogelijk fataal is) blijven opwegen tegen het risico op bijwerkingen;
  • Het vaccin niet geassocieerd is met een verhoging van het algehele risico op bloedstolsels (trombo-embolische voorvallen) bij degenen die het krijgen;
    er geen aanwijzingen zijn voor een probleem met betrekking tot specifieke batches van het vaccin of bepaalde productielocaties;
  • Het vaccin echter in verband kan worden gebracht met zeer zeldzame gevallen van bloedstolsels die gepaard gaan met trombocytopenie, dwz een laag aantal bloedplaatjes (elementen in het bloed die het stollen) met of zonder bloeding, inclusief zeldzame gevallen van stolsels in de bloedvaten die bloed afvoeren uit de hersenen (CVST).

Dit zijn volgens de ingestelde commissie zeldzame gevallen – ongeveer 20 miljoen mensen in het VK en de EER hadden het vaccin op 16 maart ontvangen en het EMA had slechts 7 gevallen van bloedstolsels in meerdere bloedvaten beoordeeld (verspreide intravasculaire coagulatie, DIC) en 18 gevallen van CVST. Patiënten moeten zich echter bewust zijn van de geringe mogelijkheid van dergelijke syndromen, en als zich symptomen voordoen die wijzen op stollingsproblemen, moeten patiënten onmiddellijk medische hulp inroepen en zorgverleners op de hoogte stellen van hun recente vaccinatie. Ook bij klachten van

  • ademloosheidpijn op de borst of buik
  • zwelling of kou in een arm of been
  • ernstige of verslechterende hoofdpijn of wazig zien na vaccinatie
  • aanhoudende bloeding
  • meerdere kleine kneuzingen, roodachtige of paarsachtige vlekken of bloedblaren onder de huid

Externe deskundigen op het gebied van hematologie (trombose en hemostase), cardiovasculaire geneeskunde, infectieziekten, virologie, neurologie, immunologie en epidemiologie komen bijeen om hun mening te geven aan het PRAC over aspecten zoals een aannemelijk werkingsmechanisme, mogelijke onderliggende risicofactoren en eventuele aanvullende gegevens die nodig zijn om een ​​beter begrip te krijgen van de waargenomen gebeurtenissen en het potentiële risico. In deze expertgroep zullen ook twee vertegenwoordigers van het publiek zitten.

Wat doen Antilichamen ?

De FDA heeft goedkeuring gegeven voor coronabehandelingen met antilichamen. De behandeling van de Amerikaanse farmaceutische fabrikant Eli Lilly combineert twee antilichamen, genaamd bamlanivimab en etesevimab. Het is de tweede antilichamenbehandeling van de farmaceut uit Indianapolis In november gaf de toezichthouder al toestemming voor het gebruik van bamlanivimab bij patiënten met hoge risico’s die milde tot gemiddelde Covid-19-klachten hadden. Inwoners van het Oostenrijkse wintersportoord Ischgl die vorig jaar besmet raakten met het coronavirus, hadden acht maanden later in veel gevallen nog steeds antilichamen.

Het Amsterdam UMC is erin geslaagd twee krachtige antilichamen tegen het coronavirus uit het bloed van ex-coronapatiënten te halen. Die antilichamen kunnen in de toekomst mogelijk worden gebruikt om coronapatiënten te behandelen of besmetting te voorkomen. Eerder werden antistoffen gebruikt die kwamen van SARS- en MERS-patiënten.

Vrouwen die besmet zijn geweest met het coronavirus, kunnen antistoffen in hun moedermelk hebben en wellicht gebruikt worden om coronabesmettingen bij kwetsbare mensen te voorkomen. Die zou dan in de vorm van ijsblokjes met toegevoegde smaak kunnen worden toegediend. De melk met daarin de antistoffen hecht zich aan de oppervlakte van de slijmvliezen en vallen daar de virusdeeltjes al aan voordat ze het lichaam binnendringen. De antistoffen blijven ook na het verwarmen van de melk aanwezig. Dat is belangrijk omdat moedermelk pas na pasteurisatie bruikbaar is voor andere personen. Het Emma Kinderziekenhuis gaat nu duizend vrouwen werven die 100 ml moedermelk willen doneren. De onderzoekers bepalen daarmee welk percentage van de melk antistoffen bevat.
Het onderzoek van Amsterdam UMC is een samenwerking met de Nederlandse Moedermelkbank, de afdeling Experimentele Virologie, Wageningen Research & Development, Universiteit van Utrecht, Sanquin en Viroclinics.

In het Erasmus MC werd al plasma met antistoffen aan patiënten toegediend.  Bloedbank Sanquin zamelt bloedplasma in van genezen Covid-19 patiënten. Genezen personen staan op verzoek van de GGD vier keer bloed af, met tussenpozen van zeven dagen. Sanquin verwerkt het afgestane bloedplasma tot een preparaat dat met een transfusie kan worden toegediend. Ook is gestart met een procedure om het bloedplasmapreparaat te verwerken tot immunoglobuline – eiwitten die als geneesmiddel kunnen worden toegediend, in plaats van via een bloedtransfusie.

Ook in Israël is inmiddels een antilichaam gevonden. Om er uiteindelijk een medicijn van te maken en het op grote schaal te produceren wordt er samenwerking gezocht met een grote farmaceut. Uiteindelijk zou het middel kunnen gebruikt worden als medicijn voor coronapatiënten en als preventie voor mensen die nog niet ziek zijn.

De bloedbanken van Sanquin starten met het inzamelen van bloedplasma van genezen patiënten. In een onderzoek kijken ziekenhuizen of de afweerstoffen in het plasma van genezen patiënten helpen bij het verminderen van corona-symptomen bij andere patiënten. Daarmee zou bijvoorbeeld kunnen worden voorkomen dat een patiënt op de intensive care belandt. Covid-19 patiënten kunnen vervolgens een transfusie krijgen met de afweerstoffen die uit het plasma zijn gehaald.

Welke geneesmiddelen zijn er tegen Covid-19 ?

Veel bestaande medicijnen kunnen effectief zijn tegen Covid-19. Drie (bestaande) medicijnen zijn inmiddels voorhanden. Iedereen die in het ziekenhuis wordt opgenomen, krijgt nu ontstekingsremmers, bloedverdunners, om het bloed stollen tegen te gaan. Veel patiënten krijgen daarnaast remdesivir en steroïden om het op hol geslagen immuunsysteem in toom kunnen houden. Een experimentele behandeling met synthetische antilichamen van de firma Regeneron hielp president Trump snel op de been.

Er zijn zo’n 159 verschillende vaccins in de maak, maar vitamine C, D en zink zijn ondertussen de belangrijkste componenten in het voorkomen en bestrijden van het virus. En toch wordt daar erg weinig aandacht aan gegeven. Extra vitamine D en K zouden volgens onderzoekers mogelijk zeer ernstig ziek worden door het coronavirus kunnen voorkomen.  Vitamine K activeert eiwitten die belangrijk zijn voor gezonde bloedvaten en gezonde longen.

Artemisia Annua

Thee trekken van de Artemisia Annua zou volgens de president van Madagaskar de beste remedie tegen Corona zijn. Zomeralsemplant, of ‘qing hao’, is een varenachtige plant met felgele bloemen en wordt al langere tijd in China gebruikt als antimalariamiddel met een koortsverlagende werking.

Casirivimab

Regeneron en Roche willen de middelen casirivimab en imdevimab combineren om samen de strijd aan te gaan met het virus in het lichaam. Het zijn twee monoklonale antilichamen: kunstmatige eiwitten die zich hechten aan virusdeeltjes, zodat het lichaam ze herkent en opruimt.
Er lijkt volgens EMA een gunstig effect te zijn. Het middel zou de hoeveelheid virussen in het bloed van een patiënt kunnen verminderen en vooral van pas komen bij mensen die niet in het ziekenhuis liggen.

Chloroquine en hiv (lopinavir/ritonavir Plaquenil/zithromax/Kaletra

Onderzoekers aan de KU Leuven in België ontdekten dat het bestaande malariamedicijn Chloroquine, dat sinds 1934 op de markt is, ook helpt bij de behandeling van Covid-19 (Corona) mits er geen onderliggende cardiovasculaire aandoeningen of obesitas aanwezig is.  De Belgische professor Marc Van Ranst ontdekte in 2004 al dat het middel werkte tegen SARS, dat ook een coronavirus is. Het geneesmiddel, geproduceerd door het bedrijf Ace Pharmaceuticals uit Zeewolde reduceert koortsverschijnselen en verbetert de longfunctie bij patiënten die het virus onder de leden hebben. De RIVM heeft inmiddels grote partijen opgekocht om te voorkomen dat het middel door anderen wordt weggekocht. Hydroxychloroquine (HCQ) is een iets mildere variant van het malariamiddel chloroquine. Het wordt vaak verkocht onder de merknaam Plaquenil. Uiteindelijk toonde Nederland onderzoek aan dat het middel toch niet blijkt te werken en bleek soms voor ziekenhuispatiënten zelfs slechter te zijn. Wat de RIVM met de grote partijen waardeloze HCQ gaat doen is niet bekend gemaakt. hydroxychloroquine leidt bij COVID-19 patiënten tot significant betere resultaten dan eerder werd aangenomen. ‘De kans op overplaatsing naar de Intensive Care ligt 53 procent lager dan bij patiënten die geen behandeling kregen’, zo meldt het Isala ziekenhuis in Zwolle. Chloroquine en zithromax tegen malaria en Kaletra, een hiv-medicijn blijken na vier dagen en gebruik van aanvullende medicijnen te helpen, mits er geen onderliggende cardiovasculaire ziektes aanwezig zijn. Chloroquine wordt op dit moment in vrijwel alle ziekenhuizen toegediend, maar bij een derde van de patiënten veroorzaakte het middel een vertraagde hartslag en moest toediening voortijdig gestopt worden. In de VS is het medicijn officieel goedgekeurd. Het middel hydroxychloroquine mag echter van de WHO niet worden gebruikt om covid-19 te voorkomen en heeft volgens hun geen zinvol effect op besmette patiënten. Het medicijn mag niet worden gebruikt in de strijd tegen de pandemie en is “niet de moeite waard” om mee te nemen in verder onderzoek naar coronabehandelingen, aldus een panel in het Britse medische tijdschrift British Medical Journal. Artsen die coronapatiënten nog steeds medicijnen voorschrijven die in strijd zijn met de officiële behandeladviezen, kunnen een boete vkrijgen van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd.

Colchicine

Het Montreal Heart Institute (MHI) heeft het medicijn  colchicine, dat nu wordt  gebruikt voor de behandeling van jicht en familiaire mediterrane koorts (FMF) ook werkbaar bevonden voor de behandleing van Covid 19. In de gerandomiseerde, dubbelblinde studie van ColCorona, waaraan bijna 4.500 deelnemers deelnamen van wie de diagnose coronavirus was bevestigd met een nasofaryngeale test (PCR), verminderde het gebruik van colchicine het aantal ziekenhuisopnames met 25%, intubaties met 50% en sterfgevallen. met 44%. De studieresultaten hebben aangetoond dat colchicine het risico op overlijden of ziekenhuisopname bij patiënten met COVID-19 met 21% heeft verminderd in vergelijking met placebo. Dit resultaat dat werd verkregen voor de wereldwijde studiepopulatie van 4488 patiënten benaderde statistische significantie. Deelnemers waren afkomstig uit Canada, de VS, Europa, Zuid-Amerika en Zuid-Afrika, en omvatten degenen die ten minste één risicofactor hadden voor het ontwikkelen van complicaties door coronavirus. In de testgroep slikten de deelnemers drie dagen lang tweemaal daags 0,5 mg colchicine, waarna ze het 27 dagen eenmaal daags bleven innemen. De placebogroep slikte hun placebo gedurende 30 dagen. Het onderzoek toont de doeltreffendheid van de behandeling met colchicine aan bij het voorkomen van het ‘cytokinestorm’-fenomeen en het verminderen van de complicaties die gepaard gaan met COVID-19. Een van de belangrijkste factoren die ernstige Covid-19 veroorzaken heeft te maken met hoge niveaus van de cytokine GM-CSF, een eiwit dat helpt bij de aanmaak van het bloed en dat wanneer het wordt geconfronteerd met de SARS-CoV-2-infectie, het een ontsteking in de bloedvaten veroorzaakt.

Dexamethason

Ontstekingsremmer dexamethason blijkt de overlevingskansen van ernstig zieke coronapatiënten te verbeteren. Behandeling met het middel verminderde het aantal sterfgevallen met een derde van de patiënten aan de beademing. Bij degenen die alleen zuurstof kregen, ging het om een vijfde minder. Er is geen positief effect vastgesteld bij patiënten die geen ademhalingsondersteuning nodig hadden. Dexamethason is een steroïde, waardoor de sterfte van patiënten op de intensive care met ruim 10 procentpunt daalt. Coronapatiënten hebben dan minder snel zuurstof nodig hebben en belanden ook minder snel op de intensive care als direct na de ziekenhuisopname met deze behandeling wordt begonnen. Nadeel is wel dat de steroïden sterk reageren op het afweersysteem, waardoor ook andere afweerreacties worden uitgeschakeld. Dat is een potentieel gevaar en daarom is een juiste patiënten selectie en het moment van toedienen van belang.Een kwart van de IC patiënten is besmet met de schimmel Aspergillus fumigatus op het longweefsel. Besmetting met dit type schimmels lijkt de sterftekans te verdubbelen want de helft van hen overlijd er aan. Waarschijnlijk is dexamethason de oorzaak van de schimmel. Een medisch-ethische toetsingscommissie heeft echter de behandelmethode goedgekeurd. Huisartsen Jan Scherpenisse en Marcel de Vijlder uit Valthermond hebben hun patiënten al met dexamethason behandeld. De methode wordt nu uitgerold over veertien huisartsenpraktijken in Drenthe. Een coronabesmetting zou volgens de twee huisartsen  in een veel vroeger stadium behandeld kunnen en moeten worden met deze ontstekingsremmer.

EXO- CD 24

Prof. Nadir Arber van het Integrated Cancer Prevention Center van het ziekenhuis, dient EXO CD 24 toe aan patiënten in een matige en ernstige toestand en rapporteerde een indrukwekkend slagingspercentage van 96 procent.  Van de 30 patiënten die het medicijn kregen, vertoonden er 29 een duidelijke verbetering binnen twee dagen en de overgebleven patiënt herstelde uiteindelijk ook. ‘Het medicijn wordt eenmaal per dag via inademing toegediend in een procedure die slechts een paar minuten duurt, gedurende vijf dagen en is gebaseerd op exosomen die het lichaam vrijmaakt van het celmembraan en gebruikt voor intercellulaire communicatie. We verrijken de exosomen met het 24CD-eiwit, waarvan bekend is dat het een belangrijke rol speelt bij het reguleren van het immuunsysteem”, aldus de directeur van Prof Arber. van laboratorium Dr. Shiran Shapira, die al meer dan twee decennia onderzoek doet naar CD24-eiwit. Het is onduidelijk of het medicijn even effectief is tegen de recente en naar verluidt meer virulente stammen van het virus, inclusief die afkomstig zijn uit Groot-Brittannië, Zuid-Afrika en Brazilië. 

Icatibant (Firazyr)

Bekend is dat covid-19 de longen binnenkomt via een enzym ACE2-receptor. Het enzym komt onder andere voor op de longen. en is de receptor voor het virus. Het virus wordt zo door de receptorenzym de longcel ingetrokken, waar het zich kan vermenigvuldigen. Bij een massale infectie verdwijnen die ACE2-receptoren dus van de buitenkant van de cel en verdwijnt een van hun functies namelijk het stofje bradykinine onder controle houden dat bloedvaten lek maakt. Bradykinine laat vervolgens ook de kleine bloedvaten lekken op de plaats van een infectie. In plaats van het achteraf remmen van de ontstekingen kan lekkage vooraf voorkomen worden door behandeling met icatibant. (Firazyr) Op het moment dat een patiënt in het ziekenhuis komt, kan het hele proces binnen een paar dagen worden stopgezet en krijgen ze de kans om het virus op te ruimen in de twee weken die volgen zonder naar de IC te hoeven.

Ivermectine

Een middel tegen parasitaire worminfecties verbetert de overlevingskans met liefst 83 procent. Het off label voorschrijven van ivermectine buiten onderzoeksverband wordt afgeraden bij COVID-19 patiënten in de huisartsenpraktijk; er is geen bewijs dat dit een gunstig effect heeft op het aantal ziekenhuisopnamen of overlijden als gevolg van COVID-19. Ook is de dosering en de timing van het gebruik op dit moment nog onvoldoende onderzocht.

Molnupiravir

Een antiviraal middel genaamd Molnupiravir blijkt de transmissie/overdracht van het Coronavirus binnen 24 uur te stoppen. Het biotech bedrijf Ridgeback Biotherapeutics ontwikkelde het middel in samenwerking met Merck & Co. Het is getest op fretten, met opmerkelijke resultaten. Dit medicijn werkt anders dan de vaccins die nu op de markt komen. Het stopt het virus bij het zichzelf kopiëren in een lichaam en kan dan worden opgeruimd door het immuunsysteem. Molnupiravir is oorspronkelijk bedoeld voor het behandelen van de gewone griep. In een test met tweehonderd mensen met corona, liet het zeer goede resultaten zien. Na een kuur van vijf dagen waren alle testpersonen virusvrij. Vier van de tweehonderd hadden last van forse bijwerkingen, maar het is niet zeker of die door het medicijn zijn veroorzaakt.

Opaganib

RedHill Biapharma die zich voornamelijk richtte op gastro-intestinale aandoeningen, heeft een nieuw molecuul ontwikkeld, een chemische entiteit die ontstekingsremmende en antivirale activiteit in cellen stimuleert, dat sinds 2016 effectief bleek te zijn in vitro experimenten tegen het ebolavirus. Toen het ebolavirus echter afnam, stopte het bedrijf de ontwikkeling van het molecuul. Het medicijn dat oraal wordt toegediend wordt momenteel ontwikkeld om ernstige, in het ziekenhuis opgenomen patiënten te behandelen die niet zijn geïntubeerd, zei hij. In de USA is het bedrijf is ook al begonnen met het inschrijven van patiënten voor een lopend, zij het kleiner, fase II-onderzoek. Preklinische gegevens hebben namelijk aangetoond dat het medicijn zowel ontstekingsremmende als antivirale eigenschappen heeft, met het potentieel om longontstekingsaandoeningen, zoals longontsteking, te verminderen en pulmonale fibrotische schade te verminderen. Alle patiënten in de met Opaganib behandelde groep werden uit het ziekenhuis ontslagen zonder mechanische beademing, terwijl 33% van de gematchte controlegroep mechanische beademing nodig had.  Het medicijn richt zich op een uniek enzym dat sfingosinekinase-2 (SK2) wordt genoemd en de activiteit ervan remt. Deze remming vermindert beide ontstekingsniveaus, maar voorkomt ook dat het virus zich vermenigvuldigt. “Als het uit balans is, verhoogt dit enzym mogelijk cytokines en ontstekingen, en door het te remmen, creëer je een normalisatie van de niveaus van sommige van deze cytokines, het brengt ze terug naar normaal”.

Regdanvimab

Het Europees geneesmiddelenbeoordelingscomité adviseert positief over het monoklonale antilichaam regdanvimab (CT-P59). Het antilichaam kan gebruikt worden bij volwassen patiënten die geen extra zuurstof krijgen toegediend, maar wel risico lopen een ernstige vorm van COVID-19 te ontwikkelen. Uit de eerste resultaten van het onderzoek concludeerde het comité dat regdanvimab het aantal ziekenhuisopnames kan verlagen. Bijwerkingen zoals allergische reacties kunnen niet worden uitgesloten.

Remdesivir

Remdesivir geeft verlichting aan zwaar zieke patiënten maar de antivirale werking ervan werkt niet tegen het Covid-19 virus. Het middel is oorspronkelijk bedoeld om hepatitis C en ebola te bestrijden en was het eerste medicijn dat onder voorwaarden werd goedgekeurd door het Europese medicijnagentschap (EMA) voor de behandeling van COVID-19. De Europese Commissie kocht voor 63 miljoen euro Remdesivir centraal in en verdeelde het onder de lidstaten.  In Nederland wordt het schaarse remdesivir in principe alleen gebruikt bij patiënten met ademhalingsproblemen die op een verpleegafdeling van een ziekenhuis liggen, en niet op de intensive care. Momenteel zijn dat 715 mensen. Remdesivir zou niet levensreddend zijn, maar kan wel de behandelduur verkorten. Inmiddels is remdesivir wereldwijd schaars en zijn nieuwe bestellingen niet meer mogelijk. Ook Lopinavir en ritanovir blijken niet echt te helpen. De WHO raadt het middel af. In principe wordt het middel in Nederland daarom alleen nog gebruikt bij coronapatiënten met ademhalingsproblemen die op een verpleegafdeling van een ziekenhuis liggen. COVID-19-patiënten op de intensive care krijgen het middel niet. Door het opkopen van alle voorraden van remdesivir door de VS in juni 2020 was er voor de EU en de rest van de wereld niets meer beschikbaar. Gilead heeft namelijk het patent op remdesivir.

Ruconest

Het Leidse biotechnologiebedrijf Pharming heeft Ruconest, een ontstekingsremmer waarmee onder meer erfelijk angio-oedeem wordt behandeld, in samenwerking met het universiteitsziekenhuis in het Zwitserse Basel ingezet tegen corona. Voor onderzoek zullen maximaal 150 patiënten met een ernstige Corona longontsteking worden behandeld. In april kwamen al goede resultaten met het middel naar buiten. Na de behandeling verdween de koorts bij vier van de vijf patiënten binnen 48 uur. Kort daarna werden ze als volledig hersteld uit het ziekenhuis ontslagen. Een patiënt moest voor extra beademing tijdelijk naar de intensive care, maar is nadien ook volledig hersteld.Er zijn brede ontstekingsremmende middelen nodig om de activering van meerdere ontstekingsroutes te stoppen en hiervoor is Ruconest veelbelovend. Het onderzoek van Pharming zal worden uitgebreid naar klinische centra in Mexico en Brazilië. Een aanvullende studie in de Verenigde Staten bevindt zich in de laatste fase van voorbereiding.

SNG001

Het medicijn SNG001  bevat het eiwit Interferon-β. Dit eiwit komt van nature al in ons lichaam voor. Het eiwit speelt een belangrijke rol in ons afweersysteem en kan als zodanig dus ook de strijd aangaan met bijvoorbeeld SARS-CoV-2. Onderzoek wijst echter uit dat coronavirussen zoals SARS-CoV-2 over mechanismen beschikken die de productie van deze eiwitten onderdrukken. Bovendien zijn er aanwijzingen dat mensen die minder van deze eiwitten in hun longen aanmaken, vatbaarder zijn voor ernstige longproblemen wanneer ze een luchtweginfectie oplopen. Het wordt via een inhalator toegediend, waardoor de eiwitten dus direct in de longen worden afgeleverd. SNG001 lijkt een behoorlijk stempel te drukken op het ziekteverloop. Zo is de kans dat coronapatiënten ernstig ziek worden – dat wil zeggen: dat ze aan de beademing moesten of zelfs kwamen te overlijden – maar liefst 79% kleiner. Ook is aangetoond dat patiënten die SNG001 ontvingen een twee keer grotere kans hadden om zodanig te herstellen dat hun alledaagse activiteiten niet gehinderd werden door het feit dat ze door SARS-CoV-2 geïnfecteerd zijn,” aldus Marsden. “Bovendien heeft SNG001 de ademnood – één van de belangrijkste symptomen van een ernstige vorm van COVID-19 – significant beperkt.

Tocilizumab

Een medicijn dat mogelijk daarom beter toegediend kan worden, is tocilizumab. Een ontstekingsremmer die wordt ingezet bij reumapatiënten. Dat middel is mogelijk selectiever dan dexamethason. “Waar dexamethason heel veel stofjes remt die vrijkomen bij ontstekingen, remt tocilizumab alleen het stofje IL-6, dat is de stof die vrijkomt bij een heleboel ontstekingen. “Het zet eigenlijk de rest van het afweersysteem aan. Het idee is dat de afweer soms te veel wordt aangezet en dat kun je onderdrukken door het stofje IL-6 te remmen. Het Dordtse Albert Schweitzerziekenhuis werkt momenteel mee aan onderzoek naar tocilizumab en loot of patiënten het middel wel of niet toegediend krijgen. Zieke patienten hebben nagenoeg twee keer zoveel kans op een beter ziekteverloop en het middel is voor 99,8 procent effectief. Tocilizumab is een eiwitremmer dat het immuunsysteem tempert. De heftige ziekteverschijnselen zijn meer afkomstig van het afweer-en immuunsysteem als van Covid zelf.

Corona apps

De 5 miljoen euro kostende CoronaMelder app werd in de testfase binnen een dag al meer dan 100.000 keer geïnstalleerd vanuit de Google Play Store. De aantallen voor iOS zijn vooralsnog onbekend, maar daar stond de app de gehele dag in de top drie van populairste apps. De app, die bruikbaar is door 94% van alle smartphones, laat je weten wanneer je langer dan 15 minuten in de buurt bent geweest van een met corona besmet persoon.  De corona-app houdt met bluetooth in de gaten bij wie je in de buurt bent geweest en werkt alleen als beide personen de app hebben geïnstalleerd. Op basis van bluetooth-signalen ziet de app of je langer dan 15 minuten dicht je bij een ander bent geweest die besmet was. Het gebruik van de app is anoniem, en verzamelt geen privégegevens of locatiedata en slaat alleen bluetooth-contactmomenten op. 20 april presenteerden Accenture, Capgemini, Covid-19 Alert, DDT Consortium, Deus, ITO en SIA Partners een Corona-app.  De meeste apps maken gebruik van bluetooth om de contactmomenten tussen burgers te registeren.  Geen van deze andere apps bleek echter veilig. Wanneer de melding komt dat je mogelijk bent besmet is er wanneer er geen klachten zijn geen reden om je te laten testen vanwege het tekort aan testcapaciteit. De Eerste Kamer heeft ingestemd met de invoering van de corona-app die zaterdag 10 oktober landelijk werd ingevoerd. Niemand kan echter worden gedwongen de CoronaMelder te installeren. Zelfs een werkgever mag dit niet eisen van een werknemer. “Drang en dwang zijn verboden.” Verplicht stellen kan dat niet op basis van de wet, daar is een wetswijziging voor nodig en daarvoor is geen meerderheid. De app kampte 13 januari korte tijd met een storing, waardoor gebruikers met een Android-telefoon niet konden worden gewaarschuwd. De meldingen zijn niet verloren gegaan, ze kwamen later alsnog. )Ook de Coronamelders in andere landen, zoals Corona-Warn in Duitsland en NHS COVID-19 in Engeland en Wales. hadden last van de storing.

CoronaCheck

Een ander nieuwe CoronaCheck app moet bewijzen dat er negatieve coronatest is geweest. Bij twee testfestivals in Biddinghuizen wordt deze nieuwe app getest. Bezoekers, die zich van tevoren moeten laten testen krijgen daarna een code, die ze kunnen invoeren in de CoronaCheck app. Deze maakt vervolgens een QR-code aan, die de medewerkers van het festival bij de ingang kunnen scannen. De app geeft een groen vinkje als iemand negatief is getest op het coronavirus. Bij deze Fieldlab-muziekevenementen wordt deze app dus voor het eerst ingezet. De app moet op termijn ook door gevaccineerden worden gebruikt, wanneer blijkt dat zij geen besmettingsgevaar meer vormen. Wie straks de CoronaCheck-app downloadt, kan via de app zijn testresultaat opvragen bij de instelling waar hij of zij zich heeft laten testen. Na het opvragen krijg je een certificatiecode doorgestuurd op het mobiele telefoonnummer die je bij het testen hebt doorgegeven.

Welke hulpmiddelen zijn er om niet besmet te raken?

De Nederlandse Overheid gaf als dringend nieuw advies om toch maar landelijk massaal in publieke binnenruimtes en winkels mondkapjes te gaan dragen. . De rekening voor de hulpmiddelen loopt in de miljarden. Nederland gaf de afgelopen maanden bijna 1,5 miljard euro uit aan mondkapjes en andere hulpmiddelen. Voor coronavaccins is 700 miljoen euro vrijgemaakt, voor tests 300 miljoen

Voor professionals in de zorg zijn er verschillende mondmaskers met verschillende beschermingen. Wie alleen op een verpleegafdeling werkt met coronapatiënten wordt geadviseerd een chirurgisch mondmasker IIR te dragen. Wie op de IC-afdeling werkt, moet een FFP2-masker dragen. Beiden houden druppel ‘van buiten naar binnen’ tegen, dus om de arts of verpleegkundige tegen besmetting door de patiënt te beschermen.

De maskers met filter kun je niet lang dragen. Ze zitten strak en de filters raken verzadigd met ademvocht. Deze langer dan de norm van 3 uur dragen kan zelfs gevaarlijk zijn. Daarom wijst Van Dissel op de protocollen voor zorgprofessionals.

Op de afdeling van een verpleeghuis waar covid-19 bij een bewoner is vastgesteld, wordt aangeraden een mondneusmasker type IIR te gebruiken. Op andere afdelingen zouden maskers volgens het RIVM niet nodig zijn. Het masker met filter, dat ook druppels van ‘binnen naar buiten’ tegenhoudt om de patiënt niet te besmetten, zijn voor operatie doeleinden.

Osram Licht en Signify voeren de productie op van systemen met uv C-licht. De ultraviolette straling dood virussen en kan gebruikt worden bij het reinigen van mondkapjes en ander besmet materiaal. Het Duitse Osram installeerde de uv C-lampen al in ziekenhuizen in Wuhan en Peking, waar de effectiviteit nogmaals werd gemeten. In China leverde Osram al 10.000 lampen aan scholen en de kinderopvang. Ionisatie van de lucht zou een belangrijke bijdrage leveren in het neerslaan van virusdeeltjes.

Contra-productieve acties

Bij het Moderna-vaccin  wordt de volledig beschikbare hoeveelheid (dus ook de prikken die eigenlijk dienen als 2e dosis) direct ingezet. Het ministerie van Volksgezondheid liet weten daarbij te vertrouwen dat de volgende leveringen op tijd komen, maar ook Moderna levert plotseling 20% minder dan besteld.

In Amsterdam hebben 68 mensen op Tweede Kerstdag de verkeerde uitslag van een coronatest gekregen door een storing bij een testlab van de GGD.  67 mensen werden onterecht als positief aangemerkt en een kreeg onterecht een negatieve uitslag. Door een fout in het computersysteem van de GGD zijn 85-plussers naar een vaccinlocatie gestuurd die verder weg lag dan een priklocatie dichterbij huis.

14 oktober 2020 heeft zakenman Roland Brautigam de Nederlandse regering een kant-en-klaar coronaschip met 500 IC-bedden aangeboden. De Nederlandse regering heeft dit aanbod afgeslagen. Het schip heeft gediend in Italië en was volledig uitgerust met medische apparatuur en personeel.

Slechts bij wijze van steekproef wordt door het RIVM en Erasmus MC een half procent van alle positieve coronatests onderzocht of het de meer besmettelijk Britse mutatie B.1.1.7 betreft.  In de gemeente Lansingerland zijn ondertussen circa dertig besmettingen met deze mutatie te linken aan een uitbraak op een basisschool in de gemeente. Na onderzoek bleef de uitbraak vrijwel beperkt tot de Willibrordusschool, waar zo’n 46 personen besmet bleken te zijn met de Britse variant. Het bleek dat 242 inwoners het coronavirus hadden opgelopen, van wie 12 procent de Britse variant had. Buiten de Willibrordusschool was dat percentage veel lager. Zo werd bij aangrenzende scholen en buitenschoolse opvanglocaties slechts één besmetting met de Britse variant gevonden. De mutatie werd ook geconstateerd bij twee bewoners van een woonzorgcentrum in Surhuisterveen. 

De anderhalve meter afstand die nodig zou zijn om besmetting te voorkomen wordt justitieel bestraft en werd in de eerste instantie vanwege de hoogte van de sanctie aangetekend in het justitieel registratieregister. Overtreders werden  zelfs door minister van Justitie en Veiligheid Grapperhaus  a- socialen genoemd. Bij de bruiloft van de minister werden echter door hemzelf en zijn familie echter alle regels en Corona wetten gebroken. Er werd geen afstand gehouden, er werd geknuffeld en er werden handen geschud, zo bleek later uit gepubliceerde foto’s. In een politiek debat op 2 september 2020 zag Minister Grapperhaus, na enig gedraai en spijt betuigen en er omheen draaien, geen reden om op te stappen. In een emotionele uitleg wist hij stamelend zijn portefeuille te redden door te beloven om bespreekbaar te maken om bij niet intentionele overtreders de aantekening te voorkomen door de boetes te verlagen. Hij wees er echter op dat deze belofte los stond van zijn eigen falen. Zijn geloofwaardigheid zou volgens hemzelf en de minister president niet bij burgers in het geding zijn, ondanks dat hij zelf aan justitiële vervolging  ontkomt. Uiteindelijk werd besloten om alsnog een sanctie aan deze minister op te leggen zodat BOA’s niet langer geconfronteerd konden worden met opmerkingen over klassenjustitie en tevens om het herzien van eerdere sancties voor te zijn.  De opgelegde sanctie zou consequenties hebben voor de functie van Grapperhaus omdat hij dan ook een aantekening in het strafregister (strafblad) zou krijgen. Daarom is besloten om bij alle eerdere sancties en die nog gaan komen de aantekening er van te schrappen uit de registers. Organisatoren van illegale feesten riskeren een boete van 4000 euro. Voor bezoekers die de coronaregels overtreden, zijn de boetes onlangs verlaagd van 395 euro naar 95 euro.

Er werd vanaf 4 juni ondanks de naderende 2e golf alweer gewoon gevlogen. Wel alleen nog maar naar  Faro, Lissabon en Malaga, maar later die maand kwamen daar stapsgewijs 24 bestemmingen bij, onder meer Kroatië en IJsland. Transavia ging eind juni ongeveer een kwart van het normale aantal vluchten uitvoeren. In de loop van de zomer ging dat verder omhoog naar zo’n 60 procent. Premier Rutte kondigde aan dat er vanaf 15 juni weer vakantiereizen gemaakt konden worden naar allerlei Europese landen. Het reisadvies ging van oranje naar geel. En daarom gingen maatschappijen ook weer meer vliegen. KLM vloog meteen al op 45 Europese bestemmingen en breidde dat uit naar 73, totdat het opnieuw verkeerd ging Voor delen van Frankrijk, Portugal, Zwitserland, Hongarije, Denemarken, en Tjechie gold vanaf 15 september weer code oranje en werd reizen door het ministerie weer afgeraden.

Piloten en stewards van luchtvaartmaatschappijen die naar Nederland vliegen, hoeven, ondanks de extra besmettelijke mutaties geen negatieve sneltest van maximaal 4 uur oud meer te hebben om aan boord te mogen. In plaats daarvan acht het OMT een test van die maximaal 12 uur voor vertrek is afgenomen voldoende, mits er binnen 72 uur wordt teruggevlogen.

Er kwam er geen verplichte quarantaine voor reizigers uit landen waar het reisadvies oranje of rood is. Het kabinet zag vanwege oplopende tekorten bij het testen ook geen heil in een verplichte coronatest, zelfs toen bleek dat het aantal besmette passagiers op Eindhoven Airport flink  was toegenomen. Vanaf 3 tot 18 augustus landden op het vliegveld 59 vluchten waarvan 80 passagiers besmet waren. Van Schiphol wordt een veelvoud hiervan verwacht. De GGD heeft bij 170 mensen vastgesteld dat zij het virus op reis hebben opgelopen, tegenover 113 afgelopen week. Vooral onder Spanje reizigers is het aantal vakantievierders-met een-besmetting gestegen 184 naar 278. Uit Aruba bleken 47 reizigers besmet. Ondanks de vele besmettingsgevallen was de teststraat slechts open tussen 06.00 uur en 18.00 uur en werd deze later zelfs gesloten bij gebrek aan testcapaciteit. De laboratoria die de Coronatests moeten verwerken kampen met enorm capaciteitstekort. De tweede golf is volgens het RIVM waarschijnlijk veroorzaakt door jongeren die het virus na hun vakantie in Zuid-Frankrijk of Spanje hebben meegebracht naar Nederland. Deze jongeren zouden het virus via feesten en studentenhuizen verder hebben verspreid, waardoor  ook ouderen besmet raakten, die het virus via hun werk en familie weer verder verspreidden. Zo is het virus uiteindelijk ook weer in de verpleeghuizen terechtgekomen.

Het Nederlandse biotechnologiebedrijf Inzek heeft ruim anderhalf miljoen onbetrouwbare coronatests verkocht die maximaal voor 90 procent zekerheid zouden geven. De biozek-test stelt binnen tien minuten vast of iemand corona heeft gehad en wordt in ruim twintig landen verkocht evenals aan circa vijftien Nederlandse ziekenhuizen en laboratoria en ruim honderd apotheken.
Spaanse onderzoekers ontdekten echter dat de test in de eerste week nadat iemand klachten had gekregen, in minder dan de helft van de gevallen een juiste diagnose stelde. Inzek verkocht de Chineze tests als ‘Dutch Made’. Overheden en ziekenhuizen in Spanje, Rusland, Servië en Benin dachten daardoor een betrouwbaar Nederlands product te kopen.

Met ingang van 24 mei werd er weer naar 31 verre bestemmingen gevlogen in Afrika, Noord- en Zuid-Amerika en Azië. Andere luchtvaartmaatschappijen startten in juni ook weer. Zo vloog Air Canada vanaf 24 juni weer dagelijks van en naar Schiphol terwijl daar dagelijks nog ruim 1.600 besmettingen per dag werden geregistreerd. In november reisden er nog steeds zo’n 900.000 mensen via Schiphol.

Ook tijdens het hoogtepunt van de 2e golf brengt het vlieg-trein en vrachtverkeer vanuit het Verenigd Koninkrijk dagelijks de zeer besmettelijke Britse virusmutatie Nederland binnen alvorens tot verplicht testen wordt overgegaan.

Nieuw-Zeeland heeft wereldwijd de beste corona-aanpak en Nederland staat op de 75ste plaats, één plekje boven Rusland. Nederland had veel beter voorbereid kunnen zijn. In 2016 al kreeg het toenmalige kabinet-Rutte II signalen dat de capaciteit van intensive care tot een onacceptabel dieptepunt was gedaald. Het gevaar van een pandemie werd al in diverse veiligheidsanalyses gemeld. De voorbereiding op zo’n ramp was onderdeel van de Nationale Veiligheidsstrategie die vorig jaar is gepubliceerd. Sinds 2003 is er tot drie keer gewaarschuwd voor een mogelijke nieuwe griepepidemie maar er is nooit actie ondernomen van welke aard dan ook. Eenmaal uitgebroken ging de pandemie ten koste van de reguliere zorg. Huisartsen hebben sinds 12 maart 360.000 patiënten minder dan normaal naar het ziekenhuis doorverwezen. Ook zijn behandelingen van naar schatting 90.500 mensen in het ziekenhuis niet doorgegaan na een doorverwijzing.

Het kabinet heeft het gebruik van eenvoudige mondkapjes in de openbare ruimte in te harde bewoordingen afgewezen en waarschuwden dat die „schijnveiligheid” zouden bieden. Het kabinet maakte een ommezwaai van resolute afwijzing naar het verplichten van mondkapjes in het openbaar vervoer en later ook voor drukke plekken en straten.

De voorbereiding op pandemie was onderdeel van de Nationale Veiligheidsstrategie die al vorig jaar is gepubliceerd. Sinds 2003 is er tot drie keer gewaarschuwd voor een mogelijke pandemie, maar er is nooit actie ondernomen van welke aard dan ook. Een in 2018 voorgenomen extra voorraad van 4 maanden medicijnen en beschermingsmiddelen is er na jaren van politiek gesteggel en loze beloftes nooit gekomen. Een deel van onze wel schaarse middelen wordt zelfs geëxporteerd naar de ABC eilanden, terwijl 90% van onze thuiszorg  zichzelf niet of onvoldoende kunnen beschermen als dat nodig is. De helft van hen geeft aan dat er zelfs nu onvoldoende of zelfs helemaal geen materialen beschikbaar zijn, of dat middelen slechts in beperkt mate aanwezig zijn. Nu 4 maanden later worden de verpleeghuizen en de zorg afgescheept met ondeugdelijke en overjarige mondkapjes. Ruim de helft van de geleverde kapjes is onbruikbaar en laten virusdeeltjes door tot wel tot 30 procent onder de minimale vereisten. Van één masker was de houdbaarheidsdatum al tien jaar geleden verstreken.

Voor alle grondstoffen voor medicijnen is Nederland  al jaren voor 80 procent afhankelijk van China. De Verenigde Staten hebben bewijs dat China de ontwikkeling van een vaccin door westerse landen probeert te saboteren.

Artsen, verpleegkundigen en assistenten van ziekenhuizen door het hele land begonnen met het afzeggen van niet-spoedeisende ingrepen die moesten plaatsvinden. Dat blijkt uit een inventarisatie onder Nederlandse ziekenhuizen. Chemo, transplantaties en, hernia’s werden ondergeschikt aan SARS-CoV-2.

Op Schiphol werden bij aanvang van de pandemie reizigers uit het grootste uitbraakgebied ter wereld (VS) in samenspraak met de RIVM ongecontroleerd Nederland binnen gelaten. Wel werd het inreisverbod verlengd tot 15 mei. Op 12 juni werd ook het maximum aantal passagiers in vliegtuigen niet langer beperkt.

Nederland bestelde veel te laat beademingsapparatuur. Op dat moment was de voorraad van het bedrijf al aan andere landen verkocht. De onder dwang met spoed geleverde apparatuur (100 van 1000 bestelde) blijkt voor de Amerikaanse markt te zijn geproduceerd en moet met spoed worden aangepast. Een deel van de apparatuur bleek ook niet bestemd voor IC’s maar voor thuisgebruik

Mondmaskers die de Nederlandse overheid in het heetst van de strijd in allerijl bij een ongecertificeerd bedrijf in China importeerde bleken ondeugdelijk en werden door diverse ziekenhuizen meteen al afgekeurd. Het ging om bijna 600.000 stuks van een geleverde partij van 1,3 miljoen FFP2 maskers. De maskers werden door de ziekenhuizen afgekeurd, omdat ze niet goed om het gezicht pasten en/of membranen hebben die niet goed functioneren. De partij maskers werden niet vooraf getest en over de ziekenhuizen verdeeld De mondmaskers zouden in de verste verte niet van de vereiste FFP 2-kwaliteit 1 zijn. Nederland heeft tot het einde van de crisis aan toe nog niet beschikt over voldoende mondkapjes (en andere beschermingsmiddelen). De heer de Gouw (directeur publieke gezondheid GGD Hollands Midden) liet 16 april al weten dat er nog steeds een groot tekort is aan mondmaskers, zeker gezien de groei van het aantal patiënten in thuiszorg en verpleegtehuizen. Pas op 20 april zo’n beetje toen de crisis op haar einde liep kwamen de eerste mondmaskers vanuit China binnen, maar niet genoeg want er zijn half mei nog steeds enorme tekorten en er is veel zwendel en onvoldoende controle, waardoor zorgpersoneel  dus nog steeds werkt met onveilige kapjes.

Er is een speciale crisistelefoonnummer ingesteld 0800-1351, maar die is in de praktijk meestal overbelast en bezet. In Den Haag was op 3 maart crisisberaad met als uitkomst dat  het dagelijks leven vooral gewoon moest doorgaan in tegenstelling tot Duitsland waar bijvoorbeeld De Leipzig Book Fair preventief werd afgelast.  Ook het landelijke coronatest afsprakennummer (0800-1202), waar iedereen met klachten van het coronavirus zich kon melden om getest te worden, lag op de eerste dag al plat en telefoontjes. moesten worden weggehouden. Desalniettemin heeft de GGD 11 juni 100.000 afspraken voor een coronatest kunnen maken. In juni was het even stil en werd de capaciteit afgeschaald en bemensing uitgeroosterd.

Terwijl de druk op ziekenhuizen enorm hoog is heeft het kabinet zich te laat gerealiseerd dat een vaccinatieprogramma niet lijkt op de organisatie van de griepvaccinatie. “De planning is veel te laat opgestart en nederland is het laatste land in de Eu die (8 januari) begint met vaccineren. Het vaccin is dan al twee weken beschikbaar.

Premier Rutte heeft in de Tweede Kamer erkend dat er dingen zijn misgegaan bij de vaccinatiestrategie en  zag in dat sommige zaken anders hadden kunnen worden geregeld, waardoor er wellicht eerder met vaccineren had kunnen worden begonnen. Hij had zelf eerder aan de GGD’en kunnen vragen om  zich voor te bereiden. De start van vaccinatie werd onnodig twee weken vertraagd. De vaccinatie is te krap besteld en er werd te laat begonnen waardoor Nederland ver achter loopt op andere landen die in de meeste gevallen miljoenen personnen hebben gevaccineerd.

Wat zijn de economische gevolgen van Corona?

Nederlandse bedrijven hebben vorig jaar in totaal 17,6 miljard euro aan coronasteun ontvangen ter compensatie van loonkosten en vaste lasten. Ondanks deze steunpakketten hebben een kwart miljoen Nederlandse ondernemers in totaal ook nog eens 16 miljard euro belastingschuld opgebouwd. Nederland stevent af op een forse recessie en zelfs een depressie.  15 maart 2020 06:00 uur ging in Nederland vrijwel alles verplicht op slot. Binnen een week werd besloten om de regels aan te scherpen en de tijdsduur voor vergunningsplichtige evenementen te verlengen tot 1 juni. Ook scholen, horeca en sportscholen e.d. werden gesloten. De scholen in Nederland bleven ook na 6 april nog dicht. Supermarkten en bezorgdiensten bleven met beperkingen nog wel open. Rijscholen moesten vanaf 5 maart stoppen. De Corona uitbraak liet beleggers eerst nog koud, maar wereldwijd zijn de beurzen ingestort. De AEX zakte in twee weken tijd van 612 naar rond de 400 punten en boekte het grootste verlies ooit. De brede S&P 500 kelderde en de Dow-Jonesindex had het grootste verlies in de geschiedenis, net als de Nasdaq. Na de lockdown en afvlakkende besmettingscijfers veerde de AEX weer enigszins terug naar boven de 500 punten. De handel en transport stagneren echter nog steeds en de meeste bedrijven begonnen 1 maand na de uitbraak al de gevolgen te ondervinden. Hetzij door stagnatie in toeleveringen, hetzij door gedwongen sluitingen vanwege besmettingen onder het personeel. De Thermen in Rosmalen ging failliet en grote ketens als Adidas, Deichmann, H&M, Mediamarkt konden door de Corona crisis de huur niet langer betalen. De financiële schade door de coronacrisis voor de Nederlandse sportsector is opgelopen tot ruim een miljard euro. In 2020 werden zo’n 140.000 bedrijven opgeheven. Een jaar eerder waren dat er nog 114.000.

De banken hebben ruim 39,9 miljard euro aan steun verleend in de vorm van extra leningen of uitstel van aflossingen. Voor 2,8 miljard staat de Overheid garant. Daar maakten 155.000 ondernemers en bijna 36.000 particulieren gebruik van. Ondernemingen kregen gedurende de crisis bijna 26.000 nieuwe leningen voor bijna 16 miljard euro. Op ongeveer 5000 van deze leningen zit een garantie van de overheid. Werkgevers met minimaal 20 procent omzetverlies komen in aanmerking voor de vierde periode van de loonsteunregeling. De maximale tegemoetkoming is nu 85 procent bij volledig omzetverlies

Wekelijks bleven er tussen de 5- en 6.000 rechtszaken onbehandeld liggen. Veel van de zaken die wel op de rol staan om bijvoorbeeld online af te handelen strandden op slechte onprofessionele verbindingen.

Welke steunmaatregelen zijn er ?

De Overheid heeft op 17 maart voor circa 90 miljard euro aan steunmaatregelen aangekondigd om bedrijven en Zzp’ers te ondersteunen met leningen en/of bijstandsuitkeringen. Begin maart werd ook besloten om de tegemoetkoming voor de vaste lasten (TVL) van 85 procent naar 100 procent te verhogen om het budget voor de TONK te verdubbelen. In totaal gaat er 730 miljoen euro extra naar de nieuwe uitbreiding van het pakket in het tweede kwartaal. Daarvan gaat 150 miljoen euro naar onderzoek en ontwikkeling in de autobranche, luchtvaart en maritieme sectoren. Dit geld komt vooral ten goede aan middelgrote en kleine maakbedrijven, denkt het kabinet. Een oplossing is voor grote winkelketens in financiële problemen nog niet gevonden. Ondanks een naderende recessie en te verwachten hoge kosten besloot de Nederlandse regering om daarnaast maar liefst 1 miljard euro weg te geven aan Italië ter bestrijding van Covid-19. Ook zijn er liquiditeitsmaatregelen zoals uitstel van belastingbetalingen en uitstel van aflossingsverplichtingen op leningen. Er werd in 2020 een noodloket ingesteld waar onder voorwaarden 4.000 euro kon worden aangevraagd ter compensatie van kosten.  Bedrijven moesten binnen de zwaarst getroffen sectoren vallen en er moest tussen de start van de crisis en de maand juni 2020 sprake zijn van minimaal 4000 euro omzetverlies en 4000 euro te betalen vaste lasten. Zo’n 324.000 bedrijven vroegen om deze steun. Bankleningen worden mondjesmaat onder voorwaarden versoepeld en belastingbetalingen krijgen uitstel, maar ook pas nadat er een aangifte en aanslag zijn geweest. Een noodfonds overbrugging werkgelegenheid gegarandeerd 90% van de loonkosten mits er geen faillissement of ontslag aan ten grondslag ligt. Zzp’ers krijgen een soepele tijdelijke regeling tot en met september een aanvulling op levensonderhoud tot het sociale minimum dat niet hoeft te worden terugbetaald. Zonder vermogenstoets zou binnen 4 weken worden uitbetaald, maar de implementatie van de regeling liet op zich wachten tot  30 maart en pas in mei kwamen de eerste uitbetalingen tot stand. Ook de uitbetaling van tweede tranche vertraagde ruim een week. Het derde steunpakket, dat in oktober startte en waar ondernemers tot de zomer 2021 gebruik van konden maken was een stuk kariger. Nu krijgen bedrijven die 20 procent of meer omzet zijn kwijtgeraakt financiële steunen dat is verandert in 30 procent. Niet langer wordt maximaal 90 procent van de salarissen, maar nog maar 70 of 80 procent vergoed. Daartegenover staat dat dit pakket langer geldig wordt en er meer sectoren worden toegevoegd zoals transportbedrijven en evenmentenbedrijven. Horeca bedrijven krijgen vanwege de gehele lockdown een extra bedrag van 2500 euro uitgekeerd en bij 100 procent omzetverlies hebben zij recht op 70 procent vergoeding van de vaste lasten met terugwerkende kracht tot 1 oktober. Mkb’ers konden ook na 1 oktober 2020 weer de Tegemoetkoming voor Vaste Lasten mkb (TVL) aanvragen. Ondernemers in onder meer horeca, recreatie, evenementen, kermissen, podia en theaters krijgen afhankelijk van de omvang van het bedrijf, de hoogte van de vaste kosten en de mate van omzetverlies een tegemoetkoming voor hun vaste lasten tot een maximum van € 90.000 per 3 maanden. De salarissen van 1,3 miljoen mensen worden nu deels door de overheid betaald via de derde NOW-regeling. Het UWV heeft de aanvragen van zo’n 77.000 bedrijven voor steun toegekend. Ze krijgen samen 2,8 miljard euro. Bijna de helft van alle aanvragen komt van horecazaken en detailhandel. Van iets minder dan 4.000 bedrijven is de aanvraag afgewezen. Via de derde NOW-regeling konden bedrijven steun vragen voor het betalen van salarissen over oktober tot en met december van afgelopen jaar. Om steun te krijgen moesten werkgevers minimaal 20 procent omzetverlies hebben. Ze kregen maximaal 80 procent van het salaris vergoed, afhankelijk van het omzetverlies.  De eerste NOW-regeling liep van maart tot en met mei 2020. In die regeling werd er 7,9 miljard euro betaald aan 139.500 bedrijven. De tweede regeling was met 63.500 aanvragen (4,3 miljard euro) een stuk minder populair. De regelingen voor steun gaan tot 1 juni van dit jaar door.  Het kabinet trekt vanaf januari 7,6 miljard euro extra uit aan steun voor bedrijven om zoveel mogelijk banen te redden. Ook de regeling waarbij de overheid het grootste deel van de loonkosten overneemt (NOW) is verruimd.  Deze vergoeding gaat van 80 naar 85 procent van de loonsom. Van alle Nederlandse bedrijven met twee of meer werknemers heeft 48 procent steun van de overheid ontvangen vanwege de coronacrisis. Tegemoetkoming in de loonkosten was de vaakst aangevraagde vorm van ondersteuning. De Overheid heeft ook 39 miljoen beschikbaar gesteld voor dierentuinen die in financiële problemen zijn gekomen door de coronapandemie.

De Schiphol Group kreeg steun via de NOW regelingen. De EU maakte 37 miljard euro vrij om de economie weer vlot te trekken. De ECB gaat ongelimiteerd geld bijdrukken en deed een oproep aan bedrijven, banken en pensioenfondsen om niet langer dividend uit te keren. NS leed 2,5 miljard verlies over het afgelopen jaar en kan niet op dezelfde kracht verder zonder Overheidssteun.

Nederlandse bedrijven hebben sinds het uitbreken van de coronacrisis bij de banken 40 miljard euro extra uitstaan aan uitstel van aflossingen, leningen en aanvullende kredietruimte. Zo’n 25.600 particulieren hebben uitstel gekregen voor de aflossing van hun hypotheek en 12.000 klanten kregen uitstel voor de aflossing van andere leningen. Het gaat in totaal om 88 miljoen euro, blijkt uit cijfers van de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB).

De horeca krijgt een eenmalige subsidie op aangelegde en nu onbruikbare voorraad. Ook komen meer sectoren – waaronder de transportsector – in aanmerking voor de Tegemoetkoming Vaste Lasten (TVL). Daarnaast komt het kabinet de evenementenbranche te hulp, die vaak een groot deel van de jaaromzet in de zomermaanden verdient.

Zeker 183 musea krijgen van het Mondriaan Fonds een coronacompensatie. In de derde aanvraagronde voor musea zijn 128 aanvragen toegekend, waarmee het totaal op 183 komt. Musea met maximaal 10.000 betalende bezoekers per jaar ontvnagen een bijdrage van 7000 euro. Een museum met maximaal 25.000 bezoekers ontvangt 15.000 euro en een instelling met maximaal 40.000 betalende bezoekers ontvangt een bijdrage van 30.000 euro. Musea met maximaal 100.000 bezoekers ontvangen een bijdrage van 60.000 euro, mits het museum die niet al eerder heeft ontvangen.

De TVL is bedoeld om ondernemers te helpen met het betalen van hun vaste lasten, zoals huur, terwijl er veel minder geld wordt verdiend. Tot nu was de TVL beperkt tot een aantal sectoren, maar het kabinet heeft besloten om de TVL tijdelijk open te stellen voor alle sectoren. Niet alleen direct getroffen bedrijven merken de gevolgen van de overheidsmaatregelen, maar ook toeleveranciers, de transportsector en de voedingstuinbouw. Voor de tijdelijke verbreding TVL is 140 miljoen euro gereserveerd. Bedrijven kunnen vanaf medio november een aanvraag indienen.

Het eerder aangekondigde Time Out Arrangement krijgt verdere vorm. Dat stelt ondernemers in staat om hun bedrijf tijdelijk in een soort winterslaap te brengen. Wanneer de situatie weer verbetert, kunnen zij snel weer van start gaan. Op die manier hoeven in de kern gezonde bedrijven geen faillissement aan te vragen met alle gevolgen van dien. Het kabinet werkt dit nu verder uit in de Wet homologatie onderhands akkoord (WHOA).

Het kabinet reserveerde nog eens 150 miljoen om inkomstenderving bij gemeenten op te vangen, bovenop de eerder gereserveerde 100 miljoen.
Om bedrijven in hun liquiditeitsbehoefte te blijven ondersteunen is het van belang om de corona garantieregelingen te verlengen. De corona garantiemaatregelen zoals de KKC en de GO-C worden verlengd tot en met 30 juni 2021. TONK moet tijdelijke ondersteuning bieden voor noodzakelijke kosten als die door een terugval in het inkomen niet meer kunnen worden betaald. Het kan bijvoorbeeld gaan om zelfstandigen die veel opdrachten zien verdwijnen of werknemers die vanwege quarantaine inkomsten mislopen. De uitkering loopt via de gemeenten en moet nog worden uitgewerkt.

Zo’n 250.000 bedrijven hebben uitstel gekregen voor de betaling van bijna 16 miljard euro aan belasting.

Sluiting en ander maatregelen ter voorkoming van verspreiding

Na de zomervakantie van 2020 mochten de scholen weer helemaal open. Zes scholen in de regio Noord waar het onderwijs als eerste weer begon, kregen al meteen te maken met coronabesmettingen. Sinds mei zijn er al weer bijn a 800 scholen die te maken hebben (gehad) met  besmette leerlingen of docenten. In november moesten maar liefst 25 middelbare scholen en 28 basisscholen weer tijdelijk sluiten vanwege besmettingen. De scholen bleven gemiddeld vijf dagen dicht. In totaal ging 1,5 procent van de 1653 middelbare scholen en 0,4 procent van de ruim 6500 basisscholen dicht. Sommige scholen kozen er voor om mondkapjes te verplichten, maar Minister Slob stelde het niet verplicht omdat ze volgens hem niet echt een toegevoegde waarde hadden. Ook hoefden leerlingen van hem onderling geen afstand te houden. Vanaf maandag 5 oktober kwam het dringende advies om buiten de lessen toch maar een mondkapje te dragen. Bij een op de tien scholen zijn er zelfs clusters met meer dan 10 besmettingen. Vooral scholen in de grote steden zijn een punt van zorg en daar breiden de clusters zich snel uit en durven ouders hun kindereren niet meer naar school te sturen.

Tot 1 juni 2020 bleef de horeca nog gesloten en de meeste evenementen lagen stil. De bovengrens van 100 personen in bijvoorbeeld restaurants en bioscopen werd per 1 juli tijdelijk losgelaten.

Ook sportscholen, sauna’s, (sport)kantines en casino’s mochten per 1 juli 2020 weer even open. Tehuizen waar geen coronabesmettingen meer waren, konden vanaf half juli weer volledig open. Pride Amsterdam en Lowlands  konden niet door gaan. Bibliotheken, kapperszaken, schoonheidsspecialisten, opticiens, rijinstructeurs, nagelstudio’s en andere contactberoepen, (behalve sexwerkers) mochten 11 mei met de nodige beschermingsmaatregelen en 1,5 meter afstand weer van start evenals sporten waarbij spelers geen contact maken, zoals golf, tennis en zwemmen. Dierentuinen en culturele instellingen zoals musea mochten ook onder strikte en beperkende voorwaarden weer open. Tandartsen en mondhygiënisten konden eerder al weer werken met voldoende bescherming en maatregelen. Voor jongeren van 12 tot en met 18 in het voortgezet onderwijs gold hetzelfde, behalve dat zij pas vanaf 1 juni voorzichtig met school mochten starten.  Er werd ook weer beperkt les gegeven op mbo’s, hbo’s en universiteiten. Colleges werden tot de zomervakantie nog wel digitaal aangeboden. Bezoekregelingen voor verzorgingstehuizen bleven hetzelfde, maar vanaf 15 juni 2020 mocht er meer dan één bezoeker tegelijk op bezoek. Het openbaar vervoer werd voor iedereen met een (verplicht) eigen (niet medisch) mondkapje per 1 juni ook weer gespreid toegankelijk.  Op straat werd vanaf 11 mei ook groepsvorming tot 10 personen toegestaan. Vakantieparken, campings gingen 1 juni al weer open en de toiletten en douches mochten daar vanaf 15 juni ook weer open. Het maximum aantal van 30 personen bij bruiloften, musea etc. werd verruimd naar 100 personen. Testen werden vanaf 11 mei uitgebreid en vanaf 1 juni zou een ieder met klachten zich eindelijk kunnen laten testen, wat in de praktijk niet mogelijk bleek. Het bezoek bij verzorgingstehuizen werd langzaam opgevoerd. 
Wat houdt de avondklok in :D
e Eerste Kamer heeft 19 februari 20221 ingestemd met een spoedwet voor een avondklok. 45 van de 58 aanwezige senatoren gingen akkoord. 18 februari had een meerderheid in de Tweede Kamer ook al ingestemd. Vanaf 23 januari is er een avondklok van 21:00 tot 04:30 . De avondklok gaat 31 maart om 22.00 uur in vanwege het ingaan van de zomertijd en de komende Ramadan. De eindtijd van 4.30 uur blijft hetzelfde.

Relativerend

Door de gewone griep zijn er jaarlijks 3 tot 5 miljoen ernstige zieken en 250.000 tot 500.000 doden. Elk jaar krijgen ongeveer 820.000 Nederlanders griep. Tijdens een gemiddelde griepepidemie in de winter gaan er in Nederland 250 tot 2.000 personen direct aan de griep of aan de gevolgen ervan dood. Longinfecties maken per jaar rond de 300.000 slachtoffers in China, De winter van 2017/2018 resulteerde in ruim 9.000 griepdoden in Nederland. Wereldwijd sterven gemiddeld tussen de 300.000 en 700.000 mensen per jaar aan de reguliere griep.

Bijkomende zorgen

Zo’n tachtig procent van de grondstoffen voor medicijnen komt uit China en India. Door de Coronacrisis waren fabrieken in China wekenlang dicht en export uit India ligt momenteel stil. De 2e Kamer heeft hierover vragen gesteld en de regering zou zoekende zijn naar nationale oplossingen. Behalve een tekort aan testcapaciteit is er ook (al vóór de coronacrisis) een tekort: aan zorgpersoneel in 2022 gaat het om 60.000 verzorgenden en verplegers.

Noodmaatregelen per 14 oktober 2020

  • Thuis ontvangt u maximaal 3 personen per dag.
  • In binnenruimtes met mensen zitten geldt een maximum aantal personen van 30.
  • Binnen (niet in de thuissituatie) en buiten bestaat een groep uit maximaal 4 personen van verschillende huishoudens.
  • Een huishouden heeft geen maximaal aantal personen

Het dagelijks leven:

  • Werk thuis, tenzij het echt niet anders kan.
  • Draag vanaf 13 jaar een mondkapje in de publieke binnenruimtes en in het OV.
  • In het voorgetzet onderwijs (VO), MBO en hoger onderwijs (HO) draagt iedereen een mondkapje buiten de les.
  • Alle eet- en drinkgelegenheden sluiten de deuren. Afhalen blijft wel mogelijk
  • Uitgezonderd zijn:
    • Hotels voor hotelgasten
    • Uitvaartcentra
    • Luchthavens voorbij de security check
  • Locaties met een gecombineerde functie sluiten het deel met horecafunctie
  • Winkels in de detailhandel sluiten uiterlijk om 20:00 uur. Koopavonden worden afgeschaft.
  • Levensmiddelenwinkels mogen wel later openblijven.
  • Tussen 20:00 uur – 07:00 uur wordt er geen alcohol of softdrugs meer verkocht of bezorgd.
  • Het is niet toegestaan om tussen 20:00 uur en 07:00 uur alcohol of softdrugs op zak te hebben of te nuttigen in de openbare ruimte.
  • Evenementen zijn verboden, met uitzondering van:
    • Markten voor levensmiddelen
    • Beurzen en congressen
    • Bioscopen en theaters
    • Wedstrijden
    • Betogingen, samenkomsten en vergaderingen als bedoeld in de wet openbare manifestaties
  • In de detailhandel worden afspraken gemaakt over strikte naleving van de protocollen. Als het te druk wordt, of de basisregels worden niet nageleefd kan (een deel van) een locatie gesloten worden. De handhaving wordt aangescherpt.
  • Op zogenaamde doorstroomlocaties (bijvoorbeeld monumenten, bibliotheken en musea) geldt dat bezoek moet plaatsvinden op basis van een reservering per tijdvak met uitzondering van detailhandel en markten voor levensmiddelen.

Sporten is alleen nog beperkt mogelijk:

  • Voor iedereen vanaf 18 jaar geldt dat sporten alleen mag op 1,5 meter afstand en alleen individueel of in teamverband met niet meer dan 4 personen. Wedstrijden zijn niet toegestaan.
  • Uitgezonderd zijn:
    • Topsporters met status in aangewezen locaties (zoals Papendal)
    • Voetballers (inclusief overig personeel in “bubbel”) van de Eredivisie en Eerste divisie.
  • Voor kinderen tot 18 jaar (sporten in teamverband en wedstrijden onderling met teams van eigen club toegestaan).
  • Naast de sportkantines zijn ook douches en kleedkamers gesloten.

Reizen:

  • Reis zo min mogelijk
  • Blijf zoveel mogelijk op je vakantieadres
  • Beperk het aantal uitstapjes en vermijd drukte
  • Voor het buitenland geldt: volg reisadviezen van Buitenlandse Zaken
  • Thuiswerken blijft de norm, tenzij dat echt niet kan. Als er in een werksituatie toch een besmetting plaatsvindt, kan de werklocatie 14 dagen worden gesloten.
  • Bezoek in de eigen woning, in de tuin of op het balkon is beperkt tot 3 gasten. Dit geldt naast het eigen huishouden en exclusief kinderen tot en met 12 jaar.
  • In andere gebouwen dan de eigen woning geldt dat er met maximaal 4 personen een gezelschap mag worden gevormd. Kinderen tot en met 12 tellen hierbij niet mee. Dat betekent dat voor 1 huishouden of maximaal 4 personen, exclusief kinderen, een reservering bij een bioscoop of restaurant kan worden gemaakt.
  • Het aantal personen per ruimte wordt beperkt tot 30. Dit is inclusief kinderen tot en met 12 jaar en exclusief personeel.
  • Eet- en drinkgelegenheden hebben tot 21.00 inloop, om 22.00 uur is de zaak gesloten.
  • Sportkantines zijn gesloten.
  • Bij binnenruimtes met een doorstroom van bezoekers  zoals in monumenten, bibliotheken en musea, vindt bezoek plaats op basis van een reservering per tijdvak. Markten en detailhandel zijn hiervan uitgezonderd.
  • Mensen met een contactberoep vragen hun klanten zich te registreren, net als in de horeca nu al gebeurt.

Regels voor buiten

  • Voor activiteiten buiten, waar geen continue doorstroming van mensen is, geldt een maximum van 40 personen. Dit is inclusief kinderen tot en met 12 jaar en exclusief personeel.
  • Is er buiten wel een continue doorstroming van personen, zoals in dierenparken of op markten, dan geldt er een norm voor het aantal bezoekers per vierkante meter.
  • Sportwedstrijden, zowel amateur als professioneel vinden plaats zonder publiek.
  • Het advies is het aantal reisbewegingen zoveel mogelijk te beperken.

De GGD neemt contact op met instellingen in de ouderenzorg over extra maatregelen, zodat mensen met een kwetsbare gezondheid goed worden beschermd. Het gaat hier over beschermingsmiddelen, testen, contact en bezoek.

Uitzondering op nieuw maximum voor ruimte binnen (max 30) – en activiteiten buiten (max 40):

  • personen bij een uitvaart
  • samenkomsten in een gebouw die noodzakelijk zijn voor de continuering van de dagelijkse werkzaamheden van instellingen, bedrijven en andere organisaties met ten hoogste 100 personen per zelfstandige ruimte;
  • betogingen, samenkomsten en vergaderingen als bedoeld in de Wet openbare manifestaties;
  • het belijden van godsdienst of levensovertuiging;
  • onderwijsinstellingen, trainingsinstellingen en kinderopvang;
  • openbaar vervoer en overig bedrijfsmatig personenvervoer (geen rondvaartboten e.d.)
  • sportgelegenheden;
  • jeugdverenigingen 0 tot 18 (bv. scouting, cultuur en kunst);
  • luchthavens;
  • de vergaderingen van de Staten-Generaal, van de gemeenteraad, provinciale staten en het algemeen bestuur van een waterschap, of van een commissie daaruit, en andere wettelijk verplichte bijeenkomsten;
  • een bijeenkomst van een internationale organisatie, die gevestigd is op het grondgebied van het Koninkrijk, of van een verdragspartij van een verdrag waarbij het Koninkrijk partij is;
  • Het maximum aantal personen mag ook worden losgelaten als er sprake is van doorstroom van bezoekers, zoals in winkels, markten, bibliotheken, musea, dierentuinen, pretparken en  kermissen. Hierbij gelden 2 voorwaarden:
    • Alle winkels moeten deurbeleid voeren om ervoor te zorgen dat personen 1,5 meter afstand houden en supermarkten en grote levensmiddelenwinkels moeten speciale winkeltijden invoeren voor ouderen en mensen met een kwetsbare gezondheid. Dit wordt door de detailhandel zelf verder uitgewerkt. De regels gaan in per 5 oktober.
    • Veiligheidsregio’s bepalen na overleg met doorstroomlocaties hoeveel bezoekers tegelijkertijd toegelaten mogen worden. Hierbij wordt rekening gehouden  met het oppervlakte van de locatie én het kunnen garanderen van  1,5 meter afstand. Markten en detailhandel zijn hiervan uitgezonderd.

Ontheffing van maximum 30 per zaal in gebouwen van groot belang:

  • Veiligheidsregio’s kunnen ontheffing verlenen voor het maximum van 30 personen per zaal in gebouwen die van groot belang zijn voor de regio.

Uitzondering op nieuw maximum gezelschapsgrootte (max 4):

  • personen die 1 huishouden vormen;
  • kinderen tot 13 jaar;
  • het belijden van een godsdienst of levensovertuiging;
  • uitvaarten;
  • personen die theater, dans, sport of muziek in de vorm van culturele uiting beoefenen;
  • beroep, bedrijf of vereniging;
  • vergaderingen of betogingen volgens de Wet openbare manifestaties;
  • vergaderingen van de Staten-Generaal, gemeenteraad, provinciale staten, algemeen bestuur waterschap of commissies daaruit;
  • bijeenkomsten van internationale organisaties of verdragspartijen;
  • verkiezingen;
  • N.B. studenten en leerlingen vormen in het onderwijs geen gezelschap.

Uitzondering op horecastop

  • horeca op luchthavens na de security check.

Uitzondering op registratieplicht bij contactberoepen

Deze verplichting geldt niet voor beroepen waarvoor de registratieplicht het uitoefenen van het beroep, of de veiligheid of welzijn van betrokkenen in de weg zou staan. Dit zijn bijvoorbeeld zorgverleners, handhavers, opsporingsambtenaren.

Nadat bleek dat mensen zich slecht hielden aan deze regels werd 26 oktober besloten om strenger te gaan handhaven inclusief sancties. Sinds maart heeft het Openbaar Ministerie 383 misdrijven in relatie met covid-19 geregistreerd, zoals hoesten of spugen richting agenten en andere mensen met een publieke taak, waarbij ze beweren besmet te zijn met het coronavirus. Voor overtreding van de noodverordeningen zijn sinds 16 maart ruim 21.000 strafbeschikkingen opgelegd, voornamelijk vanwege onvoldoende afstand houden. Daarnaast zijn er sinds 1 juni 4736 strafbeschikkingen opgelegd voor het overtreden van de mondkapjesplicht in het OV.

De 2e golf van dag tot dag

28 en 29 september 2020; Er zijn opnieuw een kleine 3.000 geregistreerde besmettingsgevallen per etmaal exclusief de commerciele testuitslagen die niet worden meegerekend. De Overheid zag geen andere oplossing dan met spoed, een dag eerder dan gepland, opnieuw een soort lockdown aan te kondigen. De horeca moet om 22:00 sluiten, en supermarkten moeten het gebruik van karretjes weer bemoedigen. Ook werden er voor kwetsbare groepen en ouderen weer speciale tijden ingesteld om veilig te kunnen winkelen.

In verpleeghuis De Omloop in het Drentse Norg werden, in tweeënhalve week tijd, 12 van de 24 bewoners overleden aan de gevolgen van het coronavirus . Ook zijn vijftien medewerkers positief getest, die momenteel in thuisquarantaine zitten.

9 oktober 2020; Er liggen 1.298 Corona patiënten in de ziekenhuizen, waarvan er 252 op de IC liggen. Het geregistreerde aantal dagelijkse besmettingen is opgelopen tot 6.000 per etmaal. Vrijwel alle ziekenhuizen kampen met een tekort aan plekken.

10 oktober 2020; Er zijn 6503 nieuwe geregistreerde besmettingen gemeld. Sinds februari zijn nu meer dan 13.000 coronapatiënten in een ziekenhuis opgenomen. Van bijna 6600 mensen is bekend dat ze aan het coronavirus zijn overleden. Per dag sterven er ruim 20 patiënten aan het virus. De Corona app werd, na uitgebreid testen landelijk in gebruik genomen en is meteen al ruim 2,7 miljoen keer gedownload.

11 oktober 2020; Er zijn 6378 nieuwe bevestigde coronagevallen gemeld. Hierbij blijkt ook de burgemeester van Rotterdam Aboutaleb te zitten en Staatssecretaris Broekers-Knol van Asielzaken. Uit het kabinet gingen eerder minister Hoekstra en staatssecretaris Vijlbrief (beiden Financiën) en minister Van Ark (Medische Zorg en Sport) in quarantaine vanwege klachten.

12 oktober 2020; De GGD Hollands Midden meldt een landelijke storing in het registratiesysteem van coronatests. Volgens de GGD is daardoor vertraging ontstaan in teststraten, in ieder geval in de regio’s die het overziet: Duin- en Bollenstreek, Leiden en omstreden, Rijnstreek en Midden-Holland. Ook verwisselde de GGD 35 testuitslagen door een menselijke, administratieve fout. De uitslagen van een reeks testen werd per ongeluk bij een andere reeks testen gezet. Bij het RIVM zijn bijna 7.400 nieuwe geregistreerde bevestigde coronabesmettingen gemeld.

13 oktober 2020; De Coronawet werd door de 2e kamer met een zeer ruime meerderheid aangenomen. Deze wet is vooral bedoeld om de maatregelen een betere juridische basis te geven en niet te laten afhangen van plaatselijke noodverordeningen. De 2e Kamer moet wel voor maatregelen vooraf toestemming geven aan de minister en boetes voor overtreding van de regels worden maximaal 99 euro. De wet geldt drie maanden en loopt 1 maart af. Het demissionaire kabinet wil deze wet verlengen tot 1 juni. Bijna alle GGD afdelingen zijn gestopt met het bron- en contactonderzoek. Besmette mensen moeten nu zelf hun nauwe contacten informeren en adviseren om in quarantaine te gaan. Er zijn 7.393 besmettingenen het aantal bevestigde besmettingen is afgelopen week toegenomen met 60 procent. Er zijn 43.904 nieuwe positieve testen bij het RIVM gemeld. Een week eerder waren dat er 27.468. Van alle testen was 13,8 procent positief. Vorige week was dat 10,4 procent.  150 Nederlanders zijn overleden aan COVID-19, fors meer dan de 89 corona gerelateerde sterfgevallen van één week eerder. Er werden nieuwe en strengere maatregelen afgekondigd, die niet langer vrijblijvend waren. Het totale aantal coronapatiënten in ziekenhuizen was opgelopen tot 1.250. Van hen lagen er, ondanks de betere en snellere behandelingen 250 op de intensive care. Ook in omringende landen als België en Duitsland nam het aantal besmettingen toe. In Duitsland zijn 24 maart 2021 22.657 nieuwe geregistreerde besmettingsgevallen gemeld.

  • 14 oktober 2020; In het Erasmus Medisch Centrum, werden elke dag 30 tot 50 medewerkers positief getest en de eerste hulp afdelingen van de grote steden slibten dicht. Er waren 7.305 nieuwe bevestigde Coronabesmettingen. In de ziekenhuizen lagen 1475 patiënten, waarvan 301 op de Intensive Care.
  • 15 oktober 2020; Er werden 7833 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. In de ziekenhuizen lagen 1526 coronapatiënten, waarvan 313 op de IC. Op deze dag werden er in totaal 200.000 coronabesmettingen in Nederland vastgesteld.
  • 16 oktober 2020; Er werden 7989 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. In de ziekenhuizen lagen 1553 coronapatiënten, waarvan 345 op de IC. Er werden 18 doden gemeld. Reproductiegetal 1,11
  • 17 oktober 2020;Er werden 8139 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. In de ziekenhuizen lagen 1568 coronapatiënten, waarvan 352 op de IC. Er werden 28 doden gemeld.
  • 18 oktober 2020; Er werden 8184 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. In de ziekenhuizen lagen 1652 coronapatiënten, van wie 364 op de IC. Er werden 15 doden gemeld. De meeste gemelde besmettingen werden geconstateerd in Amsterdam (717). Ook in Rotterdam en Den Haag werden veel positieve tests geteld, respectievelijk 616 en 344.
  • 19 oktober 2020; Er werden 8015 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.738 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie 379 op de IC. Er werden 17 doden gemeld.
  • 20 oktober 2020; Er werden 8182 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.859 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie 419 op de IC. Er werden 46 doden gemeld. In totaal zijn er dan 6.814 patienten overleden aan het virus.
  • 21 oktober 2020; Er werden 8.764 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld.Er worden 1.943 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 450 op de IC liggen.  Er werden 59 doden gemeld. In totaal zijn er 6873 patienten overleden aan het virus
  • 22 oktober 2020; Er werden 9.283 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.003 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 463 op de IC liggen. De regio’s Kennemerland, Gooi en Vechtstreek, Midden en West Brabant, Brabant Noord,Gelderland Midden, Gelderland Zuid, Twente en Limburg Noord zijn na Amsterdam Amstelland, Rotterdam Rijnmond,Haaglanden, Utrecht,Hollands Midden, Zaanstreek Waterland, ZuidHolland Zuid en Brabant Oost zijn als zeer ernstig bestempeld. Er werden 46 doden gemeld. In totaal zijn er  nu 7.919 patienten overleden aan het virus
  • 23 oktober 2020; Er werden 9.996 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.073 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 472 op de IC liggen.   In totaal zijn er 6.910 patienten overleden aan het virus. Er zijn 57,5 personen van elke 100,000 besmet. De eerste coronapatiënten werden per helicopter naar Duitsland overgebracht. En hotels mogen in de avond ook geen drank meer serveren. Er werden 47 doden gemeld. Binnen ruim twee weken na de offciele introductie hebben ongeveer 14.000 mensen via de app aangegeven dat ze besmet waren. Inmiddels hebben eind oktober 3,7 miljoen mensen de app gedownload.
  • 24 oktober 2020; Er werden 8.669 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.115 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 501 op de IC liggen  In de ziekenhuizen lagen. Er werden 55 doden gemeld. In totaal zijn er 6.965 patienten overleden aan het virus. Er zijn 49,8 personen van elke 100,000 besmet. Het aantal besmettingen was door een ICT storing bij de GGD niet compleet en wordt 25 oktober pas aangevuld.
  • 25 oktober 2020; Er werden 10.211 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.147 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 490 op de IC liggen.  In totaal zijn er 6.965 patienten overleden aan het virus. Er zijn 49,8 personen van elke 100,000 besmet. Het aantal besmettingen was door een ICT storing bij de GGD 24 oktober niet compleet en zit nu begrepen in dit aantal. Er zijn nog zo’n 150 intensive cares bedden in Nederland over en in de deelstaat Noordrijn-Westfalen, wat aan Nederland grenst, zijn er nog 80 bedden beschikbaar voor Nederlandse patiënten. Deze 230 bedden moeten voor de komende 2 weken toereikend zijn, mits de stijging in het aantal ziekenhuisopnames niet doorzet.
  • 26 oktober 2020: Er werden 10.353 nieuwe bevestigde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.249 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 506 op de IC liggen. Sinds de 2e golf begon is het aantal dagelijkse besmettingen met ruim een factor 3 opgelopen. In totaal zijn er nu 6.991 patienten overleden. 291 nieuwe patienten moesten  worden opgenomen
  • 27 oktober 2020; Er werden 10.315 nieuwe bevestigde besmettingen gemeld. Er worden 2.358 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 531 op de IC liggen, waarvan 2 in Duisland. 311 personen moesten er worden opgenomen De veiligheidsregio’s besluiten om strenger te gaan handhaven, vanwege het grote aantal overtredingen van de afgesproken Corona regels. Sinterklaas en Sint-Maarten moeten in kleine kring gevierd worden, met maximaal drie mensen buiten het eigen gezin.  Afgelopen week zijn er door de GGD’s 329 doden gemeld van wie 70 vandaag. Een week eerder waren dat er 185. In totaal zijn er nu 7142 bevestigde coronapatiënten overleden aan het virus.  De afgelopen week was het aantal test dat positief bleek ruim 18% incl. de commercieel afgenomen tests. Bijna 1 op de 5 afgenomen tests is nu positief. Het zogenoemde besmettingsgetal was op 9 oktober R 1,16 en staat vandaag weer op datzelfde cijfer. De horeca blijft daarom tot december dicht afhankelijk van de besmettingsgraad. Hiervoor is een extra steunuitkering van 2.500 euro afgekondigd. Schiphol krijgt een grote teststraat in parkeergarage P3 De teststraat is ook bestemd voor automobilisten vanaf de A4 en inwoners van de Randstad.
  • 28 oktober 2020; Er werden ruim 9.200 mensen nieuwe bevestigde besmettingen gemeld. Er waren wederom ict storingen bij de GGD en slechts een deel nl 8.123 kon worden geregistreerd. Er worden 2.376 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, waarvan er 545 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 313 nieuwe patienten opgenomen in het ziekenhuis. Daarnaast zijn 57 opnames op de intensive cares (ic’s) gemeld. Twee van hen zijn afgelopen weekend overgebracht naar Duitsland. 35 coronapatiënten werden verplaatst. Onder hen zijn 3 ic-patiënten.
  • 29 oktober 2020: Er werden 9.200 nieuwe bevestigde besmettingen gemeld.  Er worden 2.384 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie 553 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 269 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  62 patienten zijn overleden.
  • 30 oktober 2020: Er werden 11.127 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.385 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 567 op de IC liggen. In totaal liggen er, inclusief de reguliere patienten, 1.014 patienten op de IC. In de afgelopen 24 uur zijn 250 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  Er werden 87 doden gemeld.
  • 31 oktober 2020: Er werden 9.839 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de cijfers zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests, die niet worden meegenomen in de aantallen. Er worden 2.448 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 584 op de IC liggen. In totaal liggen er, inclusief de reguliere patienten, 1.036 patienten op de IC. In de afgelopen 24 uur zijn 314 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  Er werden 51 doden gemeld. 329 Nederlanders met COVID-19 zijn de afgelopen week overleden, een flinke stijging ten opzichte van de 185 van voorgaande week.
  • 1 november 2020: Er werden 8.740 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld exclusief de commerciële sneltests, die niet worden meegenomen in de aantallen. Er worden 2.493 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 583 op de IC liggen. In totaal liggen er, inclusief de reguliere patienten, 1.037 patienten op de IC. In de afgelopen 24 uur zijn 237 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  Er werden 39 doden gemeld. 329 Nederlanders met COVID-19 zijn de afgelopen week overleden, een flinke stijging ten opzichte van de 185 van voorgaande week.
  • 2 november 2020: Er werden 8.306 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.  Er worden 2.545 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 587 op de IC liggen. In totaal liggen er, inclusief de reguliere patienten, 1.002 patienten op de IC. In de afgelopen 24 uur zijn 52 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 29 doden gemeld.
  • 3 november 2020: Er werden 7.776 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (26.000), waarvan de positieve uitslagen (ca 700) niet worden meegenomen in de cijfers . Er worden 2653 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 609 op de IC liggen. In totaal liggen er, inclusief de reguliere patienten, 1.058 patienten op de IC. In de afgelopen 24 uur zijn 108 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  Er werden 113 doden gemeld. In een persconferentie werden aangescherpte maatregelen bekend gemaakt, zoals het zoveel mogelijk thuis blijven en werken, de sluiting van locaties waar meer dan 30 mensen samen kunnen komen, een negatieve reisadvies voor wintersportvakanties tot half januari, de sluiting van sauna’s, zwembaden, musea, bioscopen, bibliotheken, theaters, buurthuizen, pretparken en dierentuinen. Alles vanaf woensdag 6 november en voor de duur van twee weken. Sportscholen mogen geen groepslessen meer geven maar individueel sporten mag wel om burgers een ‘uitlaatklep’ te laten houden. Wel is het samenzijn buiten, maar ook binnen beperkt tot 2 personen in plaats van 4. De eerder genomen maatregelen zoals de horecasluiting blijft tot half december van kracht. Ook beperking van de detailhandel, sluiting van scholen en een avondklok voor bepaalde regio’s, zoals Rotterdam en twente blijft een optie voor de 2e week van november. Burgers moeten in dat geval binnenblijven van 10 uur ’s avonds tot 4 uur ’s morgens. Deze zou dan gelden tussen 22.00 uur ‘s avonds en 04.00 uur ’s morgens voor de regio’s Rotterdam, Dordrecht en Twente, al lijkt Brabant nu meer problemen te hebben. Zelf om een hond uit te laten worden dan geen uitzonderingen gemaakt. Het verplicht dragen van mondmaskers in publieke binnenruimten is waarschijnlijk voor of per 1 december van kracht. Alleen het psychologisch effect ten aanzien van bewustwording en afstand houden draagt bij aan het verminderen van besmettingen zo blijkt uit tests.
  • 4 november 2020: Er werden 7757 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.  Er worden 2.572 coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 612 op de IC liggen. In totaal liggen er, inclusief de reguliere patienten, 1.111  patienten op de IC. In de afgelopen 24 uur zijn 236 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 106 sterfgevallen gemeld.
  • 5 november 2020: Er werden 6.984 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.  Er worden 2.512 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 607 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 261 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 87 sterfgevallen gemeld.
  • 6 november 2020: Er werden 7.272 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.  Er worden 2.445 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 603 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 180 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 118 sterfgevallen gemeld.
  • 7 november 2020: Er werden 6.677 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.  Er worden 2.384 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 602 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 248 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Vleesproducent Zwanenberg in Almelo is tijdelijk dicht, nadat bleek dat 39 medewerkers besmet waren met het coronavirus. Daarop stuurde het bedrijf alle 250 medewerkers tot 16 november naar huis. Er werden 73 sterfgevallen gemeld.
  • 8 november 2020: Er werden 5.703 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.  Er worden 2.295 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 598 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 149 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  De afgelopen zeven dagen registreerde het RIVM gemiddeld 81 sterfgevallen per dag, tegen 56 sterfgevallen per dag een week eerder. Er werden 44 doden gemeld.
  • 9 november 2020: Er werden 4.709 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 2.317 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 600 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 177 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  Er werden 40 sterfgevallen gemeld.
  • 10 november 2020: Er werden 4.695 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.  Er worden 2.295 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er  598 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 258 nieuwe coronapatiënten opgenomen.
  • 11 november 2020: Er werden 5.424 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.Er worden 2.277 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er  606 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 230 nieuwe coronapatiënten opgenomen.   Er wordt voorlopig geen avondklok in regionale gebieden ingesteld. Er werden 76 sterfgevallen gemeld.\
  • 12 november 2020: Er werden 5.658 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.  Er worden 2.201 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er  595 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 220 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 89 sterfgevallen gemeld.
  • 13 november 2020: Er werden 6109 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers.  Er worden 2.181 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er  609 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 170 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 54  sterfgevallen gemeld.
  • 14 november 2020: Er werden 5.941 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden  2.125 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 595 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn  163 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 86 sterfgevallen gemeld.
  • 15 november 2020: Er werden 5.457 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 2.094 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 585 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 150 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  Er werden  45 sterfgevallen gemeld.
  • 16 november 2020: Er werden 4.873 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 2.130 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 573 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 173 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  Er werden   45 sterfgevallen gemeld.
  • 17 november 2020: Er werden 4.320 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 2.146 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 576 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 256 nieuwe coronapatiënten opgenomen.  Er werden   88 sterfgevallen gemeld.
  • 18 november 2020: Er werden zo’n 5.500 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 2.087 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 559 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 192 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 84 sterfgevallen gemeld. De coronaregels werden versoepeld en bibliotheken, musea, theaters, bioscopen, pretparken en dierentuinen mochten vanaf vandaag weer open. Ook mogen er weer drie in plaats van twee mensen aan huis ontvangen worden en mogen er maximaal vier mensen in groepsverband buiten zijn. Ook bij een uitvaart mogen er weer 100 in plaats van 30 mensen komen. De horeca blijft wel dicht en evenementen blijven verboden.
  • 19 november 2020: Er werden zo’n 5725 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 2.030 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 555 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 224 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 75 sterfgevallen gemeld.
  • 20 november 2020: Er werden zo’n 5974 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.961 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 547 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 217 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 51 sterfgevallen gemeld.
  • 21 november 2020: Er werden zo’n 6.093 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden  1.902  Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 550 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 185 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 48 sterfgevallen gemeld.
  • 22 november 2020: Er werden zo’n 5.407 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.933  Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 540 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 170 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 21 sterfgevallen gemeld.
  • 23 november 2020: Er werden zo’n 5.214 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.968 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 536 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 151 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 54 sterfgevallen gemeld.
  • 24 november 2020: Er werden zo’n 3.979 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.968 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 526 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 223 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 90 sterfgevallen gemeld.
  • 25 november 2020: Er werden zo’n 4.947 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.839 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 529 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 150 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 74 sterfgevallen gemeld.
  • 26 november 2020: Er werden zo’n 4.506 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.781 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 524 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 192 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 75 sterfgevallen gemeld.
  • 27 november 2020: Er werden zo’n 5.790 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.769 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 518 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 188 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 84 sterfgevallen gemeld.
  • 28 november 2020: Er werden zo’n 4.499 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.711 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 511 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 166 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 59 sterfgevallen gemeld.
  • 29 november 2020: Er werden zo’n 5.609 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.700 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 506 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 112 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 25 sterfgevallen gemeld.
  • 30 november 2020: Er werden zo’n 4.610 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld, maar de aantallen zijn inclusief een deel niet getelde van de dag hiervoor, maar wel ook exclusief een toename aan commerciële sneltests (25.000), die niet worden meegenomen in de cijfers. Er worden 1.721 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 481 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 134 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 25 sterfgevallen gemeld.
  • 1 december 2020: Er werden zo’n 4.073 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.683 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 478 op de IC liggen.  In de afgelopen 24 uur zijn 187 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 62 sterfgevallen gemeld. Het is voor iedereen boven de 12 jaar vanaf vandaag verplicht om een mondkapje te dragen in publieke binnenruimte op straffe van een boete van 95 euro. Het Europees medicijnagentschap (EMA) is begonnen met de beoordeling van de coronavaccins van Moderna en Pfizer/BioNTech. De FDA heeft 7 december akkoord gegeven voor wat betreft veiligheids- en effectiviteitseisen Er waren in de afgelopen week 33.949 positieve geregistreerde testen. Een week eerder waren dat er 36.931 en de week daarvoor 37.706 . In de afgelopen zeven dagen kwamen 406 meldingen van overleden coronapatiënten binnen, tegen 422 de week ervoor.
  • 2 december 2020: Er werden zo’n 4.942 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.606 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 475 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 142 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 66 sterfgevallen gemeld.
  • 3 december 2020: Er werden zo’n 5.641 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.595 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 458 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 153 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 61 sterfgevallen gemeld.
  • 4 december 2020: Er werden zo’n 5.935 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.625 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 473 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 189 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 58 sterfgevallen gemeld. Sinds het begin van de uitbraak dit voorjaar zijn er 54.3965 Nederlanders besmet geraakt en zijn er 9.623 patienten aan Covid-19 overleden.
  • 5 december 2020: Er werden zo’n 6.577 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.602 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 472 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 189 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 39 sterfgevallen gemeld.
  • 6 december 2020: Er werden zo’n 6.814 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.641 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 469 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 160 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 25 sterfgevallen gemeld.
  • 7 december 2020: Er werden zo’n 7.134 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.660 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 470 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 150 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 25 sterfgevallen gemeld. Het stijgende aantal besmettingen is onder andere te wijten aan een verruimd testbeleid waarbij ook mensen zonder klachten worden getest.
  • 8 december 2020: Er werden zo’n 6.187 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.700 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 464 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 206 nieuwe coronapatiënten opgenomen. De FDA keurt veiligheids- en effectiviteitseisen Pfizer vaccin goed. Het aantal coronagevallen is de afgelopen week met 43.103 toegenomen. Dat is een stijging van bijna tienduizend (27%) ten opzichte van vorige week. Het kabinet ziet af van versoepeling van de restricties en trekt  3,7 miljard euro extra uit voor nieuwe steunmaatregelen.
  • 9 december 2020: Er werden zo’n 6.589 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.684 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 473 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 194  nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 66 sterfgevallen gemeld.
  • 10 december 2020: Er werden zo’n 8.793 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.648 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 469 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 198  nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 64 sterfgevallen gemeld.
  • 11 december 2020: Er werden zo’n 8.894 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.681 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 472 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 199  nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 65 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 591 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 12 december 2020: Er werden zo’n 9.182 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.723 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 481 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 247 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 53 sterfgevallen gemeld.
  • 13 december 2020: Er werden zo’n 9.924 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.767 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 497 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 166 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 29 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 599 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 14 december 2020: het kabinet bereid een zwaardere lockdown voor vanaf 14 december 24:00 uur tot en met 19 januari. Daarbij moeten zowel basisscholen als middelbare scholen sluiten evenals de kinderopvang. Alleen voor mensen met een essentieel beroep zou opvang mogelijk blijven. Ook de niet-essentiële winkels gaan dicht, evenals musea, dierentuinen en doorstroomlocaties. Ook contactberoepen, zoals kappers en schoonheidsspecialisten moeten stoppen. Medische contactberoepen als fysiotherapeuten worden uitgezonderd.  Sportscholen moeten hun deuren weersluiten. Buurthuizen blijven toegankelijk voor kwetsbare mensen en bibliotheken mogen een afhaalservice runnen. Geen thuisbezoek meer waar dat kan, en anders met een maximum van twee personen. Behalve met kerst dan zijn drie gasten toegestaan. Kerken, moskeeen en andere gebedshuizen hebben geen beperkingen, maar de Rooms-Katholieke kerk heeft besloten om dit jaar op kerstavond geen publieke vieringen te houden, zoals de nachtmis. Schiphol blijft open voor noodzakelijk vliegverkeer. Premier Rutte maakte vanavond om 19.00 uur bekend uit welke opties defnitief gekozen werd. Er werden zo’n 8.496 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.872 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 503 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 184 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 35 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 602 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 15 december 2020: Er werden zo’n 6.682 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld Er worden 1.954 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 524 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 262 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 86 sterfgevallen gemeld. Tijdens de jaarwisseling 2020-2021 is het vanaf nu verboden vuurwerk te verkopen, te vervoeren, te bezitten en af te steken. Het verbod is gekomen op verzoek van onder andere de Tweede Kamer, veiligheidsregio’s, zorgverleners, politie en BOA’s. Zij willen de druk verminderen op ziekenhuizen, huisartsposten en handhavers op straat. De regels worden juridisch via de Tijdelijke wet COVID-19 Justitie en Veiligheid aangepast en krijgen vorm in het Vuurwerkbesluit. De regelgeving wordt vandaag aangepast.

Het aantal gemelde besmettingen vandaag en de afgelopen twee dagen is lager door problemen met het computerprogramma HPZone bij de GGD. Het aantal besmettingen van gisteren en eergisteren valt dus feitelijk hoger uit.

  • 16 december 2020: Er werden zo’n 11.214 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Maar het aantal is hoger dan normaal vanwege de gemiste aantallen van eerder dagen. Er worden 1.964 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 526 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 262 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 77 sterfgevallen gemeld.
  • 17 december 2020: Er werden zo’n 12.844 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Maar het aantal is nog steeds hoger dan feitelijk vanwege de gemiste aantallen van eerder dagen. Er worden 2.003 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 536 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 221 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 77 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 634 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 18 december 2020: Er werden zo’n 12.028 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.034 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 549 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 264 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 85 sterfgevallen gemeld. Het zogenoemde R-getal is gedaald van 1,15 naar 0,91.
  • 19 december 2020: Er werden zo’n 12.282 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.065 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 560 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 290 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 56 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 642 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 20 december 2020: Er werden 13.066 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.113 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 580 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 218 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 32 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 677 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 21 december 2020: Er werden 11.212 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.162 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 586 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 205 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 31 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 690 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 22 december 2020: Er werden 9.872 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.289 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 586 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 359 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 116 sterfgevallen gemeld.
  • 23 december 2020: Er werden 10.447 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.289 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 603 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 297 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 106 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 718 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 24 december 2020: Er werden 11.555 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.302 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 590 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 321 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 89 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 727 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.25 december 2020: Er werden 11.550 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.304 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 600 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 317 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 97 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 746 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 26 december 2020: Er werden 9.880 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.349 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 615 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 317 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 49 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 761 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 27 december 2020: Er werden 9.108 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.428 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 624 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 243 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 29 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 769 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 28 december 2020: Er werden  7.453 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.573 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er  651 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn  273 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden  44 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu  774 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Nieuwe patienten worden  niet van te voren getest voordat ze worden opgenomen, zodat het virus zich kan manifesteren.
  • 29 december 2020: Er werden  7.561 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.761 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er  684 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn  430 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 171 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu  792 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 30 december 2020: Er werden   9.504 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.714 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 712  op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn   289 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden  112 sterfgevallen gemeld.
  • 31 december 2020: Er werden   9.719 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.828 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 724 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn   294 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden  109 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu  820 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 1 januari 2021: Er werden 8.199 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.660 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 703 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn   239 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 98 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu  822 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 2 januari 2021: Er werden 8.623 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.703 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 698 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn   248 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 38 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu  829 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 3 januari 2021: Er werden 7.438 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.710 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 695 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 241 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 47 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 840 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 4 januari 2021: Er werden 6.671 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.845 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 715 op de IC liggen. In de afgelopen 24 uur zijn 226 nieuwe coronapatiënten opgenomen. Er werden 65 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 844 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 5 januari 2021: Er werden 6.412 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.882 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 723 op de IC liggen. Er werden 152 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 852 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Het percentage positieve tests steeg de afgelopen week. Het percentage positieve tests steeg van 13 naar 13,7 procent. Overtuigende effecten van de lockdown blijven daarmee uit
  • 6 januari 2021: Er werden 7.142 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.835 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 704 op de IC liggen. Er werden 175 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 852 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Vandaag is begonnen met vaccinatie. Circa 6000 acute zorgmedewerkers hebben een inenting gekregen. Het gaat daarbij om artsen en verpleegkundigen op de intensive care, spoedeisende hulp, corona-afdelingen en op de ambulance. In totaal moeten er 30.000 medewerkers uit de acute zorg in ziekenhuizen en bij ambulancediensten ingeent worden.
  • 7 januari 2021: Er werden 9.737 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.764 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 712 op de IC liggen. Er werden 85 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 852 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Een verplichte coronatest voor reizigers wordt momenteel in de wet vastgelegd. De lockdown wordt volgende week dinsdag waarschijnlijk minimaal twee weken verlengd in verband met de extra besmettelijkheid van de Corona mutatie en het hierdoor oplopende aantal besmettingen. Tot nu toe zijn er 103.000 afspraken gemaakt voor een vaccinatie.
  • 8 januari 2021: Er werden 8.169 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.644 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 708 op de IC liggen. Er werden 89 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 865 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 9 januari 2021: Er werden 7.383 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.574 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 700 op de IC liggen. Er werden 54 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 861 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 10 januari 2021: Er werden 6.657 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.561 Coronapatiënten in ziekenhuizfen behandeld, van wie er 702 op de IC liggen. Er werden 139 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 861 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 11 januari 2021: Er werden  5.499 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.628 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 711 op de IC liggen. Er werden  50 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 861 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Gemiddeld zijn er 275 besmettingen op 100.000 inwoners.
  • 12 januari 2021: Er werden  4.986 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.640 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 695 op de IC liggen. Er werden  153 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 842 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Voor de tweede week op rij is het aantal meldingen iets gedaald. Het percentage mensen met een positieve coronatestuitslag daalde licht van 13,7% naar 12,8%. Het aantal nieuwe ziekenhuis- en IC intensive care -opnames lag lager dan de week daarvoor. Ook werden er minder nieuwe verpleeghuizen met coronabesmettingen gemeld. De dalende cijfers zijn een eerste effect van de lockdown die op 15 december inging. De lockdown werd voorlopig met drie weken verlengd. Een avondklok van 20:00 tot 04:00 wordt pas ingesteld als de Britse mutatie hier echt voet aan de grond krijgt. De 2e Kamer is in principe tegen deze maatregel.
  • 13 januari 2021: Er werden  6.148 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.521 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 700 op de IC liggen. Er werden  122 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 842 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Extra beperkingen zoals de tijd dat je het huis uit mag ofwel de tijd dat je terug moet zijn, ofwel de mobiliteit rond het huis worden onderzocht. In de gemeente Lansingerland is begonnen met het testen van alle inwoners om zo beter inzicht krijgt in de verspreiding van de Britse mutatie. Zo’n dertig besmettingen met deze mutatie zijn te linken aan een uitbraak op een basisschool in de gemeente. 25 Drentse woonzorgcentra hebben te kamen met het virus. In Drenthe is sinds de uitbraak van het coronavirus nog niet zo hoog geweest en militaire hulp werd ingezet.
  • 14 januari 2021: Er werden 6.475 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.507 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 693 op de IC liggen. Er werden 89 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 847verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld.
  • 15 januari 2021: Er werden 6.093 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.469 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 685 op de IC liggen. Er werden 96 sterfgevallen gemeld. Vanaf vandaag kan verpleeghuispersoneel op 19 nieuwe locaties door het hele land worden gevaccineerd
  • 16 januari 2021: Er werden 5.340 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.365 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 671 op de IC liggen. Er werden  98 sterfgevallen gemeld. Basisscholen en kinderopvang blijven ook na 25 januari gesloten.
  • 17 januari 2021: Er werden 5.622 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden  2.384 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 676 op de IC liggen. Er werden  43 sterfgevallen gemeld.  10 procent van de geinfecteerde Corona patienten is besmet met een mutatie van het het originele virus. 77.000 Nederlanders zijn nu gevaccineerd.
  • 18 januari 2021: Er werden  4.822 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.429 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er  685 op de IC liggen. Er werden   59 sterfgevallen gemeld.
  • 19 januari 2021: Er werden 4.335 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.445 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er  678 op de IC liggen. Er werden   106 sterfgevallen gemeld. Basisscholen en kinderopvang blijven ook na 25 januari gesloten.
  • 20 januari 2021: Er werden 5.615 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.388 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 679. op de IC liggen. Er werden  87 sterfgevallen gemeld.
  • 21 januari 2021: Er werden 5.857 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.344 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 677 op de IC liggen. Er werden  87 sterfgevallen gemeld.
  • 22 januari 2021: Er werden 5.791 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.354 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 670 op de IC liggen. Er liggen Nederlandse 4 coronapatiënten op de IC in Duitsland. Er werden 89 sterfgevallen gemeld. Voor het eerst is na Japan nu ook in Duitsland en Nederland de Braziliaanse mutatie aangetroffen. Basisscholen en kinderopvang blijven tot uiterlijk 8 februari gesloten. Er is een vliegverbod vanuit het Verenigd Koninkrijk, Zuid-Afrika en alle landen in Zuid-Amerika dat op zaterdag 23 januari ingaat en die zal vier weken duren.
  • 23 januari 2021: Er werden 5.487 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.306 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 673 op de IC liggen. Er liggen Nederlandse 4 coronapatiënten op de IC in Duitsland. Er werden 89 sterfgevallen gemeld. In twaalf ziekenhuizen wordt er dit weekeinde begonnen met het vaccineren van huisartsen en medewerkers van huisartsenposten. De huisartsen worden vanaf vandaag ingeënt met het Moderna-vaccin. Na Japan en Duitsland heeft ook Oostende besmettingen met de Zuid-Afrikaanse mutatie geconstateerd. Vanaf vandaag is er een avondklok van 21:00 tot 04:30 tot begin maart en extra controle op thuiswerken, minder bezoek aan huis (1 per keer) en beperking vliegverkeer.
  • 24 januari 2021: Er werden 4.924 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.347 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 680 op de IC liggen. Er liggen Nederlandse 4 coronapatiënten op de IC in Duitsland. Er werden 30 sterfgevallen gemeld. Bij het ingaan van de avondklok zijn uit onvrede in Den Haag, Tilburg, Enschede, Venlo, Helmond, Arnhem, Apeldoorn en Stein rellen uitgebroken.  In verschillende Gemeentes werd de ME en de Marechaussee ingezet.
  • 25 januari 2021: Er werden 4.129 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.384 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 664 op de IC liggen. Er liggen Nederlandse 4 coronapatiënten op de IC in Duitsland. Er werden 40 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 736 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Opnieuw zijn er overal rellen naar aanleiding van de ingestelde avondklok en de onvrede over alle beperkingen. Er werden circa 151 relschoppers aangehouden.
  • 26 januari 2021: Er werden 3.997 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.375 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 670 op de IC liggen.  Er werden 87 sterfgevallen gemeld. Er liggen nog steeds 4 Nederlandse coronapatiënten op de IC in Duitsland. Inmiddels kregen 163.931 mensen een vaccin toegediend. GGD’s (106.886), ziekenhuizen (40.216) zorginstellingen (16.829) Met 204 besmettingen per 100.000 inwoners zit Nederland nog altijd in de “ernstige fase van de epidemie”.  In Gorinchem is een uitbraak van de Zuid-Afrikaanse mutatie van het coronavirus. Zeker 18 mensen zijn besmet geraakt. Het is de eerste echte uitbraak van deze zeer besmettelijke mutatie in Nederland. Er werden circa 131 relschoppers aangehouden.
  • 27 januari 2021: Er werden 4774 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.299 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 651 op de IC liggen.  Er werden 69 sterfgevallen gemeld. Er liggen nog 2 Nederlandse coronapatiënten op de IC in Duitsland. In de acute zorg krijgen ruim 40.000 ic-medewerkers, medewerkers op de spoedeisende hulp en ambulancepersoneel vanaf nu tot 5 februari hun tweede enting. De ziekenhuizen vaccineren naast eigen personeel ook vijftienduizend huisartsen en medewerkers van huisartsenpraktijken. De eerste entingen van thuiswonende 60-plussers is ook begonnen  en zal waarschijnlijk tot eind maart duren. Hierbij werkt de GGD van oud naar jong, de inwoners van 90 jaar en ouder zijn als eerst aan de beurt. Er werden circa 51 relschoppers aangehouden, waarvan twintig voor online opruiing. In een Brabantse zorginstelling werd voor het eerst in Nederland de Braziliaanse Coronamutatie aangetroffen.
  • 28 januari 2021: Er werden 4.740 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.240 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 645 op de IC liggen.   Er liggen nog 2 Nederlandse coronapatiënten op de IC in Duitsland. Er werden 85 sterfgevallen gemeld. Nog eens 2 personen in Brabant hebben de Braziliaanse Corona mutatie (P2) gekregen.
  • 29 januari 2021: Er werden 4.438 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.231 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 659 op de IC liggen.  Er werden 58 sterfgevallen gemeld. Twee personen in Amsterdam hebben de Braziliaanse mutatie(P.1) geimporteerd en P.2 mutatie is opnieuw aangetroffen bij iemand in Gelderland. Totaal zijn er nu al weer 5 bevestigde geregistreerde besmettingen van deze gevaarlijke mutatie in Nederland.
  • 30 januari 2021: Er werden 4.211 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.240 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 640 op de IC liggen.  Er werden 88 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 664 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. In een verzorgingshuis in Ridderkerk zijn 39 bewoners positief getest op het coronavirus, waar 86 ouderen wonen. Een 90-jarige bewoner overleed aan de gevolgen van het virus. Ook zo’n veertien medewerkers bleken besmet.
  • 31 januari 2021: Er werden 3.714 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.219 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 646 op de IC liggen.  Er werden 40 sterfgevallen gemeld.
  • 1 februari 2021: Er werden 3.280 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.270 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 639 op de IC liggen.  Er werden 27 sterfgevallen gemeld. Er zijn inmiddels 343.881 vaccinaties gegeven.
  • 2 februari 2021: Er werden 3.592 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.269 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 629 op de IC liggen.  Er werden sterfgevallen gemeld. De winkels blijven deze maand nog gesloten maar mogen wel laten afhalen met goede afspraken vooraf en 4 uur wachttijd. 10 februari komt er, mits de aantallen niet stijgen, een einde aan de avondklok. De huidige lockdown is verlengt tot zeker 2 maart. Dat betekent dat winkels, Horeca, musea en bioscopen en ook contactberoepen zoals kappers  tot 2 maart nog niet aan de slag mogen.
  • 3 februari 2021: Er werden 4.060 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.214 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 613 op de IC liggen.  Er werden 62 sterfgevallen gemeld. Basisscholen en kinderopvangcentra gaan vanaf 8 februari weer open. Het testen van kinderen na een besmetting in de klas wordt niet verplicht, maar schoolkinderen die niet worden getest, moeten dan wel vijf dagen extra, dus in totaal 10 dagen in quarantaine. Leerlingen van groep 7 en 8 moeten een mondkapje dragen buiten de klas en zoveel mogelijk in kleine, vaste groepjes werken.
  • 4 februari 2021: Er werden 4.246 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.121 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 602 op de IC liggen.  Er werden 67 sterfgevallen gemeld.
  • 5 februari 2021: Er werden 4.365 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.052 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 573 op de IC liggen.  Er werden 60 sterfgevallen gemeld. De maatregel avondklok leverde in 12 dagen 100 IC bedden op. De eerste levering van het AstraZeneca-vaccin is binnen. In de tweede helft van volgende week kan gestart worden met het inenten van 60- tot 65-jarigen en de verpleegkundigen in de langdurige zorg.
  • 6 februari 2021: Er werden 4.130 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.983 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 547 op de IC liggen.  Er werden 61 sterfgevallen gemeld. De GGD sluit zondag alle test- en vaccinatielocaties vanwege het slechte weer. Er zijn inmiddels 532.717 vaccinaties gegeven.
  • 7 februari 2021: Er werden 3.940 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Dat zijn er minder vanwege de sluiting van de teststations gisteren. Er worden 1.980 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 535 op de IC liggen.  Er werden 48 sterfgevallen gemeld. De GGD heeft alle test- en vaccinatielocaties vanwege het slechte weer vandaag gesloten.
  • 8 februari 2021: Er werden 2.273 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.034 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 542 op de IC liggen.  Er werden 25 sterfgevallen gemeld. De GGD heeft alle test- en vaccinatielocaties weer geopend, maar de meeste basisscholen sluiten hun deuren vanwege KNMI code geel. De avondklok is verlengd tot en met 2 maart. Een grote meerderheid in de Tweede Kamer was vóór de verlenging uit angst voor de opkomst van de Britse Corona mutatie.
  • 9 februari 2021: Er werden 1.779 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Dat aantal is lager omdat teststraaten gisteren gesloten waren. Er worden 1.993 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 550 op de IC liggen.  Er werden 85 sterfgevallen gemeld. Er zijn tot dusver 571.361 entingen gegeven. Dit is inclusief de tweede prikken.
  • 10 februari 2021: Er werden 3.227 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Dat aantal is lager omdat teststraaten gisteren gesloten waren. Er worden 1.990 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 533 op de IC liggen.  Er werden 78 sterfgevallen gemeld. Winkels die geen essentiële producten verkopen mogen open voor het afhalen van online of telefonisch bestelde producten. Er moet minimaal vier uur zitten tussen het bestellen en afhalen. Er zijn nu 549 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Basisschool De Bukehof in Oudenbosch sloot vanwege een besmette leerling die voor de schoolopening de noodopvang bezocht heeft en zoveel andere kinderen had gezien dat een contactonderzoek niet meer mogelijk bleek. In Amsterdam raakten in vier van de zes kleuterklassen kinderen én leraren besmet. In één klas bleek de helft van de leerlingen positief.
  • 11 februari 2021: Er werden 4.472 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.952 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 537 op de IC liggen.  Er werden 74 sterfgevallen gemeld.
  • 12 februari 2021: Er werden 4.385 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.904 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 534 op de IC liggen.  Er werden 66 sterfgevallen gemeld. Vandaag krijgt een zorgmedewerker als eerste het vaccin van AstraZeneca toegediend.
  • 13 februari 2021: Er werden 4.229 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.863 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 538 op de IC liggen.  Er werden 67 sterfgevallen gemeld. Door de strenge vorst is het bijzonder druk op de Nederlandse wateren en van afstand houden is nauwelijks nog sprake. Handhaven blijkt onmogelijk door de massale toestroom van schaatsers.
  • 14 februari 2021: Er werden 3.497 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.859 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 530 op de IC liggen.  Er werden 23  sterfgevallen gemeld. De huisartsen gaan vandaag mensen vaccineren die zijn geboren in 1956 of 1957. Ook mensen met het syndroom van Down en/of morbide obesitas komen in deze vaccinatieronde aan de beurt.
  • 15 februari 2021: Er werden 2.875 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.922 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 536 op de IC liggen.  Er werden 27 sterfgevallen gemeld. Vanwege de verraderlijke gladheid bleven  tot 12.00 uur alle test- en vaccinatielocaties gesloten. Op 13 maart is er op proef een dancefestival en een dag later een popfestival voor 1500 mensen, verdeeld in drie groepen van 500. Elk van die groepen moet zich aan andere regels houden bij de test. Zo wordt onderzocht hoe een festival in coronatijd het best georganiseerd kan worden.
  • 16 februari 2021: Er werden 2.735 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.926 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 526 op de IC liggen.  Er werden 88 sterfgevallen gemeld. In Utrecht  is opnieuw een besmetting aangetoond van de Britse E484K -mutatie. Op 12 procent van de scholen werden één of meerdere klassen naar huis gestuurd. Het gaat om circa 0,2 klas per school, dat is ongeveer één klas per vijf scholen. In Duitsland hebben zeven mensen die met het AstraZeneca-vaccin waren ingeënt bloedproppen in de hersenen gekregen en een tekort aan bloedplaatjes ontwikkeld. Dat gebeurde tussen vier en zestien dagen nadat ze waren gevaccineerd. Het gaat om zes vrouwen en een man van tussen de 20 en 50 jaar oud. Drie van hen zijn overleden
  • 17 februari 2021: Er werden 3.416 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.919 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 520 op de IC liggen. Er werden 89 sterfgevallen gemeld. Er zijn nu 489 verpleeghuizen waar de afgelopen twee weken minimaal één coronabesmetting is vastgesteld. Herstel-NL lanceert plan om Nederland weer open te gooien. Zo’n 630.000 mensen in Nederland zijn na 1,5 maand gevaccineerd: 154.000 van hen hebben ook de tweede enting gehad. Turkije heeft in één maand ruim vijf miljoen inwoners ingeent.
  • 18 februari 2021: Er werden 4.518 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.931 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 523 op de IC liggen. Er werden 74 sterfgevallen gemeld.
  • 19 februari 2021: Er werden 4.761 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.943 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 510 op de IC liggen. Er werden 50 sterfgevallen gemeld. Vandaag dient  bij het gerechtshof in Den Haag het hoger beroep van de Overheid tegen het schrappen van de avondklok. De uitspraak volgt na een week. Vandaag loodste de regering gelijktijdig een nieuwe wet door de 1e Kamer die de avondklok weer toestaat. Deze gaat echter pas in nadat het in de Staaatscourant is gepubliceerd.
  • 20 februari 2021: Er werden 4.604 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.858 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 522 op de IC liggen. Er werden 62 sterfgevallen gemeld.
  • 21 februari 2021: Er werden 4.720 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1849 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 534 op de IC liggen. Er werden  17 sterfgevallen gemeld. Er zijn inmiddels 1 miljoen vaccinaties gegeven.
  • 22 februari 2021: Er werden 4.217 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.908 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 561 op de IC liggen. Er werden 32 sterfgevallen gemeld.
  • 23 februari 2021: Er werden 3.846 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.917 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 538 op de IC liggen. Er werden 94 sterfgevallen gemeld. Van de mensen die afgelopen getest zijn was 9.8 procent positief en dat is een stuk lager dan de 11,5 procent van vorige week. Na de persconferentie van vanavond is de volgende persconferentie op 9 maart. Het kabinet besloot om middelbare en MBO scholen en contactberoepen (behalve sexwerkers), zoals kappers 3 maart deels weer te laten openen en de avondklok tot 15 maart te verlengen. Winkelen is voortaan  mogelijk op afspraak en met een tijdslot van 10 minuten en er mag weer meer buitengesport worden tot de leeftijd van 27 jaar, maar dan niet in competitieverband.
  • 24 februari 2021: Er werden 4.420 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.883 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 533 op de IC liggen. Er werden 63 sterfgevallen gemeld. Het kabinet voelt er niets voor om de terrassen te openen. Uit protest stromen stadsparken vol met duizenden jongeren zonder mondkapje te dragen of afstand te bewaren.
  • 25 februari 2021: Er werden 5.048 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.887 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 526 op de IC liggen. Er werden 33 sterfgevallen gemeld.
  • 26 februari 2021: Er werden 5.151 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.864 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 525 op de IC liggen. Er werden 65 sterfgevallen gemeld. Vandaag diende  bij het gerechtshof in Den Haag het hoger beroep van de Overheid tegen het schrappen van de avondklok. De uitspraak was positief voor de Overheid en het eerdere vonnis waarbij de avondklok moest worden afgechaft werd vernietigd.
  • 27 februari 2021: Er werden 4.993 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.809 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 518 op de IC liggen. Er werden 41 sterfgevallen gemeld.
  • 28 februari 2021: Er werden 4.729 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.848 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 526 op de IC liggen. Er werden 21 sterfgevallen gemeld. Bij 10.000 besmettingen per dag belanden er hiervan 400 per dag in het ziekenhuis en moeten er per dag 40 naar de ic. Gemiddeld mag de” niet ic” patient binnen 8 dagen alweer naar huis. ic duurt 2 tot 3 weken. De “winst” van 2 maanden lockdown (januari/februari) en opsluiting was 800 Covid patienten minder in het ziekenhuis.
  • 1 maart 2021: Er werden 3.826 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.911 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 536 op de IC liggen. Er werden 22 sterfgevallen gemeld. Middelbare scholen en MBO gaan vanaf vandaag weer (gedeeltelijk) open. in Noord-holland zijn momenteel al enige tijd twee keer zoveel besmettingen dan elders in het land.
  • 2 maart 2021: Er werden 4.032 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.974 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 544 op de IC liggen. Er werden 65 sterfgevallen gemeld. Vandaag openden terrassen en winkel korte tijd uit protest tegen de lockdown. Van de mensen die de afgelopen week zijn getest, was 8,9 procent positief.
  • 3 maart 2021: Er werden 4.997 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.946 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 549 op de IC liggen. Er werden 48 sterfgevallen gemeld. Vandaag zijn de kappers, schoonheidsspecialisten en pedicures weer open en mogen winkels weer klanten ontvangen, mits die hiervoor ruim van te voren een afspraak hebben gemaakt. En per verdieping mogen maximaal twee klanten worden toegelaten. Jongeren tot 27 jaar mogen weer in teams  binnen de eigen club sporten. Alle 25 regio’s vallen nu onder het zwaarste risiconiveau en deze is nu voor de regio’s IJsselland en Gelderland-Midden verhoogd naar ‘zeer ernstig’
  • 4 maart 2021: Er werden 4.161 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.923 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 539 op de IC liggen. Er werden 33 sterfgevallen gemeld. In totaal zijn er nu in Nederland 15,697 Covid-19 patiënten overleden.
  • 5 maart 2021: Er werden  4.727 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.911 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 541 op de IC liggen. Er werden 32 sterfgevallen gemeld. Er zijn inmiddels 1,47 miljoen vaccinaties gegeven. Per dag worden 39.000 entingen gezet.
  • 6 maart 2021: Er werden  5.378 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.863 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 545 op de IC liggen. Er werden 42 sterfgevallen gemeld. Er zijn inmiddels 1,47 miljoen vaccinaties gegeven. Per dag worden nu mog slechts 39.000 entingen gezet.
  • 7 maart 2021: Er werden  4.567 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.851 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 542 op de IC liggen. Er werden 30 sterfgevallen gemeld. In Duitsland is vandaag de 2,5 miljoenste coronabesmetting vastgesteld.
  • 8 maart 2021: Er werden  3.924 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.905 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 558 op de IC liggen. Er werden 26 sterfgevallen gemeld. In de laatste persconferentie voor de verkiezingen werden verschillende versoepelingen maar ook aanscherpingen aangekondigd:De avondklok werd verlengd tot 31 maart en de terrassen en horeca moeten minstens tot die tijd nog gesloten blijven. De scholen kregen verruiming en zwemlessen mogen weer. Verder bleef het negatieve reisadvies voor reizen naar het buitenland tot 15 april van kracht. Er komt een digitaal vakantiecertificaat en een app die moet aantonen dat mensen negatief getest of gevaccineerd zijn. Volwassenen mogen weer met z’n vieren buiten sporten. Het aantal bezoekers dat iemand in een verpleeghuis mag ontvangen gaat van één naar twee per dag. En er mogen in grotere winkels meer klanten tegelijk komen op basis van het aantal beschikbare vierkante meters. Op 23 maart is er een nieuwe persconferentie.
  • 9 maart 2021: Er werden  4.333 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. In totaal waren er de afgelopen week 31.959 positieve tests. Er worden 1.963 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 556 op de IC liggen. Er werden 58 sterfgevallen gemeld. Er zijn inmiddels 1,62 miljoen vaccinaties gegeven. Voor de derde week achtereen lieten meer mensen zich testen, namelijk 360.000.
  • 10 maart 2021: Er werden 5.305 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.963 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 556 op de IC liggen. Er werden 28 sterfgevallen gemeld.
  • 11 maart 2021: Er werden 5.380 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.925 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 572 op de IC liggen. Er werden 31 sterfgevallen gemeld. Afgelopen week werden er in totaal 33.426 besmettingen vastgesteld. Dat zijn er 192,1 per 100.000 inwoners. Het bijbehorende risiconiveau is 3: Ernstig.
  • 12 maart 2021: Er werden 6.068 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.910 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 576 op de IC liggen. Er werden 27 sterfgevallen gemeld. De winkels moeten van de rechter grotendeels dicht blijven. Het blijft dus bij winkelen op afspraak en ‘click en collect’.
  • 13 maart 2021: Er werden 6.446 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.875 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 554 op de IC liggen. Er werden 22 sterfgevallen gemeld. Het percentage tests dat positief uitpakt daalt al enkele weken, en bevindt zich nu ergens tussen de 7 en 8 procent. Vooral de ziekenhuizen in Noordholland raken zwaar overbelast.
  • 14 maart 2021: Er werden 6.012 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.922 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 554 op de IC liggen. Er werden 24 sterfgevallen gemeld. In Den Haag waren er opnieuw demonstraties die met geweld door de politie werden beeindigd. Veel meldingen uit Oostenrijk en Italie over verlamming, bloedstollingsproblemen en meerdere sterfgevallen na vaccinatie met Astra Zeneca. Italië schorst na nog een overlijden nog een batch van AstraZeneca en als hekkensluiter stopt ook Nederland 2 weken met vaccineren van Astra Zeneca, maar naar zeggen vanwege voorzorg in verband met de bloedstollingsproblemen en niet vanwege sterfgevallen in Italie. 289 duizend afspraken voor vaccinatie worden afgezegd.
  • 15 maart 2021: Er werden 5.549 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.019 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 564 op de IC liggen. Er werden 18 sterfgevallen gemeld.
  • 16 maart 2021: Er werden 4.985 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.037 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 586 op de IC liggen. Er werden 32 sterfgevallen gemeld. Vanaf vandaag is zwemles en afzwemmen weer toegestaantot de leeftijf van twaalf jaar oud.
  • Winkelen op afspraak mag met 1 klant per 25 vierkante meter winkeloppervlakte, met een maximum van vijftig klanten, mits er vier uur van tevoren een afspraak gemaakt is. Voor winkels tot 50 vierkante meter gelden de oude regels nog. Volwassenen ouder dan 27 jaar mogen buiten weer sporten in groepjes van maximaal vier personen. Langeafstandsgeliefden mogen weer naar Nederland reizen en theorie-examens en -lessen bij het CBR mogen weer in groepen doorgaan op locatie, mits het certificaat nodig is voor de uitoefening van een bepaald beroep of een bepaald bedrijf. Ook mensen die een educatieve maatregel opgelegd hebben gekregen mogen weer theorie-examen doen. Reizigers van buiten de Europese Unie mogen vanuit meer landen weer naar Nederland reizen. De 3e golf is na de versoepeligen is langzaam maar zeker ingezet.
  • 17 maart 2021: Er werden 5.974 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 1.992 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 568 op de IC liggen.  Er werden 47 sterfgevallen gemeld. Brazilie heeft vaccinresistente mutaties. Vandaag zijn er daar maar liefst 90.303 nieuwe besmettingen  geconstateerd en waren er 2.648 sterfgevallen.
  • 18 maart 2021: Er werden  6.187 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.000 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 564  op de IC liggen.  Er werden 33 sterfgevallen gemeld. Het enten met Astra Zeneca wordt op advies van EMA voortgezet. De bloesstollingsproblemen (zie boven) worden als een klein aanvaardbaar risico gezien.
De 3e golf van dag tot dag
  • 19 maart 2021: Er werden  7.425 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.041 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 579  op de IC liggen.  Er werden  46 sterfgevallen gemeld.  Sinds het begin van de coronavaccinatie in januari zijn 2 miljoen prikken tegen het coronavirus gezet. Dat zijn de eerste inentingen en de herhaalvaccinaties bij elkaar.  De vaccinatiecampagne met Astra Zeneca wordt volgende week hervat. Het reproductiegetalstaat op 1,14
  • 20 maart 2021: Er werden 7.668 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.047 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 602  op de IC liggen.  Er werden 18 sterfgevallen gemeld.  In Biddinghuizen, zijn als superverspreiderproef 1500 personen samengekomen voor een dancefestival. Hiermee wordt ook de CoronaCheck-app getest. Morgen vindt op hetzelfde terrein een popfestival plaats.
  • 21 maart 2021: Er werden 7.025 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.073 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 611  op de IC liggen.  Er werden 15 sterfgevallen gemeld. Vrijdag meldde het RKI 17.482 nieuwe besmettingen. In Duitsland zijn nu ruim 2,65 miljoen besmettingen geregistreerd. Het dodental is opgelopen tot 74.664. Voor de tweede dag op rij wordt er een proeffestival gehouden in Biddinghuizen voor  1500 geteste bezoekers. Naar de pers werd ondertussen gelekt dat versoepelingen van de maatregelen er voorlopig niet in zitten.
  • 22 maart 2021: Er werden 6.318 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.193 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 638  op de IC liggen.  Er werden  15 sterfgevallen gemeld. Het huidige negatieve reisadvies voor het buitenland wordt, vanwege een toenemend aantal ziekenhuis en ic opnames, tot zeker half mei verlengd en de avondklok wordt vanwege de Ramadan en de komende zomertijd per 31 maart met een uur verlaat naar 22:00 uur. Een van de oorzaken van het grotere aantal besmettingen, is het testen van leerlingen in de basisschoolleeftijd. Dat gebeurde afgelopen week ruim 100.000 keer met  5.000 positieve uitslagen tot gevolg.
  • 23 maart 2021: Er werden 5.636 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.198 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 623  op de IC liggen.  Er werden  49 sterfgevallen gemeld. In de afgelopen zeven dagen zijn 1825 nieuwe patiënten in een ziekenhuis beland, gemiddeld bijna 261 per dag. Dat is de hoogste instroom sinds 11 januari.
  • 24 maart 2021: Er werden 7.624 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.187 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 625  op de IC liggen.  Er werden 31 sterfgevallen gemeld. De GGD’en hervatten vanaf vandaag weer de vaccinaties met AstraZeneca.
  • 25 maart 2021: Er werden 7.740 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.192 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 619  op de IC liggen.  Er werden  25 sterfgevallen gemeld. Na Staatssecretaris Mona Keijzer (CDA) is ook verkenner Kajsa Ollongren positief getest op Corona en besmette wellicht voltallige kabinet. Verkiezingsfeesten lijken superverspreiders te zijn geweest.
  • 26 maart 2021: Er werden 7.644 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.221 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 625  op de IC liggen.  Er werden  25 sterfgevallen gemeld. De capaciteit op de intensivecareafdelingen wordt met honderd bedden uitgebreid en gaat van 1350 naar 1450. In Frankrijk steeg vandaag het aantal patiënten op de ic’s tot bijna 4.800
  • 27 maart 2021: Er werden 8.868 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.238 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 643  op de IC liggen.  Er werden  29 sterfgevallen gemeld. Om 18:00 uur is er 5000 man publiek, in groepen opgedeeld,bij een voetbalwedstrijd in de Johan Cruijff Arena. Het is een evenement van Fieldlab om te testen of dat op een veilige manier kan. Brazilie kampt ondertussen met 100.000 besmettingen per dag. Het land telt al 300.000 sterfgevallen als gevolg van Covid-19.
  • 28 maart 2021: Er werden 7.513 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.248 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 655  op de IC liggen.  Er werden  15 sterfgevallen gemeld.
  • 29 maart 2021: Er werden 6.824 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.248 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 655  op de IC liggen.  Er werden 10  sterfgevallen gemeld.
  • 30 maart 2021: Er werden 5.909 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.410 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 682  op de IC liggen.  Er werden 36 sterfgevallen gemeld. Het gestegen aantal besmettingen ligt hoofdzakelijk aan de scholen. Ongeveer de helft van alle basisscholen heeft de afgelopen week een of meerdere klassen naar huis moeten sturen vanwege Coronabesmettingen.
  • 31 maart 2021: Er werden 7.684 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.334 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 681  op de IC liggen.  Er werden  29 sterfgevallen gemeld. Heel Frankrijk moet weer in lockdown: scholen en winkels dicht. Het aantal bedden op ic’s wordt uitgebreid tot 10.000. De problemen in Frankrijk en Brazilie maken op de jeugd geen indruk en parken en pleinen worden overspoeld door feestende jongeren, die zich niets aantrekken van persoonlijke bescherming. In Frankrijk werden in een etmaal tijd 35.000 nieuwe besmettingen vastgesteld. 18 oktober 2020 was dat aantal ook al per etmaal meer dan 32.000. In Frankrijk wonen 67 miljoen mensen.  Frankrijk is met ongeveer 4,64 miljoen besmettingen en 95.000 doden als gevolg van Covid-19 een van de hardst getroffen landen in Europa.
  • 1 april 2021: Er werden 7.882 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.327 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 688  op de IC liggen.  Er werden  22 sterfgevallen gemeld.
  • 2 april 2021: Er werden 7.296 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.330 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 705  op de IC liggen.  Er werden  17 sterfgevallen gemeld. Een vrouw stierf aan bloedstollingscomplicaties na de enting met het Astra Zeneca vaccin. Een onbekend aantal mensen in Alphen aan den Rijn is per ongeluk ingeënt met een dubbele dosis AstraZeneca
  • 3 april 2021: Er werden 7.682 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.348 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 734  op de IC liggen.  Er werden  31 sterfgevallen gemeld. Frankrijk gaat vanaf vandaag opnieuw in een lockdown. De GGD’s stoppen even helemaal met het vaccineren van AstraZeneca aan 60 plussers om verspilling tegen te gaan.
  • 4 april 2021: Er werden 6.918 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.317 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 730  op de IC liggen.  Er werden 16  sterfgevallen gemeld. Vanaf 6 april moeten reizigers vanuit Nederland naar Duitsland aan de grens een negatieve coronatest kunnen tonen.
  • 5 april 2021: Er werden  5.320 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.495 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 746  op de IC liggen.  Er werden  8 sterfgevallen gemeld. In India werden vandaag binnen het afgelopen etmaal 103.558 coronabesmettingen geregistreerd.
  • 6 april 2021: Er werden  5.542 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.498 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 750  op de IC liggen.  Er werden 20  sterfgevallen gemeld.
  • 7 april 2021: Er werden 6.409 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.558 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 776  op de IC liggen.  Er werden  23 sterfgevallen gemeld.
  • 8 april 2021: Er werden  7.833 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.525 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 798  op de IC liggen.  Er werden  19 sterfgevallen gemeld.
  • 9 april 2021: Er werden  7.716 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.495 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 784  op de IC liggen.  Er werden 41 sterfgevallen gemeld. Het Landelijk Netwerk Acute Zorg Ziekenhuizen verzoekt om de ic-capaciteit op te hogen naar 1550 bedden. De ziekenhuizen werken nu nog aan een uitbreiding tot 1450 stuks. Er zijn inmiddels 3 miljoen vaccinaties gegeven.
  • 10 april 2021: Er werden  7.725 nieuwe geregistreerde coronabesmettingen gemeld. Er worden 2.491 Coronapatiënten in ziekenhuizen behandeld, van wie er 787  op de IC liggen.  Er werden  23 sterfgevallen gemeld.

MERS EN SARS

Vier maanden nadat de SARS-uitbraak begin 2003 was begonnen, voerden onderzoeksteams in Hongkong tests uit op wilde dieren zoals wasbeerhonden, civetkatten en dassen, en ontdekten daarbij nauwe verwanten van het SARS-CoV 2 virus

Het MERS-corona (long) virus (Middle East Respiratory Syndrome) MERS is ook een type coronavirus. Het MERS virus dat in 2012 opnieuw ontdekt werd in Saudi-Arabië, is verwant aan SARS. Infecties zijn niet gemakkelijk te herkennen maar kunnen leiden tot zeer ernstige levensbedreigende luchtwegproblemen. Tussen 6 en 21 februari 2017 maakte de National International Health Regulations (IHR) Focal Point of Saudi Arabia melding van twaalf MERS besmettingen waarvan er 3 fataal afliepen. Ook werden er vier doden van eerdere besmettingen gemeld. Het virus veroorzaakt koorts, ademhalingsproblemen, longontsteking en nierfalen en dan vooral bij zwakkeren en ouderen. Voor gezonde en jonge mensen is de ziekte minder ernstig. 30 procent van besmette personen overlijd aan het virus. Omdat bij de behandeling van Ebola een experimentele behandeling bleek te helpen werd ook voor het MERS-virus de patiënt geïnjecteerd met bloedplasma van patiënten die herstellende zijn en dat lijkt te helpen. Researchers van een Zwitserse universiteit hebben een anti- lichaam geïdentificeerd dat het Mers virus kan neutraliseren.

Er waren in augustus en september 2016 vijf gevallen van MERS-CoV in Saoedi-Arabië. Drie van de betrokkenen waren direct in contact met kamelen geweest. Een 55-jarige man uit Saudi Arar stad en een 40-jarige man uit expatriate Al Hofuf dronken rauwe kamelenmelk in de 14 dagen voor de aanvang van de symptomen. Een 65-jarige man uit Riyad ook werd gediagnosticeerd als MERS nadat hij contact met kamelen gehad.  Volgens de WHO zijn er sinds september 2012 1806 laboratorium bevestigde gevallen van MERS-CoV geweest, waaronder ten minste 643 sterfgevallen.

In Thailand werden eerder dit jaar ook twee gevallen van MERS geconstateerd. MERS heerste in juni 2015 in Thailand ook al. In Saoedi Arabië werd de ziekte voor het eerst gemeld in 2012 en was er een sterftecijfer van meer dan 40 procent terwijl in Zuid-Korea 20 procent overleed. De ministers van Volksgezondheid van Zuid-Korea, Japan en China willen in de toekomst MERS gezamenlijk aanpakken

In Saudi-Arabië worden nog bijna elke dag dag nieuwe MERS besmettingen vastgesteld. Sinds september 2012 werden 1.175 mensen besmet waarvan 606 patiënten herstelden. Er zijn nu wereldwijd in totaal 1.511 MERS besmettingen geweest waarvan 574 met een dodelijke afloop. De meeste sterfgevallen betroffen verzwakte patiënten met onderliggende medische problemen zoals kanker. Een uitbraak van SARS in 2003 resulteerde uiteindelijk tot 800 sterfgevallen. MERS heeft een sterftekans van 35 procent, tegenover  11 procent bij SARS. Maar in dit geval ontwikkelden de klachten zich snel tot een dodelijke vorm van longontsteking, waarbij honingraatvormige gaten in de longen van de slachtoffers ontstonden en een kwart van de patiënten last kreeg van ernstige ademnood. Hoewel de meeste virussen doorgaans op niet meer dan drie andere mensen worden overgedragen, fungeren sommige slachtoffers als ‘superverspreiders’: patiënten die de ziekte ongewild op tientallen andere mensen overdragen. Tegen de tijd dat de SARS-epidemie (‘severe acute respiratory syndrome’) weer wegebde, werden in 32 landen 8000 gevallen en 800 doden geteld.

In 2014 werden ook al SARS besmettingen gemeld in Nederland, Italië, het Verenigd Koninkrijk, Griekenland, Duitsland, Frankrijk, China, Libanon en de Verenigde Staten. De meeste besmettingen werden opgelopen bij een reis naar het Midden-Oosten. Volgens de WHO lijken de genetische sequenties van virussen bij recente gevallen op die van oudere virussen. Kamelen en dromedarissen zijn dragers van het virus maar ook komen soortgelijke virussen voor bij vleermuizen.

Sinds de uitbraak in mei zijn in Zuid-Korea 36 mensen aan MERS overleden en zijn er bijna 200 ziek geworden. De Zuid Koreaanse president Park Geun-hye ontsloeg minister Moon Hyung-pyo, omdat hij niet goed op de uitbraak van het MERS virus had gereageerd. Het virus was in eerste instantie door een patiënt buiten de eerste hulp afdeling in het ziekenhuis verspreid, waardoor minstens 54 anderen het virus ook opliepen en verder verspreidden. Een besmette patiënt had 2,5 dag in de wachtkamer gezeten voordat hij gediagnosticeerd werd. In China werd eerder in mei ook al MERS vastgesteld bij een 44-jarige Zuid-Koreaanse man die via Hongkong naar de provincie Guangdong in het uiterste zuidoosten van China was gereisd.

Oorzaak Mers uitbraak

Het MERS-coronavirus verspreid zich vanuit vleermuizen naar gedomesticeerde dieren, zoals bijvoorbeeld kamelen om daarna de overstap naar de mens te maken. Het eerste geval van MERS werd aangetroffen bij een man van zestig die vier kamelen bezat. De huisdieren sliepen in een stal naast zijn huis.

In 2014 werden in bloedmonsters van kamelen vier antilichamen tegen het MERS-virus gevonden, een duidelijk teken van besmetting. De bloedmonsters gingen terug tot 1993, waaruit bleek dat het MERS-virus al meer dan twintig jaar bij kamelen voorkwam zonder dat iemand dat had gemerkt.  In twee abattoirs in Saudi-Arabië waar kamelen werden geslacht, werden in sommige gevallen het vlees met hogedrukspuiten afgespoeld voordat het in plasticfolie werd gewikkeld. MERS-coronavirus werd vervolgens aangetroffen op vlees dat voor supermarkten was bestemd.”

Dit artikel wordt u gratis en vrijblijvend aangeboden. Om de dagelijkse updates en artikelen ook in de toekomst te kunnen blijven plaatsen kunnen wij uw vrijwillige bijdrage goed gebruiken.  Alvast bedankt!

Schiphol

De Royal Schiphol Group is het moederbedrijf van Schiphol, Rotterdam The Hague Airport, Lelystad Airport en mede-eigenaar van Eindhoven Airport.

Schiphol leed in 2020 mede door Corona een verlies van 563 miljoen euro. In 2019 boekte Schiphol Group nog een winst van 355 miljoen. Het aantal passagiers daalde met 70,9 procent naar 20,9 miljoen, op Eindhoven met 69 procent naar 2,1 miljoen en op Rotterdam The Hague met 77 procent naar 0,5 miljoen. Er werd 112 miljoen euro aan NOW-loonsteun door de overheid gegeven. Naar verwachting zullen honderden werknemers moeten afvloeien.  Ook het vrachtvolume viel 14,5 procent lager uit. Schiphol sloot in de eerste maanden van de Coronacrisis een deel van de terminal en gebruikte de NOW-overheidsregeling om door de crisis te komen. In de derde steunronde ontving Schiphol 22 miljoen euro

Jos Nijhuis trad in het eerste kwartaal van 2018 terug als topman van de Royal Schiphol Group en werd opgevolgd door Dick Benschop. Vanaf 1 april 2016 bestond het directieteam uit Jos Nijhuis (President & CEO), Els de Groot (CFO), Birgit Otto (COO) en André van den Berg (CCO). Met een salaris van bijna 8 ton ontving Nijhuis ruim 10 keer meer salaris dan de normale werknemer van de luchthaven. Ben Smith de CEO van Air France-KLM krijgt 9 ton exclusief mogelijke bonus van maximaal 150 procent van zijn basissalaris. Ook komt er een lange termijn beloningsplan dat 1 miljoen euro waard is. In totaal zou de CEO zo 4,25 miljoen euro per jaar kunnen verdienen. De zeven vaste inlichtingenbalies in de terminals verdwijnen op termijn. De 60 werknemers die deze taak vervulden worden herplaatst.  Vanaf 6 september 2021 wil KLM een ander rooster invoeren voor het grondpersoneel dat parttime werkt. Werknemers moeten voortaan vijf dagen per week aan het werk in diensten die variëren van drie tot acht uur per dag, om zo 5 tot 7,5 miljoen euro te besparen, op minder flexkrachten.

Aircraft Fuel Supply B.V. werd in 1967 opgericht en is een joint venture van Air France-KLM en meerdere oliebedrijven, waaronder BP, Shell en Total. Vliegtuigmaatschappijen sluiten geen contracten met AFS voor kerosine, maar met de aangesloten oliemaatschappijen. AFS verzorgt het tanken van de vliegtuigen. In totaal werken er 25 mensen.

De Onderzoeksraad voor Veiligheid maakte zich zorgen over de toegenomen drukte en het verhoogde aantal bijna ongelukken en startte met een groot onderzoek naar de veiligheid van het vliegverkeer op en rond Schiphol. Het Rijk, NS en Amsterdam trekken samen 200 tot 600 miljoen euro uit voor een grote capaciteit van het treinstation. Heffingen gaan omlaag of worden stopgezet en security heffingen gaan omlaag om de verdere groei te bevorderen. Schiphol hoeft ook geen planschade meer te betalen ten aanzien van woningen in de omgeving en ook dat scheelt 10 miljoen euro per jaar. De bouw van 30.000 nieuwe woningen in de nabijheid van de start- en landingsbanen van Schiphol lijkt een breekpunt in de Omgevingsraad te gaan worden. Schiphol mog tot 2020 niet verder groeien dan 500.000 vluchten, daarna mocht milieuwinst door de sector voor 50 procent worden gebruikt voor de groei van het vliegverkeer. Overcapaciteit moet verder worden opgevangen door regionale vliegvelden in Lelystad en Eindhoven. Hierdoor kan de 10 miljoen euro aan heffing voor luchtvaartmaatschappijen waarmee omwonenden gecompenseerd moeten worden voor de overlast of onteigening worden stopgezet. Volgens Natuur- en Milieufederatie Noord-Holland kan Schiphol niet verder groeien zonder dat dit leidt tot te veel geluidsoverlast voor omwonenden. De organisatie baseert zich op een kritische beschouwing door deskundigen en een bewonersdelegatie van de zogeheten milieueffectrapportage (MER). De Commissie voor de milieu effect rapportage (MER) rapporteerde dat de door Schiphol gemaakte berekeningen van nieuwe af- en aanvliegroutes echter niet kloppen. De berekeningen moesten overnieuw om een betere inschatting te kunnen maken van de milieu- en geluidswinst. In de omgeving van de luchthaven worden sterk verhoogde concentraties fijnstof gemeten. GroenLinks Amsterdam stelde eind 2014 al vragen over het onderzoek van TNO en Universiteit Utrecht nadat bekend werd dat op een aanzienlijk deel van circa 550.000 adressen in Amsterdam en Amstelveen, bewoners gezondheidsschade konden oplopen door de uitstoot van ultrafijnstof. Zo’n 100.000 vluchten van Schiphol blijken illegaal te zijn, omdat zou zijn vergeten om een natuurvergunning aan te vragen. Door de uitstoot is de levensverwachting van omwonenden tot ruim een jaar korter. Minister Van Nieuwenhuizen (Infrastructuur en Waterstaat) start 2 maart 2021 een inspraakprocedure voor het nieuwe geluidsstelsel voor Schiphol. Het zogeheten Nieuwe Normen- en Handhavingsstelsel schrijft voor dat Schiphol de start- en landingsbanen inzet die gegeven de omstandigheden (bijvoorbeeld weer en zicht) het minste hinder voor de omgeving opleveren. In 2016 kwamen er 6000 klachten binnen over extreme geluidsoverlast. Ook de veiligheid laat ernstig te wensen over Een aantal maanden geleden liet de Marechaussee vereniging Marver al weten dat er minstens 500 extra marechaussees nodig zijn voor de grensbewaking, onder meer voor Schiphol.

Op 19 september 2016 was het precies honderd jaar geleden dat het eerste vliegtuig op Schiphol landde. Schiphol is begonnen als militair vliegveld. In 1926 werd Schiphol eigendom van de Gemeente Amsterdam. Schiphol staat op plek veertien in de lijst van drukste luchthavens van de wereld en als alleen wordt gekeken naar internationale passagiers staat de luchthaven zelfs op de vijfde plek. De Schiphol Group is voor 70 procent eigendom van de Nederlandse Staat en omvat de onderdelen Aviation, Real Estate en Commercial. Schiphol levert de Nederlandse economie zo’n 35 miljard euro en circa 350.000 banen op. Het aantal passagiers op Schiphol is in 2016 gegroeid naar 63,6 miljoen per jaar, een stijging van ruim 9 procent ten opzichte van 2015. Het vrachtvolume nam met 1,8 procent toe naar 1,7 miljoen ton. Het aantal vliegbewegingen kwam uit op 479.000, met in totaal 322 bestemmingen. De start- en landingstarieven zijn afhankelijk van het tijdstip van vertrek en het gewicht van het vliegtuig. Daarnaast brengt de luchthaven per vlucht en per passagier een bedrag in rekening voor gebruik van de loungeruimtes, toiletten etc. en een toeslag voor de beveiliging. Luchtvaartmaatschappijen betalen alleen al voor de beveiliging jaarlijks 267 miljoen euro. Schiphol is ook bezig met het fasegewijs verbeteren en vernieuwen van de capaciteit en kwaliteit van de terminals, pieren en platforms en investeerde in 2014, 2015 én 2016 gemiddeld 1,5 miljoen euro per dag. Een nieuwe tijdelijke vertrekhal kwam net voor de grote drukte van Pasen gereed. De tijdelijke terminal kostte 45 miljoen euro en dat is ruim 10% van de netto jaarwinst. De hal heeft een capaciteit van twee miljoen reizigers per jaar en is gebouwd op het dak van bagagehal Zuid. In vertrekhal 1, balierij 1A komen de passagiers van KLM, Lufthansa Group en LOT Polish Airlines in een bijna 4000 vierkante meter grote hal samen met 22 incheckbalies en zes beveiligingsdoorgangen en wordt gebruikt tot eind 2019.

KLM en Schiphol zijn het eens geworden over de overdracht van het vrachtgebouw 1 van KLM. Die overdracht had Schiphol nodig voor de nieuwe terminal. De eerste fase van de uitbreiding is een nieuwe flexibele pier, die in 2019 in gebruik zal worden genomen. Aan deze nieuwe pier komen grote vliegtuigen voor intercontinentaal verkeer. Ook moet er een dependance komen op Schiphol-West tussen de A4 en A5 om na 2030 Schiphol-Centrum te ontlasten.

In totaal heeft Schiphol nu zes start- en landingsbanen. Het ministerie van Infrastructuur en Milieu maakte maximaal 250 miljoen euro vrij voor de verbouwing van station Schiphol. Het geld is weggehaald uit het budget van het nieuwe ERTMS spoorbeveiligingssysteem. Uit een studie van het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB)Nederland blijkt dat Nederland in de komende jaren al ruim acht miljard euro te kort komt voor de benodigde investeringen in spoor en wegen. Het EIB stelt een lening beschikbaar van 350 miljoen in twee tranches van elk 175 miljoen voor de bouw van de nieuwe pier. De lening heeft een looptijd van twintig jaar tegen een lage rente. de capaciteit kan hierdoor met 15 miljoen passagiers per jaar groeien. Heijmans  gaat opnieuw de infrastructuur op Schiphol uitbreiden en onderhouden voor 2,5 tot 3,5 miljard. Heijmans gaat de komende negen jaar zorgen voor de gehele infrastructuur en gaat april 2019 definitief starten met de vervolgopdracht.

De totale schuld van Schiphol is met 49 miljoen gestegen naar 2 miljard euro met rentelasten van zo’n 100 miljoen euro per jaar. Er werd in april 2015 een nieuwe kredietfaciliteit ter waarde van 1,1 miljard euro verkregen bij een consortium van dertien banken. De Schiphol Group, 100% eigenaar van het Airport Real Estate Basisfonds C.V. (AREB C.V.) heeft het vastgoed (17 vastgoed objecten) voor een bedrag van 314 miljoen euro in onderpand moeten geven aan de Svenska Handelsbanken A.B.

Ontwikkelingen

Bouwbedrijf Heijmans heeft voor 150 miljoen euro een driejarig contract voor onderhoud op en rondom Schiphol. Heijmans heeft de verantwoordelijkheid voor werkzaamheden op het gebied van vluchtafhandeling, bereikbaarheid en transport van elektriciteit. Om de afhandeling van het groeiend aantal vliegbewegingen in goede banen te leiden heeft LVNL het RIASS systeem in gebruik genomen (onverwachte vliegtuigen of voertuigen op de baan) en GARDS (om botsingen bij doorstarts van landende toestellen te voorkomen).

Problemen

De bezuinigen op de centrale beveiliging met daarbij de verkeerde apparatuur en een te snelle invoering onder leiding van bedrijven die niet voldoende kennis in huis hadden zorgen voor ontzettend lange wachtrijen en claims van passagiers. Twee jaar geleden was een doorlooptijd van 10 minuten beloofd. Schiphol had enige tijd ook te maken met zeker twee treinstoringen per week vanwege het zware (brand) beveiligingssysteem van de tunnel en andere technische problemen.

De omzet van Schiphol staat onder druk door het niet kunnen vliegen op China vanwege het corona viruso. Er was vorif jaar wel 5 procent groei van het aantal passagiers naar 27 miljoen en de nettowinst steeg met 60 procent naar 203 miljoen euro. In het drukste weekend van het jaar zijn er in totaal meer dan 580.000 reizigers. In de zomermaanden juli en augustus maken een zo’n 10,8 miljoen reizigers gebruik van de luchthaven. Het aantal reizigers vergeleken met een jaar eerder steeg met bijna 8 procent naar 18,6 miljoen. Ondanks dat er al honderden miljoenen is geïnvesteerd blijft het station te klein en zijn er te weinig perrons om deze aantallen reizigers te kunnen verwerken. De overheid rekent daarom op nog een investering van zo’n 450 miljoen euro, welke door de regio, de luchthaven en de NS moeten worden opgebracht. De investeringen worden met 200 miljoen euro verhoogd naar 600 miljoen euro per jaar. De wereldwijde vraag naar vliegreizen ligt dankzij de lagere (brandstof)prijzen 7 procent hoger dan vorig jaar.

Taxi’s

Voorheen mochten alleen taxi’s met een Schipholvergunning klanten oppikken op Schiphol. Andere taxi’s mochten wel passagiers brengen, maar niet meenemen. In april bepaalde het gerechtshof echter dat taxi’s op de luchthaven ook klanten mogen oppikken. De officiële Schipholtaxi’s moeten per rit drie à vier euro aan Schiphol afdragen en betalen voor het vereiste keurmerk en de vergunning. De spanningen rond de taxistandplaats lopen op en er zijn al diverse blokkades geweest ten koste van de reizigers. De Gemeente Haarlemmermeer paste de politieverordening aan om ronselaars van externe taxibedrijven aan te kunnen pakken en wil reguliere niet Schipholtaxi’s zelfs verbieden. Uber kreeg op Schiphol na lang gesteggel een eigen aanrijstrook. Alle verkeer van aankomende en vertrekkende passagiers wordt ontmoedigt om het betaald parkeren op te krikken.

KLM

KLM heeft over 2020 een verlies geleden van 1,2 miljard euro. Moederbedrijf Air France-KLM had een verlies van 7,1 miljard euro. In het verlies van Air France-KLM zit 800 miljoen euro aan reorganisatiekosten, een kleine 600 miljoen euro aan verdampte brandstofkosten en nog eens ruim 670 miljoen euro aan afschrijvingen. De schuld van Air France-KLM is opgelopen tot 11 miljard euro, dat is bijna 5 miljard meer dan een jaar eerder. Er verdwijnen nog eens 800 tot 1.000 banen bovenop de eerder aangekondigde reductie van 5.000 banen. De maximaal 1.000 man personeel die extra moet vertrekken betreft voor de helft cabinepersoneel. Daarnaast gaat het om 100 piloten en 200 tot 400 medewerkers op de grond.

Ondertussen kreeg Benjamin Smith, de topman van Air France-KLM, in 2020 een aandelenbonus ter waarde van 2 miljoen euro, boven op zijn vaste salaris van 744.511 euro. Hij kreeg de bonus onder meer voor het regelen van de overheidssteun aan Air France-KLM. Naast de aandelenbonus kreeg hij nog circa 296.000 euro aan onkosten vergoed en een compensatie voor zijn verhuizing naar Frankrijk. Zijn basissalaris was vanaf 23 maart wel met 25 procent verlaagd.

Het hoofdkantoor van KLM verhuist in 2024 van Amstelveen naar Schiphol-Oost.  Ook de huidige kantoren op Schiphol-Rijk en Schiphol-Oost worden dan verplaatst baar de nieuw te bouwen campus van ongeveer 35.000 vierkante meter. Air France KLM is een complex bedrijf, omdat KLM na de overname in 2004 vanwege de landingsrechten 51% Nederlands moest blijven. Tot verrassing van de Franse regering nam de Nederlandse Staat op 26 februari 2019 uit het niets aandelen in Air France-KLM. Minister van Financiën Wopke Hoekstra en premier Mark Rutte hebben deze aandelendeal op dezelfde avond bekend gemaakt. De reden was dat binnen Air France/KLM steeds vaker belangrijke beslissingen werden genomen waarover de Nederlandse Staat pas achteraf werd geïnformeerd. Bovendien had KLM kreeg steeds minder vertegenwoordigers op belangrijke functies, waardoor er minder evenwicht zou zijn tussen de Nederlandse en de Franse belangenbehartiging. Momenteel is het belang van de Fransen 14 procent. Voor de transactie via ABN AMRO werd geld geleend op de kapitaalmarkt, waardoor de staatsschuld op loopt. Vooral de herbenoeming van Pieter Elbers en de aanstelling van Ben Smith gaf de nodige onrust. CDA Minister van Financiën Wopke Hoekstra kocht namens de staat het belang  in Air France-KLM. maar heeft hiermee wel de wettelijke informatiepositie van de Tweede Kamer geschonden. Hij voerde in het geheim gesprekken met een door hemzelf geselecteerd groepje Kamerleden, terwijl hij feitelijk de voorzitter van de commissie Financiën had moeten vragen om een besloten vergadering in de 2e Kamer bijeen te roepen. Ook de griffier mocht van Hoekstra niet aanwezig zijn. De betreffende Kamerleden moesten een geheimhoudingsverklaring tekenen en hun mobiele telefoon inleveren. Het voor eigen gewin benutten van koersgevoelige informatie en het delen daarvan is strafbaar. Dat Kamerleden de informatie over de aankoop van de aandelen niet mochten delen met hun eigen fractievoorzitter was in strijd met de geldende afspraken. Door de Coronacrisis sinds maart 2020 balanceert KLM op het randje van faillissement en moeten minimaal 1.500 personeelsleden het veld ruimen De Nederlandse Overheid steunt het bedrijf, onder voorbehoud van deze reorganisatie met 3,4 miljard euro, waarvan 1 miljard euro als rechtstreekse lening en 2,4 miljard euro aan garanties op commerciële leningen. Het hiervoor benodigde bezuinigingsplan komt maar moeizaam van de grond. Vorig jaar was de KLM-groep in totaal 1 miljard euro kwijt aan alleen al de piloten, inclusief pensioenpremies en werkgeverslasten. Het is de bedoeling dat zij nu loon gaan inleveren om tot de nodige besparingen te komen. De piloten moeten salaris inleveren tot aan het einde van de steunmaatregel in 2025.  Totdat die toezegging er via de vakbonden is wordt de steun niet vrijgegeven. De resterende 2,4 miljard (garantstellingen voor bankleningen) wordt niet verstrekt zolang niet alle bonden akkoord zijn. De bijna 1 miljard (een directe lening) werd in de zomer al overgemaakt. In de tweede ronde van de NOW-steun werd in november nog eens 285 miljoen euro vanuit de Overheid aan KLM gestort. Aan de luchtvaartmaatschappij gelieerde bedrijven, zoals KLM Catering Services, Cityhopper en KLM Luchtvaartschool, kregen ook nog eens ruim 14 miljoen euro extra coronasteun. Transavia, een volle KLM-dochter, kreeg bijna 26 miljoen euro aan extra NOW steun. In de meest recente en derde steunronde kreeg KLM net geen 210 miljoen euro aan loonsubsidies. Ook KLM-dochter Transavia kreeg opnieuw 17 miljoen euro steun. Onder de streep ging KLM 1 miljard euro in het rood. Ondanks de rode cijfers was er dankzij de SAtassteun nog wel genoeg ruimte om ticketverwerker Airtrade over te nemen. Airtrade verzorgt de uitgifte en afhandeling van tickets en levert technologie voor de samenstelling van pakketreizen. Een belangrijke pijler onder Airtrade is New Distribution Capability. 

Luchtvaartadviesbureau Feniks Ventures uit Haarlem adviseert om KLM los te maken van het verliesgevende Air France, omdat alleen KLM in de toekomst kan overleven. Het plan is in het afgelopen jaar besproken met KLM, vakbonden en de ministeries van Economische Zaken, Financiën en Infrastructuur. Topman Pieter Elbers van KLM verkreeg een samenwerking met de Indiase luchtvaartmaatschappij Jet Airways en het Amerikaanse Delta. De deelneming in Virgin Atlantic gaat dit jaar verlies draaien. De deelneming kostte Air France KLM 241 miljoen euro. In juli werd er een 31%-belang genomen in de maatschappij van oprichter Richard Branson als onderdeel van een andere deal, waarbij het Amerikaanse Delta, dat voor 49% participeert in Virgin, op zijn beurt weer een belang neemt in Air France KLM. Het Amerikaanse Delta en China Eastern hebben ieder een belang van 10 procent gekocht, voor in totaal 751 miljoen euro. Dat komt neer op circa 10 euro per aandeel. De aandelen werden door de nieuwe investeerders met een korting verkregen. Met deze transacties halen Air France-KLM, Delta, China Eastern en Virgin de banden met elkaar aan. Delta had al een belang van 3,2% in China Eastern en 49% in Virgin. Het belang van oprichter Richard Branson in Virgin gaat omlaag naar 20%.

Ook opende KLM een eigen webwinkel op het platform van Alibaba tickets waar Chinese klanten hun tickets rechtstreeks kunnen kopen. KLM tekende hiervoor een contract in Hangzhou tijdens de Nederlandse handelsmissie naar China. KLM breidt ook de samenwerking met Xiamen Airlines uit en gaat het onderhoud aan de motoren van de Boeing 787 Dreamliners van Xiamen verzorgen.

De KLM is eind juni 2015 met een groep van tien internationale banken een nieuwe kredietfaciliteit ter waarde van 575 miljoen euro overeengekomen voor vijf jaar. ABN AMRO, ING en Rabobank maken deel uit van deze bankgroep. KLM had in 2016 nog een nettowinst van € 519 miljoen, een vertienvoudiging ten opzichte van het jaar daarvoor. Bij het management, bij de personeelsafdelingen, HR en communicatie wordt een kwart van de functies geschrapt, komen er minder managementlagen en is er bezuinigd op onderhoud van de vloot. 3000 bagagisten en grondstewardessen worden vervangen door flexkrachten. Het personeel leverde vrije dagen in en de bonden werkten mee aan een vrijwillige vertrekregeling.

Air France-KLM had in 2019 een omzet van 27,2 miljard euro.  De operationele winst kwam uit op 1,1 miljard euro. De nettowinst zakte met 130 miljoen euro tot 290 miljoen euro. De brandstofkosten vielen  op jaarbasis 550 miljoen euro hoger uit. Van de Franse overheid krijgt Air France  4 miljard euro nieuwe steun in de vorm van nieuwe aandelen die de Franse overheid krijgt.Hierdoor bezitten zij bijna 30 procent van de aandelen tegenover 14 procent nu. De Nederlandse overheid heeft nu een belang van 14 procent en onderhandelt nog met KLM over een nieuw steunpakket. De Europese Commissie eist wel het inleveren van 18 slots (start- en landingsrechten) op vliegveld Paris Orly. Hierdoor kunnen er op jaarbasis 6500 vluchten minder worden uitgevoerd.  Ook mogen er voorlopig geen bonussen worden uitgekeerd. In 2020  gingen er ook al steunpakketten van 3,4 miljard euro naar KLM en 7 miljard naar Air France.

De naar IATA vertrekkende topman Alexandre de Juniac is opgevolgd door de 63-jarige Jean-Marc Janaillac. Camiel Eurlings moest in oktober 2015 vertrekken. Voorzitter Hans Smits van de raad van commissarissen (rvc) noemde Eurlings benoeming tot topman van KLM een ‘inschattingsfout’. Eurlings ontving in 2013 iets meer dan 700.000 en zijn voorganger Peter Hartman verdiende in 2012 meer dan 1,2 miljoen euro exclusief pensioenbetalingen. De topman ontving desalniettemin een bonus van 100 procent van zijn jaarsalaris waarmee hij voor 2014 ruim 9 ton ontving.  Tijdens de presentatie van de jaarcijfers in Parijs zijn veel vragen gesteld over de voortgang van de benoeming van een opvolger van Air France-KLM topman Jean-Marc Janaillac. De stakingen bij Air France werden opgeschort tot een nieuwe topman is gevonden. Elbers werd in mei 2018 al benoemd in het dagelijks bestuur van Air France-KLM

KLM Cityhopper verkocht 7 Fokker 70-toestellen aan Air Niugini, de nationale luchtvaartmaatschappij van Papoea Nieuw-Guinea. De 18 overgebleven toestellen worden nu geleidelijk vervangen door zuinigere Embraer vliegtuigen. Vanaf 2018 vliegt Cityhopper dan alleen nog maar met deze Braziliaanse toestellen.

Daarnaast werden zes grotere 787-10 Dreamliners bij Boeing besteld in plaats van de eerder bestelde kortere 787-9 toestellen. KLM wil de Dreamliner inzetten op bestemmingen waarop behoefte is aan meer stoelen. De nieuwe toestellen worden 6 meter langer en 36 miljoen euro per stuk duurder. Het totale orderbedrag is een kleine 1.7 miljard euro. De levering van twee van in totaal tien bestelde nieuwe Boeings van het type 787 Dreamliner werd eerder om financiële redenen uitgesteld. De beslissing kost de KLM dan ook in totaal 217 miljoen euro extra, maar vereist ook een snellere aanleg van de 500 miljoen kostende nieuwe A-pier en terminal die onlangs nog door Schiphol met drie jaar vooruitgeschoven werd naar 2022. In nieuwe plannen waarover de komende maanden een beslissing valt, wordt het vrachtgebouw eerst maar deels gesloopt, waardoor de pier al in 2019 in gebruik zou kunnen worden genomen. Er zouden bij Schiphol ook geheime plannen bestaan voor de aanleg van een achtste baan parallel aan de Kaagbaan. Schiphol heeft een plafond van ruim 440.000 starts en landingen en tot 2020 tot maar liefst 500.000.

Bij KLM zijn verliesgevende bestemmingen geschrapt, zelfs op intercontinentale routes, waardoor nog meer banen verloren gingen dan eerder werd voorzien. Air France-KLM heeft de helft van Servair voor 237,5 miljoen verkocht aan de Chinese investeerder HNA. Die tekende in april ook al voor de overname van het Zwitserse Gategroup. De verkoop van het belang van 49,99 procent hangt samen met de overname van Gategroup door HNA. Servair wordt namelijk vanaf 2017 geleid door Gategroup. Servair heeft ongeveer 9500 werknemers en vormt samen met Gategroup de grootste cateraar voor vliegtuigen ter wereld.

KLM ondersteunt diverse golfprojecten en is hoofd- en titelsponsor sinds 2004. Het contract is in 2009 met drie jaar verlengd tot en met 2012. Nadien werd KLM opnieuw hoofdsponsor van het circa 8 miljoen euro kostende event. KLM is zelf eigenaar van het toernooi en verlengde onlangs de overeenkomst voor nog eens drie jaar. Het toernooi is voor 90% afhankelijk van sponsorgeld. Inkomsten uit het publiek en uitzending door tv spelen nauwelijks een rol. KLM is ook partner bij het ABN AMRO Ladies Open.

De spelers in het KLM Open konden een ruimtereis winnen van XCOR Space Expeditions met een waarde van 100.000 dollar. BMW gaf een BMW i8 ter waarde van € 149.000 aan de eerste speler en vierentwintig auto’s voor spelers en officials. KLM draagt als hoofd- en titelsponsors tussen de 3- en 4 miljoen euro bij. De promotiecampagne kost KLM circa 500.000 euro. Het prijzengeld van het toernooi is inmiddels opgelopen tot 1,8 miljoen euro. Hoofd- en titelsponsor KLM was van 1981 tot en met 1990 ook al tien jaar hoofdsponsor van het golfevenement. KLM sponsort ook kunst & cultuur, milieu en educatie maar stopt wel met sponsoring van de Dutch Dakota Association.

KLM Air France

Air France gaat een groot aantal vliegtuigen bij Airbus te bestellen. Het zou gaan om vijftig tot zeventig toestellen van het type A220 ter vervanging van de circa vijftig A318’s en A319’s. Daarnaast gaan de Fransen waarschijnlijk voor de A320neo als vervanger van circa veertig oudere A320-modellen. Air France maakt al bijna acht jaar verlies. De piloten ontvingen sinds 2007 geen salarisverhoging meer. Daarom kwamen ze 9 juni met een looneis van 11%. Air France wil ingrijpend reorganiseren en 2.900 banen schrappen (ca. 300 piloten en 2.000 stewards en stewardessen) en veertien vliegtuigen worden uit de lucht gehaald. Er is inmiddels een vrijwillige vertrekregeling voor 1.400 man grondpersoneel en 200 cabinemedewerkers. Topman Alexandre de Juniac zelf kreeg vorig jaar ruim 1 miljoen euro salaris. Air France KLM wil Transavia, welke nu in handen is van de Nederlandse KLM groep als prijsvechter inlijven. Het aantal vluchten op tien Europese bestemmingen wordt verminderd en er wordt minder vaak naar bestemmingen in Afrika, Japan en Brazilië gevlogen. Hierdoor zijn er in totaal ongeveer een half miljoen minder stoelen beschikbaar in het winterseizoen, dat loopt van 25 oktober tot en met 26 maart. Grote hedgefondsen speculeren al op een daling van de aandelen. Uit cijfers van de toezichthouders blijkt dat 11,76 procent van alle uitstaande aandelen van Air France KLM werd betrokken in een shortpositie. De grootste speculant tegen Air France-KLM is het Britse hedgefonds Marshall Wace, maar ook Tyborne en Blackrock zijn van de partij. De twee zustermaatschappijen hebben beiden een eigen winst- en verliesrekening. Air France heeft 11 miljard schuld en een negatief eigen vermogen van 230 miljoen euro.

Martinair

Martinair is sinds 2009 100 procent dochter van KLM en is sinds 2011 met vrachtvervoer belast. Bij Martinair worden de eerste twee van de in totaal vijf MD-11 vrachtvliegtuigen op Schiphol afgestoten. 330 personeelsleden waarvan 110 vrachtpiloten worden ontslagen. De eerste 37 piloten worden op dit moment gedwongen ontslagen inclusief een vertrekregeling. Martinair koppelde de vertrekregeling eenzijdig aan 16% salarisverlaging. 4 april gaf de rechtbank in Amsterdam nog aan dat KLM, Martinair en VNV zich moeten inspannen om gedwongen ontslagen te voorkomen.

De vrachtvloot wordt teruggebracht van negen toestellen naar drie (plus een reservetoestel). Alleen de B747-400F’s blijven operationeel De Ondernemingsraad stapte in maart naar de rechter omdat er volgens hen sprake van een ‘sterfhuisconstructie. De rechter oordeelde 4 augustus dat Martinair het besluit om te saneren op het punt van de gevolgen voor het personeel en de financiële onderbouwing onvoldoende heeft gemotiveerd, maar verbood de reorganisatie niet expliciet. Air France-KLM stelt Martinair een lening van maximaal 50 miljoen euro beschikbaar voor de financiering van afvloeiingsregelingen.

Dit artikel wordt u gratis en vrijblijvend aangeboden. Om de dagelijkse updates en artikelen ook in de toekomst te kunnen blijven plaatsen kunnen wij uw vrijwillige bijdrage goed gebruiken.  Alvast bedankt!

Bedrag



Voor adverteerders zijn er diverse mogelijkheden. 

Terug naar BVS.nl

EU crisis

Het Europees Parlement heeft een coronaherstelfonds beschikbaar gesteld waaruit lidstaten steun kunnen krijgen om de gevolgen van de crisis te bestrijden. Nederland krijgt hiervan zo’n 5,5 miljard euro. Het bruto binnenlands product (bbp) van de EU is in 2020 naar schatting met 6,4 procent gekrompen en de staatsschuld van de Euro lidstaten is opgelopen tot gemiddeld 96 procent van het bruto binnenlands product (bbp). De landen met de hoogste schuld-bbp ratio zijn Griekenland, Italië, Portugal, België en Frankrijk. Om de coronacrisis in de EU aan te pakken is mogelijk 1,5 biljoen euro aan steun nodig. Bedrijven als KLM, Tata, Schiphol, Transavia, Holland Casino, Dad en Atos Nederland konden zonder extra steun niet overleven. Als gevolg van de coronacrisis verdwijnen er in Nederland in totaal waarchijnlijk dan ook zo’n 189.000 banen. Nederlandse banken verlenen sinds maart 2020 tientallen miljarden euro aan steun, in de vorm van extra leningen of uitstel van aflossingen aan 161.000 ondernemers en bijna 34.000 particulieren. De werkgelegenheid in de Europese Unie is door de coronacrisis met bijna 6 miljoen banen gekrompen.

In 3 jaar tijd werd de afgelopen jaren 12 miljard euro bezuinigd op de zorg. Veel thuiszorginstellingen gingen door de extreme bezuinigingen failliet, ziekenhuizen en verzorgingstehuizen werden gesloten. Duizenden zorgmedewerkers werden ontslagen. Het dichtslibben van de zorg is de enige echte reden waarom er extreme maatregelen en lockdowns nodig zijn om het Coronavirus onder controle te houden. De Coronacrisis die nu al zo’n 60 miljard euro heeft gekost staat in schril contrast met de 12 miljard “winst” die behaald werd door de zorg onderuit te halen. Nederlandse bedrijven hebben alleen al in 2020 in totaal 17,6 miljard euro aan coronasteun ontvangen ter compensatie van loonkosten en vaste lasten

De Europese Commissie gaat nog eens 750 miljard euro uitlenen om aan zwaar getroffen Zuid Europese lidstaten om zo de zwaarste recessie sinds de 2e wereldoorlog te voorkomen. Het herstelplan (Next Generation EU), moet onderdeel uit gaan maken van het EU-budget voor de jaren 2021 tot en met 2027. Over deze begroting, het Meerjarig Financieel Kader (MFK) genaamd, wordt nog onderhandeld door de lidstaten van de EU. De EU begroting zou hiervoor omhoog moeten naar 1,85 biljoen (1850 miljard euro). Dat geld gaat niet allemaal van lidstaten gevraagd worden, de 750 miljard euro aan noodsteun wil de Commissie op haar beurt zelf weer lenen op de financiële markten waarbij de individuele Lidstaten echter wel garant moeten staan.

De muntunie tussen landen met verschillende groei blijkt rampzalig. Nederland ziet de bui al hangen en is, ondanks de afkeer van Bitcoins, alvast gestart met de ontwikkeling van een eigen digitale munt. CDA coryfee en inmiddels 82-jarige Bert de Vries stelt een kleine dertig jaar later dat hij er achteraf spijt van heeft dat hij zich niet meer verzet heeft tegen het omzetten van de gulden in de euro en neemt het zichzelf kwalijk. Het was volgens hem een van de meest ingrijpende beslissingen die ze in die kabinetsperiode hebben genomen, met heel grote gevolgen. We hebben daar te gemakkelijk mee ingestemd, zo stelt hij in zijn boek “Ontspoord kapitalisme”, waar hij zeven jaar aan gewerkt heeft.

15 maart 2020 ging ook in Nederland vanwege de Corona pandemie vrijwel alles verplicht op slot. Scholen, horeca en sportscholen e.d. werden gesloten. 78.000 bedrijven opteerden voor een vergunning voor werktijdverkorting. De handel en transport stagneerden. Door stagnatie in toeleveringen, gedwongen sluitingen vanwege besmettingen onder het personeel kwamen al veel bedrijven in financiële nood te verkeren. De NS heeft in de eerste zes maanden van 2020 een nettoverlies geleden van 185 miljoen euro en verwacht  het niet te redden zonder extra staatssteun. Door de 2e Corona en 3e opkomende golf en de verplichte sluitingen is er een kaalslag in de horeca en evenmentenbranche gaande. Sinds het begin van de coronacrisis hebben banken in Nederland aan ruim 161.000 ondernemers 23,7 miljard euro leningen of kredietruimte verstrekt. Het gaat in totaal om 32.000 leningen ter waarde van 20,7 miljard euro en om 129.000 bedrijven die uitstel van betaling hebben gekregen. Met het uitstel is 3 miljard euro gemoeid.

Het mediabedrijf Koninklijke BDUmedia zit in liquiditeitsproblemen en onder andere De Thermen in Rosmalen ging failliet. Grote ketens als ICI Paris, Adidas, Deichmann, H&M, Mediamarkt kunnen door de Corona crisis de huur niet langer betalen. De Corona crisis kost de Nederlandse Overheid minimaal 92 miljard euro en die heeft hierdoor een geschat begrotingstekort van 11,8 procent. In totaal liep de rijksoverheidsschuld in 2020 met zo’n 42 miljard euro op tot 379 miljard euro. Het kabinet wil de komende vijf jaar in totaal 20 miljard steken in projecten binnen het onderwijs, onderzoek en ontwikkeling, verduurzaming en infrastructuur, om zo de economie te versterken. Over zo’n investeringsfonds wordt al ruim een jaar gesteggeld, maar onlangs werd de coalitie het in grote lijnen eens over de invulling. Het kabinet blijft ondernemers en mensen die werken nog tot halverwege volgend jaar financieel ondersteunen vanwege de coronacrisis. Er wordt zo’n 11 miljard euro uitgetrokken voor het derde noodsteunpakket. In totaal opteerden meer dan 65.000 ondernemers voor de regeling, waarvan zo’n 20.000 in de laatste week en 5400 op de laatste dag. Met de regeling konden werkgevers, die in de problemen kwamen door de coronacrisis, tot 90 procent van de loonkosten voor hun werknemer ontvangen. Werkgevers met minimaal 20 procent omzetverlies over een periode van vier maanden, kwamen in aanmerking voor een tegemoetkoming in de loonkosten voor de maanden juni tot en met september. Met ruim 65.000 aanvragen is het aantal aanvragen voor de nieuwe ronde NOW beduidend lager dan de bijna 150.000 aanvragen voor de eerste NOW. Bedrijven hebben in totaal voor zo’n 15 miljard euro aan tegemoetkoming voor lonen aangevraagd. De Staatsschuld zal dit jaar oplopen naar 60 procent van de bnp. Bijna een derde van de gemeenten krijgen de begroting voor 2021 niet sluitend. NRC onderzocht alle 336 toezichtbrieven die provincies stuurden, in reactie op door de gemeenten ingediende begrotingen. Daaruit blijkt dat 120 gemeenten dit jaar in geldnood zitten. Twaalf gemeenten staan zelfs onder curatele van de provincie, omdat ze tot 2024 geen enkel begrotingsjaar sluitend kunnen krijgen. Dat zijn er drie meer dan vorig jaar. Zij moeten de komende maanden een herstelplan inleveren. Negentien gemeenten werden niet onderzocht, omdat die net zijn gefuseerd of dat binnenkort gaan doen.

De evenementenbranche wordt ontzettend hard geraakt door de Corona beperkingen en de toekomst van de meesten is nog uiterst onzeker. Onder andere Ahoy en de RAI hebben te kampen met een enorm verlies, met als gevolg bezuinigingsmaatregelen.  In juli 2020 nmeldde RAI Amsterdam 125 banen te moeten schrappen en in augustus van dat jaar meldde Ahoy dat 40% van het personeel moet afvloeien. Ook artis en andere dierentuinen vloeien mensen af. FrieslandCampina schrapt tot eind 2021 ongeveer duizend arbeidsplaatsen, grotendeels in Nederland, België en Duitsland. Bij Uber is de ontslagronde al een paar maanden bezig. Het aantal banen in Nederland is tijdens de coronapandemie met 125.000 afgenomen. Dat komt neer op een afname van 1,5 procent in de periode tussen februari en juli 2020.

De mondiale schuldenlast is inmiddels opgelopen tot een recordniveau en loopt door de Corona crisis in hoog tempo op. Niet alleen overheidsschulden stijgen, maar ook schulden van particulieren en bedrijven zijn ver boven het niveau van vlak voor de vorige financiële crisis. De uitbraak van het Corona virus gaven de economie in maart 2020 een doodsteek. De economische gevolgen zijn desastreus. De AEX zakte in twee weken tijd van 612 naar rond de 400 punten. Het grootste verlies sinds 1987. Dat gold ook voor de brede S&P 500, de Dow-Jonesindex en de Nasdaq. Aan het einde van de lockdowns veerde de beurs weer even op en leek het tij te keren. Banken waren ondertussen al, op verzoek van de ECB, gestopt met het uitkeren van dividend. Tienduizenden bedrijven opteren ondertussen voor een vergunning voor werktijdverkorting. De handel en transport stagneren en de meeste bedrijven begonnen al een maand na de eerste uitbraak ernstige gevolgen te ondervinden. Hetzij door stagnatie in toeleveringen, hetzij door gedwongen sluitingen vanwege besmettingen onder het personeel.  Olieprijzen daalden 20 april tijdens de Coronacrisis voor het eerst in de geschiedenis onder nul. De termijncontracten (futures) voor olie die moesten worden geleverd in mei, daalden in enkele minuten van tientjes tot op het dieptepunt van -40 dollar. Vooral de energiebedrijven en de luchtvaartmaatschappijen zien verliezen schrikbarend toenemen en het faillissement van de luchtvaartsector ligt op de loer. Bijna tweehonderd luchthavens in Europa dreigen al snel in betalingsproblemen te komen als het vliegverkeer niet op gang komt. Volgens ACI Europe zijn vooral kleinere luchthavens in acuut gevaar en zijn juist die vliegvelden belangrijk voor de regionale werkgelegenheid. De 193 riskante gevallen zijn in totaal goed voor 277.000 banen. De overheid staat garant voor 80 procent van de miljoenenlening die reisorganisatie Corendon moest afsluiten om te overleven en ook KLM moest miljarden aan steun krijgen om niet om te vallen. TUI heeft in 2020 een verlies geleden van ruim 3,1 miljard euro.

De Europese Centrale Bank (ECB) koopt onbeperkt schuldpapier om de impact van deze nieuwe crisis tegen te gaan. Er worden van dat geld onder meer staatsobligaties en bedrijfsschuld opgekocht en daaronder vallen ook kortlopende schulden van niet-financiële bedrijven. ABN draaide 2020 op verlies, ING en RABO halveerden de winst met 48% en Staatsbank SNS had 37% minder winst. Aan het begin van de coronapandemie kondigde Lagarde een steunprogramma aan, dat in een aantal stappen werd uitgebreid naar 1.850 miljard euro.

De vorige economische (banken) crisis in Europa duurde door extreme bezuinigingen en belastingverhogingen ruim 8 jaar en de schuld was voor de totale Europese Unie al opgelopen tot gemiddeld 85,1 procent van het bbp. De Eurozone is in het zicht van de nieuwe crisis vanwege de Corona uitbraak onvoldoende beschermd omdat Overheidsschulden van veel lidstaten onverantwoord hoog zijn en veel banken in hun voortbestaan worden bedreigd door grote uitstaande slechte leningen. Mocht Italië de opgebouwde enorme schuldenlast door de sterk dalende economie en de lock down vanwege de Corona crisis niet meer kunnen terugbetalen, dan heeft vooral Frankrijk een probleem omdat zij bijna 14% van de Italiaanse overheidsschuld in de boeken hebben staan. Het nieuwe SURE fonds van de EU geeft voor 100 miljard aan leningen aan lidstaten.  27,4 miljard hiervan is bestemd als ondersteuning voor werktijdverkorting in talie. Spanje leent 21,3 miljard, Polen 11,2 miljard, België 7,8 miljard, Roemenië 4 miljard, Griekenland 2,7 miljard, Tsjechië 2 miljard, Slovenië 1,1 miljard, Kroatië 1 miljard, Slowakije 631 miljoen, Litouwen 602 miljoen, Bulgarije 511 miljoen, Cyprus 479 miljoen euro, Malta 244 miljoen, Letland 192 miljoen euro en Nederland maakt geen gebruik van de lening. De Italiaanse overheidsschuld bedroeg voor de crisis al 133,7 procent van het bbp. De Centrale bank en de nationale centrale banken zijn de grootste schuldeisers van Italië. Italiaanse banken en verzekeraars bezitten 764 miljard euro aan Italiaanse obligaties en een derde daarvan zou in handen zijn van twee banken (Intesa Sanpaolo en UniCredit) en drie verzekeraars (Generali, Unipol Gruppo en UnipolSai). Nederland zou bijna 25 miljard euro hebben uitstaan, waarvan 9,2 miljard euro via pensioenfonds ABP en 1,9 miljard euro bij verzekeraar NN Group. Het niet terugkrijgen van die 25 miljard gaat voor Nederland een onoverkomelijk probleem worden.

Naast het SURE fonds stelt de Commissie nog meer middelen beschikbaar uit de EU-begroting, via het Investeringsinitiatief coronavirusrespons plus (CRII+). Daarbij zullen alle niet-vastgelegde cohesie- en structuurfondsen ter beschikking worden gesteld van de lidstaten voor onmiddellijke investeringen in bedrijven, werkgelegenheid en gezondheidszorg. Cofinancieringsvereisten worden afgeschaft en het beheer zal worden vereenvoudigd.

De Europese Centrale Bank (ECB) heeft de Italiaanse bankengroep Carige onder volledig toezicht geplaatst nadat de 536-jarige bank er niet in was geslaagd een noodzakelijke kapitaalverhoging door te voeren. De ECB heeft drie bestuurders aangesteld die op zoek moesten naar een mogelijke overnamepartner voor de bank die de failliete bank voor een symbolische euro wil overnemen. Daarbij wordt vooral gekeken naar Blackrock en Unicredit. Carige heeft staatssteun ontvangen en klanten hebben ongeveer 3 miljard euro aan deposito’s teruggetrokken. Het verwachte verlies voor 2019 bedraagt ​​783 miljoen.

Ook de overige Europese banken en vooral de Deutsche Bank staan er niet al te best voor en gezamenlijk hebben zij 695 miljard aan (teltro’s) schuld opgebouwd bij de ECB die feitelijk moest worden afgelost in 2020, maar die met nieuwe teltro’s wordt geherfinancierd.

Brexit

De economische gevolgen van de Brexit lopen voor Nederland ook in de miljarden. Een meerderheid van de Britten (ruim 1,2 miljoen) bleek , mede door de eurocrisis en de groeiende zorg over de immigranten, in een op 23 juni 2016 gehouden referendum, voor een EU vertrek (Brexit) te zijn dat op 29 maart 2017 van start ging en 29 maart 2019 had moeten worden afgerond, maar dat pas op 31 januari 2020 definitief rond kwam. De EU had in de begrotingen de inkomsten van de Britten nog meegerekend. Volgens de S&P Global Broad Market Index die de aandelenmarkten in 47 landen bijhoudt verdampte er in totaal zo’n 2,08 biljoen dollar. Nederland exporteert nu nog jaarlijks voor zo’n 52 miljard euro naar het Verenigd Koninkrijk. Het Verenigd Koninkrijk droeg jaarlijks 11.342 miljard euro bij aan de EU-begroting. Dit betekent na hun vertrek een daling van 15 procent van het EU-budget na 2020 met als gevolg een evenredige verhoging van de bijdrage door de andere lidstaten. De Europese Commissie wil dat het nieuwe budget voor de EU flink omhoog gaat. De meerjarenbegroting wordt vanwege de Brexit vergroot met bijna 200 miljard euro. De bijdrage van Nederland zal waarschijnlijk de komende jaren daarom met 62,5% te stijgen en in 2027 zelfs uit kunnen komen op 13 miljard. Voor 2020 is de bijdrage 8 miljard bruto en 5,5 miljard netto.

Grondstoffen

De olieprijzen zakten weg toen bekend werd dat de vraag naar olie in de Verenigde Staten op recordlaagte uitkwam. BP besloot al in 2017 om niet meer verder te gaan met het zoeken naar olie in de Grote Australische Bocht, een grote baai aan de zuidkust van Australië en schrapte achtduizend banen bij zijn winnings- en productietak. een desinvesteringsprogramma van 15 miljard dollar ligt volgens BP op schema. Ook Shell stopte met zijn exploratiewerk in Alaska en leed in het tweede kwartaal van 2020 een verlies van 15,4 miljard euro, vooral door een afboeking van de waarde van de olie- en gasvoorraden en schrapt 7 tot 9000 banen in de komende twee jaar en gereorganiseerd het concern voor de omslag naar groene energie. Gas- en oliebedrijf NAM schrapt 600 van de 2.100 arbeidsplaatsen en Siemens schrapte circa 6.900 banen bij zijn energie- en gastak. Op de balansen van olieconcerns, maar ook van de Nederlandse pensioenfondsen, aandeelhouders en investeerders staan grote voorraden olie, gas en kolen die vermoedelijk nooit meer uit de grond gehaald zullen worden. Energieagentschap IEA erkent de overschotten, die ver boven de vraag liggen. Op het moment dat financiële markten de ‘Carbon bubble’ doorprikken, kan dat leiden tot een catastrofale schok in de wereldeconomie. Winstdalingen bij ExxonMobil (-59%), Shell (-72%), BP (-45%) en Chevron zorgden voor het uitstellen van zo’n 68 megaprojecten voor in totaal 380 miljard dollar waarmee 27 miljard vaten olie konden worden geproduceerd. De niet-OPEC-landen  hadden in 2017 al een overschot van circa 750.000 vaten olie per dag. Ook de gasopslag raakt in hoog tempo vol en er liggen nu ook tankers met vloeibaar gas (LNG) uit de Verenigde Staten op zee, die wachten tot er weer afnemers voor zijn. Als gevolg hiervan dreigen de nieuwe investeringen in gaswinning in Nederland volledig stil te vallen. Sinds 2014 zijn die investeringen al teruggelopen van 1,2 miljard euro per jaar naar 600 miljoen euro. Omdat sommige besluiten al eerder zijn genomen wordt er dit jaar nog zo’n 400 tot 500 miljoen euro geïnvesteerd maar in 2021 dreigt er helemaal niets meer te gebeuren.

Door een combinatie van krimpende marges, een dreigende economische recessie, handelsoorlogen, mislukte samenwerkingen, de Corona uitbraak in China en de milieumaatregelen ontslaan mijnbouwbedrijven en grondstoffenhandelaren tienduizenden werknemers en gaan ze in hoog tempo door hun cashreserves heen. Staalproducent Nedstaal sloot na een eerdere doorstart alsnog de deuren. De Tata Group waartoe ook de voormalige Hoogovens in IJmuiden toe behoren kampt met onverantwoord hoge verliezen en schulden. Dat geldt ook voor Tata Motors en voor de hotel- , energie- en telecomactiviteiten van het concern. In 2019 werd een verlies geleden van 925 miljoen euro en naar aanleiding daarvan wordt gereorganiseerd en worden er in Nederland circa 850 banen geschrapt. Grondstoffenhandelaar Trafigura had ook slechte resultaten en British Steel is met een schuld van circa 880 miljoen pond insolvent verklaard en met behulp van de bank en de Overheid naarstig op zoek naar een Chinese koper. Een rechter heeft de op een na grootste staalproducent van Groot-Brittannië in een procedure van “gedwongen liquidatie” geplaatst. Het bedrijf werd in 2016 door investeerder Greybull voor 1 pond overgenomen van het Indiase Tata Steel, dat af wilde van de verlieslatende tak. De Europese Commissie heeft maatregelen moeten nemen om de staalindustrie in Europa te beschermen tegen de concurrentie uit China en dat gaf korte tijd enige verlichting. Tata Steel, Thyssenkrupp en Salzgitter smeekten bij Brussel om meer importbeperking vanuit China en de VS en verwachten duizenden ontslagen. Begin 2019 moesten bij Arcelor Mittal ook al tweeduizend werknemers vertrekken.

Chemie

Chemiebedrijf DSM schrapt wereldwijd 200 arbeidsplaatsen, waarvan 170 in Nederland. Voor zo’n 100 medewerkers dreigt gedwongen ontslag. De meeste arbeidsplaatsen vervallen bij de materialendivisie van DSM in Limburg. Bij de biotechkant van het bedrijf in Delft verdwijnen tientallen banen. 

Automarkt

De verkoop van nieuwe personenauto’s in Nederland zal dit jaar naar verwachting met bijna een kwart dalen tot 340.000 voertuigen vanwege de coronacrisis. Dat zou het laagste niveau zijn sinds 1968. De Nederlandse auto- en motorbranche heeft in het tweede kwartaal al een omzet die ruim 25 procent lager uit kwam dan in dezelfde periode vorig jaar, de grootste krimp in meer dan 25 jaar. Importeurs van nieuwe personenauto’s zetten ruim 40 procent minder om dan in het tweede kwartaal van 2019. Ook in augustus werden flink minder auto’s verkocht. In de eerste acht maanden van 2020 daalde de autoverkoop met een kwart.  Jaguar Land Rover ontsloeg ruim 4000 werknemers in het afgelopen jaar en Nissan schrapt wereldwijd zeker 5.200 banen naast de 4.800 ontslagen die ze eerder al bekend maakten. Het bedrijf schrapt daarmee in totaal ruim 7 procent van alle banen. Nissan verwacht de slechtste resultaten in elf jaar te boeken. Ook de Duitse auto-industrie kampt met slechte resultaten en Aston Martin zag het verlies verdrievoudigen in de eerste helft van 2020 en uitkomen op 227 miljoen pond (250 miljoen euro). Ook Daimler leidt zwaar verlies en schrapt daarom 1100 managementfuncties. BMW haalt vanaf 2023 de productie weg bij VDL om het zelf maar te gaan doen en dat gaat op termijn 4.500 banen kosten. Nedcar schrapt in 2021 vast 750 banen. Renault schrapt wereldwijd ook 14.600 banen en de productiecapaciteit van de fabrieken wordt met bijna een vijfde verlaagd, net als het uitbrengen van nieuwe modellen. Bijna 4.600 fte in Frankrijk en meer dan 10.000 fte in andere landen. Het bedrijf leed het eerste half jaar van 2020 zeven miljard euro verlies. De vraag naar vrachtwagens en zware bestelauto’s is ook ingestort. Scania wil 5000 banen laten vervallen, waarvan maximaal 1000 op het hoofdkantoor in Zweden. De Auto industrie zorgt voor een sterk verminderde economische groei. Daimler benz, een van de economische steunpilaren van Duitsland wordt langzaam maar zeker overgenomen door China. (Een belang van  7,5 miljard euro). Het Chinese Zhejiang Geely is de grootste aandeelhouder geworden van het Zweedse Volvo en van de Britse sportwagenfabrikant Lotus. 

Banken

De Nederlandse economie is in 2020 met 3,8 procent gekrompen, de grootste krimp die ooit is gemeten. De krimp was dus ook groter dan die van 3,7 procent in 2009, het eerste volle jaar van de kredietcrisis.

De Italiaanse banken Carige, Banca Popolare di Vicenza, Veneto Banca en het Spaanse Banco Popular gingen ten onder aan het te grote aantal slechte leningen op hun balans. UBS zag het resultaat met 64 procent terugvallen. Italië nadert een staatsschuld van 2,5 duizend miljard euro. Daarom werd een apart steunfonds van 5 miljard euro opgezet om reddingsacties te kunnen financieren.  De staat moest onlangs 20 miljard euro in de banken steken om de sector te redden. Italiaanse banken hadden al zo’n 360 miljard euro aan slechte leningen en door de beursdalingen als gevolg van de Brexit kregen de banken nog eens te maken met verliezen van meer dan 20 procent. Franse banken hebben zo’n 300 miljard euro uitstaan in Italië. De Spaanse bank Monte dei Paschi di Siena heeft besloten om dochter Antoneveneta te verkopen. Uit de meest recente stresstest blijkt dat behalve Banca Monte dei Paschi di Siena ook de Oostenrijkse bank Raiffeissen-Landesbanken, het Spaanse Banco Popular Espano, het Italiaanse Unicredit, het Britse Barclays, Royal Bank of Scotland en Allied Irish Banks met hun kapitaaldekking in gevaar komen. Nadat eerder de vergunning van de Belgische Optima bank al werd ingetrokken ging de bank in juni 2017 failliet.

De Deutsche Bank vormt het grootste gevaar voor het bankensysteem. De Amerikaanse divisie zakte twee keer voor de stresstest van de Fed. Deutsche Bank lijdt al drie jaar verlies en het 2e kwartaal van 2019 zelfs 3,15 miljard dollar. Ex operationeel directeur Kim Hammonds zou op een intern evenement hebben gezegd dat Deutsche Bank het meest disfunctionele bedrijf is, waar ze ooit voor heeft gewerkt en het IMF noemde de bank het grootste gevaar voor de stabiliteit van het bankensysteem. De bank probeerde zich nog vergeefs van de ondergang te redden door een fusie met Commerzbank. Angela Merkel heeft al laten weten dat de bank niet door de Overheid gered zal gaan worden en dat zou ook binnen de geldende SRF resolutie ook niet mogelijk zijn. Vooral de 1200 miljard aan derivaten die Deutsche Bank op de balans heeft staan vormen een ontstekingsmechanisme voor een bankencrisis. Desondanks worden er bij deze bank dit jaar opnieuw voor ruim een miljard aan bonussen uitgekeerd. Internationale institutionele beleggers, waaronder Renaissance Technologies (Ren Tec), één van ‘s werelds best presterende hefboomfondsen halen sinds begin juli dagelijks circa 1 miljard dollar aan beleggingen weg bij de Deutsche Bank, nadat werd aangekondigd dat 18.000 van de 91.500 werknemers worden ontslagen en 74 miljard aan dubieuze leningen wordt overgeheveld naar een ‘bad bank’. Ook de grootste bank van Italië Unicredit balanceert op het randje van de afgrond. Een kleine 10.000 werknemers worden ontslagen. Momenteel werken er 86.000 mensen bij de Italiaanse bank. Bij de Franse bank Société Générale staan de zaken er ook slecht voor en moeten  1.600 werknemers vertrekken.

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) waarschuwt dat er maar heel weinig voor nodig is om kopje onder te gaan, dat de stabiliteit van het financiële systeem onder steeds grotere druk staat en dat als het versplinterde bankensysteem van de banken in Italië, Oostenrijk, Spanje en Duitsland niet wordt aangepakt, er een herhaling dreigt van de crisis van 2008-2009. Ook Brazilië staat op het randje van de afgrond vanwege grote corruptieschandalen en hoge schulden. Het IMF heeft berekend dat van de groep van zestig lage-inkomenslanden niet minder dan 24 een groot risico lopen dat ze niet meer aan hun schuldverplichtingen kunnen voldoen. Spanje vraagt de EU om een algemeen Eu steunfonds van 1,5 biljoen en verwacht voor 2020 een krimp van de economie van 9,2%, de grootste klap sinds de burgeroorlog van de jaren dertig. De werkloosheid stijgt naar 19%. Het IMF wil daarom 650 miljard euro aan noodreserves aanleggen. Het gaat om zogenoemde speciale trekkingsrechten (sdr’s), certificaten waar alleen het IMF over beschikt. Landen kunnen een beroep op deze reserves doen zonder dat daarmee hun schuld oploopt. Alle landen zouden ervan profiteren, omdat het de wereldeconomie ondersteunt. Managing director Kristalina Georgieva van het IMF heeft laten weten dat wordt gewerkt aan een plan waarmee de noodreserves in juni kunnen worden opgehoogd. Het sdr is een internationaal erkende potentiële claim. Het werd in 1969 door het IMF in het leven geroepen om de aangesloten landen van officiële reserves te voorzien. Tot dusver is volgens het IMF 204,2 miljard sdr, wat gelijkstaat aan ongeveer 293 miljard dollar, toegekend aan de lidstaten. 182,6 miljard sdr is toegekend in de nasleep van de financiële crisis van 2009. De waarde wordt gebaseerd op vijf bestaande valuta’s: de Amerikaanse dollar, de euro, de Chinese renminbi, de Japanse yen en het Britse pond.

ECB

De ECB bezit nu al ruim 40 procent van de totale staatsschuld van de eurozone en moet vanwege de dreigende tekorten opnieuw schulden op kopen. Dat maakt op zich niet veel meer uit omdat er nieuw geld geproduceerd kan worden zonder dat daar enige reserves, zoals goud, aan ten grondslag liggen. De Europese Investeringsbank (EIB) heeft in Nederland 2,6 miljard aan leningen uitgezet. Het Europese Investeringsfonds (EIF), onderdeel van de EIB Groep, verstrekte tegelijkertijd 270 miljoen euro aan risicokapitaal aan het midden- en kleinbedrijf. In totaal verstrekte de EIB de laatste drie jaar 335 miljard aan kredieten om de boel draaiende te houden. Hierbij werd 20 miljard meer ingezet dan was gepland. Daar trekt de ECB nu 500 miljard euro extra voor uit, zodat de totale omvang van het opkoopprogramma op 1850 miljard euro uitkomt. Ook wordt het opkoopprogramma verlengd tot zeker maart 2022. De centrale bank houdt ook de rente waartegen banken deposito’s kunnen stallen in Frankfurt op -0,4%. De problemen bij het pensioenfonds ABP zijn door de lagere rente ondertussen zorgelijk. Het fonds komt 42 miljard euro tekort en de dekkingsgraad is inmiddels ruim onvoldoende waardoor pensioenen vanaf 2020 gekort zullen moeten gaan worden.

Eind 2012 besloot de Europese Commissie om de ECB nieuwe bevoegdheden te geven voor een bankentoezicht en het optuigen van een bankenunie. In 2013 trad het Single Supervisory Mechanism (SSM) in werking en 4 november 2014 nam de ECB alle toezichthoudende taken volledig over. Per 1 januari 2016 is de SRM-Verordening ingegaan, waarbij de ECB via een in te stellen SRB moet signaleren wanneer een bank moet worden ontbonden. In exceptionele omstandigheden moet daarbij het extra resolutiefonds worden ingezet. De banken van de lidstaten moeten hiervoor in tien jaar 1 procent van de gedekte deposito’s van de deelnemende banken bijeenbrengen (circa 55-60 miljard euro). Hiervoor werd een Intergovernmental Agreement (IGA) afgesloten die de afdracht van de bijdragen aan het resolutiefonds (SRF) en de geleidelijke risicodeling van de lidstaten regelt. De Oostenrijkse Heta Asset Resolution (Hypo Alpe Adria Bank) was de eerste bank met de twijfelachtige eer om met een tekort van 8 miljard euro om te vallen onder de SRM regels (European Recovery and Resolution Directive, (BRRD) In opdracht van de toezichthouder werd 54% van de schulden die de bank heeft weggestreept en werd de terugbetalingstermijn voor de resterende schuld verlengd tot eind december 2023. Ook betaalt de bank geen rente meer aan de obligatiehouders. Onder de schuldeisers zitten Duitse banken, verzekeraars, hedge- en beleggingsfondsen. De bank ging ten onder aan witwassen, boiler rooms, financiering van de Freiheitliche Partei Österreichs en de handel in swaps. De ECB beperkte zich eerst nog tot het opkopen van staatsobligaties en obligaties van supranationale instellingen als de EU en de EU-noodfondsen, maar daar zijn ook Overheidsinstellingen aan toegevoegd. De ECB kocht ook voor 597 miljoen euro verpakte Nederlandse hypotheekleningen van ING en het noodlijdende Delta Lloyd die anders allang kopje onder zouden zijn gegaan. Tekorten worden door Centrale banken heimelijk weggewerkt met handel in eigen obligaties. Banken in Frankrijk, Italië en Ierland werken op deze manier met een balans die feitelijk een veelvoud is van het eigen vermogen (monetaire verruiming) en met geld dat er feitelijk niet is.  Als achtervang mag vanaf 2022 ook het ESM als dat nodig is met tot 68 miljard euro bijspringen met leningen. Het ESM, nu nog het permanente noodfonds voor eurolanden in financiële problemen wordt straks het nieuwe vangnet voor probleembanken in de eurozone. De regeringsleiders van de 27 EU-lidstaten hebben hiermee ingestemd nadat eerder de Europese ministers van Financiën al akkoord waren.

Banken en financiering/leasemaatschappijen blijven maar hoge rentes van 5 tot 9 procent berekenen om niet om te vallen, waardoor Fintech bedrijven op hun beurt met snelle, goedkopere leningen en aantrekkelijke beleggingen hun kans schoon zien om deze markt wereldwijd over te nemen. (40 miljard dollar per jaar) ING berekent klanten die tot 2.000 euro rood staan zelfs een rente van 13,9 procent, de Rabobank 12,7 procent per jaar en SNS 11 procent.

QE (Quantative Easing) en negatieve rente

Met het QE-programma (quantative easing) heeft de ECB 2600 miljard euro gecreëerd door (vooral slechte) obligaties en leningen van landen en bedrijven op te kopen. De opzet was om het financiële systeem, vooral banken niet om te laten vallen en om deze meer kredieten te laten verstrekken en zo de economie aan te zwengelen. Vanwege dreigende deflatie en banken in zwaar weer startte de ECB in maart 2015 met het verlagen van de rente en het net als de FED in de VS bij banken opkopen van staatsobligaties en Asset Backed Securities. Het opkoopprogramma van de centrale bank werd keer op keer verlengd  en werd uiteindelijk van 80 miljard euro per maand verlaagd naar 30 miljard. Sinds 1 januari 2018 werd het maandelijkse bedrag 30 miljard en in december 2018 nog “maar” 15 miljard. In januari 2019 stopte de ECB tijdelijk hiermee. Ondertussen heeft de ECB obligaties opgekocht tot een balanstotaal van bijna 4,7 biljoen euro. Er worden nog steeds ook obligaties afgelost. Dat geld wordt vanaf januari ook weer in nieuwe obligaties van eurolanden gestoken. Het totale bedrag aan obligaties van eurolanden die de ECB heeft daalt dus feitelijk nog helemaal niet. De Nationale Centrale Banken in Europa namen een groot gedeelte van het opkopen van slechte obligaties voor hun rekening, waardoor deze obligaties niet op de balans van de ECB zelf terechtkomen, maar bij de Nationale Centrale Banken waaronder ook die van Nederland. Het officiële doel van QE was, behalve het bevorderen van kredietverstrekking, het op peil houden van 2% inflatie. Echter na 5 jaar staat deze op 0,8 % en stond in augustus voor het eerst sinds 2016 zelfs even negatief, op -0,2%.  De ECB breidde vanaf juni 2020 het schulden opkoopprogramma uit met 600 miljard euro. Het bedrag kwam boven op de eerdere 750 miljard steunaankopen aan staats- en bedrijfsschulden en geldmarktpapier om de recessie en de coronacrisis te lijf te gaan. De schuldenopkoop gaat door tot tenminste juni 2021 of tot de coronacrisis voorbij is. Ook de gewone schuldenopkoop van 20 miljard euro per maand wordt voortgezet.

7 maart 2019 kondigde de ECB tot maart 2021 alweer een volgend programma van TLTRO’s (targeted longer-term refinancing operations) aan: banken mogen opnieuw tegen voordelige condities tweejaars-leningen aantrekken, mits deze worden besteed aan financieringen die de groei van de economie in de Eurozone bevorderen. Inmiddels is rente op spaargeld 0% en een negatieve spaarrente ligt in het verschiet. Triodos en ABN AMRO masseren vast dit toekomstperspectief en de Rabobank heeft vorig jaar zelfs al hun systeem aangepast om spaarrekeningen met een negatief tarief aan te kunnen bieden. In Duitsland is de kogel al door de kerk en internetbank Skatbank is daar de eerste aanbieder met een negatieve rente.

De centrale banken kochten in 2018 meer goud dan in de afgelopen 50 jaar. Er werd voor 651 ton netto aan goud gekocht, een stijging van ongeveer 75 procent ten opzichte van een jaar eerder. Daarmee nemen de centrale banken ongeveer 15 procent van alle aankopen voor hun rekening. Het eerste halfjaar van 2019  werd nog eens zo’n 374,1 ton ingekocht ter waarde van 14,2 miljard euro. De centrale banken van Polen, China en Rusland kochten de grootste hoeveelheid.

In China zelf zijn de banken en de beurzen ondertussen ook in gevaar. De Chinese banken hebben zo’n 1,1 biljoen euro aan slechte leningen uitstaan bij ondernemingen. De totale Chinese schuld als percentage van de omvang van de economie is in tien jaar verdubbeld tot 300 procent.

Eurocrisis

25 jaar geleden werden met het Verdrag van Maastricht op een Europese top de Europese Unie opgericht en de euro bedacht. Helmut Kohl en François Mitterrand waren de drijvende kracht achter het project. De euro moest er komen om politieke redenen. In Brussel werd het jubileum gevierd met de oplevering van een gloednieuw hoofdkwartier, gebouwd voor 321 miljoen euro. (ruim 80 miljoen meer dan begroot).Ursula von der Leyen is 16 juli 2019 door het Europees Parlement gekozen als de nieuwe voorzitter van de Europese Commissie. Ze kreeg 383 van de 747 stemmen.

Het hele financiële systeem wordt overeind gehouden door enorme steunaankopen van de ECB en renteverlagingen die vooral gevolgen hebben voor pensioenfondsen en spaarders, die op deze manier meebetalen aan de tekorten van Zuid Europa. Dat opkoopprogramma werd tijdelijk verkleind van 80 naar 30 euro per maand. De lidstaten van de Europese Unie hadden afgesproken dat het begrotingstekort van lidstaten niet boven de drie procent van het bruto binnenlands product (bbp) mocht uitkomen, en dat de staatsschuld onder de zestig procent van het bbp moet blijven. Hiervan komt in de praktijk weinig terecht.

Door een groot aantal maatregelen zoals de oprichting van het EFSF, het hieruit voortkomende ESM en het in stelling brengen van het OMT programma door de ECB is getracht om de schuldencrisis in Zuid Europa te bedwingen. De begrotingstekorten, dreigende deflatie, dalende grondstofprijzen en de toenemende staatsschulden zijn structureel evenals de beperkte economische groei en de afnemende binnenlandse vraag. IJsland heeft dan ook eieren voor zijn geld gekozen en heeft onlangs besloten om de EU kandidatuur in te trekken en Denemarken wil de aparte status behouden en geen verdere EU regelgeving. De Italiaanse economie is in de tweede helft van 2018 dan ook in een recessie beland. Het is voor het eerst sinds 2013 dat een grote Europese economie in een recessie is beland.

Nederland

Nederland had op 1 januari bijna 17,3 miljoen inwoners, ongeveer 100.000 meer dan begin vorig jaar. Zo’n 1,7 miljoen Nederlandse huishoudens hebben meer schulden dan bezittingen. Zo’n 86 procent van deze schulden bestaat uit hypotheekschuld. De gemeente Amsterdam heeft een schuld van 4,2 miljard.
De Nederlandse export is in het eerste half jaar van 2020 met 9 procent afgenomen. Daarmee ligt de goederenuitvoer bijna 23 miljard lager dan in dezelfde periode van 2019.

Transport

Het goederenvervoer over het spoor is sterk afgenomen en in de havens zag North Sea Port over de eerste negen maanden van dit jaar de goederenoverslag met 12,8% dalen naar 47,1 miljoen ton vergeleken met dezelfde periode vorig jaar.

Luchtvaart

Het aantal mensen dat van en naar de vijf nationale luchthavens reisde, is in april 2020 door de Coronacrisis met 98 procent gedaald ten opzichte van april 2019. Slechts zo’n 134.000 passagiers gingen met het vliegtuig. Er werd alleen gevlogen vanaf Schiphol (126.000 passagiers) en Eindhoven Airport (8000 reizigers). Op Rotterdam The Hague Airport, Maastricht Aachen Airport en Groningen Eelde viel het passagiersvervoer helemaal stil. Ook het vrachtvervoer was minder actief. In april werd er 103.000 ton vervoerd, 25 procent minder dan dezelfde maand vorig jaar.

De bouw

De grote bouwbedrijven hadden de afgelopen vijf jaar samen een omzet van meer dan 100 miljard, echter zonder daar winst op te maken. De vier beursgenoteerde bouwers hebben inmiddels een of meerdere aandelenemissies moeten doen om het hoofd boven water te houden. De aangescherpte normen voor PFAS. PFAS (ruim 6000 chemische stoffen (poly- en perfluoralkylstoffen)) belemmeren de bouw. De giftige stoffen komen voor in de bodem, in het grondwater, in sloten en rivieren. Staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat) heeft in juli 2019 tijdelijke, strenge regels ingesteld voor het omgaan met grond waar PFAS in zit. De bouwsector maakte vervolgens de laagste kwartaalgroei in vier jaar tijd mee. En met 137 faillissementen stijgt het aantal omgevallen bouwbedrijven nu al zes kwartalen op rij.

Scheepvaart

Orders voor nieuwe containerschepen bereikten een nieuw dieptepunt. Twee grote rederijen gingen binnen een maand failliet. Flinter Barendrecht met 31 schepen en Abis met 21 schepen. Bertram Rickmers heeft een deel van zijn scheepvaartimperium moeten redden via een samenwerking met Zeaborn. Bij scheepswerf Keppel Verolme verdwijnen bijna 100 van de 350 banen. Scheepsbouwconcern Damen schrapt in totaal circa 150 banen bij Shiprepair Rotterdam, Shiprepair Van Brink en Shiprepair Vlissingen.  Ook rederij Vroon in De Central Industry Group (CIG) in Groningen moest door investeringsmaatschappij Nimbus worden gered. Het bekendste CIG-bedrijf Centraalstaal in Groningen, dat voorgevormde staalplaten voor schepen levert moest met reorganisaties het aantal werknemers in het afgelopen anderhalf jaar al terugbrengen van 120 naar 50. Van de ongeveer 1100 werknemers die CIG twee jaar geleden telde, was eind 2016 minder dan de helft over. Ook Wolfard & Wessels Werktuigbouw in Hoogezand, actief in de offshore, kwam in problemen. Het maakte na een faillissement een doorstart met de helft van de 104 werknemers. De Nederlandse Overheid stelde om de sector van de ondergang te redden vijf miljoen euro beschikbaar via de Subsidieregeling Duurzame Scheepsbouw (SDS) waardoor rederij Van Oord ondanks de malaise alsnog een nieuw kraanschip (op aardgas) kon bestellen bij scheepswerf Neptune die met de winst de opgelegde last onder dwangsom voor milieuvervuiling kan betalen. De ChristenUnie stond niet alleen aan de basis van het creëren van de subsidie maar was ook van doorslaggevende betekenis bij de toestemming voor de wijziging van het bestemmingsplan en een ruimere milieuvergunning ten behoeve van nieuwbouwplannen van de scheepswerf Neptune Shipyards. Ook het noodlijdende Royal IHC mag met SDS subsidie zo’n schip op gas bouwen. In juni 2015 moesten bij IHC Merwede 500 honderd banen verdwijnen vanwege reorganisatie door teruggelopen orders. IHC is eigendom van Parkland N.V. van Cees de Bruin van investeringsfonds Indofin (62.10%), Stichting Administratiekantoor Management en Personeel IHC (27.89%) en Rabo Capital B.V. (10.01%). Norddeutsche Landesbank (Nord/LB) heeft in 2016 een nettoverlies van 1,9 miljard euro geleden. Er moest vorig jaar voor €2,9 miljard opzij gezet worden voor de extreme verliezen in de scheepvaart.  Polen, Tsjechen, Bulgaren en Roemenen houden de Nederlandse binnenvaart nog enigszins draaiende. Zo’n 30% van de banen op de schepen wordt ingenomen door buitenlandse matrozen, schippers en kapiteins.

Veehouderij

Het is crisis in de melkveehouderij en sluiting van een paar duizend melkveebedrijven dreigt, waardoor de Nederlandse economie bijna een miljard aan netto toegevoegde waarde kwijt kan raken en volgens Milieudefensie hangt er zelfs een prijskaartje van 2,1 miljard euro aan vast. Zo’n 8000 zeldzame koeien die een onderdeel zijn van ons culturele erfgoed dreigen op termijn te verdwijnen. Een crisistop met banken (ABN Amro, Rabobank), diervoederproducenten en boerenorganisaties leidde er toe dat er 50 miljoen euro moet worden uitgetrokken om de melkveestapel te reduceren. Boeren die al hun melkvee afstoten, krijgen nu een premie van 1200 euro per melkkoe, 276 euro voor een kalf en 636 euro voor een pink (éénjarig rund). Daarnaast krijgen melkveehouders die hun bedrijf beëindigen een liquiditeitsvoorziening, bedoeld om 2017 financieel door te komen. Het doel van de regeling is dat er 60.000 minder melkkoeien in Nederland zullen zijn, waardoor er dit jaar 2,5 miljoen kilo minder fosfaat geproduceerd wordt. Voor 2030 moeten van de EU uiteindelijk circa 500.000 koeien verdwijnen om Nederland aan de regels en akkoorden te laten voldoen. Dat is ongeveer een kwart van de melkveestapel.

Visserij

Het Europees Parlement wil stoppen met de pulsvisserij in Europa, waar miljoenen in zijn geïnvesteerd. Pulsvissen is een moderne vistechniek waarbij gebruik wordt gemaakt van een visnet dat stroomstootjes afgeeft. Het Europees Parlement stemde op Frans initiatief voor een verbod op deze manier van vissen omdat deze techniek slecht zou zijn voor de natuur. De toekomst voor meer dan vijfhonderd Nederlandse vissers is opeens hoogst onzeker geworden. De Europese Commissie of de landbouwministers kunnen het Europese verbod nog annuleren omdat het besluit nog niet definitief is.

Sier- en fruitteelt

Door de sancties tegen Rusland, die sinds 2014 zijn ingesteld, zijn de fruittelers een belangrijke afzetmarkt kwijtgeraakt. Nieuwe afnemers zijn er niet door het overaanbod van appels en peren uit Oost-Europa, waar de teelt met subsidie uit Brussel wordt gesteund. Vanwege de Coronacrisis krijgen bloementelers en aardappelboeren 650 miljoen steun. (70 procent van de omzetderving).

Detailhandel

Gemiddeld daalde het aantal winkels met 4,4% in tien jaar tijd tot 95.630. Er zijn vooral minder winkels in dvd’s en cd’s, fotocamera’s en baby- en kinderkleding. Het aantal fysieke speelgoedzaken in Nederland is de afgelopen vijf jaar gedaald van 1214 (2015) naar 832 (2019), terwijl het aantal online speelgoedwinkels toenam van 670 naar 1398.T Het aantal online winkels steeg tot 32.000 vooral in kleding. Het aantal fysieke kledingwinkels daalde met 6%. Zalando had zelfs 1 miljard bezoekers en het aantal klanten groeide, met 17,5 procent, tot 29,5 miljoen. De omzet kwam uit op 1,5 miljard euro, een stijging van 26,7 procent ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Tussen de zestig en zeventig procent van de zelfstandige winkeliers lijdt echter verlies en leeft onder de armoedegrens. Grote ketens met in totaal meer dan 3.000 vestigingen zijn in korte tijd failliet gegaan, doorgestart of werden opgekocht door veelal buitenlandse investeerders, die het bedrijf leeg trokken door het onroerend goed te verkopen en de opbrengsten te besteden aan bonussen of deze weg te sluizen naar belastingparadijzen. 281.850 gebouwen (3%) staan inmiddels leeg, waarvan er 20.000 winkels waren. In 2017 veerde de detailhandel op met  4,2 procent. Dat is de hoogste groei in 11 jaar, meldt het CBS. De winkelverkopen stegen met 3,1 procent en de online verkopen met 19,5 procent. De omzet is nog wel 0,5 procent lager dan in 2008. Voor de non-foodwinkels bedraagt het omzetverlies sinds de crisis nog ruim 13 procent, terwijl de omzet van winkels in voedings- en genotmiddelen ruim 15 procent hoger ligt dan voor de crisis.

Handel en industrie

Honda zal in 2021 de Honda Civic fabriek in de Engelse stad Swindon sluiten en zo’n 3.500 banen schrappen. Nissan heeft plannen om de Nissan X-Train Sport in het VK te produceren geannuleerd. Ook Jaguar Land Rover en Ford hebben eerder dit jaar aangekondigd banen te zullen schrappen in Europa. In het tweede kwartaal werd  ook bij Tesla 400 miljoen dollar (359 miljoen euro) verlies geboekt.  In de eerste zes maanden van 2019 werden in de EU 8,2 miljoen nieuwe auto’s verkocht. Dat is een daling van 3,1 procent ten opzichte van het eerste halfjaar van 2018. Van de vijf grote markten liet alleen Duitsland in het halfjaar een bescheiden groei zien. De fietsenhandel gaat in 2020 echter als een speer en daar worden ongekende omzetten behaald. Heineken moet voor 2021 20% afschalen en dat gaat gepaard met veel ontslagen. De uitgaven voor medewerkers op het Nederlandse hoofdkantoor en regionale kantoren in onder meer Singapore en Miami moeten met ongeveer 20% omlaag. In totaal werken op die kantoren 1700 werknemers van de in totaal 85.000 wereldwijd. Door de sluiting van horeca daalde de winst van 2,5 miljard euro in 2019 naar 1,2 miljard euro in 2020. en moeten er  wereldwijd 8000 banen worden geschrapt, 10 procent van het totaal.

Delfstoffen

Sinds 2018 is Nederland netto-importeur geworden van aardgas en dat kostte kostte Nederland vorig jaar ruim 2,1 miljard euro. De delfstoffenwinning kromp in 2016 met 11,2 procent vooral door de forse afname van het productieplafond voor aardgas. Dit werd vanaf 2014 stapsgewijs ingesteld om het aantal door de gaswinningen veroorzaakte aardbevingen in de provincie Groningen terug te dringen. In 2016 exporteerde Nederland nog voor 8,2 miljard euro aan aardgas. Daarmee is de aardgasexport in drie jaar ruimschoots gehalveerd. De aardgasproductie in 2016 was al 42 procent lager dan in 2013 en moest vanwege de aardbevingen nog verder verminderen waardoor een grote inkomstenbron opdroogt. Daarbij komen ook nog de grote uitgaven die nog moeten worden gedaan om de schade aan gebouwen in Groningen te herstellen. 1.500 woningen voldoen niet aan de veiligheidseisen volgens de Mijnraad. Minister Wiebes (Economische Zaken) sloot met Shell en ExxonMobil een deal voor de financiële afwikkeling van het dichtdraaien van de gaskraan in Groningen. De gasdeal van minister Wiebes (Economische Zaken) kostte de Nederlandse Staat bijna 3 miljard euro. Na aftrek van de winstbelasting kwam dat neer op een bedrag van netto 1,6 miljard euro.

Multinationals

Multinationals worden uitverkocht aan Buitenlandse investeerders. Zo werd Frisdranken bottelaar Refresco  overgenomen door Franse en Canadese investeerders voor 1,6 miljard euro, het Enschedese IT-bedrijf Caase.com door de Amerikaanse multinational Insight EMEA en Vanderlande Industries voor 1,2 miljard aan Toyota Industries. Ook Ziggo (Liberty Global), Kruidvat (A.S. Watson Group), de Ruyter, Douwe Egberts (Sara Lee), Grolsch (Asahi), Gansewinkel (Shanks), Connexxion (Transdev), Numico (Danone), Hoogovens (Tata steel, Van Leer(Amerikaanse concern Greif) VNU, TMG, KLM, DSM, Océ, IAI, Stork, Liteq en Reaal zijn allemaal al in Buitenlandse handen gevallen. Akzo Nobel (Amerikaanse investeringsmaatschappij Carlyle en het Singaporese investeringsmaatschappij GIC). Na Essent (Innogy), Nuon (Vattenfall) nu ook Eneco (Mitsubishi) verkwanselt.

Overheid inkomsten en uitgaven

Inkomsten 

De Nederlandse overheid krijgt 187 miljoen euro minder uitgekeerd door staatsdeelnemingen. Vanwege het coronavirus hebben de meeste bedrijven besloten om tijdelijk geen dividend te betalen. De verkoop van de voormalige SNS-vastgoedtak Propertize leverde nog eens ruim 3 miljard euro op. 317 miljoen euro kwam van de verkoop van vastgoed. De staat verkocht naast ruim vijftig gebouwen ook Paleis Soestdijk, vier gevangenissen, tien kantoren en vier rechtbanken. Voor het verhuren van gebouwen en grond werd 138 miljoen euro ontvangen, onder andere aan 125 plekken voor windmolens. De veiling van huurrechten van tankstations langs snelwegen leverde 27 miljoen euro op en de verkoop van zand, grind en schelpen was goed voor 19 miljoen euro.  De megaschikking van ING wegens anti witwas beleid leverde bijna 800 miljoen euro op. Het schatkistbankieren van decentrale overheden nam toe met twee miljard, waardoor het Rijk minder hoefde te lenen. De Nederlandse overheid kreeg in 2016 een korting van meer dan 3 miljard euro op de 6,5 miljard uitgaven aan EU afdrachten. De rentelasten daalden met ongeveer 1 miljard euro. Jaarlijks betaald Nederland netto 5,5 miljard aan de EU.

De Overheid heeft belangen in bedrijven met een gezamenlijke waarde van 98 miljard euro. Ongeveer een kwart hiervan is in het bezit van gemeenten en provincies. De overheid heeft ook een belang in De Nederlandsche Bank (DNB) ter waarde van bijna 29 miljard euro. De opbrengsten uit belastingen en wettelijke premies viel in 2018 14 miljard euro hoger uit dan in 2017. Vooral door de btw, vennootschapsbelasting en de loon-en inkomstenheffing. Ook stegen de inkomsten uit de belasting op personenauto’s en motorrijtuigen, kansspelbelasting en de dividendbelasting met meer dan 10 procent.

De Nederlandse Overheid heeft ruim 307 miljard aan inkomsten. Gemeenten hebben de lokale lasten de laatste vier jaar harder laten stijgen dan de inflatie. De gemeenten innen in 2020 gezamenlijk maar liefst 10,8 miljard euro aan Gemeentelijke heffingen, een stijging van 6,3 procent vergeleken met 2019. Voor 2021 is er een stijging tot wel 8 procent op de ozb. Behalve deze onroerendezaakbelasting , rioolheffing en afvalstoffenheffing die samen goed zijn voor 8 miljard euro – wordt een stijging verwacht door meer opbrengsten uit parkeerheffingen.
Amsterdam (+39 miljoen euro) is samen met Rotterdam (+13 miljoen) en Den Haag (+12 miljoen) de voornaamste inner. Voor parkeren wordt de automobilist belast met een stijging van 9,6 procent naar 1 miljard euro. Daarvan komt bijna een derde op conto van de gemeente Amsterdam. De hoofdstad rekent dit jaar op 321 miljoen euro aan parkeerinkomsten. De gezamenlijke opbrengst van de ozb komt in 2020 op 4,3 miljard euro door de grootste stijging in zeven jaar.  Ook afvalstoffenheffing is een melkkoe want de gemeenten willen 8,3 procent meer incasseren. Dat komt neer op 2 miljard euro. Uit rioolheffingen ontvangen gemeenten dit jaar 1,7 miljard euro, een stijging van 2,1 procent die overeenkomt met de afgelopen jaren.

Bezuinigingen en belastingen

Nederland behoort tot de landen met een relatief hoog belastingaandeel. Tussen 2010 en 2016 werd zo’n 1,4 miljard bezuinigd op de wegenbouw. In 2011 werd wettelijk bepaald dat de AOW-leeftijd in 2025 naar 67 jaar zou gaan en in 2013 en 2015 werd de verhoging verder naar voren gehaald. De AOW-leeftijd ligt vanaf 2022 op 67 jaar en 3 maanden. Ook de kinderopvangtoeslag werd verlaagd en de accijnzen verhoogd. In 3 jaar tijd werd onder andere 12 miljard bezuinigd op de zorg. In de afgelopen vijf jaar zijn 191 van de 477 politiebureaus gesloten en ingewisseld voor politieposten, die alleen op afspraak werken of één of twee dagdelen per week geopend zijn. De steunpunten zijn voornamelijk in gemeentehuizen of bibliotheken. De politie heeft het afgelopen jaar duizenden onderzoeken stopgezet vanwege een personeelstekort.

De energiebelastingen van Nederland zijn de hoogste van heel Europa. De Opslag Duurzame Energie (ODE) en tarieven van de energiebelasting zorgden in 2018 al voor een stijging van de energiekosten van gemiddeld 12%. Voor huishoudens met een gemiddeld verbruik van 3.500 kWh stroom en 1.500 kuub gas per jaar komen de belastingverhogingen voor 2019 neer op nog eens een extra heffing tot 153,85 euro. Bij elkaar opgeteld komt er tot 2021 een lastenverzwaring van 1 miljard euro alleen al voor vergroening. Aardgas werd bijna drie keer zo duur. Er werd al ruim 25 cent aan energiebelasting geheven op een kubieke meter aardgas en voor opslag duurzame energie  1,13 euro per kuub.

In 2001 en 2012 werd de btw al verhoogd en loonkosten stegen per uur tot wel 72,3 procent. In 2019 ging de btw voor het lage tarief van 3% omhoog naar 9%. Behalve taxi’s vallen ook fiets- en schoenreparaties, kappers, optredens van artiesten, schilders en stukadoors onder dit verhoogde btw-tarief. De btw-inning levert in 2019 hierdoor maar liefst 59,6 miljard op. De BPM werd opgehoogd met 35 procent en de belasting op autobrandstof werd 70 procent.  De totale inkomsten van de Gemeenten in 2016 bedroegen 53,8 miljard euro en hiervan werd 53,6 miljard euro uitgegeven. Rioleringsheffing werd ruim 2,5 keer duurder en ook de assurantiebelasting werd aanzienlijk verhoogd naar 21 procent. Gemeentelijke heffingen stijgen 4 tot 5 procent per jaar en parkeertarieven verdubbelden. Voor cafébezoek, woninghuur of openbaar vervoer moet bijna 60 procent meer betaald worden dan in 1996. Wasmachines, boodschappen of fietsen zijn ruim 30 procent duurder geworden. Recreatie werd gemiddeld 72 procent duurder, de huur van een woning werd 75 procent duurder en voedsel, alcohol en tabak stegen gemiddeld bijna 50 procent in prijs. Gemiddeld moeten Nederlandse huishoudens zo’n 800 euro afdragen aan gemeentelijke belastingen voor de afvalheffing, rioolheffing en de onroerend zaak belasting (OZB). De woonlasten stijgen elk jaar. Het leven in Nederland is de laatste twintig jaar maar liefst 31,1 procent duurder geworden. De Overheid haalt steeds meer geld op met de verkoop aan bedrijven van CO2 uitstootrechten, die op een veiling verkocht worden. Om de koopkracht enigszins te behouden gold voor een inkomen van 68 duizend euro vanaf 2019 een tarief van 36,93 procent, daarboven werd het tarief 49,5 procent.

Uitgaven en tekorten

Het Nederlandse leger is in een zorgwekkende staat. Het ministerie van Defensie moest erkennen dat de Nederlandse vloot last heeft van “materieelproblemen”. De vier luchtverdedigings- en commandofregatten van de Nederlandse vloot kunnen niet behoorlijk worden ingezet vanwege technische problemen en onderdelen schaarste. Nederland haalt net als andere EU landen de NAVO-norm niet, die voorschrijft dat 2 procent van het bbp aan de krijgsmacht moet worden besteed.  Nederland zit met een aandeel van 1,35 procent onder het NAVO-gemiddelde van 1,47 procent. De Amerikanen geven 3,5 procent van het bbp uit aan defensie. De Verenigde Staten eist in Brussel bij  de NAVO top een behoorlijk hogere bijdrage tot wel 4 procent voor de toekomst en eist dat ook achterstallige betalingen worden ingelost. Ondanks deze tekortkomingen worden er acht of negen extra F35-straaljagers gekocht van de in totaal 1,5 miljard euro die ter beschikking is gesteld in de recente voorjaarsnota. Als signaal wil Trump 12.000 militairen vast weghalen uit Duitsland en het hoofdkantoor van de Amerikaanse krijgsmacht in  Stuttgart, EUCOM, verhuizen naar een locatie in België.

In 2020 word bijna 3 miljard geïnvesteerd in aanleg, beheer en onderhoud van wegen.  Er komt circa 80 miljoen euro bij om de druk te verminderen op de budgetten voor beheer en onderhoud bij Rijkswaterstaat. En aan het budget voor instandhouding van het spoor wordt 151 miljoen euro toegevoegd in de periode tot 2022.  Uitkeringsinstantie UWV verwacht dat de totale som aan uitkeringen dit jaar met 1,6 miljard euro zal stijgen. Voor het grootste deel komt dat door de verwachte stijging van de werkloosheid als gevolg van de coronacrisis. De lasten voor uitkeringen stijgen vooral door de grote aantallen migranten. In Nederland wonen ruim 17 miljoen mensen, waarvan zo’n 13 miljoen van 15 tot 75 jaar. Er wordt ruim 156 miljard euro uitgegeven aan sociale uitkeringen en de uitgaven aan sociale uitkeringen en deze zijn dan ook goed voor 48 procent van de overheidsuitgaven. Ruim 7.300 remigranten krijgen een uitkering in het buitenland. Dit kost de Nederlandse Staat jaarlijks structureel 33,9 miljoen euro.  Vanuit de EU gaat er 4,5  miljard euro per jaar naar Turkije, Griekenland en de de ander Zuid-Europese landen om daar de toenemende stroom vluchtelingen tegen te houden. Door de Brexit zal Nederland ruim 400 miljoen per jaar meer af moeten dragen aan de Europese Unie. De EU kost Nederland toch al zo’n 2,5 miljard euro netto per jaar en de Brexit nog eens een kleine 3 miljard. Het onlangs afgesloten pensioenakkoord kost de schatkist in 2020 399 miljoen euro en dat loopt daarna op tot ruim een miljard euro in 2022. Voor het aanpakken van ondermijnende criminaliteit wordt vanaf 2021 zo’n 150 miljoen euro uitgetrokken. Het budget voor het ministerie van Justitie en Veiligheid wordt in 2021 verhoogd met 316 miljoen euro. Voor ouders die moeten worden gecompenseerd voor de toeslagenaffaire wordt 390 miljoen euro uitgetrokken en nog eens 110 miljoen euro aan uitvoeringskosten. 32 miljoen euro gaat naar het oplossen van het lerarentekort. de begroting voor het Ministerie van Onderwijs wordt structureel met 450 miljoen euro per jaar verhoogd.  Het kindgebonden budget wordt (voor ouder met een derde kind) structureel verruimd met 150 miljoen euro. 500 miljoen euro verdwijnt naar Corona bestrijding in het buitenland. 130 miljoen gaat naar vermindering van werkdruk in de organisatie. Het begrotingstekort loopt hierdoor nog dit jaar op op naar zo’n 68 miljard euro en in 2021 naar 44 miljard.

Uitgaven voor de monarchie

De Nederlandse monarchie kost jaarlijks zo’n vijftig miljoen euro. Alleen al de directe kosten bedragen ruim 104 miljoen euro. De renovatie van paleis Huis ten Bosch, waar koning Willem-Alexander en koningin Máxima met hun dochters gaan wonen, kost bijvoorbeeld 63,1 miljoen euro. Koning Willem-Alexander krijgt jaarlijks 5.318.000 euro. Het inkomensdeel van de vergoeding is nu nog 902.000 euro. Het inkomensdeel van Koningin Máxima is 326.000 euro. Voor haar hofhouding en overige uitgaven die met het ambt te maken hebben is 585.000 euro begroot. De gewezen koningin Beatrix krijgt per jaar 465.000 euro, en heeft nog eens een extra 965.000 euro te besteden aan personeel en materiële uitgaven. Bij elkaar kost dit per jaar in totaal 7.0659.000 euro.
De functionele uitgaven van de koning bedragen een kleine 27 miljoen en 260 man personeel kost nog eens 17 miljoen euro. Voor auto’s, koetsen en paleizen is 8,5 miljoen euro beschikbaar. Zo’n 400.000 is begroot voor faunabeheer. Voor het Het Loo is 190.000 euro begroot exclusief 90.000 euro voor de terreinwagens en 10.000 euro voor reiskosten en opleidingen. De vliegreizen kosten per jaar 973.000 euro. De Groene Draeck kost zo’n 95.000 euro per jaar exclusief eerder gepleegde revisie tussen 2011 en 2015 ad 223.000 euro. De doorbelaste kosten van ministeries en de personeelskosten van de RVD, het Militaire Huis (ceremonieel vertoon bij evenementen) en uitgaven van het Kabinet van de Koning (ondersteuning constitutionele taken) kosten ruim 5,5 miljoen. De toelage van Willem Alexander stijgt in 2019 met 24.000 euro. Dat is 2,7 procent meer dan vorig jaar, toen hij nog 902.000 euro kreeg. In totaal krijgen de Oranjes er in 2019 ongeveer een miljoen euro bij.

Staatssecretaris Raymond Knops van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) heeft een eenmalige bijzondere uitkering van twee miljoen euro toegekend aan het bestuurscollege van Saba. Als gevolg van orkanen Irma en Maria hebben Sint Maarten, Saba en Sint Eustatius te maken met herstelkosten. Deze bijzondere uitkering komt bovenop 25 miljoen dollar die al aan Saba ter beschikking was gesteld voor de wederopbouw.

Flevoland, Zuid-Holland en Groningen zijn de armste provincies. Het aantal daklozen neemt nog steeds toe. Ruim 282 duizend Nederlanders kunnen de verplichte premie voor hun zorgverzekering minstens zes maanden achter elkaar niet betalen. (1 miljard euro) en maandelijks wordt 20 miljoen euro aan zorgpremie zelfs helemaal niet voldaan. 30.000 mensen zijn zelfs helemaal onverzekerd. Veel thuiszorginstellingen gingen door de extreme bezuinigingen failliet.  Doordat voormalig staatssecretaris Van Rijn het Zorginstituut heeft laten bepalen wat er nodig is voor betere verpleeghuiszorg, is de uitspraak van deze instelling juridisch bindend geworden. Het betekent dat er honderden miljoenen, oplopend tot zo’n 2,1 miljard in 2021 extra naar de ouderenzorg moet. Door een weeffout in de wet blijken ook veel meer mensen recht te hebben op langdurige zorg als voorzien. Dit kost de Staat nog eens 745 miljoen euro extra. Nederland heeft een pensioengat van 2.000 miljard dollar en dat loopt in 2050 verder op naar 6.000 miljard dollar zo berekende het World Economic Forum. 

Dit artikel wordt u gratis en vrijblijvend aangeboden. Om de dagelijkse updates en artikelen ook in de toekomst te kunnen blijven plaatsen kunnen wij vrijwillige bijdrages goed gebruiken.  Alvast bedankt!

Bedrag



Voor adverteerders zijn er diverse mogelijkheden. 

Terug naar BVS.nl

ICT en Cybercrime

Wat zijn de meest recente hacks?

ICT beheerder RDC is gehackt en alle gegevens van garages en hun  klanten staan te koop op het darkweb. Alle id gegevens maar ook vin nummers en kentekens worden te koop aangeboden. Het lek zat in de softare dat garages de mogelijkheid biedt om klanten automatisch te mailen als het tijd is voor hun APK-keuring. Een deel van de informatie heeft het bedrijf van de Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW) gekregen. Die instantie houdt de voertuigadministratie bij. De gegevens verschenen 21 maart 2021 op het darkweb en worden voor 35.000 dollar aangeboden. Een deel van de data is openbaar op internet geplaatst. De NOS benaderde de hackers en kreeg van hen de gegevens van 58.000 Amsterdammers met een auto of motor. Het ging daarbij om 54.000 unieke kentekens. Deels gaat het wel om verouderde gegevens, waaronder auto’s die niet meer in gebruik zijn. Maar hoewel het kenteken inmiddels op een andere naam kan staan, kunnen bijvoorbeeld het huisadres, e-mailadres of telefoonnummer nog wel kloppen. Er staan zelfs gegevens in van auto’s die meer dan tien jaar geleden bij een bepaalde garage zijn geweest.

Booking.com moet een boete van 475.000 euro betalen omdat een datalek te laat gemeld is bij de Autoriteit Persoonsgegevens. Hackers kregen toegang tot het reserveringssysteem en haalden duizenden klantgegevens binnen. In bijna 300 gevallen kregen zij ook creditcardgegevens in handen. Booking.com meldde het datalek 22 dagen te laat. De reserveringssite wist zelf op 13 januari 2019 dat er een datalek was, maar meldde dat pas op 7 februari bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP).

Hackers wisten 15 maart 2021 toegang te krijgen tot de zogenaamde Accellion FTA-server van het Shell en hebben grote bestanden gestolen inclusief onderdelen van  bedrijven waar het mee samenwerkt, zoals aannemers en marketingbureaus. het is niet duidelijk hoeveel data en van hoeveel mensen of bedrijven die data is verdwenen.

Vele honderden servers in Nederland werden 5 januari 2021 besmet door grote gaten in de beveiliging bij Microsoft, die twee weken eerder al waarschuwde voor gaten in het e-mailplatform Exchange Server. De cyberaanval wordt toegeschreven aan hackersgroep Hafnium die banden zou hebben met de Chinese autoriteiten. De aanvallen zouden vooral gericht zijn op wetenschappelijke instellingen, defensiebedrijven, denktanks en niet-gouvernementele organisaties. Microsoft zei op 8 februari een intern onderzoek te versnellen, en beloofde later op 9 maart meer naar buiten te brengen over de kwetsbaarheid. Op 2 maart moesten updates de kwetsbaarheden in Exchange Server verhelpen. Het NCSC waarschuwde Nederlandse bedrijven begin maart om actief te handelen rondom de kwetsbaarheden. Ongeveer negen op de tien Exchange-servers in Nederland zijn geüpdatet. De 1200 servers waar dat nog steeds niet is gebeurd, zijn “vrijwel zeker” besmet, zegt het NCSC. Het NCSC roept die organisaties op hun systemen goed te blijven controleren.

1,5 miljoen tot 1,8 miljoen verschillende e-mailadressen van bezoekers van dierentuinen en pretparken uit de periode medio 2017 tot en met 4 augustus vorig jaar zijn in verkeerde handen gevallen door een lek bij Ticketcounter. Het gaat om namen, e-mails, geboortedata, adressen en bankrekeningnummers. Ticketcounter regelt in opdracht van dierentuinen, pretparken, musea en evenementen reserveringen en betalingen. Data van gebruikers werd aangeboden op het dark web.

Ook de persoonlijke gegevens van 56 duizend studenten en medewerkers van Hogeschool Inholland zijn gelekt. De data werd te koop aangeboden op een hackersforum. Soms ging het alleen mailgegevens, maar in andere gevallen ook om woonadressen, telefoonnummers en wachtwoorden.

Wat is Gab ?

Gab is een alt-rechts chat platform. Grote hoeveelheden wachtwoorden van gebruikers en groepen en meer dan 40 miljoen berichten zijn in handen van het Wikileaks-achtige Distributed Denial of Secrets (DDoS) die de gebruikers van platform willen onthullen.
De hacker haalde meer dan 70 gigabyte aan data van het platform af en deelde dit met DDoS. Tussen de buitgemaakte data zitten duizenden privéberichten en berichten van gesloten groepen tussen, en versleutelde wachtwoorden van gebruikers. Onder de versleutelde wachtwoorden zou onder andere die van oud-president Donald Trump zitten, evenals die van Alex Jones, de man achter samenzweringswebsite InfoWars. Gab-ceo Andrew Torba laat onderzoek doen naar het lek. DDoS wil de buitegmaakt gegevens delen met journalisten en onderzoekers zodat er onderzoek gedaan kan worden naar neonazi’s en milities binnen de alt-right beweging, QAnon-aanhangers en de bestorming van het Amerikaanse Capitool op 6 december.
Op Gab worden veel extreemrechtse ideeën gedeeld. Gab werd een platform waar gebruikers zonder censuur hun mening kunnen delen.
De app werd in het verleden al eens offline gehaald nadat de mogelijke dader van aanslag op een synagoge in Pittsburgh antisemitische teksten en samenzweringstheorieën deelde op dat netwerk.

Wat is Pegasus ?

Het Amerikaanse ministerie van Justitie doet onderzoek naar een vermeende poging begin 2019 van het Israëlische spionagebedrijf NSO om accounts van 1400 WhatsApp-gebruikers te hacken. Destijds werd de hack al door de FBI onderzocht en startte WhatsApp zelf al een rechtszaak tegen NSO die spyware maakt, die alleen geleverd zou worden aan overheden en wetshandhavers. De spyware van NSO werd echter ingezet om journalisten, ambtenaren en mensenrechtenorganisaties te bespioneren. Tussen de gehackte gebruikers zat een telefoonnummer uit de Amerikaanse hoofdstad Washington D.C., nummers van politieke activisten uit Spanje, journalisten uit India en Marokko,  en van Rwandese dissidenten pro-democratische geestelijken uit Togo. De Pegasus spyware zou zowel werken op Android als iOS, en bij doelwitten gesprekken kunnen afluisteren, screenshots kunnen maken en data kunnen doorseinen als locatie, internetgeschiedenis en het adresboek van de gebruiker. NSO zegt zich van geen onderzoek bewust te zijn. WhatsApp werd gesteund door Google, Microsoft en Amnesty International. De rechter doet binnenkort uitspraak in de zaak.

Hoeveel persoonsgegevens worden gehackt ?

Bedrijven zijn zo vaak slachtoffer van hackers, dat het voor verzekeraars niet meer interessant is om cyberpolissen te verkopen. Polissen worden gemiddeld met 30 tot 50 procent duurder en het eigen risico gaat omhoog. Daarbij worden er extra eisen gesteld aan bedrijven die een verzekering willen afsluiten. De schade met gijzelsoftware is zelfs zo hoog dat verzekeraar Hiscox liever geen cyberverzekering verkoopt aan bedrijven met een jaaromzet van meer dan 100 miljoen euro.

Er was een stijging van 30 procent in meldingen van datahacks ten opzichte van 2019 en toen was de stijging ook al 25 procent was ten opzichte van 2018. De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) spreekt in hun Rapportage Datalekken 2020 van een explosieve stijging en noemt het zeer verontrustend.

Door een datalek bij bemiddelingsplatform Tadaah waren enige tijd de identiteitsbewijzen van zo’n 800 medewerkers uit de zorg en kinderopvang voor derden toegankelijk. Tadaah bemiddeld tussen zelfstandigen in de zorg en kinderopvang en opdrachtgevers. De kopie van de voor- en achterkant van hun ID, paspoort of rijbewijs moest digitaal naar Tadaah worden gestuurd. Ook VOG’s (Verklaring Omtrent het Gedrag), verzekeringen en diploma’s waren door het datalek voor iedereen in te zien. In totaal gaat het om duizenden gelekte gevoelige documenten. De kopieën waren niet beschermd tegen misbruik. Tadaah had de documenten op een onbeveiligde en publiekelijk toegankelijke server opgeslagen. De bestanden waren voor iedereen te vinden met zoekopdrachten als ‘kopie paspoort’, ‘kopie rijbewijs’ of ‘kopie VOG’.

Hackers vallen in opdracht van de Turkse overheid organisaties in andere landen aan, zo meldden Britse en Amerikaanse functionarissen. De hackers vielen onder meer de maildiensten van de regeringen van Griekenland en Cyprus aan. Ook de nationale veiligheidsadviseur van Irak was een doelwit, evenals de inlichtingendiensten van Albanië. De hackers hadden het naar verluidt ook gemunt op Turkse organisaties als de nationale afdeling van de vrijmetselaars. De aanvallen zouden in 2018 en 2019 zijn gebeurd. 

Citrix lek
Het Amphia-ziekenhuis in Breda. het ziekenhuis Leeuwarden, het Zaans Medisch Centrum,  enkele andere medische instellingen en zelfs het ministerie van Economische Zaken werden 18 januari 2020 op grote schaal gehacked. Schiphol, de Tweede Kamer en overheidsinstellingen schakelden de gateway van Citrix uit om meer hacks te voorkomen. Hierdoor kon niemand meer van buitenaf op het systeem inbellen
Het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) van het ministerie van Justitie en Veiligheid adviseerde organisaties die Citrix gebruiken om de servers uit te schakelen vanwege een ernstig lek waarvoor op dat moment geen oplossing was. De systeemfout zat in de Application Delivery Controller en de Gateway zelf. Waarschijnlijk werd geprobeerd om ransomware te installeren. Meer dan honderd zorginstellingen werken met Citrix evenals zo’n 200 gemeenten. Maandagochtend 20 januari konden na een update een deel van de servers weer aan. De rest duurt nog de rest van de week.

Adobe lekte in 2019 de gegevens van 7,5 miljoen Adobe Creative Cloud-accounts via een onbeveiligde elasticsearch database met e-mailadressen, de datum waarop het account is aangemaakt, welke Adobe-producten er gebruikt worden, de abonnementsstatus, of het om een werknemer van Adobe gaat, gebruikers-ID’s, het land, de laatste ingelog datum en tijd en de betalingsstatus, maar geen geen wachtwoorden of betalingsinformatie. De database heeft waarschijnlijk ongeveer een week open gestaan. Op 19 oktober 2019 werd het lek gemeld bij Adobe, die de database direct offline haalde.

Google gebruikte in 2010 zijn rondrijdende Street View-auto’s niet alleen om 360 gradenfoto’s van openbare wegen te maken maar verzamelden heimelijk ook persoonlijke data van wifi netwerken. Dat deden ze in meer dan dertig landen Google schikt het misdrijf in de VS voor slechts circa 11,6 miljoen euro. Google wist 600 GB aan data van openbaar toegankelijke wifi netwerken binnen te halen waaronder surfgedrag en e-mailverkeer. Met het schikkingsvoorstel worden slechts een twintigtal aanklagers gecompenseerd en wordt de data gewist. De rest heeft pech.

Bij Transavia lekten er 24 februari 2020 zo’n 80.000 passagiersgegevens die in 2015 met deze maatschappij hebben gevlogen. Het gaat om voornamen, achternamen, geboortedata, vluchtgegevens, boekingsnummers en diensten die zijn bijgeboekt zoals bagage, ski’s en rolstoelen.

Het Amerikaanse kredietbureau Equifax schikte voor ruim 512 miljoen euro) voor een omvangrijk datahack in 2017. Mogelijk kan het bedrag nog oplopen naar 700 miljoen dollar. Bij het datalek werden de namen en geboortedatums van 147 miljoen mensen gelekt evenals de persoonsnummers van 145,5 miljoen personen en de gegevens van 209.000 betaalkaarten met de bijbehorende vervaldatums.
Het lek was te wijten aan het ontbreken van basisbeveiligingsmaatregelen. Alles data werd onversleuteld opgeslagen en de lekken werden niet gedicht of afgezonderd van andere delen van het netwerk.
De 575 miljoen dollar bestaat uit een boete van 100 miljoen dollar en een vergoeding van 175 miljoen dollar voor 48 Amerikaanse staten. De overige 300 miljoen dollar gaat naar een compensatiefonds voor getroffen klanten. Dit bedrag kan nog worden aangevuld met maximaal 125 miljoen dollar. Gedupeerden kunnen een persoonlijke schadevergoeding van maximaal 20.000 dollar claimen. Equifax wist van het potentiële lek maar deed naar niets aan. Als onderdeel van de schikking heeft Equifax beloofd om de informatiebeveiliging van het bedrijf elke twee jaar door een derde partij te laten beoordelen. Er werden voor de hack vier Chinese militairen aangeklaagd. De gegevens hebben economische waarde en moesten China helpen bij het maken van artificiële intelligentie

De Amerikaanse ministeries van Handel, Financiën en Binnenlandse Veiligheid, Buitenlandse Zaken en delen van Defensie werden maandenlang onopgemerkt gehackt door vermoedelijk zes Russische hackers van APT29 en Cozy Bear. Ook de Nationale Gezondheidsinstituten (NIH) werden gehackt
De overheidsdiensten moeten stoppen met het gebruiken van software van het Amerikaanse softwarebedrijf SolarWinds, die voor de zwakke plek verantwoordelijk waren. Rusland ontkent elke betrokkenheid. De hack werd ontdekt toen cyberveiligheidsbedrijf FireEye een hackaanval op het eigen netwerk ging onderzoeken. Daarbij werd de software SolarWinds als zwakke schakel aangemerkt. De hackers maakten misbruik van de achterdeur om malware te installeren, die vervolgens terechtkwam in de systemen van klanten van SolarWinds toen die hun software updateten. Zo’n 18.000 entiteiten kunnen de kwaadaardige software gedownload hebben en zo’n 250 netwerken werden slachtoffer.

In 2018 slachtoffer waren ruim 1,2 miljoen mensen slachtoffer van digitale criminaliteit. Vooral tieners en jongvolwassenen werden getroffen. Volgens een onderzoek waren mannen net zo vaak slachtoffer als vrouwen. Met een hackersaanval wordt geprobeerd persoonsgegevens te vervangen door adressen die hackers invullen om zo het internet te ontwrichten. Dit heeft de in Californië gevestigde Internet Corporation for Assigned Names and Numbers (ICANN) laten weten na een spoedzitting van de ICANN-top. ICANN is een nonprofit-organisatie die een reeks taken met betrekking tot het internet uitvoert.is gericht op de domeinnamen, het DNS (Domain Name System). De aanval is gericht op het DNS (Domain Name System).

Naar aanleiding van de vele oplichtingszaken is in Internationaal verband vier maanden lang een opsporingsonderzoek gedaan naar de 281 daders. Er werden begin september arrestaties verricht in Turkije, Ghana, Frankrijk, Italië, Engeland, Kenia, Maleisië en Japan. Bij de arrestatie en onderzoeken werd 3,7 miljoen dollar in beslag genomen.

Een 20-jarige man uit Utrecht is aangehouden op verdenking van het op grote schaal maken en verkopen van kwaadaardige software. Hij verkocht programma’s om in Word- en Excel-bestanden verborgen codes of malware in te bouwen. De man zou onder meer achter het programma Rubella zitten, dat hij voor een prijs variërend van enkele honderden tot duizenden euro’s verkocht. Daarmee is aan gangbare Office-documenten als Excel en Word een stuk verborgen code toe te voegen. Wanneer een dergelijk geïnfecteerd document wordt geopend, wordt die code uitgevoerd, waarna bijvoorbeeld heimelijk malware wordt gedownload of lokaal een programma wordt gestart. De verspreiding van zulke malware gaat meestal via een e-mail waaraan een geïnfecteerd document als bijlage wordt toegevoegd. Bij de verdachte zijn ook gegevens gevonden van tientallen creditcards en handleidingen over carding, een vorm van creditcardfraude. Verder had hij inlog gegevens van duizenden sites. Bij de aanhouding werd zo’n 20.000 euro aan cryptomunten in beslag genomen.

Tegen een 49-jarige man uit Boxtel is vier jaar cel geëist, waarvan een jaar voorwaardelijk, voor het oplichten van twee bedrijven. Door e-mailaccounts van een bedrijf in België te hacken, maakte hij in 2015 tonnen buit. Het bedrijf verkocht vliegtuigonderdelen aan een bedrijf in Jordanië, waarbij de man het rekeningnummer waarop de Jordaniërs geld moesten overmaken wist te veranderen. Hij maakte kort na de transactie geldbedragen over naar bekenden, die op hun beurt geld opnamen en contant aan hem teruggaven. De man uit Boxtel werd vorig jaar aangehouden, nadat hij al een tijd op een opsporingslijst had gestaan. De verdachte zegt dat hij onder druk is gezet door Russische criminelen. Het OM wil onder meer dat hij de schade aan de bedrijven terugbetaalt. Met de deal was een bedrag van ruim half miljoen euro gemoeid. De uitspraak is dinsdag 30 juli.

De provider DELTA, die vooral in Zeeland actief is, werd 28 augustus 2020 getroffen door een grote ddos-aanval. Daardoor zitten veel klanten in het zuidwesten van het land zonder internet, televisie en telefonie.

Tegen de 20-jarige Kian S. uit Den Haag werd in februari 2019 door het OM een gevangenisstraf van 36 maanden, waarvan 34 maanden voorwaardelijk en 240 uur taakstraf geëist voor het uitvoeren van DDos-aanvallen. S. voerde tussen 2014 en 2017 meerdere Ddos aanvallen uit met een netwerk van naar schatting 25.000 besmette computers op de servers van de Britse omroep BBC, Zalando en YahooNews. S. wordt ook verdacht van computervredebreuk, pogingen tot afpersing en het aanbieden van een botnet en had de beschikking over 12,5 miljoen wachtwoorden van derden.

Het GandCrab ransomware virus verspreidt zich momenteel razendsnel. Slachtoffers moeten ruim 1000 euro in cryptocurrency betalen om weer toegang tot hun bestanden te krijgen. GandCrab is al sinds begin 2018 actief en komt mee met geïnfecteerde bijlagen in email of met zogenaamd gratis software. De afgelopen twee maanden stijgt het aantal meldingen. Getroffenen krijgen twee dagen de tijd om met Bitcoin of Dash te betalen. Daarna wordt het bedrag verdubbeld.

De Russische hacker Peter Levasjov (hackersnaam Petr Severa) heeft schuld bekend aan het jarenlang leiden van het Kelihos-botnet. Kelihos hackte en vergaarde gebruikersnamen, wachtwoorden, creditcardgegevens, die hij doorverkocht op de zwarte markt. Kelihos verspreidde daarnaast miljarden spammails per dag. De gehackte computers konden ook worden gebruikt voor DDoS-aanvallen en voor het verspreiden van gijzelsoftware. Levasjov was in april 2017 al gearresteerd en uitgeleverd aan de Verenigde Staten. De uitspraak volgt in september 2019. Ook andere grote Russische hackers, zoals Jevgeni Nikoelin, Andrej Tjoerin en Roman Seleznev werden opgepakt. Roman kreeg een celstraf van 27 jaar. Hacker Alexander Vinnik werd gearresteerd in Griekenland en zowel de Verenigde Staten, Rusland en Frankrijk hebben om zijn uitlevering gevraagd.

Rusland

Containerterminals van APM van de AP Moller-Maersk organisatie in Rotterdam, medicijnenproducent MSD, diervoederbedrijf Royal Canin, trustkantoor TMF, expediteur TNT express, reclamebureau WPP, Saint Gobain/Raab Karcher, koekjesfabrikant Modelez in de VS, supermarkten in Rusland, de Franse bank BNP Paribas en staalproducent Evraz zijn 27 juni 2018 allemaal besmet geraakt met ransomware door het binnenhalen c.q. dowloaden van simpele fishingmail. Bij de aanval lijkt een nieuwe variant van de zogenoemde Petya-ransomware te worden gebruikt. Volgens beveiligingsexperts worden bij de nieuwe aanval wel elementen van Petya gebruikt, maar zitten er ook allerlei nieuwe elementen in. Sommige onderzoekers zijn de nieuwe variant daarom NotPetya gaan noemen. De meldingen die worden getoond op getroffen computers van het Oekraïense energiebedrijf Kyivenergo en het Rotterdamse APM Terminals komen met elkaar overeen. Het computernetwerk van Oekraïne was het eerste en belangrijkste slachtoffer. alle andere geïnfecteerden waren zakelijk gerelateerd aan Oekraine en hieronder zitten veel grote bedrijven, banken, de beheerder van het Oekraïense elektriciteitsnet, vliegtuigfabrikant Antonov, MeDoc boekhoudsoftware  en de luchthaven van de hoofdstad Kiev. In Rusland werd onder meer oliemaatschappij Rosneft getroffen en het stralingsmonitoringssysteem in Tsjernobyl. Ook India, Polen Spanje, Italië en Duitsland werden besmet. Of de stroomuitval in Berlijn hiermee te maken heeft is nog niet bekend gemaakt. De hackers vroegen 300 dollar per gehackte computer, maar omdat het hiervoor te gebruiken email adres door de provider al snel werd geblokkeerd is het ontgrendelen van bestanden na betaling van het losgeld onmogelijk. In totaal zijn zo’n 60 landen getroffen door het virus. Volgens Microsoft zijn er wereldwijd nog geen 20.000 computers besmet met de Petya en is de aanval kleiner dan die met WannaCry. De Verenigde Staten hebben zes van de hackers van deze Russische hackersgroep Sandworm aangeklaagd. De hackers zijn rond de dertig jaar oud en wonen alle zes in Rusland. Een van de verdachten werd twee jaar geleden ook al aangeklaagd voor zijn rol in het hacken van de Amerikaanse kiesraad tijdens de verkiezingen in 2016. Het zestal zou in dienst zijn van de Russische inlichtingendienst. ze voeren nog steeds aanvallen uit op iedereen die volgens hen een tegenstander van Rusland is. Een rechtzaak tegen de hackers kan alleen starten als ze aan de Verenigde Staten worden uitgeleverd. Met de aanklacht wordt het voor het zestal lastiger om te reizen, omdat ze niet naar landen kunnen gaan die een uitleveringsverdrag met de VS hebben. Daarnaast kunnen ze geen gebruikmaken van westerse betaalsystemen.

De directeur van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD), adviseert grote organisaties niet met een smartphone of tablet op tafel te vergaderen. Het risico op spionage is dan te groot. De Economische digitale spionage in Europa neemt ook volgens de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) licht toe en de dienst constateerde in 2017 digitale inbraken bij Europese multinationals en bij onderzoeksinstellingen voor energie, technologie en chemie. Er blijken terabytes aan vertrouwelijke gegevens te zijn gestolen, wat leidde tot enorme economische schade. De aanvallen zouden ook steeds ingewikkelder zijn en moeilijker te voorkomen. Duitsland heeft in de afgelopen twee jaar meer dan 43 miljard euro schade geleden door cyberaanvallen. Bedrijven werden slachtoffer van sabotage, datadiefstal en spionage. Nederland heeft mede vanwege de tijdelijke zitting in de VN-Veiligheidsraad en het lidmaatschap van de EU en de NAVO de belangstelling van Russische en Chinese hackers. De AIVD constateerde ook rekruteringspogingen van sleutelfiguren via sociale media, zoals LinkedIn. Al sinds 2014 waren er binnen de ICT netwerken van het ministerie van Defensie grootschalige spionageaanvallen. Sommige vielen zelfs op door de grootschaligheid waarmee bedrijfsgegevens of gevoelige overheidsinformatie werd geprobeerd te stelen. De inlichtingendienst heeft een aantal van de aanvallen kunnen koppelen aan digitale spionage van andere landen. De criminele Russisch sprekende hackers die de betaalgegevens van 380.000 British Airways-klanten binnenhaalden, zaten ook achter de hack bij Ticketmaster, de Britse boekenuitgever Faber and Faber, sportmerk Everlast, modemerk Rebecca Minkoff en honderden webshops Bij eerdere aanvallen met “MageCart” werden programmacode van toeleveranciers bewerkt.

FBI en Europol hebben het Andromeda-botnet ontmanteld en een verdachte uit Wit-Rusland gearresteerd. Het Andromeda-botnet kon computers overnemen om malware te verspreiden. De malware zou op miljoenen computers staan en wordt met tachtig andere soorten malware in verband gebracht. De FBI en Europol hebben 1500 domeinnamen overgenomen om zo de malware te stoppen.

Het Russische ministerie van Defensie leverde ‘onweerlegbaar bewijs’ dat de Verenigde Staten IS zouden steunen en publiceerde foto’s die moesten aantonen dat de Amerikanen luchtsteun zouden geven aan IS in Syrië. Een van de foto’s blijkt echter afkomstig van een mobiele game genaamd AC-130 Gunship Simulator. De andere vier kwamen volgens Conflict Intelligence Team(een Russische onderzoeksgroep) van foto’s uit 2016 van het Iraakse ministerie van Defensie.

De aan het syndroom van Asperger en aan depressies lijdende hacker Lauri Love wordt, na een hoger beroep zaak, vanwege zijn psychische gesteldheid niet uitgeleverd aan de VS. Lauri Love werd beschuldigd van betrokkenheid bij het hacken van Amerikaanse overheidsdiensten in 2012 en 2013 en zou hebben ingebroken op servers van het Amerikaanse leger, de Missile Defence Agency, de FBI en NASA. Ook zou Love banden hebben met hackersgroep Anonymous en voor miljoenen dollars aan schade hebben veroorzaakt.

Wat is Alphabet van Google ?

Google groeit nog wel maar niet meer zoveel als eerder. In 2014 steeg de omzet nog nog maar 19 procent en de operationele winstmarge zakte naar 32 procent. De lagere operationele winstmarge is te wijten aan investeringen in allerlei nieuwe en onbekende projecten zoals de zelfrijdende auto en Uber. Als onderdeel van de reorganisatie heeft Google binnen een nieuw conglomeraat “Alphabet” opgezet, waarvan Ruth Porat ook de financieel directeur blijft.

Alphabet wordt geleid door Google-oprichters Larry Page en Sergey Brin. De CEO wordt Sundar Pichai die nu nog verantwoordelijk is voor Android en Chrome. De nieuwe initiatieven binnen het concern staan los van Google en zijn onderdeel van het conglomeraat/holding. Aandelen Google worden in een gelijke waarde omgezet in aandelen Alphabet, waarna vanaf het vierde kwartaal de financiële resultaten van Google zelf apart worden gemeld. Op de beurzen blijven de aandelen verhandeld worden onder de namen GOOGL en GOOG.

Een aantal divisies zoals bijvoorbeeld de drones divisie Google-X die nu nog onder Google vallen worden afgesplitst en als eigen entiteit in het conglomeraat opgenomen. De naam Alphabet werd gekozen omdat het een collectie van letters is die samen taal vormen wat een van de grootste innovaties was en de basis is van de indexatie van Google search. Bovendie  betekent alpha hetzelfde als een winst op  investering boven de benchmark. Het belangrijkste doel van Alphabet is het onafhankelijk maken van de producten, bedrijven en de divisies binnen Google waarbinnen ze dan hun eigen merken kunnen lanceren en ontwikkelen. Een dag na de bekendmaking heeft de Chinese overheid de website van Alphabet uitgesloten. In 2010 vertrok de Chinese tak van het concern naar Hongkong vanwege de strenge censuurregels van het land. Vorig jaar werd Google ook in Hongkong in de ban gedaan.

Cyberkraak

Het Britse justitiële bureau The Information Commissioner’s Office (ICO) doet onderzoek naar een cyberinbraak bij Carphone Warehouse, een dochteronderneming van Dixons Carphone waarbij data van 2,4 miljoen klanten, creditcardgegevens (van 90.000 klanten) en niet versleutelde wachtwoorden werden gestolen. 7 augustus werd pas aangifte gedaan terwijl deze al woensdag 5 augustus had plaatsgevonden. Klanten werden 8 augustus pas geïnformeerd. De Dixons divisie verzorgt diensten voor OneStopPhoneShop.com, e2save.com and Mobiles.co.uk, iD Mobile, TalkTalk Mobile, Talk Mobile. De ICO kon door de latere aangifte pas na drie dagen met een officieel onderzoek beginnen. De daders kunnen als ze gepakt worden een boete krijgen van ruim 700 duizend euro.

Onderzoekers van de Radboud Universiteit in Nijmegen hebben ontdekt dat de meeste routers in Nederland slecht beveiligd zijn met een makkelijk te achterhalen wachtwoord. Het wachtwoord dat standaard op routers is ingesteld door de fabrikant of internetprovider is een variant van het netwerkadres of het serienummer, waardoor de routers kwetsbaar zijn voor aanvallen van hackers. Het gaat om routers van onder meer de internetaanbieders KPN, Ziggo en Tele2.

Sinds maart 2014 is er NaWas (De Nationale anti-DDoS Wasstraat). Een bedrijf dat beveiliging tegen DDoS aanvallen verzorgt en gebruik maakt van anti-DDoS apparatuur waarlangs verkeer geleid kan worden als een ISP netwerk onder een DDoS aanval ligt. De NaWas reinigt het internetverkeer en stuurt het schone verkeer over een apart VLAN van de AMS-IX naar de deelnemende ISP terug. De stichting Nationale Beheersorganisatie Internet Providers (NBIP) die NaWas heeft opgezet is in 2002 door een groep van zes Internet Service Providers opgericht. De NBIP organisatie staat 24 uur per dag, 7 dagen per week paraat om in te grijpen als er een tap gezet is, of een DDoS aanval afgeweerd moet worden. De 18-jarige Jelle S. uit Oosterhout werd maandag 5 februari aangehouden. Hij had zich eerder zelf al gemeld bij de bank Bunq en de website Tweakers was hem ook zelf op het spoor gekomen. Eind januari en begin februari heeft hij meerdere banken en bedrijven belaagd met DDoS-aanvallen. De sites van onder andere Rabobank, ABN Amro, DigiD en ASN Bank waren daardoor tijdelijk niet bereikbaar. In eerste instantie gingen experts er nog van uit dat de aanval via Russische netwerken werd gepleegd, maar dat bleek grote onzin.

Godless malware is voorzien van diverse exploits (PingPongRoot en Towelroot) en kan hierdoor Android-toestellen rooten en hierop gemakkelijk spyware installeren, zelf via de Google Play Store. De malware kan zich nestelen in alle apparaten met Android 5.1 of ouder, dus op 90 procent van alle Android-telefoons en tablets. Trend Micro ontdekte deze nieuwe gevaarlijke Android-malware en stelt dat wereldwijd al zo’n 850.000 apparaten vooral in India en Indonesië geïnfecteerd zijn. De meeste infecties zouden afkomstig zijn van apps die buiten de Play Store om worden binnengehaald.

Door een cyberaanval, moest de Poolse luchtvaartmaatschappij LOT zijn toestellen 21 juni 2016 vijf uur lang aan de grond houden op de luchthaven Frédéric Chopin in Warschau. De hackers legden van 4 uur in de middag tot 10 uur in de avond het vluchtschemasysteem plat, waardoor vliegtuigen al die tijd niet meer konden opstijgen.

Een Rus heeft in een rechtszaak schuld bekend aan het grootschalig hacken van meer dan 160 miljoen creditcardnummers uit de systemen van 7-Eleven, Jetblue en Dow Jones en de doorverkoop hiervan voor tussen de 10 en 50 dollar per creditcardnummer. Na zijn arrestatie en twee en een half jaar detentie in Nederland werd hij onlangs uitgeleverd aan de VS. De hack veroorzaakten meer dan 300 miljoen dollar schade. De hacker zou daarbij hebben samengewerkt met verschillende andere Russische en Oekraïense hackers. In ruil voor zijn bekentenis kwamen negen andere aanklachten te vervallen. De strafeis kan maximaal 30 jaar cel zijn.

Een Russische hacker genaamd Yevgeniy Nikulin is in de VS begin juli 2020 schuldig bevonden aan het hacken van  LinkedIn en Dropbox in 2012.  Bij de hack werden de gegevens van 100 miljoen LinkedIn-gebruikers buit gemaakt. Het was één van de grootste datadiefstallen in de Amerikaanse geschiedenis. Nikulin werd in oktober 2016 opgepakt in Praag. Hij werd daarop uitgeleverd aan de Verenigde Staten en zat daarna jaren in voorarrest vast. Eigenlijk had de uitspraak in de zaak al in maart moeten komen, maar deze werd tijdelijk opgeschort vanwege de coronacrisis. In september volgt de uitspraak. Hij kan tot tien jaar celstraf krijgen.

Hackers hebben het afgelopen jaar 4,8 miljoen euro gestolen via een hackaanval op het betaalsysteem SWIFT. De hack werd uitgevoerd op de werkplek van een SWIFT-operator. Het SWIFT-systeem wordt door banken gebruikt om internationale transacties uit te voeren. In 2016 was ongeveer een vijfde van de hacks succesvol.

De straffen voor cybercriminaliteit zijn per 1 juli 2015 verhoogd. Voor een aantal delicten zijn de straffen verdubbeld. Voor het vernielen van computergegevens of het malverseren met wachtwoorden of het sturen van spam om systemen vast te laten lopen staat maximaal twee jaar. Vooral veel twintigers maken zich schuldig aan cybercrime.

Voor delicten met behulp van een botnet staat een strafeis van maximaal drie jaar gevangenisstraf. Vooral aanvallers van vitale infrastructuren worden zwaarder gestraft. Voor computerdelicten die ernstige schade aanrichten op een vitale infrastructuur staat voortaan een maximale straf van vijf jaar. Er zijn grote geopolitieke risico’s door cyberaanvallen op (financiële) infrastructuur door overheden. waardoor er een groeiend operationeel risico voor financiële instellingen ontstaat. De FED heeft hier onlangs een speciale afdeling voor opgericht.

Aan vier Nederlanders werden begin oktober celstraffen opgelegd voor het hacken en infecteren van computers met een virus, via een nep webpagina van een bank. De op die manier verkregen persoonsgegevens werden gebruikt om rekeningen te plunderen. Verkregen telefoonnummers kregen een sms met daarin smartphone-malware die het sms-verkeer onderschepte, waarmee ook de tan-codes voor internetbankieren beschikbaar kwamen. Twee van de vier daders leverden de benodigde software. Er werd een lagere gevangenisstraf gegeven in verband met de jonge leeftijd van de verdachten. Twee kregen een gevangenisstraf van 24 maanden en twee van 36 tot 39 maanden met nog eens 6 maanden voorwaardelijk.

De ‘Safe Harbour Decision’, die voor de VS in de bescherming van privégegevens voorziet, is niet afdoende. Het Europees Hof van Justitie in Luxemburg heeft 6 oktober in een verstrekkende uitspraak tegen Facebook bepaald dat persoonsgegevens van Europeanen niet veilig zijn in de Verenigde Staten, dat massasurveillance van inhoud in strijd met het grondrecht op privacy is en dat geheime diensten geen algemeen toegang mogen hebben tot persoonlijke data. Datastromen van Europa naar de VS zijn vanaf nu illegaal. Facebook moet nu onderzoeken of het overdragen van gegevens aan de VS moet worden gestaakt. Bedrijven als Google, Amazon, Twitter, Apple, Uber, Microsoft en Facebook moeten nu per Europees land, voordat zij Europese gebruikersdata op Amerikaanse servers kunnen opslaan, eerst individuele afspraken maken met de instellingen die de privacy bewaken. In Nederland is dat het College Bescherming Persoonsgegevens, het CBP. De uitspraak heeft ook gevolgen voor het Cloud gebruik.

De mobiele betaaldienst Daalder gaat haar diensten aanbieden in ruim 90 schoolkantines voor in totaal 90.000 scholieren verspreid over het land. De cateraar van de schoolkantine betaalt de transactie fee. De Daalder-app draaide vanaf maart op proef bij een selectie winkels en is nu ook te gebruiken in winkels en horeca-gelegenheden en draait op zowel Android als IOS. In de VS betalen consumenten al in veel winkels met Google Wallet en Apple Pay en in Nederland experimenteert tot nu toe naast Daalder alleen de Rabobank met MyOrder en PayPal met mobiel betalen. Daalder is opgericht door ondernemers Renz Millenaar, Romke de Vries en Reinhard Spronk. De betalingen via Daalder staan onder toezicht van De Nederlandsche Bank.

Crackas With Attitude (CWA) hebben na het kraken van het e-mailaccount van CIA directeur Brennan nu ook via het chatsysteem waarmee de FBI in real-time in contact staat met opsporingsinstanties in de VS toegang gekregen tot het Joint Automated Booking System. De portal bevat gegevens over arrestaties en tools voor het delen van informatie over terroristische activiteiten en vuurwapendelicten. JABS bevat ook gegevens over arrestaties van verdachten die als informant meewerken aan het onderzoek.

JPMorgan Chase was eerder ook doelwit van hackers en moest toezien hoe die een van de grootste diefstallen van consumentendata ooit pleegden. De daders hiervan werden aangehouden. Bij een Nederlandse energieleverancier zijn intern van twee miljoen huishoudens digitale energiecontracten gestolen. De data bevat het jaarverbruik, type aansluiting en de einddatum van de contracten.

Encrochat

In het voorjaar van 2021 hackte de politie Encrochat en konden zij drie maanden lang miljoenen berichten die werden uitgewisseld door criminelen live meelezen. Hierdoor kwam de politie onder meer het martelcomplex in het Brabantse Wouwse Plantage op het spoor. Ook werden honderden arrestaties verricht en grote drugsbendes ontmanteld. Daarnaast kreeg de politie een zeer verontrustend beeld van de corruptie binnen de overheid: agenten die informatie verkochten en douaniers die containers vol cocaïne lieten passeren.
Sky ECC

Met het door de Overheid kraken van Sky, de grootste aanbieder van cryptotelefoons, is de georganiseerde misdaad tegen de lamp gelopen. Vanaf februari 2021 heeft de politie honderden miljoenen berichten live kunnen meelezen. De server is 10 maart 2021 door de Nederlandse autoriteiten offline gehaald en in beslag genomen. Veel gebruikers van EncroChat zijn in 2020 overgestapt naar Sky ECC. Het bedrijf is inmiddels wereldwijd de grootste aanbieder van crypto communicatie met zo’n 70.000 gebruikers. In Nederland zijn ongeveer 11.000 Nederlandse gebruikers. De politie heeft vanaf februari 2021 ongeveer drie weken kunnen meelezen met berichtenverkeer. Zeker 500 agenten waren nodig om alle verdachten te kunnen identificeren, om 30 aanhoudingen te verrichten en om 75 woningen en kantoren te doorzoeken. Er werd beslag gelegd op 28 vuurwapens in Rotterdam, 20 messen, 70 telefoons, 12 auto’s, 2 boten en een jetski. Het onderzoek onder de naam Argus heeft tevens geleid tot de inbeslagname van duizenden kilo’s cocaïne, heroïne en hasj. Ook werden er drugslabs ontmanteld en werden miljoenen euro’s in beslag genomen. Sky boodt voor tweeduizend euro cryptotelefoons met een jaar abonnement. Abonnees kregen hiervoor bijvoorbeeld de ‘panic wipe’, een optie waarbij het hele toestel bij een dreigende aanhouding direct onklaar kon worden gemaakt. Verstuurde berichten werden automatisch verwijderd na 30 seconden. Met de telefoons kon niet worden gebeld, ze waren uitsluitend bestemd voor het versturen van berichten. Daarnaast concurreerde Sky ook hard met andere concurrerende aanbieders als Ennetcom, PGP-Safe en Encrochat. De politie is er ook in geslaagd om miljoenen berichten uit de periode tussen 2018 en 2021 terug te halen. De politie hoopt hiermee ook de onderzoeken naar de moorden op de broer van kroongetuige Nabil B. en advocaat Derk Wiersum voort te kunnen zetten. Ook in België is een grote politieactie geweest in de regio Antwerpen. Ongeveer 1500 agenten deden op meer dan 200 plekken huiszoekingen in het kader van een groot drugsonderzoek met internationale vertakkingen.

Stuxnet

Staten hacken elkaar, beïnvloeden verkiezingen en leggen ICT systemen plat. Ze plaatsen hacks op de ICT structuur waarmee stroom kan worden uitgeschakeld of chemische fabrieken en zelfs stuwdammen kunnen worden vernietigd. Binnen het Iraanse kernwapenprogramma werden 10 tot 20 procent van de centrifuges van de verrijkingsfabriek Natanz gesaboteerd. Tot de Mossad Stuxnet in 2010 net iets te agressief maakte waarna de worm zich over de halve wereld verspreidde en werd ontdekt.

Nitro Zeus moest in geval van een conflict met Iran zorgen voor stillegging en trainering van kernwapenproductie. Nitro Zeus zou de luchtafweer, de communicatiesystemen en cruciale onderdelen van het energienetwerk van Iran kunnen lamleggen en moest de opvolger worden van operatie “Olympic Games”. Met de aanval zouden de Iraanse luchtverdediging, communicatiesystemen en cruciale delen van de stroomtoevoer kunnen worden uitgeschakeld. De aanval moest worden uitgevoerd door United States Cyber Command en de NSA. Het plan werd op non-actief gesteld toen er in 2015 een afspraak met Iran werd gemaakt over de uraniuminstallaties. Er was al toegang tot alle relevante Iraanse systemen.

Ook Fordo Irans best beveiligde installatie die diep in een berg zit moest via een computerworm worden vernietigd, waardoor het winnen van uranium zou kunnen worden vertraagd. Israël ontwikkelde een agressievere versie die onbedoeld ook andere machines infecteerde in 2009. De VS zou met een Stuxnet-variant ook een Noord-Koreaans nucleair programma hebben geprobeerd plat te leggen. Russische programmeurs ontdekten het computervirus bij toeval ontdekten het programma dat spioneerde en analyseerde hoe en wanneer een aanval de meeste schade aan zou richten om precies op tijd toe te slaan zonder dat er een extra commando van buitenaf nodig was. Toen de nucleaire centrifuges plotseling op hol sloegen, hadden de Iraanse technici geen idee wat ze overkwam. Stuxnet zou ook de schuldige zijn van de aanval op een Russische kerncentrale.

De computersystemen van de Arabische nieuwszender al-Jazeera zijn 8 juni op grote schaal aangevallen. De zender bleef wel in de lucht. Al-Jazeera is in handen van de regering van Qatar die ruzie heeft met Egypte en Saudi-Arabië nadat de emir zich positief zou hebben uitgelaten over Iran en negatief hebben gesproken over Trump. Qatar zou ook Isis en Al Qaida ondersteunen en het moslimbroederschap faciliteren. De berichten zouden volgens Qatar echter niet juist zijn en als nepnieuws door Russische Overheidshackers zijn geplaatst om zo een breuk te forceren tussen Qatar en de Westerse landen. De reden achter het isolement van Qatar kan dus ook te maken hebben met de relatie tussen Qatar, Iran, Turkije en Rusland. Qatar en Iran delen één van ‘s werelds grootste gasvelden en exporteren naar Rusland via Turkije  Door een breuk is de gasleverantie door Rusland weer even veilig gesteld. Qatar is overigens de thuishaven van Amerika’s grootste militaire basis in de regio. Rusland zou met behulp van ICT ook invloed hebben uitgeoefend op de presidentiële verkiezingen in de VS.

Legian, Intermax, Grabowsky, Restment, Keylocker en Hudson Cybertec gaan samenwerken om vitale Nederlandse infrastructuur, zoals havens, sluizen, ziekenhuizen en de luchtverkeersbeveiliging beter te beschermen. De samenwerking is een idee van voormalig directeur van de Militaire Inlichtingen en Veiligheidsdienst (MIVD) Pieter Cobelens.

Onder leiding van de Duitse Kriminalinspektion Mayen in samenwerking met Europol’s European Cybercrime Centre (EC3) en de Joint Cybercrime Action Taskforce (J-CAT), een gespecialiseerde groep van het EC3 werden bij een internationale actie genaamd Neuland in zes Europese landen zes personen gearresteerd, twintig huiszoekingen gepleegd en 36 personen ondervraagd. De verdachten waren leveranciers en kopers van een platform dat anti-virussoftware helpt te omzeilen en een crypter dienst. De tools worden gebruikt om malware te testen en te verbergen om daarmee te voorkomen dat de kwaadaardige software wordt ontdekt. De verdachten kwamen onder andere uit Cyprus, Italië, Noorwegen, het Verenigd Koninkrijk en Nederland.

Ook in Polen werd eind mei een zware slag toegebracht aan cybercriminaliteit. De Poolse nationale politie arresteerde, in nauwe samenwerking met de Kroatische, Duitse, Roemeense en Zweedse autoriteiten 9 verdachten en deed 25 huiszoekingen.
Het Poolse georganiseerde misdaad netwerk wordt verdacht van online betaling oplichting en witwassen. De daders maakten online reclame voor auto’s en bouw- of landbouwmachines / voertuigen, maar leverden na het ontvangen van grote voorschotten nooit. De advertenties werden geplaatst op een aantal internet handelsplatformen in verschillende EU-lidstaten. Het criminele netwerk was al actief vanaf januari 2015 en was nog operationeel op het moment van de arrestaties. Rond 1000 mensen zijn het slachtoffer geworden en leden een geschat verlies van ten minste 2,5 miljoen euro. De criminele bende kocht legitieme gerenommeerde kleine bedrijven op als lokmiddel voor de online advertenties. De Poolse politie nam enkele tientallen items in beslag waaronder kaarten voor geldautomaten, auto’s, laptops en mobiele telefoons. Ook werd 350.000 euro aan contant geld in beslag genomen. Meer arrestaties worden niet uitgesloten. Een aantal van de leden van de groep waren ook betrokken bij de andere vormen van georganiseerde misdaad, ons alcohol en tabak smokkel. Europol EC3 ondersteunde de operatie en afhankelijk van de bewegingen van de leiders en de leden van het netwerk coördineerde Interpol de uiteindelijke uitvoering.

Een 29-jarige man bekende verantwoordelijk te zijn voor een grootschalige internetstoring waarbij in november 2016 zo’n 900.000 routers van Deutsche Telekom werden getroffen. De man zou ingehuurd zijn door Liberiaanse ISP om DDoS-aanvallen uit te voeren op lokale concurrenten, waarvoor hij 10.000 dollar zou hebben gekregen. De aanvallen wilde de man uitvoeren met behulp van een botnet dat hij had gebouwd. Om de capaciteit van dit botnet te vergroten stelt de man de routers van Deutsche Telekom en Britse ISP’s te hebben willen toevoegen aan het netwerk.  Bij de aanval in oktober 2016 werd een aangepaste versie gebruikt van de Mirai-malware om een grootschalige DDoS-aanval te doen tegen DNS-provider Dyn, waardoor een groot aantal populaire website tijdelijk moeilijk tot niet bereikbaar was. De inmiddels gearresteerde aanvaller stelt een botnet te hebben willen bouwen dat ingezet kon worden voor DDoS-aanvallen. Naast routers van Deutsche Telekom werden ook ruim 100.000 routers van verschillende Britse Internet Service Providers getroffen. De aanvaller staat op internet bekend als ‘BestBuy’ of ‘Popopret’. De Duitse autoriteiten verwijzen naar de man als ‘Spiderman’, een naam die hij gebruikte om domeinnamen te gebruiken die werden gebruikt bij de aanval op de routers van Deutsche Telekom. De man is uitgeleverd aan Duitsland.

WAT DOET HET EUROPEES COUNTER TERRORISM CENTER – ECTC

Interpol heeft als maatregel tegen het internationale terrorisme in januari 2016 het ECTC opgericht. Het ECTC richt zich op het aanpakken van buitenlandse terroristen, illegale wapenhandel, het verspreiden van online terroristische propaganda en extremisme en de internationale terrorismebestrijding in het algemeen.
De voornaamste taak van het ECTC is operationele steun verlenen aan de lidstaten bij onderzoeken, zoals die na de aanslagen van Parijs, Nice en Brussel hebben plaats gevonden. De ECTC kan voortbouwen op de door Europol opgerichte terrorismebestrijdingsnetwerken die al een belangrijke rol hebben gespeeld bij onder andere de aanslagen in Parijs. De ECTC teams van analisten en experts verzamelen operationele informatie van de wetshandhaving uit alle lidstaten, alsmede van derden en werkt nauw samen met andere operationele centra bij Europol, zoals het Europees Cybercrime Centrum (EC3) en het Europees Mensensmokkel Centre (EMSC).

Wat is Ransomware ?

De Stichting Limburgs Voortgezet Onderwijs (LVO) waaronder 23 scholen vallen, is 26 februari aangevallen met een nieuw soort ransomware dat nog niet door virusscanners werd herkend. Wereldwijd zijn minstens 1800 bedrijven slachtoffer van ransomware. In Nederland gaat het om tientallen bedrijven waaronder een universiteit en een grenswisselkantoor die werd getroffen door ransomware Sodinokibi, dat ook bekend staat als REvil. De  overheidssystemen van meerdere Gemeentes in de Verenigde Staten werden begin 2019 ook getroffen door ransomware. In juni besloot Riviera Beach in Florida de criminelen  600.000 dollar (zo’n 532.000 euro) in bitcoins te betalen om weer de beschikking te krijgen over de versleutelde bestanden.

Ook het computersysteem van de Tweede Kamer werd 28 maart 2017 besmet met ransomware. Een maand later werden in Spanje onder meer energiemaatschappij Iberdrola en gasbedrijf Gas Natural getroffen door ransomware van WannaCry. Zeker vijftien ziekenhuizen in ons land hebben de afgelopen drie jaar last gehad van ransomware. De daders reageren telkens als er een oplossing wordt gevonden en starten dan een nieuwe versie. Ook telecomreus Telefonica en Q-park werden besmet en in Italië een universiteit. Wereldwijd zijn er inmiddels meer dan 200.000 gevallen geconstateerd in 150 landen. Nationale Vereniging De Zonnebloem is eind mei ook getroffen. Een bestand met gegevens van 4700 vakantiedeelnemers bleek verdwenen. In België zijn zes getroffen bedrijven bekend, maar volgens de politie is dat maar het topje van de ijsberg.  De daders gebruikten een al langer bestaand lek in Windows dat door de Amerikaanse inlichtingendienst NSA werd ontdekt maar niet gemeld. Microsoft heeft het lek met updates inmiddels gedicht. De daders hebben gebruik kunnen maken van het lek omdat de informatie die de NSA had via WikiLeaks werd verspreid. WikiLeaks-voorman Julian Assange werd na zeven jaar op 11 april 2019 alsnog door de Britse politie gearresteerd in de ambassade van Ecuador in Londen, nadat zijn asiel werd ingetrokken. De arrestatie vond plaats na een uitleveringsverzoek door de Verenigde Staten.De NSA ontwikkelde software waarmee het lek kon worden gebruikt voor spionagedoeleinden. Het internetverkeer voor de ransom gaat via het Tor-netwerk en is vrijwel niet te traceren evenals de losgeldbetaling met bitcoins. Tijdens het onderzoek hiernaar stuitte Proofpoint op een andere aanval genaamd Adylkuzz, waarbij ook technische middelen zijn gebruikt die zijn ontwikkeld door de NSA. Deze aanval dateert van 2 mei en is dus eerder gelanceerd dan WannaCry. De onderzoekers hebben bewijs gevonden dat de Lazarus Group, een hackersgroep die voor de Noord-Koreaanse staat werkt, achter de verspreiding van WannaCry zit. Bij de aanval zijn ip-adressen gebruikt die eerder zijn gekoppeld aan Lazarus. Verder heeft Symantec code-overeenkomsten aangetroffen tussen verschillende onderdelen van de WannaCry-ransomware en oudere programma’s van Lazarus. Het Franse Comae Technologies heeft de tool WanaKiwi ontwikkeld en ontwikkelplatform GitHub gezet om de vergrendeling ongedaan te maken. De tool zou zowel op Windows XP, Windows 7 en mogelijk ook op Windows 2003 en Vista werken.

Noord-Koreaanse hackers maken ook gebruik van banken over de hele wereld om frauduleuze geldoverdrachten te doen en geldovermakingen en uitbetalingen via geldautomaten initiëren. De Amerikaanse wetshandhaving noemde de hackcampagne ‘Fast Cash’ en gaf de schuld van het Noord-Koreaanse Reconnaissance General Bureau, een spionageagentschap. Ze beschreven de operatie als aan de gang sinds ten minste 2016, maar recentelijk in verfijning en volume toegenomen. Cybersecurity-experts en analisten op het gebied van buitenlands beleid hebben gezegd dat dit soort hackoperaties wordt uitgevoerd om de Noord-Koreaanse regering te helpen financieren, die krap bij kas zit als gevolg van uitgebreide sancties die voortdurend worden opgelegd door de VS en andere westerse landen. “De voortdurende aanvallen zijn het bewijs van de afhankelijkheid van het regime van deze fondsen, maar ook een bewijs van hun technische bekwaamheid en vastberadenheid”, aldus Vikram Thakur, een technisch directeur van het Amerikaanse cyberbeveiligingsbedrijf Symantec.

Russische hackers die zichzelf Shadow Brokers noemen willen via crowdfunding 10.000 bitcoins (ongeveer 6,3 miljoen dollar) ophalen en iedere deelnemer  een wachtwoord verstrekken waarmee  tools kunnen worden binnengehaald om in te kunnen breken bij zakelijke systemen als die van Cisco en waarmee beveiligingsmiddelen als die van Fortinet kunnen worden omzeild.

Bij het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) kwamen van 1 juni 2015 tot eind mei ook al zo’n 400 meldingen binnen, waarbij het in 37 gevallen om ransomware ging. Nederland staat op de vierde plek van landen met de meeste ransomware infecties. Uit onderzoek door Kaspersky Lab blijkt dat het aantal door ransomware besmette computers wereldwijd is gestegen tot 718.000 per jaar. In Nederland steeg het aantal naar 9.967. Het gemiddelde chantagebedrag dat via ransomware wordt geëist is de afgelopen jaren gestegen van 372 dollar in 2014 naar 679 dollar in 2016. Ransomware is malware dat data op computers vergrendelt waardoor de gebruiker niet meer bij zijn eigen data kan. De dader maakt de bestanden weer toegankelijk tegen betaling van losgeld.

TeslaCrypt heeft een nieuwe versie Ransomsoftware uitgebracht, die door derden niet onschadelijk gemaakt kan worden en waarvoor de site Nomoreransom.org van de Nationale Politie, die in samenwerking met Europol en de beveiligingsbedrijven Kaspersky Lab en Intel Security werd opgezet, dus ook geen uitkomst biedt. De site helpt alleen bij het verwijderen van oudere ransomware en de aangeboden tool werkt alleen tegen Coinvault, Bitcryptor en Shade. Het Team High Tech Crime van de politie heeft wel al verdachten aan kunnen houden en trof op hun server bijna 5.800 datagegevens aan van voornamelijk Nederlandse en Belgische slachtoffers. De daders waren twee Amersfoortse broers. Zij kregen een taakstraf van 240 uur. Ze verdienden elk ongeveer 10.000 euro aan de oplichting, maar moesten een deel terugbetalen. De broers vielen op doordat de code foutloze Nederlandse zinnen bevatte. Veel gijzelsoftware komt uit Oost-Europa. Beveiligingsbedrijf Kaspersky bevestigde dat de software van de broers goed in elkaar zat. De politie heeft codes op de online portal ‘No more ransom’ gezet waarmee slachtoffers hun computers kunnen ontgrendelen.

Hackersgroep Shadow Brokers publiceerde via een blogpost een pakket spionagemalware te hebben gestolen van de aan NSA gerelateerde Equation Group, die bestemd is voor het hacken van Cisco en Juniper routers. Ze boden de complete code eerst nog vergeefs via een veiling te koop aan voor 1 miljoen bitcoins. Op een inmiddels verwijderde Tumblr-pagina onthulden ze een deel van de code in hun blogpost. NSA laat weten dat het niet hack maar een lek debet is aan de kwestie. Het Rathenau Instituut deed op verzoek van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) en de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) onderzoek naar de computerveiligheid onder burgers, bedrijven en overheid. Het instituut verrichtte een literatuurstudie, interviewde meer dan 25 deskundigen en stakeholders en hield vergeefs twee workshops. In 2016 heeft de Tweede Kamer wetten aangenomen die de bevoegdheden voor opsporingsdiensten en inlichtingendiensten verruimen.

Wat is Fishing ?

In een maand tijd zijn 40.000 meldingen gedaan van nep-aanmaningen; oplichters doen zich op internet voor als de Belastingdienst. Normaal zijn er zo’n 2000 fishing meldingen per week. Tijdens de coronacrisis waren het er tussen de 10.000 en 12.000 per week. Ook via Whatsapp worden onder valse voorwendselen grote bedragen afgetroggeld. Door het aannemen van een valse identiteit wordt met spoed om geld gevraagd. Omdat meestal een bekende of een familielid wordt nagebootst trappen veel mensen er in.

In juni 2018 werden In Almere en Hoofddorp zes verdachten van tussen de twintig en dertig jaar oud gearresteerd. Er worden nog twee arrestaties verwacht. De verdachten verstuurden valse sms’jes naar Belgische slachtoffers waarin ze zich voordeden als bank met de melding dat de bank-app opnieuw geïnstalleerd moest worden. Na aanklikken van de link werd vervolgens een app geïnstalleerd die toegang gaf tot de bankgegevens. Hiermee werd vervolgens ingelogd op de bankaccounts van slachtoffers en werd geld overgeboekt of opgenomen. Bij de huiszoekingen is voor 43.000 euro aan contant geld gevonden. Daarnaast zijn ook drugs, nepvuurwapens, 9mm-patronen, bankpassen, computers en telefoons in beslag genomen.  De verdachten moeten in Belgie voorkomen waar de straf voor dergelijke delicten vijf jaar bedraagt.

Het Europees Parlement en de nationale overheden van EU-lidstaten willen met een nieuwe ICT wet bedrijven verplichten om ernstige cyberaanvallen te melden bij de autoriteiten en ook moeten zij voldoen aan een aantal veiligheidseisen. Google, Amazon en eBay zijn voortaan bijvoorbeeld verplicht hacks te melden. Twitter en Facebook vallen niet onder de wet omdat ze geen onderdeel uitmaken van de kritieke infrastructuur. Alle publieke organisaties die persoonsgegevens verwerken zijn vanaf 1 januari 2016 verplicht om inbreuken op de beveiliging die leiden tot bijvoorbeeld diefstal, verlies of misbruik van persoonsgegevens te melden. Het College bescherming persoonsgegevens (Cbp) mag dan ook een bestuurlijke boete opleggen bij schending van meer algemene verplichtingen die de wet stelt aan gebruik en verwerking van persoonsgegevens. Bijvoorbeeld als persoonsgegevens niet op een behoorlijke en zorgvuldige manier zijn verwerkt of langer worden bewaard dan noodzakelijk is of wanneer de beveiliging niet deugdelijk of slecht georganiseerd is, of wanneer gevoelige informatie zoals politieke voorkeur of levensovertuiging van gebruikers is misbruikt. Sinds de Wet meldplicht datalekken is ingevoerd zijn er 3.400 datalekken gemeld.

Privacy gevoelige gegevens van 4 miljoen Facebook-app myPersonality gebruikers blijken te zijn gelekt. Het gaat onder andere om gegevens die zijn verzameld over de mentale gesteldheid van gebruikers. De app is van Facebook verwijderd.

Begin maart 2016 was er een datalek bij de gemeente Utrecht. 316 pagina’s met namen en bijbehorende burgerservicenummers was toegankelijk via het intranet. Het ging om minimaal 5000 en maximaal 140.000 persoonsgevens. Zo’n 4000 ambtenaren hadden inzage en niet duidelijk is hoelang deze gegevens in te zien waren.
De verplichte melding bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) werd een dag te laat gedaan. Het intranet werd na vaststelling van het lek uitgezet. Van de negen datalekken die zich tot mei bij de gemeente hebben voorgedaan, waren er in twee zo ernstig dat de Autoriteit Persoonsgegevens is geïnformeerd. De gemeente begroot voortaan structureel 550.000 euro voor ICT beveiliging. De gemeente Utrecht heeft haar processen en systemen nog onvoldoende onder controle om datalekken te voorkomen of te minimaliseren. Ook in Amersfoort kwam data van 1900 burgers via de mail in de openbaarheid.

Het besturingssysteem van Apple Iphones kan op afstand door slechts een klik op een besmette link worden overgenomen. Een malwarevariant blijkt door drie zwakke plekken een Iphone te kunnen jailbreaken. Het lek werd gevonden door een mensenrechtenactivist uit de Emiraten. Bij een link kreeg hij een boodschap dat een bepaalde website nieuwe folterpraktijken in aantoonde. Hij zond het bericht met de link door naar Citizen Lab en Lookout Security die malware in het bericht constateerden. Ontvangers die de link aanklikken, worden gejailbreaked en kunnen dan  worden afgeluisterd. De malware zou afkomen van het Israëlische bedrijf NSO Group die Zerodium hackers aanmoedigde om spyware te ontwikkelen voor een beloning van een miljoen dollar. Ook gebruikers met een bètaversie van iOS 10 lopen gevaar, tenzij ze de laatste nieuwe versie hebben. Voor ontwikkelaars is dat versie 7, voor gebruikers versie 6. Toestellen die iOS 8 draaien moeten geüpdate worden naar iOS 9. De iPhone 4 kunnen niet updaten naar IOS 9 en blijven dus kwetsbaar voor de hack. iPhone’s hebben zo wie zo vaker met problemen te kampen dan Android smartphones. 65% van alle iPhone’s met een probleem werden geteisterd door frequent crashende apps.

Een 22-jarige man uit Veenendaal is 21 februari 2017 veroordeeld tot een gevangenisstraf van 15 maanden, waarvan 6 maanden voorwaardelijk voor onder meer oplichting en diefstal in vereniging. Van computervredebreuk werd de verdachte vrijgesproken. Het ging om een zogenaamde phishing-zaak waarin ook nog 2 andere verdachten terecht stonden. Net als de rechtbank sprak het hof een tweede verdachte vrij wegens gebrek aan bewijs. In de zaak tegen een derde verdachte is het hof nog niet tot een einduitspraak gekomen. In die zaak heeft het hof geoordeeld dat nog aanvullend onderzoek moet plaatsvinden, waarna het hof de behandeling zal voortzetten. De slachtoffers waren meestal bejaarde houders van bankrekeningen. Zij hadden een e-mail ontvangen die afkomstig leek van hun bank, waarmee zij werden omgeleid naar een nep-website. Daarop hebben zij hun inloggegevens prijsgegeven aan criminelen. Vervolgens kregen zij post toegestuurd waarvan zij dachten dat het van hun eigen bank afkomstig was, maar die in werkelijkheid door de criminelen was verstuurd. Daarna werden zij gebeld met de mededeling dat iemand bij hen thuis zou langskomen om de sim-kaarten van hun mobiele telefoons om te wisselen. De verdachte was degene die de slachtoffers thuis heeft bezocht. Met behulp van de sim-kaarten kregen de criminelen de beschikking over de zgn. Tan-codes die de betreffende bank per sms verstuurt om voorbereide internet-overboekingen te voltooien. Dankzij deze Tan-codes en de eerder verkregen gegevens slaagden ze er vervolgens in om via internet geldtransacties ten laste van de bankrekeningen van de slachtoffers uit te voeren.

Privacy

Apple heeft omwille van de privacy van de gebruikers een aantal nieuwe functies bij iOS 11 en macOS 10.13 High Sierra. Het volgen van je locatie en toegang tot je foto’s wordt beperkt. In iOS 10 bepaal je zelf of een app je altijd of alleen bij gebruik mag volgen. Wanneer je een foto wilt uploaden is het in iOS 11 mogelijk om gewoon één foto te kiezen en toestemming geven om alleen die te gebruiken. In Safari wordt in iOS 11 en macOS 10.13 High Sierra tracking voorkomen door alle cookies van verschillende website gescheiden op te slaan. Ook die van advertenties die ge-embed zijn. De cookies worden achteraf automatisch verwijderd.
Apple heeft met iOS 11 meer mogelijkheden voor “on device processing”. Ontwikkelaars kunnen met VisionKit bijvoorbeeld gezichtsherkenning uitvoeren op de iPhone of iPad zelf. Spraak naar tekst omzetten kan met een NLP tool. Dat heeft als voordeel dat je data niet onnodig naar de cloud wordt gestuurd.

Wat is DDos ?

Het aantal DDoS-aanvallen, waarbij aanvallers websites uit de lucht halen door ze plat te leggen door veelvuldig in te loggen is in 2020opnieuw gestegen. In 2019 waren er 900 verschillende DDoS-aanvallen en in 2020 liep dat aantal op tot 1600. Dat is een toename van 75 procent. Ook duurden de aanvallen langer en hadden de aanvallers meer netwerkcapaciteit tot hun beschikking, waardoor ze hun doelwitten met meer verkeer konden bestoken.

DDoS-aanvallen worden steeds efficiënter uitgevoerd met kleinere aanvallen die langer duren. Een aanval gaat via een softwareprogramma of met een botnet. Hackers richten zich in toenemende mate op routers, media servers, webcams, smart TV’s en netwerkprinters. 20 procent van alle aanvallen zijn Simple Service Discovery Protocol-aanvallen (SSDP). Het afgelopen jaar was 35 procent van alle DDoS-aanvallen gericht op de game industrie en 30 procent bij zorginstellingen die daarna afgeperst worden met het dreigement om patiëntgegevens naar buiten te brengen. Het uitvoeren van een DDoS-aanval kan bestraft worden met een celstraf. Wanneer een aanval veel schade veroorzaakt zoals bij Ziggo kan er zelfs een celstraf van zes jaar geeist worden. Wanneer er levens in gevaar zijn, door bijvoorbeeld een aanval op een ziekenhuis, dan kan de strafeis oplopen tot vijftien jaar. Boetes kunnen oplopen tot tienduizenden euro’s en ook is het mogelijk dat geleden schade op daders wordt verhaald. In november 2016 werd de 39-jarige hacker Sven Olaf K. veroordeeld tot een gevangenisstraf van 240 dagen waarvan 185 dagen voorwaardelijk voor de grote DDoS-aanval in maart 2013 op het netwerk van het Amerikaanse internetbedrijf Spamhaus. In juli 2018 werden door het Cybercrimeteam Noord-Nederland (‘Operation Power Off’) zes aanhoudingen verricht in Noord-Nederland, na het oprollen op 24 april van de grootste cybercriminele website Webstresser.org door de politie. Het gaat om twee personen uit Drenthe, drie uit Friesland en één uit Groningen. Ook vier vermoedelijke beheerders  in onder andere Servië en Kroatië werden opgespoord. In Canada en het Verenigd Koninkrijk werden ook acties ondernomen tegen vermoedelijke beheerders. De website Webstresser.org was een zogenaamde ‘booter’ of ‘stresser’-dienst: een website waar tegen lage prijzen krachtige DDoS-aanvallen konden worden aangekocht. IT-dienstverleners, cloud providers en aanbieders van SaaS-diensten waren het vaakst doelwit van DDoS-aanvallen. 58% van alle mitigatie-activiteiten om DDoS-aanvallen af te slaan werd bij deze partijen verricht. Financieel dienstverleners waren goed voor 28% van de mitigatie-activiteiten, terwijl media-, entertainment- en contentbedrijven verantwoordelijk waren voor 6%.

Een achttienjarige man uit het Brabantse Oosterhout is begin februari 2018 opgepakt voor de DDoS-aanval waarmee de website van de Belastingdienst werd platgelegd.  De jongeman wordt ook verdacht van eerdere DDoS-aanvallen op de bank Bunq in september van vorig jaar, en recente aanvallen op internetsite Tweakers en provider Tweak. De meest voorkomende DDoS-aanvallen zijn UDP floods (46%). Ook TCP-gebaseerde aanvallen komen echter vaak voor; 33% van alle DDoS-aanvallen was een TCP-gebaseerde aanval. De NOS, de NPO, veel scholen, de Volkskrant en Ziggo kregen het afgelopen jaar allemaal te maken met DDoS-aanvallen. Anonymous zou hiervoor verantwoordelijk zijn om aandacht te krijgen voor de gebrekkige veiligheid voor gebruikers. Vier van de vijf verdachten die hiervoor zijn opgepakt waren tussen de 14 en 17 jaar, de vijfde was 21 jaar. Bij 2 miljoen Ziggo-klanten ging twee dagen achter elkaar het internet plat door DDoS-aanvallen. Ziggo heeft 3,1 miljoen internetklanten. Zo’n 60 procent van de klanten werd 18 en 19 augustus getroffen door de gevolgen van de DDoS aanval.

Wat is Wikileaks ?

WikiLeaks publiceerde in 2010 de video Collateral Murder. Op de beelden uit 2007 is onder meer te zien hoe Amerikaanse helikopterpiloten het vuur openen op een plein in de Iraakse hoofdstad Bagdad. Daarbij kwamen een groep Iraakse burgers en twee journalisten van persbureau Reuters om het leven. Wikileaks publiceerde ook duizenden documenten van de CIA, met daarin uitgebreide informatie over hacksoftware die wordt gebruikt. Het datalek, Year Zero bevat 8.761 documenten met de titel ‘Vault 7′. De documenten komen van een netwerk binnen het CIA-kantoor in Langley USA waarover de controle werd verloren. Een verzameling van malware, virussen en hacksoftware circuleert onder voormalige overheidshackers en opdrachtnemers. Onder de documenten zitten instructies om iOS-, Android- en Windows- apparaten te hacken en Smart tv’s van Samsung. Er werd software gebruikt om keyloggers te installeren om zo mee te kunnen lezen bij het intypen van de tekst door gebruikers. Het Amerikaanse consulaat in Frankfurt zou hebben gediend als hackersbasis van de CIA, voor spionage in Europa, Afrika en het Midden-Oosten. Zero-day-lekken werden opgespaard en niet gemeld bij techbedrijven.

Een cryptograaf is erin geslaagd het SHA1-algoritme te kraken, dat wordt gebruikt om elke e-mail, elke betaling en elk wachtwoord een unieke vingerafdruk te geven. SHA1 wordt veel gebruikt in browsers. Google Chrome heeft dat al opgelost en anders gedaan, Firefox van Mozilla doet het binnenkort.

Hackers hebben de data van 1,1 miljoen gebruikers van het Clash of Clans-forum uitgemaakt. Game-ontwikkelaar Supercell deed hiervan melding. De hackers zouden gebruikersnamen, IP-adressen, e-mailadressen en versleutelde wachtwoorden hebben bemachtigd. In 2016 zijn bijna 5500 datalekken gemeld bij de Autoriteit Persoonsgegevens.

Yahoo

3 miljard klanten van Yahoo (Verizon) werden in 2013 gehackt. Een jaar later gebeurde dat met de gegevens van 500 miljoen gebruikers. Ook kwam er een hack uit 2012 aan het licht, waarbij het ging om nog eens 200 miljoen accounts. Een aanval uit 2014 werd gepleegd in opdracht van twee Russische spionnen van de Russische geheime dienst FSB die nu door de VS zijn aangeklaagd. Het ministerie van Justitie in Washington deelde woensdag mee dat de hackers zich met de data van Yahoo ook toegang konden verschaffen tot sommige gegevens van Google. De spionnen Dmitri Dokoetsjajev (33) en Igor Soesjgin (43) lieten hackers Aleksei Belan en Karim Baratov de kraak plegen. Belan ontkwam naar Rusland en Baratov is in zijn vaderland Canada als enige van de vier gearresteerd. De opdracht van de hackers was om bij Yahoo informatie over Amerikaanse regeringsmedewerkers te vergaren. Ron Bell, de hoogste jurist van Yahoo! moest begin maart 2017 opstappen en topvrouw Marissa Mayer zag af van haar jaarlijkse bonus en optiepakket.

Hackers hebben in tientallen Europese landen, waaronder Nederland schadelijke software geïnstalleerd op geldautomaten waardoor de automaten ongeautoriseerd geld uitgaven. Er waren ook aanvallen op geldautomaten in Spanje, Polen en het Verenigd Koninkrijk. Deze aanvallen werden op afstand uitgevoerd via de computers in het netwerk van de banken. De hacks zouden afkomstig zijn van criminelen die opereren onder de naam Cobalt wat is afgeleid van software dat Cobalt Strike heet. In juli werden bij geldautomaten in Taiwan en Thailand bedragen van 2,5 miljoen dollar en 350.000 dollar buitgemaakt.

Het wereldwijd opererende hackerscollectief Avelanche werd 1 december 2016 opgerold. Met malware werden bankrekeningen geplunderd in meer dan 180 landen. De Duitse justitie kreeg hulp van internationale organisaties zoals Europol en Eurojust en van collega’s in dertig landen. Vijf verdachten werden gearresteerd en 39 servers werden in beslag genomen. Bij het hoofdkwartier van Europol in De Haag was een speciaal commandocentrum ingericht die de operatie begeleidde. Alleen al in Duitsland werd 6 miljoen euro van bankrekeningen verduisterd.

Zo’n 412 miljoen gebruikers van het erotische Friend Finder Network zijn gehackt door LeakedSource. Een kleine 4 miljoen van deze gebruikers zijn van Nederlandse of Vlaamse afkomst. Het grootste deel van de accounts (339,7 miljoen) komen van seks site AdultFriendFinder. Ook Cams.com (62 miljoen accounts), Penthouse.com (7 miljoen accounts) en Stripshow.com (1,4 miljoen gebruikers) werden gehackt.  Vorig jaar werd ook de sexsite Ashley Madison gehackt met 37 miljoen accounts en in 2013 MySpace met 360 miljoen accounts. Bij Yahoo werden in 2014 500 miljoen gebruikers gehackt. Daarbij werden namen, adressen, telefoonnummers, versleutelde wachtwoorden en geboortedata gekaapt.

Saudi-Arabië werd opnieuw getroffen door het beruchte Sharmoon-virus dat in 2012 ook al tienduizenden computers besmette. Met name oliemaatschappij Saudi Aramco werd getroffen. Ook het computernetwerk van het ministerie van Werkgelegenheid werd besmet door Shamoon 2.

De Overheid trok in 2017 vijf miljoen euro en vanaf 2018 veertien miljoen euro extra uit voor de aanpak van cybercrime door het Team Tech Crime van de nationale politie. Het aantal onderzoeken gaat dan van 156 naar 360 waarvan vijftig complexe onderzoeken zijn. Ook het Nationaal Detectie Centrum wordt uitgebreid. Uit de zesde editie van het Cybersecuritybeeld Nederland 2016 kwam naar voren dat goed georganiseerde en kapitaalkrachtige beroepscriminelen in toenemende mate een bedreiging vormen voor de digitale veiligheid van burgers, bedrijfsleven en overheid. De cybercriminelen investeren steeds vaker in geavanceerde digitale aanvalsmethoden. Ze voeren daarbij ,,langdurige en hoogwaardige operaties uit”. Bedrijven krijgen behalve met ransomware ook te maken met economische spionage. De Nederlandse inlichtingen- en veiligheidsdiensten hebben in de periode van mei 2015 tot en met april 2016 spionage waargenomen bij bedrijven in de defensie-industrie en in de belangrijkste economische sectoren. De Tweede Kamer heeft 20 december 2016 ingestemd met de wet waarmee de politie verdachten mag hacken, ook met gebruikmaking van onbekende gaten in software. Zo heeft beveiligingsbedrijf ESET al een nieuw virus ontdekt dat stroomnetwerken plat kan leggen. Met “Industroyer” malware kunnen hackers op afstand distributiesystemen in hoogspanningsnetten plat leggen. Ook oliecentrales, transportnetwerken en sluizen kunnen met een aangepaste versie worden platgelegd. ESET vermoedt dat hetzelfde virus in december verantwoordelijk was voor het deels platleggen van de elektriciteitscentrale in de Oekraïense hoofdstad Kiev.

Welke hacks zijn er ?

Bij een datalek zijn in maart 2021 bij de Belastingsamenwerking West-Brabant (BWB) de gegevens van belastingplichtigen in de regio gehackt. Het betreft de namen, adressen en WOZ-beschikkingen van belastingbetalers en gerechtelijke vonnissen in schuldhulpsaneringszaken waarin personen met naam en toenaam worden genoemd. Tot drie keer toe werd de belastingdienst getipt. Pas toen de pers werd ingeschakeld kwam de dienst in actie. Directeur Stoffelen daarover: ,,Dat valt natuurlijk niet goed te praten. Mogelijk heeft het er mee te maken dat onze medewerkers van de klantenservice meer van belastingaangelegenheden weten dan van IT-zaken. In 2017 was er ook al sprake van een datalek bij de BWB. Door een fout in de software zagen destijds ruim drieduizend belastingplichtigen niet hun eigen aanslagbiljet op hun computerscherm maar dat een inwoner van Dongen. Stoffelen, die ook toen al BWB-directeur was, beloofde toen dat ‘een software-incident als dit zal niet meer gebeuren.’

De 18-jarige Graham Clark uit Tampa die in 2020 de Twitter-accounts van Joe Biden, Bill Gates, Elon Musk en Kanye West wist te bemachtigen met behulp van Nima Fazeli uit Orlando en Mason Sheppard uit het Verenigd Koninkrijk, is gepakt en veroordeeld. Samen met de twee partners in crime werden een tiental prominente Twitter-accounts overgenomen en werden de gebruikers afgeperst voor Bitcoins. In totaal verdiende Clark op die manier zo’n 117.000 dollar. Omdat hij werd aangehouden terwijl hij nog 17 jaar was, werd hij veroordeeld als minderjarige. Na een bekentenis kreeg hij drie jaar jeugddetentie en nog eens drie jaar voorwaardelijk met een minimumstraf van 10 jaar als hij de proeftijd breekt. Het geld moet hij teruggeven aan de slachtoffers. Zowel de FBI als Twitter startten een onderzoek. Daaruit bleek dat Clark via medewerkers van Twitter toegang had gekregen tot interne systemen,door hen ervan te overtuigen dat hij op de informatietechnologieafdeling van het bedrijf werkte. Vervolgens kreeg hij toegang tot het klantenserviceportaal van het bedrijf.
Clark wordt ook voor de toekomst uitgesloten van het gebruik van computers zonder toestemming en toezicht van de politie. Hij zal zich moeten onderwerpen aan zoekopdrachten van zijn eigendom en de wachtwoorden moeten opgeven voor alle accounts die hij beheert.

Een nieuw Android-virus dat werd ontdekt door het Slowaakse cybersecuritybedrijf ESET heeft circa 3000 voornamelijk Nederlandse Android-smartphones geïnfecteerd met een virus dat gebruikersnamen en wachtwoorden voor internetbankieren kan stelen. Het virus werd verspreid via verschillende apps die via Google Play waren te downloaden, waaronder nieuws-apps en apps om je toestel mee op te schonen. Gebruikers die de apps via Google Play hadden gedownload moesten extra apps installeren zoals Adobe Flash Player, Adobe Update of Android Update. Door Adobe Flash Player, Adobe Update of Android Update nu uit te schakelen en vervolgens de malafide app te verwijderen kun je verder misbruik voorkomen. De te verwijderen apps heten: MEX Tools, Clear Android, Cleaner for Android, World News, WORLD NEWS of World News PRO. Op de reeds geïnfecteerde toestellen moeten wachtwoorden verandert worden en moeten banktransacties in de gaten gehouden worden.

Drie hackers uit Oekraïne zijn  gearresteerd. Ze werden in 2018 in Duitsland, Polen en Spanje opgepakt en zouden betrokken zijn bij de hackergroepering Fin7, ook wel bekend als Carbanak. Ze zijn ieder opgepakt op verdenking van 26 misdrijven. Eén van hen heeft bekend. In totaal zouden ze duizenden computersystemen hebben gehackt. Dat deden ze voornamelijk door phishingmails naar bedrijven te sturen. Daarna werden soms medewerkers gebeld om te zorgen dat de mailtjes daadwerkelijk werden geopend. In totaal konden ze op die manier 15 miljoen betaalkaarten buitmaken. Er zou volgens Europol voor meer dan een miljard euro aan schade zijn aangericht. De groep viel sinds 2013 in meer dan veertig landen banken aan met malware.

Een database met 350.000 e-mailadressen van De Persgroep is in juni 2018 gehackt. In het bestand stonden onder meer antwoorden op prijsvragen en klachten van abonnees. De berichten waren binnengekomen via invulformulieren op de websites van het bedrijf, voornamelijk van regionale kranten.

In Europa werden 27 personen voornamelijk uit Roemenië, Moldavië, Rusland en Oekraïne gearresteerd in verband met het hacken van pinautomaten. Twee van de arrestaties waren in Nederland. De verdachten boorden of smolten gaten in de kappen van geldautomaten, waarna ze laptops of andere elektronische apparaten, zogenoemde ‘black boxes’, konden aansluiten op de pincomputer en zo de automaten instructies geven om geld uit te betalen. Deze vorm van elektronische diefstal speelt al vanaf 2015. Het programma LuminosityLink waarmee webcams van gebruikers konden worden ingeschakeld, antivirussoftware kon worden uitgezet en waarmee keyloggen mogelijk was, is in september 2017 door een internationale politieactie  onschadelijk gemaakt. Het programma werd verkocht voor 40 euro en was erg gebruikersvriendelijk. Meer dan 8600 mensen uit tientallen landen zouden het programma hebben gekocht en gebruikt.

De Britse politie arresteerde een 29-jarige man in Londen voor het hacken in november 2016 van de routers van Deutsche Telekom, waardoor meer dan een miljoen klanten van het bedrijf geen internet en televisie meer hadden. De hack was op een zondagmiddag en het bedrijf kreeg de storing pas een dag later onder controle. Volgens Deutsche Telekom ging het om een mislukte poging om routers te hacken voor een grootschaliger internetaanval.

Hacks handel

Op het dark web worden Russische, Franse en Italiaanse Twitter-logins verhandeld. Volgens LeakedSource werden de login gegevens verzameld via malware. Eerder werden ook de gegevens van ruim 4,8 miljoen ouders en van 6,3 miljoen kinderen wereldwijd gestolen door een hack bij speelgoedfabrikant Vtech. Ruim 120.000 profielen van Nederlandse kinderen en de gegevens van zo’n honderdduizend ouders zijn door de hacker die inmiddels is gearresteerd achterhaald. Ook zou hij foto’s, chatgesprekken en audiobestanden, van het Kid Connect netwerk hebben verkregen. De hack werd op 24 november gepleegd en werd nog drie dagen door het bedrijf geheim gehouden, waardoor mogelijk met de gestolen gegevens ook toegang is verkregen op andere sites voordat de klanten hun wachtwoord konden wijzigen.

Welke ICT beveiligingsproblemen zijn er?

Het systeem waarmee SSL-certificaten voor de DigiD wordt gemaakt, wordt nogal eens gekraakt door hackers. DigiNotar, het inmiddels opgeheven en aan Vasco Data Security doorverkochte bedrijf dat voor de beveiliging van overheidswebsites zorgde, kreeg door slechte beveiliging in juli 2011 te maken met een hack waarmee meer dan 500 valse certificaten werden uitgegeven. Websites die in de internetbrowser als veilig waren aangegeven, waren dat dus in de praktijk niet. De inbraak leidde bijna tot een complete uitval van de computers van de Overheid. Sindsdien heeft de overheid een eigen cybercrime dienst genaamd “Het Nationaal Cyber Security Centrum” Dit NCSC bestaat sinds 1 januari 2012 en krijgt zo’n 293 keer per dag te maken met een cyberincident bij de overheid en dat aantal neem toe. Vooral cryptoware afpersingen komen vaak voor bij de rijksoverheid en in de financiële sector, maar ook is er veel fishing en gebruik van malware om internetbankieren te kunnen hacken. naast criminelen zijn er ook steeds meer spionageactiviteiten gemeld bij de overheidssites.

Begin april 2014 werd de eerste “Heartbleed”-kwetsbaarheid bekend en toen het lek werd ontdekt bleken er zo’n 600.000 servers kwetsbaar. Aanvallers konden redelijk eenvoudig geheime sleutels en certificaten achterhalen van een kwetsbare server of ander apparaat. Alle kwetsbare servers en apparatuur moesten ge-upgrade worden naar een niet kwetsbare versie van OpenSSL en certificaten en de bijbehorende geheime sleutels moesten vervangen of gerekeyd worden. Zo’n Heartbleed aanval is alleen te zien in het netwerkverkeer, niet in de serverlogs en wordt dus niet snel opgemerkt. Chinese hackers hebben het lek gebruikt om de gegevens te stelen van 4,5 miljoen patiënten van Community Health Systems, de grootste exploitant van ziekenhuizen in Amerika.

Een reeds lang bestaand Shellshock-lek vormt ook een bedreiging. Via dit lek kunnen hackers een code versturen die de volledige werking van een computer kan overnemen. De bug zit in Bashprogramma dat Unix-software aanstuurt. Het lek is nog ernstiger dan Heartbleed dat voor circa 500 duizend computers een bedreiging was, terwijl Shellshock een bedreiging is voor 500 miljoen computers. Er is ook geen remedie. Externe harde schijven die op het thuis- of bedrijfsnetwerk zijn aangesloten blijken slecht beveiligd of kunnen in het geheel niet worden beveiligd.

Dit artikel wordt u gratis en vrijblijvend aangeboden. Om de dagelijkse updates en artikelen ook in de toekomst te kunnen blijven plaatsen kunnen wij uw  vrijwillige bijdrage goed gebruiken.  Alvast bedankt!

Bedrag



Voor adverteerders zijn er diverse mogelijkheden. 

Terug naar BVS.nl

Brazilië

De extreemrechtse kandidaat en ex militair Jair Bolsonaro won de presidentsverkiezingen in Brazilië. Hij kwam op 55 procent van de stemmen, ruim meer dan de 45 procent van zijn opponent Fernando Haddad van de linkse Arbeiderspartij. Bolsonaro deed omstreden uitspraken. Zo sprak hij zijn bewondering uit voor de militaire dictatuur in Brazilië (1964-1985) en deed hij racistische en homofobe uitspraken en gaf al meteen aan dat  hij  meer ontbossing van het Amazonegebied wilde, met als gevolg tot dusver 9,6 procent meer ontbossing. (ruim 11.000 km2). Een gebied dat zeven keer zo groot is als Londen. De Braziliaanse mangrovebossen en duinlandschappen worden sinds zijn aantreden ook niet langer beschermd. De regering-Bolsonaro heeft de milieuwetten opgeheven die dat sinds 2002 regelden. Bolsonaro wil projectontwikkelaars, de toerisme-industrie en de visserij laten profiteren van de mogelijkheden om de 1,6 miljoen hectare aan vrijgekomen kustgebieden te exploiteren.

Bolsonaro werd  door een rechter in São Paulo wegens machogedrag en denigrerende opmerkingen tegen onderzoeksjournaliste Patricia Campos Mello veroordeeld tot het betalen van een schadevergoeding van ongeveer 3.000 euro. Campos werkt voor Folha De S. Pauloen schreef in 2018  een artikel over een organisatie die tijdens de verkiezingscampagne nepnieuws verspreidde om de linkse Arbeiderspartij in diskrediet te brengen. Bolsanaro insinueerde op Youtube dat ze had geprobeerd een primeur over hem los te peuteren bij een medewerker van een digitaal marketingbedrijf in ruil voor seksuele diensten. In januari moest Bolsonaro’s zoon en parlementslid Eduardo ook al een boete betalen van 4.500 euro vanwege  het toebrengen van morele schade. De Braziliaanse federatie van journalisten publiceerde ruim een jaar geleden een rapport met voorbeelden van 428 aanvallen op de persvrijheid in het land, twee keer zoveel als in 2019. In veertig procent van deze gevallen werd Bolsanoro direct hiermee in verband gebracht.

Bij een verkiezingsbijeenkomst begin september werd Bolsonaro door een omstander in zijn buik gestoken en zwaar gewond afgevoerd. Hierdoor kon hij geen campagne meer voeren. In maart 2020 werd hij besmet met het Corona virus door zijn communicatiechef, Fabio Wajngarten, nadat deze met een delegatie in Florida op bezoek was geweest bij president Trump. Desondanks is hij tegen elke vorm van een lock down om verspreiding te remmen. Vanaf 30 maart werden Buitenlandse vliegtuigpassagiers geweerd. De maatregel duurde dertig dagen en gold niet voor buitenlanders die in Brazilië wonen. Een aantal staten en grote steden in het land is op last van gouverneurs en burgemeesters op slot gegaan vanwege de virusuitbraak. Jair Bolsonaro noemde de angst voor het virus “hysterisch” en wilde dat bestuurders corona maatregelen terugdraaiden, omdat de hongersnood die de huidige maatregelen op termijn kunnen creëren mogelijk dodelijker zou zijn dan het coronavirus zelf. Begin juli bleek Bolsonaro zelf het Coronavirus op te hebben. opgelopen. De rechtbank heeft de regering bevolen om ook de lokale stammen beter te beschermen tegen het virus. De gezondheidsautoriteiten hebben opgeroepen tot een avond- en nachtlockdown in het hele land om verdere verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. Brazilie is op weg om de bron van de derde golf te worden, inclusief vaccinresistente mutaties. 31 maart waren er op een etmaal maar liefst 90.638 nieuwe besmettingen  en  6 april waren er 4195 sterfgevallen. Volgens de raad moeten er onmiddellijk stappen worden gezet om overbelasting van het gezondheidsapparaat te voorkomen. Van de 213 miljoen inwoners zijn er ruim 8.300 coronapatiënten in kritieke toestand en opgenomen in ziekenhuizen.  in vijftien steden is 90 procent van de ic bedden bezet. Het gaat onder andere om de steden Rio de Janeiro, Brasilia en São Paulo. In  Porto Alegre en Campo Grande is de capaciteit op de ic al overschreden. Het virus is bij 11 miljoen mensen vastgesteld maar circa 9,5 miljoen mensen zijn genezen of hadden geen ziekteverschijnselen. Het land heeft inmiddels in totaal ruim 300.000 sterfgevallen door Covid-19.  Er zijn tientallen miljoenen dosissen van het Chinese vaccin CoronaVac besteld en er zijn contracten getekend met Pfizer/BioNTech en Janssen. Pfizer zal 100 miljoen doses leveren, bij het Janssen-vaccin zou het gaan om 38 miljoen doses. Een eerste Pfizer-levering zal in april aankomen en de verwachting is dat tegen juli alle doses zijn gearriveerd. Het vaccin van Janssen zou verspreid over twee momenten aankomen: een levering van bijna 17 miljoen in augustus en van meer dan 21 miljoen in november. Brazilië kan het hoge aantal corona sterfgevallen niet aan, vanwege een groot gebrek aan ruimte op begraafplaatsen. In sommige steden worden oude graven leeggehaald om plaats te maken voor de steeds meer slachtoffers. Ook vinden ’s avonds begrafenissen plaats

De afgelopen tijd werd vooral de stad Manaus, diep in de Amazone, zwaar getroffen. De mutatie P1, die zich vanuit de Amazone verspreidt naar andere delen van het land en inmiddels ook al in tal van andere landen is nogal besmettelijk en hoewel niet met zekerheid is vastgesteld, lijkt deze ook mensen te kunnen besmetten die eerder al het coronavirus opliepen. Ondertussen worden er in Brazilië nauwelijks maatregelen getroffen en komt de vaccinatiecampagne ook maar niet van de grond. Om de economische schade door de coronacrisis en de lockdowns te verzachten heeft de Braziliaanse centrale bank de rente verlaagd en kwam de overheid met grote steunpakketten.

30 maart werden zes ministers ontheven, waarna een dag later de top van het leger ook opstapte. De drie belangrijkste militairen, verantwoordelijk voor zowel de marine, de luchtmacht en de landmacht, traden 31 maart af.  Bolsonaro moet de volledige top van het leger vervangen. In ruim een jaar tijd raakte Bolsonaro al tien ministers kwijt. Minister van Volksgezondheid Nelson Teich diende al na een maand zijn ontslag alweer in. Teich was het oneens met het Coronabeleid van Bolsonaro. Zij hadden onder andere een meningsverschil het over het meteen behandelen van patiënten met het malariamedicijn chloroquine. Teich wilde dat middel alleen inzetten voor de ernstigste gevallen. Bolsonaro ontsloeg Teichs voorganger Luiz Henrique Mandetta op 16 april ook al omdat ze het erg oneens waren over de aanpak van de pandemie. Mandetta wilde het volk  thuis laten blijven om verspreiding van het virus tegen te gaan, terwijl Bolsonaro vanwege de instortende economie het tegengestelde wilde. Zijn opvolger generaal Eduardo Pazuello wordt alweer vervangen door arts Marcelo Queiroga. Het staande beleid wordt voortgezet en de inspanningen om de bevolking massaal te vaccineren tegen Covid-19 wordt verdubbelt. Het zal één à twee weken duren voordat de aanstelling definitief is. De cijfers rond het coronavirus werden na een korte onderbreking weer op de officiële website gezet, nadat het hooggerechtshof dat eiste.

De economische ineenstorting komt volgens Bolsonaro door de beperkingen die door de gouverneurs zijn ingesteld in de strijd tegen de corona-epidemie. Bolsonaro won aan populariteit dankzij de noodhulp die gedurende negen maanden is verleend aan 68 miljoen Brazilianen.  De noodhulp is nu gestopt vanwege de hoge tekorten en schulden die nu zijn ontstaan. Brazilië staat aan de rand van een sociale afgrond, stelt Marcelo Neri, directeur van het centrum voor sociaal beleid van een Braziliaanse ontwikkelingsdenktank.

Marcelo Crivella

Crivella was een voormalig dominee en de neef van de oprichter van een bekende evangelische kerkgemeenschap. Eerder was hij ook minister van visserij voor Dilma RousseffCrivella. Crivella, de burgemeester van Rio de Janeiro is negen dagen voor het einde van zijn ambtstermijn 22 december 2020 in hechtenis genomen op verdenking van corruptie en daarna in afwachting van berechting vrijgelaten met een enkelband. Crivella zou sinds 2017 leiding hebben gegeven aan de criminele organisatie binnen het burgemeesterskantoor. Crivella werd twee uur lang verhoord en samen met 25 anderen in staat van beschuldiging gesteld, waaronder Rafael Alves, Mauro Macedo, Eduardo Lopes (Voormalig senator) en Fernando Moraes (gepensioneerd politiechef). Crivella kreeg bij zijn verkiezing steun van Jair Bolsonaro, maar verloor fors. Hij wordt opgevolgd door Eduardo Paes, die van 2009 tot 2017 ook al burgemeester was van de stad. De rechtszaak is een gevolg van Operatie Hades. In september was Crivella al het onderwerp geweest van huiszoekings- en inbeslagnames in zijn huis en kantoor in het gemeentehuis.

Sérgio Moro

Sérgio Moro, de minister van Justitie van Brazilië, stapte op. Hij was het niet eens met de beslissing van Bolsonaro om het hoofd van de federale politie te vervangen en beschuldigd Bolsonaro van herhaaldelijke pogingen om politieonderzoeken tegen zijn zonen te beïnvloeden. Naar aanleiding van de uitspraken van Sérgio Moro doet procureur-generaal Augusto Aras onderzoek naar het vermeende machtsmisbruik door Bolsonaro, onder toezicht van rechter Celso de Mello van het hooggerechtshof.  Er is een voor Bolsonaro belastende video opgedoken van de ministerraad van 22 april 2020, waarop Bolsonaro zijn voornemen tot het ontslaan van de directeur van de federale politie uitte met de woorden: ,,Ik wil in Rio een andere chef. Anders ontsla ik de directeur en eventueel de minister”. Lula da Silva’s werd bij de verkiezingen vervangen door Fernando Haddad. In totaal waren er dertien kandidaten. Marina Silva waagde voor de derde keer een kans als presidentskandidaat met haar Duurzaamheidsnetwerk (Rede Sustentabilidade). Haar kandidaat vice-president was Eduardo Jorge van de Groene Partij (Partido Verde). Journalist Greenwald publiceerde een serie artikelen waarin werd beschreven hoe Sérgio Moro een dubieuze en partijdige rol speelde in de veroordeling van oud-president Lula da Silva. In de dagen sinds de publicaties, hebben Glenn Greenwald en zijn echtgenoot, David Miranda, een congreslid van de linkse Socialism and Liberty Party, bedreigingen van dood en geweld ontvangen die ‘substantiële persoonlijke en privé-informatie bevatten. Tot vorig jaar was Moro de rechter in het corruptieonderzoek Operatie Lava Jato. (zie onder) en hij werd hiervoor door Bolsonaro beloond met het ambt van minister van justitie. Greenwald baseerde zijn onderzoek op een anonieme bron van wie hij duizenden gehackte telegramberichten en audiobestanden kreeg. Daaruit bleek hoe Sergio Moro en de aanklagers samenspanden om Lula da Silva veroordeeld te krijgen. Vanwege zijn publicaties wordt Greenwald bedreigd en is hij nu zelf onderwerp van onderzoek van de federale politie. In Brazilië zijn dit jaar alweer twee journalisten doodschoten binnen een maand tijd. Waarom Sérgio Moro zich daarna tegen de familie van Bolsonaro keerde is onduidelijk.

PMDB Michel Temer

De van corruptie beschuldigde Michel Temer (75) van de Brazilian Democratic Movement Party (PMDB) had tot de verkiezingen in 2018 de voorlopige leiding over het land. Temer ontving 1,4 miljoen dollar van O.A.S. een ingenieursbureau dat voor Petrobras werkt, maar dat zou volgens hem gewoon een donatie geweest zijn voor campagnevoering. Temer’s zeven jaar oude zoontje blijkt als eigenaar geregistreerd te staan van 550.000 dollar aan onroerend goed. Tussen 2006 en 2014 verdubbelden de bezittingen van Temer. Hij was tot 2011 voorzitter van de Braziliaanse Democratische Beweging Partij (PMDB) en tot tweemaal toe voorzitter van het huis van afgevaardigden. Temer geboren in Tietê, in de staat São Paulo. studeerde rechten en doceerde aan de universiteit van São Paulo. Temer nam op 12 mei eerst nog tijdelijk de macht over Dilma Rousseff. De zelf ook verdachte interim-president moest voor de vierde keer in ruim een maand tijd een net nieuw aangestelde minister af laten treden vanwege betrokkenheid bij grootschalige corruptie bij Petróleo Brasileiro (Petrobras). Temer werd 20 juni door een regionaal gerechtshof in São Paulo formeel veroordeeld tot een verbanning voor acht jaar om mee te mogen doen aan nieuwe verkiezingen vanwege het overtreden van de verkiezingswet. Temer werd ook schuldig bevonden aan het illegaal inzetten van eigen middelen voor het voeren van campagne.

Temer heeft in korte tijd belangrijke wijzigingen van de Grondwet doorgevoerd die regeringen de komende 20 jaar verplicht om de overheidsuitgaven nooit te laten stijgen boven de inflatie. Dat betekent zware sociale inleveringen en grote besparingen op alle overheidsuitgaven. Ook heeft hij privatiseringen doorgevoerd waarmee de oligarchie overheidsdiensten kan aankopen voor prijzen die ver onder de marktwaarde liggen.

Minister Geddel was de zesde minister van Temer die moest opstappen. De interim regering van Temer deed pogingen om met nieuwe wetten alle lopende corruptieonderzoeken stop te zetten en te verhinderen dat er nieuwe onderzoeken werden gestart. Saillant detail is dat rechter Gilmar Mendes die moet beslissen over het lot van Temer samen met hem naar de begrafenis van President Mario Soares in Portugal vliegt. Een andere opperrechter is om het leven gekomen bij een vliegtuigcrash voor de kust van deelstaat Rio de Janeiro. Het toestel belandde in zeeReddingswerkers vonden zijn lichaam tussen de wrakstukken van het toestel, dat neerstortte tijdens een zware regenbui. Volgens de luchtmacht en burgerluchtvaartautoriteiten was Paraty de eindbestemming.

Joesley Batista, eigenaar van vlees multinational JBS, had op verzoek van de federale politie een verborgen microfoon bij zich toen hij een ontmoeting had met Temer. Batista en Temer bespraken de omkoping van Eduardo Cunha. Batista vertelde Temer in het opgenomen gesprek dat hij Cunha al geruime tijd betaalde voor zijn zwijgen en dat hij hiervoor al zo’n anderhalf miljoen euro had betaald. “Ga daar vooral mee door, ok?”, zou Temer hebben gezegd. Batista vroeg Temer ook om hulp bij “een probleem”. Temer verwees hem door naar een van zijn naaste adviseurs, Rodrigo Rocha, die later werd gefilmd door de politie toen hij een koffer met geld van Batista in ontvangst nam. Na het bekend worden van de opnames gingen de aandelenmarkt in São Paulo en de koers van de Braziliaanse real zwaar onderuit. De hoofdindex van de Bovespa kelderde met bijna 9 procent. Petrobras zag 17 procent van de beurswaarde verdampen. De rechtbank veroordeelde Batista tot dertig jaar gevangenisstraf wegens omkoping.  Batista werd schuldig bevonden aan het betalen van 15,5 miljoen euro  aan toenmalig gouverneur Sergio Cabral van de deelstaat Rio de Janeiro. In ruil voor deze steekpenningen hebben Batista’s bedrijven contracten met de staat verworven. Cabral zit al sinds eind 2016 in de gevangenis. Batista was zes jaar geleden de rijkste man van Brazilie en een van de rijkste mensen ter wereld. In 2015 verwierf Batista echter de bijnaam ‘miljardair in de min’, omdat hij al 1 miljard dollar schuld zou hebben.

Amazonegebied en mijnbouw

Het Amazonegebied in Brazilië beslaat bijna 7,8 miljoen vierkante kilometer. Het grootste regenwoud ter wereld ligt verspreid over Brazilië, Peru, Colombia, Venezuela, Bolivia, Suriname, Ecuador en Guyana, maar 64 procent (5 miljoen km2) van het gebied ligt in Brazilië. Door de groeiende wereldwijde vraag naar goud, soja, palmolie en mais neemt de ontbossing in hoog tempo toe. De ontbossing in het Amazonegebied is in juli 2019 alarmerend gestegen. Volgens het Braziliaanse nationale instituut voor ruimteonderzoek (INPE) zou er in juli 2019 zo’n 2.254 vierkante kilometer zijn ontbost, een stijging van 278 procent vergeleken met een jaar eerder.  In 2020 is inmiddels de helft meer natuur verwoest dan in in dezelfde periode in 2019. Ruim 120.000 hectare. President Bolsonaro zou aanhangers in de houtkap-, mijnbouw- en landbouwsector bevoordelen en zegde meer landbouw en houtkap in de Amazone toe ​en zou ook meer vergunningen aan de mijnindustrie verlenen. Bolsonaro staat op het standpunt dat mijnbouw in de Amazone de Braziliaanse economie een enorme impuls kan geven. Het mijnen van het niobium levert bijvoorbeeld ontzettend veel geld op. Niobium is strategisch belangrijk omdat het wordt gebruikt in de nucleaire-, defensie-, gasdistributie en elektronica-industrie, maar ook als superlegeringen, die opereren bij hoge temperaturen in turbines van straalmotoren.

Na Duitsland stopte ook Noorwegen met bijdragen aan het fonds ter bescherming van het Amazonegebied. De afgelopen elf jaar tijd betaalden de Noren ruim 830 miljoen euro en in 2019 zou het om ruim 30 miljoen euro gaan. In mei en juni 2019 werd per maand gemiddeld 1 hectare bos per minuut gekapt. In mei verdween er maar liefst 739 vierkante kilometer regenwoud.

Kernenergie

Het Braziliaanse energieplan voorziet in vier extra kernreactoren tegen 2030. De bouw van een derde kernreactor is door staatsbedrijf Eletronuclear weer opgestart. Deze lag al sinds 2015 stil. De twee al twee werkende kernreactoren Angra 1 en Angra 2 op een afstand van 130 kilometer van Rio de Janeiro, leveren respectievelijk 640 en 1350 megawatt . Ze leveren 3 procent van het nationale verbruik. maar 40 procent van het verbruik van Rio de Janeiro. De derde reactor Angra 3 moet dat verhogen naar 70 procent. Het werken aan Angra 3 wordt in 2020 gestart en Angra 3 moet in 2026 operationeel worden.

Petrobras

Bolsonaro heeft 22 februari 2021 de 71 jarige generaal Joaquim Silva e Luna aangewezen als de nieuwe president van Petrobas in de plaats van Roberto Castello Branco, die al in functie is sinds 2018.  Branco was een fervent verdediger van een liberale lijn en van de non-interventie van de staat in economische zaken. Generaal Silva e Luna, 71, was minister van Defensie in de regering van Michel Temer en chef-staf van het Braziliaanse leger. De reden zou zijn dat de brandstofprijzen te rigoreus aan het stijgen waren en vakbonden dreigden met staking als er geen maatregelen genomen zouden worden.

Ex Petrobras manager Pedro Barusco ontving volgens SBM’s Braziliaanse agent Julio Faerman vier jaar lang maandelijks 10.000 dollar aan smeergeld van SBM Offshore in ruil voor interne bedrijfsinformatie. Barusco heeft met justitie geschikt en getuigde in ruil voor strafvermindering tegen zijn ex collega’s die in totaal zo’n 40 miljoen dollar zouden hebben ontvangen. Barusco gaf toe dat het smeergeld werd gestort op een Zwitserse bankrekening. Een medewerker van de Zwitserse bank kwam af en toe langs in Brazilië om het overmaken van geld naar Zwitserland te regelen. Pedro Barusco ontving in totaal zo’n 22 miljoen dollar van SBM Offshore. Barusco bekende ook dat de secretaris van Rousseff’s Partido dos Trabalhadores (PT) tussen de 150 en 200 miljoen dollar heeft ontvangen in de periode 2003 tot 2012 voor in totaal 90 contracten.

Barusco bekende ook dat Rolls Royce Petrobras werknemers heeft omgekocht. Barusco kreeg, ondanks zijn medewerking, negen jaar gevangenisstraf opgelegd. Rolls Royce wordt door de Serious Fraud Office van het Verenigd Koninkrijk ook al onderzocht voor omkoping in China en Indonesië. De autoriteiten in Rio de Janeiro hebben ingestemd met een deal die het Openbaar Ministerie eerder sloot met Julio Faerman, de toenmalige vertegenwoordiger van SBM Offshore. In ruil voor medewerking kreeg hij strafvermindering. SBM moest Petrobras nog wel 1,7 miljard dollar terugbetalen voor misgelopen inkomsten. Júlio Faerman stortte 48 miljoen euro terug aan de Braziliaanse Staat en kreeg hierdoor eveneens strafvermindering. Een voormalige verkoop- en marketingmanager bij de Amerikaanse tak van SBM bekende dat hij jaren geleden samen met twee hooggeplaatste collega’s mensen van het Braziliaanse staatsolieconcern Petrobras heeft omgekocht om contracten veilig te stellen.

Petrobras betaalt ruim 853 miljoen dollar in een schikking rond de grote smeergeld- en corruptieaffaire bij het bedrijf. Het grootste deel van het geld gaat naar het Braziliaanse Openbaar Ministerie en de rest naar Amerikaanse autoriteiten.

SBM

SBM schikte in augustus 2018 ook al voor een bedrag van 48 miljoen dollar. SBM moet verspreid over een periode van vijftien jaar omgerekend circa 360 miljoen dollar betalen aan de Braziliaanse autoriteiten. Een Braziliaanse rechtbank oordeelde op verzoek van het Federale Overheidsministerie, dat Petrobras ook nog eens 892,7 miljoen dollar moet inhouden van de toekomstige betalingen aan SBM. Dat geld is bestemd voor de financiële afwikkeling van de corruptiezaak. Eind juli trof SBM ook al een andere schikking van circa 299 miljoen dollar met de Braziliaanse oliemaatschappij Petrobas en de Braziliaanse overheid. Deze corruptiezaak liep al en maakte geen deel uit van de eerdere schikking. SBM Offshore schikte ook met het OM in Nederland voor 192 miljoen euro en in de VS voor 238 miljoen dollar en voorkwam daarmee ook daar vervolging. De in 2011 bij SBM vertrokken CEO  Anthony Tony Mace en directeur Robert Zubiate werden veroordeeld tot drie jaar cel en 150.000 dollar boete vanwege omkoping van Staatsbedrijven en politici. Behalve Petrobras betaalden zij ook steekpenningen aan het Angolese staatsoliebedrijf Sociedade Nacional de Combustíveis de Angola, EP Sonangol en het staatsoliebedrijf van Equatoriaal-Guinea, Petroléos de Guinea Ecuatorial (GEPetrol). Tony Mace werd verraden door Zubiata die een volledige bekentenis aflegde. Het OM vervolgt ook andere leidinggevenden van onder andere drie voormalige werknemers van Rolls-Royce Holdings Plc. vanwege het betalen van steekpenningen onder andere ten behoeve van de aanleg van een gaspijpleiding van Kazachstan naar China. Oud SBM medewerker Jonathan Taylor verklaarde in 2005 dat zijn werkgever tussen 2005 en 2011 185 miljoen euro aan steekpenningen zou hebben betaald aan tussenpersonen in Angola, Equatoriaal Guinea, Brazilië, Maleisië, Irak, Kazachstan en Italië. Daarbij werd ook de naam van Gabriel Obiang genoemd, de tweede zoon van president Teodoro Obiang van Equatoriaal Guinea. Obiang zou ruim 7 miljoen dollar van SBM hebben ontvangen. SBM bestuursvoorzitter Tony Mace zou van de betalingen op de hoogte zou zijn geweest en stapte in 2011 op. SBM deed het klokkenluiden van oud-werknemer Taylor af als afpersing omdat de voormalig medewerker voor zijn zwijgen 3 miljoen euro van SBM zou hebben geëist. SBM besloot om Taylor wegens smaad te laten vervolgen. Taylor heeft als reactie hierop gevraagd om het openbaar maken van een brief van topman Chabas aan topvrouw Gracas Foster van Petrobras omdat dit zijn aantijging zou ondersteunen en waaruit zou blijken dat informatie over de omkoperij door SBM en de agenten in Brazilië werden achtergehouden voor beleggers. Ook eiste Taylor de correspondentie tussen SBM’s advocaten op, om te bewijzen dat aandeelhouders te laat zijn geïnformeerd over schaal en omvang van de corruptie en omkoping. Geschrokken van de eisen van Taylor en de recente ontwikkelingen deden SBM besluiten om de aanklacht tegen Taylor begin september 2016 in te trekken. In Monaco, waar SBM Offshore eerder zijn hoofdkantoor had, loopt sinds 2014 een strafzaak tegen Taylor. SBM Offshore beschuldigde de Brit ervan het bedrijf te hebben willen afpersen, door te dreigen met beweringen die de naam van de beursgenoteerde onderneming zouden schaden. Jonathan Taylor werd eind juli  2020 in Kroatië gearresteerd. na een internationaal opsporingsbevel dat Monaco tegen hem had uitgevaardigd. Het federale openbaar ministerie in Rio heeft voor topman Bruno Chabas en juridisch bestuurder Sietze Hepkema een schikking getroffen voor 120 duizend dollar vanwege het vermeende verzwijgen van de jarenlange corruptie. De contracten waarvoor zo’n 139 miljoen aan smeergeld werd betaald beliepen in totaal ruim 27 miljard dollar. Hepkema was hoofd governance and compliance bij SBM. Ook oud-SBM-directeuren Robert Subiate, Didier Keller en Tony Mace zouden alsnog worden vervolgd, maar begin april werd een nieuwe schikking overeengekomen met vrijwaring van verdere vervolging. Een onderdeel van de schikking voor de omkopingen tussen 1996 en 2012 was de betaling van 162,8 miljoen dollar aan Petrobras en de Braziliaanse autoriteiten. Hiervan zou 149,2 miljoen dollar naar Petrobras gaan. Door de schikking mocht SBM Offshore ook weer zaken doen met Petrobras. SBM zag in de deal ook af van 95% van de 112 miljoen dollar aan prestatiebonussen die met twee productie- en opslagschepen (fpso’s) in de periode tot en met 2030 in Brazilië konden worden behaald. De schikking is een overeenkomst tussen vijf partijen. Er deden nog drie publieke partijen aan mee. De schikking werd echter eind augustus door Braziliaanse instanties teruggedraaid maar kon begin december 2017 alsnog op goedkeuring rekenen van de Braziliaanse rekenkamer TCU. Ruim de helft van de omzet van SBM wordt in Brazilië gehaald. De belangen nemen nog steeds toe met vijf Braziliaanse FPSO’s die SBM in 2019 overnam. Het bedrijf kan inmiddels rekenen op een bedrijfsresultaat (ebitda) van meer dan 900 miljoen dollar en een prognose voor de directionele omzet van circa 2,3 miljard. Om ook de kostenbasis te verlagen verdwijnen er in totaal 600 banen. Er werkten eind vorig jaar bijna 4500 mensen bij het concern.

Philips

Ook een bij Dixtal (Philips-dochter ) werkzame klokkenluider Jose Masiero Filho merkte in 2010 omkooppraktijken op bij drie overheidsopdrachten voor producten van Philips en Dixtal via een tussenpersoon die steekpenningen had gebruikt om overheidscontracten in de wacht te slepen. Masiero werd door een verkoopmanager gesommeerd om de facturen op te hogen en om niet de lage prijs die de toeleverancier moest betalen, maar de 67 procent hogere prijs voor het ministerie te factureren. Masiero werd later ontslagen nadat hij onder andere de kwestie per mail aankaartte bij zijn toenmalig baas van Philips Healthcare Steve Rusckowski. Pas in 2018 deed de Braziliaanse justitie een inval bij Philips. Klokkenluider Jose Masiero Filho meldde dat er geen aanbesteding werd gevolgd, dat er te hoge prijzen werden doorberekend en dat zaken werd gedaan met een obscure toeleverancier genaamd Rizzi Comercio en met tussenpersoon Moses Trading American, die gevestigd was op een vaag adres op een golfbaan in de VS. Een onbekende toeleverancier die kantoor houdt in een aftands pandje in een achterbuurt van Sao Paulo, maar die wel een mega-order van de overheid binnen haalde voor het leveren van honderden defibrillators en hartmonitoren aan het Braziliaanse ministerie van gezondheid ter waarde van tientallen miljoenen euro’s. Van Philips in Rio de Janeiro werd voormalig lokale directeur Daurio Speranzini gearresteerd, evenals verkoopmanager Fredrik Knudsen, die nog steeds bij Philips in dienst is. Daurio Speranzini jr. was van 2004 tot 2010 topman bij Philips Brazilië en werd daarna bestuursvoorzitter van de Latijns-Amerikaanse afdeling van de eveneens verdachte concurrent General Electric (GE). Volgens openbaar aanklagers in Rio de Janeiro heeft Speranzini zich schuldig gemaakt aan corruptie, prijsafspraken en andere criminele activiteiten, samen met een andere voormalig directeur van de Braziliaanse verkoopafdeling van Philips. General Electric maakt in een persverklaring duidelijk dat de arrestatie van zijn lokale bestuursvoorzitter niets te maken heeft met activiteiten van GE, maar met die van Philips. Andere verdachte bedrijven zijn onder meer Philips, Siemens, Johnson & Johnson, GE en Stryker.

Operatie “Zelotes”

Zeven oktober 2018 waren er presidentsverkiezingen in Brazilië. De beoogde linkse presidentskandidaat Lula da Silva die in de gevangenis zit vanwege corruptie mocht van het Electoraal Hof van Brazilië niet mee doen. Lula die president van Brazilië was van 2003 tot 2011 werd veroordeeld door de federale rechter tot 9,5 jaar cel. Lula werd in totaal in vijf verschillende strafzaken beschuldigd van corruptie. Hij mocht de behandeling van de zaak eerst nog in hoger beroep en in vrijheid afwachten, maar achteraf werd besloten dat hij toch de cel in moest. 24 januari 2018 verloor hij zijn hoger beroep en werd hij definitief schuldig bevonden aan corruptie en witwassen. Drie rechters van de federale rechtbank bekrachtigden unaniem zijn eerdere veroordeling. Zij verhoogden daarbij de gevangenisstraf van 9,5 jaar naar 12 jaar en een maand. Een Braziliaanse federale rechter, Rogério Favreto, gelastte vervolgens dat Lula da Silva toch weer werd vrijgelaten. Het Hooggerechtshof bepaalde recentelijk dat veroordeelden pas mogen worden vastgezet als alle beroepsmogelijkheden zijn uitgeput. Het Openbaar Ministerie en de speciale anticorruptierechter Sérgio Moro hielden dit echter eerst nog tegen.  15 maart 2017 getuigde hij voor de eerste keer bij het hooggerechtshof en ontkende toen nog alle beschuldigingen. Lula werd in 2018 veroordeeld tot een celstraf van ruim twaalf jaar maar nadat hij achttien maanden had vastgezeten, werd hij in 2019 vrijgelaten. Het hooggerechtshof verklaarde vervolgens de veroordelingen nietig en Lula heeft daarmee zijn politieke rechten terug, waardoor hij kan deelnemen aan de verkiezingen in 2022. De rechter stelt nu dat de rechtbank in de stad Curitiba, die Lula veroordeelde, niet bevoegd was om te oordelen over onder meer een corruptieschaal. Hij zou moeten worden berecht door een rechtbank in de hoofdstad Brasília. De zaak ging over de “gratis” lease en verbouwing van een appartement op Astúrias strand, in Guarujá aan de kust van São Paulo. Lula’s vrouw Marisa Letícia bezat een lease-optie van het appartement dat toebehoort aan het bouwbedrijf OAS. Marisa verkreeg de lease-optie in 2005 via de coöperatie Bancoop, de vorige eigenaar van het gebouw. In 2014 werd het appartement eerst nog even volledig door OAS gerenoveerd en gemeubileerd. In november 2015 probeerde de familie Lula om het pand terug te geven nadat berichten in de pers verschenen over de voormalige Bancoop president en ex-PT penningmeester João Vaccari Neto die een gevangenisstraf kreeg voor zijn rol naast andere OAS directieleden. Luiz Inácio Lula da Silva (73) werd 6 februari 2019 door rechter Gabriela Hardt van het federaal hof in Curitiba opnieuw veroordeeld tot een gevangenisstraf van 12 jaar en 11 maanden vanwege corruptie en witwassen van smeergeld van Odebrecht en OAS. Da Silva kreeg een gratis renovatie van een boerderij in de stad Atibaia in ruil voor orders bij Petrobras.  Lula zat een jaar en zeven maanden gevangen in een speciale cel op de vierde verdieping van dat politiebureau. Als hij zijn beroepszaken verliest, moet hij zijn straf alsnog uitzitten. Daarnaast wordt hij nu opnieuw vervolgd voor de affaire met Odebrecht. Het Braziliaanse Hooggerechtshof heeft uiteindelijk de celstraf van oud-president Luiz Inácio Lula da Silva fors ingekort. Lula ziet zijn verblijf in de gevangenis teruggebracht van 12 jaar en een maand naar 8 jaar en 10 maanden. Daardoor komt hij in aanmerking voor een halfopen gevangenisregime of huisarrest.

Vaccari Neto werd schuldig bevonden en veroordeeld tot ruim 15 jaar gevangenisstraf. Rechter Sergio Moro autoriseerde huiszoekingen bij de OAS en Bancoop met het oog op de betrokkenheid van Lula’s familie. De officier van justitie Cassio Conserino had hiermee voldoende bewijs van de witwaspraktijken van de Lula’s familie. De rechter beval ook de aanhouding en voorlopige hechtenis van de publicist Nelci Warken, die optrad namens de familie. Marisa Letícia overleed onlangs op 66-jarige leeftijd in het ziekenhuis Sirio-Libanês in São Paulo aan een hersenbloeding. Zij trouwden in 1974. Lula’s eerste vrouw overleed na een keizersnee waarbij ook de baby overleed. Marisa’s eerste echtgenoot werd vermoord bij een roofoverval terwijl ze zes maanden zwanger was. Lula erkende haar zoon als zijn eigen kind, naast hun drie eigen zoons en Lula’s dochter uit een eerdere relatie. Marisa sprak op partijbijeenkomsten en leidde in 1980 een protestmars om te pleiten voor Lula’s vrijlating toen hij als stakingsleider gevangen werd gezet door het toen nog militaire regime. Een van de bedrijven uit het onderzoek “Marcondes e Mautoni” zou Lula’s zoon Luis Claudio hebben betaald. Het hoofd van het onderzoeksteam van de federale politie Marlon Cajado maakte bekend dat er aanwijzingen zouden kunnen zijn dat Lula zelf, samen met andere kopstukken binnen het toenmalige Casa Civil (het presidentiële ministerie van algemene zaken) een veel actievere rol in de koop van spoedverordeningen zou hebben gespeeld.

Mauro Marcondes die tot 11 jaar en 8 maanden cel veroordeeld werd, was als tussenpersoon actief voor autofabrikanten als Mitsubishi, Fiat en Hyundai en betaalde onder andere 2,5 miljoen dollar aan Lula’s zoon voor hulp bij het verkrijgen van fiscale voordelen. Lula vroeg een vriend om al het mogelijke te doen om Marcondes te beschermen om zo zijn zoon uit de wind te houden.

Dylma Rousseff vroeg Lula da Silva om als minister en stafchef deel uit te maken van haar regering waardoor vervolging lastig werd. Om die reden belemmerde een federale rechter de benoeming en kwam ook Rousseff onder verdenking van medeplichtigheid. Rousseff is lid van de Braziliaanse Arbeiderspartij. Lula zou de voormalig CEO van Petrobras Nestor Cervero, die momenteel in de gevangenis zit hebben willen omkopen om te zwijgen. De politie deed bij hem huiszoeking in Sao Bernardo, bij de kantoren van zijn stichting en ook de huizen van zijn familie en zakenpartners. Zo’n 200 politiemensen doorzochten in totaal 33 panden en verhoorden 11 betrokkenen in drie Staten. Afgeluisterde belastende telefoongesprekken tussen Lula en Dylma werden eerder als bewijslast niet ontvankelijk verklaard vanwege het onrechtmatig verkrijgen en onderzoeken hiervan.

Lula’s staflid Jose Dirceu de Oliveira e Silva werd 1 september 2015 gearresteerd omdat hij het mastermind zou zijn bij de Petrobras corruptie- en witwasschandalen. Hij was Lula’s (2003 tot 2005) voormalige staflid en medeoprichter van PT. Voorafgaand aan zijn arrestatie zat hij al in huisarrest vanwege het kopen van stemmen en zijn betrokkenheid bij het Mensalão schandaal. Samen met zijn broer was hij eigenaar van JD Consulting dat werd gebruikt om geld weg te sluizen. Dirceau werd als Braziliaans politicus in 2012 uit zijn politieke rechten ontheven door de Kamer van Volksvertegenwoordigers en werd in twee verschillende gerechtszaken voor het Braziliaanse Hooggerechtshof schuldig bevonden aan actieve corruptie, het kopen van stemmen en lidmaatschap van een criminele organisatie en kreeg hiervoor zeven jaar straf in een semi open regime (huisarrest) en een boete van 971 duizend dollar. Behalve Dirceu en zijn broer werden nog 13 anderen berecht in dezelfde zaak, waaronder de voormalige penningmeester van de Arbeiders Partij PT, John Vaccari Neto en voormalig directeur van Petrobras Renato Duque. Dirceau werd 18 mei 2016 opnieuw veroordeeld tot 23 jaar en drie maanden gevangenisstraf in een gesloten regime, de zwaarste straf tot nog toe. De PT fractie ontving in totaal 15 miljoen dollar aan goederen, onroerend goed en geld op bankrekeningen en moet Petrobras 46 miljoen dollar terugbetalen. De steekpenningen waren onder andere afkomstig van Gerson Almada, de eigenaar van het bedrijf Engevix en de gebroeders Pascowitch.(klokkenluider) Een andere lobbyist en tevens informant Fernando Moura kreeg 16 jaar en twee maanden voor corruptie en witwassen van 60 miljoen dollar.

Jader Barbalho

Uit een verslag van de federale politie blijkt het bewijs dat Edison Lobão (MDB-MA) en Jader Barbalho (MDB-PA) samen hebben geprofiteerd van de gunning in de aanbesteding van het werk aan de waterkrachtcentrale van Belo Monte, een van de grootste ondernemingen in de wereld van energieopwekking.

Renan Calheiros

Het hooggerechtshof heeft besloten dat de voorzitter van de senaat, Renan Calheiros, vervolgd moet worden voor verduistering en dat hij zich moet verantwoorden voor misbruik van publiek geld ten behoeve van zijn dochter uit een buitenechtelijke relatie. Calheiros zou overheidsgeld hebben gebruikt voor financiële steun aan haar. 5 december 2016 was hij ontheven uit zijn functie door het Braziliaanse hooggerechtshof, maar een meerderheid van het collega van opperrechters bleek er 7 december toch voor dat hij zijn termijn uitzit. Hij mag alleen niet meer de functie van opvolger van de president vervullen. Caleiros legde het bevel van een van de opperrechters om op te stappen naast zich weer en ging in beroep. Er lopen elf onderzoeken naar corruptie tegen hem waarvan de meeste zijn gerelateerd aan omkoping schandalen bij Petrobas. Hij zou bijvoorbeeld 500.000 dollar smeergeld hebben ontvangen van Odebrecht.

Nestor Cervero

Nestor Cervero de voormalig internationaal CEO van Petrobras werd veroordeeld vanwege het betalen van 4 miljoen dollar aan Eduardo Consentino da Cunha. Lobbyist Fernando Soares, beter bekend als Fernando Baiano bevestigde tien tot twintig overdrachten voor in totaal 4 miljoen dollar te hebben gedaan aan PMDB leider (2013) Eduardo Cunha in het kantoor van de PMDB in Rio. Cervero beloofde daarnaast om 6 miljoen dollar te besteden aan de PMDB. Cervero en de twee andere verdachten ontvingen op hun beurt weer steekpenningen van de Koreaanse scheepsbouwer Samsung Heavy Industries in ruil voor twee contracten voor boorschepen in 2007 en 700.000 van Alstom voor de leveringsopdracht van turbines. Cervero werd tot ruim 12 jaar gevangenisstraf veroordeeld wegens corruptie en witwassen. Het was niet zijn eerste straf. In mei 2015 werd hij al veroordeeld tot 5 jaar cel voor verduistering en witwassen van geld van Petrobas en de aankoop van een luxe appartement in Rio de Janeiro. Hij werd in 2014 ontslagen en in januari gearresteerd toen hij terugkomend vanuit Europa uit het vliegtuig stapte. Nestor Cervero legde belastende verklaringen af en vertelde onder andere dat ex minister Palocci een steekpenningen deal met agenten van de Angolese regering mede mogelijk maakte. Cervero noemt de voorzitter van Sonangol, staatsbedrijf Petroleum Angola, Manuel Vicente als bron.

Eduardo Cunha

Hoofdaanklager Rodrigo Janot heeft van de Hoge Raad toestemming gekregen om PMDB leider Eduardo Cunha, José Sarney, Renan Calheiros en Romero Juca te arresteren vanwege obstructie en belemmering. Petrobras doneerde geld aan de PMDB, waar zowel huidig president Michel Temer als Cunha toe behoren. Cunha was eerder al geschorst als voorzitter van de Kamer vanwege de verdenkingen en is 8 juli uiteindelijk afgetreden. Hij moest ook zijn parlementszetel afstaan en verliest hiermee zijn immuniteit. 450 parlementsleden stemden voor zijn royement, slechts tien personen waren tegen. Cunha mag nu acht jaar niet meer politiek actief zijn. Ook Cunha wil in ruil voor strafvermindering feiten openbaren over corrupte praktijken van de andere parlementariërs en bewindslieden. Ongeveer drie op de vijf leden van het Huis van Afgevaardigden zijn voorwerp van gerechtelijk onderzoek. Cunha wordt verdacht van het witwassen van steekpenningen van Petrobras via Zwitserse bankrekeningen die op naam van zijn vrouw Claudia Cruz stonden en waarvan uit in zeven jaar (2008-2014) tijd een miljoen dollar werd witgewassen met het via creditcards kopen van dure schoenen en merkkleding in Parijs, Roem en Dubai. Het bedrag was een deel van het door Cunha in 2011 ontvangen bedrag van 34,5 miljoen. Claudia Cruz is 9 juni 2016 officieel aangeklaagd voor het witwassen. Aanklager Janot wil ook Renan Calheiros als voorzitter van de Senaat geschorst hebben. Romero Jucca was al afgetreden als minister van Planning vanwege de openbaarmakingen van de audiotapes die door de directeur van staatsbedrijf Transpetro Sérgio Machado aan justitie zijn overhandigd. Cunha was de aanjager van de afzetting van Dylma Rousseff.

Edison Lobão

Lula’s voormalig minister (2008) van Mijnbouw en Energie Edison Lobão (PMDB) wordt verdacht van het aannemen van de 50 miljoen dollar van Petrobras. Ook Sérgio Cabral, gouverneur van de staat Rio de Janeiro is aangehouden op beschuldiging van corruptie.

Blairo Maggi

Er is een officiële aanklacht ingediend tegen landbouwminister Blairo Maggi. Hij zou in 2009 als gouverneur betrokken zijn geweest bij corruptiepraktijken in de staat Mato Grosso. Maggi zou onder meer een rechter van een lokale rechtbank 2,8 miljoen euro aan Reals hebben betaald om met vervroegd pensioen te gaan zodat een handlanger van Maggi zijn post kon innemen. De handlanger wordt eveneens vervolgd. Maggi ontkent de beschuldigingen.

Guido Mantega

Lula’s voormalig minister (2006 en 2014) van Financiën Guido Mantega werd eerder ook al gearresteerd en officieel in staat van beschuldiging gesteld. Mantega wordt beschuldigd van bemiddeling in twee contante betalingen voor een totaalbedrag van 50 miljoen dollar ten behoeve van de herverkiezingscampagne van Dilma Rousseff in 2014. Een oude vriend van Mantega, Victor Sandri, een van de eigenaren van de Commercial Group Cement Penha kreeg een enorme belastingschuld van 16 miljoen dollar kwijtgescholden door een commissie (GMV) die door hem zelf was samengesteld.

Francisco Rodrigues

Senator Francisco Rodrigues werd gearresteerd en heeft zijn ambt neergelegd, nadat hij 14 oktober 2020 bij een huisdoorzoeking werd betrapt met een grote hoeveelheid contant geld. De federale politie hield hem aan op verdenking van vermeend misbruik van overheidsgeld dat bedoeld was voor het bestrijden van het coronavirus. Rodrigues probeerde zo’n 30.000 reais (ongeveer 4500 euro) te verbergen, waarvan een deel in zijn onderbroek. Jair Bolsonaro heeft de senator daarna op eigen verzoek ontslag verleend. Er is ondertussen ook een reeks onderzoeken naar vermeende corruptie bij de aankoop van medische apparatuur om COVID-19 te bestrijden.

Dilma Rousseff

Toen Luiz Inacio Lula da Silva Lula werd verkozen tot president maakte hij Dilma Rousseff minister van mijnbouw en energie. Rousseff (PMDB) legde  in 2005 haar functie neer om stafchef te worden van zijn kabinet. Dit bleef ze tot 2010 om zich ondertussen volledig te richten op de Braziliaanse presidentsverkiezingen. Bij deze verkiezingen had ze de volledige steun van de vertrekkende Lula da Silva, die zich na twee regeertermijnen zelf niet opnieuw kandidaat mocht stellen. Rousseff volgde hem dan ook 1 januari 2011 op als president van Brazilië. Dilma Rousseff was tot 2010 voorzitter bij Petrobras en werd mede dankzij de kostbare marketingscampagne de eerste vrouwelijke president van Brazilië.

Na 5 jaar adviseerde een parlementaire commissie om een afzettingsprocedure (impeachment) tegen Dilma Rousseff in gang te zetten omdat ze gefraudeerd zou hebben met de begroting in de aanloop naar de verkiezingen. De uitslag van de stemming hierover was 38 tegen 27, waarna werd gestemd door de 81 Senaatsleden. De Hoge Raad besloot vervolgens dat de stemming over de afzetting van president Dilma Rousseff gewoon door mocht gaan. De procedure werd in gang gezet door Eduardo Cunha, die kort daarvoor door het Hooggerechtshof was geschorst vanwege het tegenwerken van het corruptie onderzoek. Rousseff kreeg steun van buurlanden Cuba, Venezuela, Ecuador, Bolivia and Nicaragua. De Senaat en het Hooggerechtshof hebben begin augustus met een ruime meerderheid gestemd over de afzettingsprocedure met 59 stemmen voor en 21 tegen goedkeuring van de impeachmentprocedure.

Dilma Rousseff (68) verdedigde zich vergeefs hiertegen in de senaat. Van de 81 senatoren stemden er 61 voor afzetting en twintig tegen. Hierdoor bleef Interim president Michel Temer haar opvolger tot december 2018. De Senaat stemde ook over een voorstel om Rousseff te verbieden om de komende acht jaar een publieke functie te vervullen, maar dat haalde het niet. Hierna werd ook Senator Gleisi Hoffmann en haar man, die beiden deel uitmaakten van de regering van Dilma Rousseff, door het Hooggerechtshof op 27 september 2016 officieel in staat van beschuldiging gesteld. Zij zouden illegaal 309.000 dollar hebben ontvangen ten behoeve van de verkiezingscampagne in 2010.

Geddel Vieira Lima

Eind november nam Temers politieke bondgenoot  zijn ontslag omdat hij er van werd verdacht zijn collega en al  eerder afgetreden minister van Cultuur Marcelo Calero onder druk te hebben gezet. Temer zelf zou ook druk op Calero hebben uitgeoefend maar zou slechts het conflict tussen Vieira Lima en Calero hebben willen beslechten. Temer zou Vieira Lima ontslaan, als hij niet zelf ontslag nam. Vieira Lima had belangen bij de bouw van een luxe appartementencomplex en wilde dat collega Calero het stil leggen van de bouw van het complex op een historische plek in de stad Salvador, op zo’n 1600 kilometer van Rio ongedaan zou maken. Maar uit een uitgelekte getuigenis en bandopnamen zou de betrokkenheid van Temer blijken.

Sergio Machado

José Sergio de Oliveira Machado, het hoofd van Petrobras dochter Transpetro getuigde dat de technische groep Queiroz Galvao gebruikt werd om de campagnebijdragen wit te wassen. Machado heeft belastende verklaringen over hen beiden afgelegd. Machado verklaarde dat Temer om donaties (383.000 euro) had gevraagd voor zijn PMDB partijcampagne in Sao Paulo in 2012. Senaatsvoorzitter Renan Calheiros zou volgens hem ook betrokken zijn. In 2014 bekende ook ex Petrobras directeur Paulo Roberto Costa het aannemen van steekpenningen en hij bekende toen al dat een percentage van Transpetro contracten werd doorgesluisd naar Calheiros, met wie Machado regelmatig bijeen kwam. Machado kreeg in ruil voor zijn medewerking aan justitie een deal aangeboden. Na terugbetaling van 23 miljoen dollar kwam hij er af met een huisarrest van drie jaar met beperkt bezoekrecht.

Andre Moura

Andre Moura die beschuldigd wordt voor poging tot moord en tevens verdachte is van corruptie werd door Michel Temer 18 mei 2016 benoemd tot leider van het Lagerhuis. Romero Jucá werd door Temer benoemd tot minister van planning en Henrique Eduardo Alves tot minister van tourisme. Romero Jucá moest na een week al weer aftreden en binnen een maand trad ook minister Henrique Eduardo Alves af vanwege zijn betrokkenheid. Hij zou bijna 400.000 euro hebben ontvangen. Minister Mendonca Filho van onderwijs wordt ook verdacht van het aannemen van 29.000 dollar aan steekpenningen van UTC voor de financiering van zijn campagne in 2014. Michel Temer zou zelf ook om een dergelijk bedrag gevraagd hebben.

Antonio Palocci

De tussenpersoon van Lula en Rousseff de vroegere presidentiële chef-staf en voormalig minister van Financiën Antonio Palocci stond met de schuilnaam “de Italiaanse” op de spreadsheets en in de Odebrecht administratie en werd aangehouden. Palocci moest in 2006 gedwongen aftreden vanwege corruptie beschuldigingen. Hij trad daarna nog aan bij Rousseff’s als stafchef, maar ook daar moest hij na zes maanden aftreden nadat bekend werd dat hij schatrijk was geworden als consultant for privé bedrijven terwijl hij nog in het Congress werkzaam was.  Ook zijn opvolger Guido Mantega werd aangehouden voor verhoor. De Federale rechter Sergio Moro heeft Palocci in staat van beschuldiging gesteld en beslag gelegd op al zijn bezittingen en bankrekeningen. Palocci fungeerde als tussenpersoon tussen de regerende Arbeiderspartij (PT) en Odebrecht SA. Odebrecht betaalde tussen 2008 en 2013 via Palocci 39.5 miljoen aan de PT. E-mails dienen als ondersteunend bewijsmateriaal over de deelname van Palocci in een kickback regeling waarbij hij verantwoordelijk was voor de coördinatie en de ontvangst van de betalingen uit de Odebrecht Group.
Palocci zou ook ten onrechte Staatsleningen voor olieplatforms van ontwikkelingsbank BNDES aan Odebrecht in Afrika (Angola) hebben goedgekeurd en ook zou hij wetgeving in het het Congres hebben doorgedrukt om het bedrijf fiscale voordelen te laten genieten. Palocci was tussenpersoon bij de aankoop van olie blokken van Petrobras in Angola. Een deel van de opbrengst (zo’n 40 miljoen dollar) van de exploitatie van de Angolese olie zou zijn aangewend voor de herverkiezingscampagne van Luiz Inácio Lula da Silva als president. Nestor Cervero verklaarde dat de deal mede mogelijk werd gemaakt door het betalen van steekpenningen aan de Angolese regering agenten waarbij Palocci zou hebben deelgenomen aan de onderhandelingen. Branislav Kontic (ook bekend als “Brani”), een voormalig medewerker van Palocci en ex minister Juscelino Dourado werden ook aangehouden omdat hij onder de schuilnaam “JD” in de spreadsheet voor kwam en geboekt stond voor het ontvangen van 48 miljoen dollar. Palocci  werd 26 juni 2017 veroordeeld tot twaalf jaar cel voor corruptie en witwassen. In september vorig jaar werd hij al gearresteerd onder verdenking van corruptie en werd duidelijk dat hij onder meer smeergeld van de grote Braziliaanse oliemaatschappij Petrobras had doorgesluisd naar de Partido dos Trabalhadores (PT). Palocci geeft verdere details over illegale geldstromen binnen de partij en de relatie met Odebrecht, waardoor zijn straf nog verlaagd kan worden. Tussen 2003 en 2011 was Palocci minister onder Luiz Inácio Lula da Silva en stafchef voor zijn opvolger Dilma Rousseff.

Milton Schahin

Grupa Schahin werd aangeklaagd voor het betalen van 2,5 miljoen dollar aan steekpenningen. Milton Schahin bekende dat hij in 2011 werd benaderd door lobbyist Jorge Luz om een campagne schuld van arbeiderspartij Partido dos Trabalhadores (PT) van 12 miljoen dollar deels op te lossen en betaalde het bedrag in tien termijnen via Eduardo Musa’s offshore bedrijven. Carlos Bumlai, ontving in 2004 ook al geld van Schahin en sluisde het door naar PT.  Petrobras beloonde Schahin Engenharia met een boorcontract in ruil voor het wegstrepen van de lening. De politie arresteerde secretaris generaal Silvio Pereira en penningmeester Delubio Soares van PT vanwege het aannemen van deze steekpenningen.

Zwi Skornicki

Zwi Skornicki de handelsagent van Keppel Corporation en Keppel Fels, die in februari werd gearresteerd, is door de ex directeur Pedro Jose Barusco aangewezen als medeplichtig tussenpersoon. Bij een huiszoeking bij Skornicki werden vervolgens documenten aangetroffen van het “marketing echtpaar “Moura en Santana”, die verantwoordelijk waren voor de campagnevoering van Luiz Inacio Lula da Silva in 2006 en die van Dilma Rousseff in 2010 and 2014. De offshore bankrekening van Santana op naam van Shellbil Finance SA in Panama bleek rijkelijk gevuld door Obrecht en Skornicki. Er was 7 miljoen dollar overgeboekt tussen september 2013 en november 2014, waarvan 1,5 miljoen in drie stortingen gedurende de periode waarin zij exclusief werkten voor Dilma Rousseff en de campagnevoering in 2014. Zelf hield tussenpersoon Skornicki er ook nog wat aan over. Bij zijn buitenhuis in Rio de Janeiro Hills stond een collectie van minstens 12 kostbare auto’s waaronder Rolls Royce, Ferrari, Porsches en Mercedes Benz. Justitie onderzoekt de mogelijke betrokkenheid van Keppel, Keppel Offshore, SembIndustries, SembMarine en Jurong Shipyard. In december 2016 schikte Odebrecht voor 3.5 miljard dollar nadat was vastgesteld dat er 788 miljoen aan steekpenningen was betaald in 12 verschillende landen

Acarajé (de 23ste fase van het Lava Jato onderzoek) 

Het Federale Hof hoorde 13 juni 2016 in Curitiba vier medewerkers van Petrobras als getuigen à charge De getuigen zijn Paulo Rangel, Alexis Torres Rollim Minto, Paula Torres Rollim Minto en Jailton Guedes de Souza. De medewerkers getuigden tegen zeven verdachten waaronder João Santana en zijn vrouw, Monica Moura, voormalig PT penningmeester João Vaccari Neto en voormalig Petrobras directeur Renato Duque. Allen zitten gevangen in Paraná. João Cerqueira de Santana Filho heeft steekpenningen in ontvangst genomen van Odebrecht en Zwi Skórnicki (agent van Keppel Corporation en Keppel Fels). De kickback betalingen kwamen aan het licht na bekentenissen van Odebrecht’s secretaris Maria Lucia Tavares die in ruil voor strafvermindering openheid van zaken gaf over de parallelle boekhouding op spreadsheets, waarop betalingen van steekpenningen stonden aan personen die gekoppeld waren aan verschillende lokale, provinciale en federale werken, zoals Goiania Airport, de Arena Corinthians en Metro West Zone in Rio de Janeiro.

Omerta (Code of Silence) 

35e fase van het Lava Jato onderzoek

Odebrecht

Niet alleen bij Petrobras maar ook bij Odebrecht was het betalen van steekpenningen aan politici dagelijkse kost. Behalve een constructiebedrijf is Odebrecht ook werkzaam in engineering, landbouw en de petrochemische industrie. De multinational werd opgericht in 1944 in Bahia door Norberto Odebrecht en werkte met 128.000 werknemers aan heel veel projecten binnen Brazilië. Sinds de arrestatie van Marcelo Odebrecht en het bekend worden van de grootschalige corruptie is het aantal werknemers gereduceerd tot 75.000. Na de arrestatie van Marcelo Odebrecht en het verhoor van zo’n 780 leidinggevenden werden in ruil voor strafvermindering door hen de namen van 107 politici prijs gegeven aan wie de steekpenningen werden betaald. De rechtbank heeft een lijst met namen gepubliceerd. Onder meer de stafchef van de president, de ministers van Buitenlandse Zaken, Landbouw en Handel, vier voormalig presidenten en de man die tijdens de Olympische Spelen burgemeester was van Rio de Janeiro worden genoemd. De overige politici komen uit allerlei politieke geledingen. Op de lijst van aanklager Janot staan dan ook de namen van oud-presidenten Lula da Silva en Dilma Rousseff, voormalige presidentskandidaten José Serra en Aecio Neves, de voorzitters van de Senaat en de Kamer van Afgevaardigden, parlementsleden, maar ook van vijf ministers uit het kabinet van Michel Temer die zelf nog niet op de lange lijst van 83 aanklachten staat, maar die wel in het onderzoek is meegenomen. Ex president Temer verklaarde dat hij kabinetsleden die worden aangeklaagd, zal ontslaan. CEO Melo Filho van Odebrecht noemde echter ook de naam van Temer zelf 43 keer in zijn bekentenissen. Temer zou onder andere tijdens een diner met Marcelo Odebrecht hebben verzocht om een financiële donatie, zo blijkt uit een uitgelekt verhoor van Odebrecht. De beslissing om alle bewijsstukken openbaar te maken ligt bij (hooggerechtshof)rechter Edson Fachin, die de zaak heeft overgenomen na het plotselinge overlijden van zijn voorganger Teori Zavascki in januari 2017 bij een vliegtuigongeluk. De voorwaarden van de boete van 184 miljoen dollar die Odebrecht moet betalen zijn inmiddels bekrachtigd. In de bekrachtigde regeling staat ook dat Odebrecht een lijst moet aanleveren met namen van personen die de steekpenningen hebben aangenomen.

Bij Odebrecht werd 22 maart 2015 al huiszoeking gedaan en Marcelo Odebrecht, de 47 jarige CEO werd gearresteerd en tot 19 jaar en vier maanden gevangenisstraf veroordeeld vanwege corruptie, witwassen en samenspanning. Onlangs werd er vanwege nieuwe feiten opnieuw vervolging tegen Marcelo Odebrecht ingesteld tegelijk met de vervolging van het “marketing echtpaar” Monica Regina Cunha Moura en João Cerqueira de Santana Filho. Hierbij zouden ook beschuldigingen richting Dylma Rousseff zijn geuit. Rousseff zou persoonlijk bij Odebrecht aangedrongen hebben op het betalen van steekpenningen aan de PT penningmeester. Odebrecht maakte een deal met justitie en bekende dat zijn bedrijf in mei 2014 10 miljoen real (2,8 miljoen euro) betaalde aan de partij PDMB van Temer, voor illegale financiering van de parlementaire verkiezingscampagne. Temer, toen vice-president, was persoonlijk aanwezig bij de vergadering waar die deal werd gesloten.

De procureur-generaal van Brazilië Rodrigo Janot heeft half maart 2017 het Hooggerechtshof gevraagd om 83 nieuwe onderzoeken te mogen openen na afgedwongen getuigenissen van 77 bedrijfsleiders van Odebrecht. Naast de 83 dossiers bij Hooggerechtshof, werden 211 dossiers doorgegeven aan andere juridische instanties. Er werd per contract door Odebrecht 1 tot 3 procent commissie betaald wat werd doorgestort aan verkozen politici. Marcelo Odebrecht heeft toegegeven dat zijn bedrijf in mei 2014 10 miljoen real (2,8 miljoen euro) heeft betaald aan de partij PDMB van Temer die toen vice-president was en persoonlijk aanwezig bij de vergadering waar die deal werd gesloten. Odebrecht heeft toegegeven dat er aan oud-president Lula tot wel 8 miljoen euro is betaald en zo te kunnen zorgen dat hij ook na zijn presidentschap nog invloed zou kunnen uitoefenen. Aan Rousseff, Neves en Serra zouden ook illegale donaties zijn gedaan voor verkiezingscampagnes.

In januari 2002 werd PT lid en tevens burgemeester van Santo André Celso Daniel doodgeschoten nadat hij de corruptie wilde onthullen. Eigenaar- aandeelhouder Ronan Maria Pinto van Diário do Grande ABC werd omgekocht om publicaties over het verband tussen de corruptie en de moord te stoppen. Ook Daniel Sérgio Gomes da Silva, een assistent van burgemeester Celso, raadslid Klinger Souza en Ronan Maria Pinto werden tot 10 jaar veroordeeld in deze zaak.

Radiopresentator Gleydson Carvalho, die het gedrag van lokale politiemensen en politici aan de kaak stelde werd in augustus tijdens een uitzending doodgeschoten. Er werden tot nog toe in 2015 en 2016 zeven Braziliaanse journalisten vermoord. De laatste was onderzoeksjournalist João Miranda do Carmo die voor zijn huis in Santo Antônio do Descoberto werd doodgeschoten na talloze bedreigingen. In 2014 werd zijn auto in brand gestoken. Do Carmo (54) kreeg meerdere keren aangifte aan zijn broek vanwege laster en zou plannen hebben gehad om mee te doen aan komende gemeenteraadsverkiezingen.

Volgens Journalist Pepe Escobar zijn de onthullingen een opzetje van Westerse regeringen om een coup te plegen op het te machtig wordende Petrobras en de BRICS-samenwerking en te verhinderen dat Lula en de PT nog aan verkiezingen kunnen deelnemen. Uit de onthullingen van Edward Snowden was al gebleken dat de NSA communicatie van Petrobras afluisterde en dat de Britse inlichtingendienst GCHQ dat ook deed. Rousseff zegde een gepland staatsbezoek aan de VS af en schrapte een aantal grote handelsovereenkomsten, waaronder de aankoop van militair materiaal. Met de plotselinge verlaging van de olieprijzen en het ondermijnen van de regering is Brazilië daarna een behoorlijke slag toegebracht.

De Braziliaanse miljardair en topman van de grootste Latijns-Amerikaanse investeringsbank, Grupo BTG Pactual Andre Esteves en senator Delcidio do Amaral, leider van de PT, werden beiden eind november in Rio de Janeiro gearresteerd vanwege het hinderen van het onderzoek en poging tot omkoping van de voormalig CEO van Petrobras Nestor Cervero, die momenteel in de gevangenis zit.

De twee wilden via Cervero’s zoon 1 miljoen dollar zwijggeld betalen en zorgen dat hij tijdelijk vrij zou komen waarna Amaral hem zou helpen via Paraguay naar Spanje te vluchten. Daarnaast boden zij  een maandelijkse toelage van 13.000 dollar voor zijn achterblijvende familie. Cervero’s zoon ging akkoord maar nam het gesprek zekerheidshalve op op zijn portable telefoon. Toen de deal afketste, overhandigde hij de opgenomen anderhalf uur durende conversatie aan de politie. De arrestatie veroorzaakte een schokgolf op de Braziliaanse kapitaalmarkt en een sterke daling van de koers van BTG Pactual en van andere waarden uit deze sector. Delcidio zou in ruil voor strafvermindering belastende verklaringen over Luiz Inacio Lula da Silva en Rousseff hebben afgelegd. Lula werd 4 maart opgepakt voor een verhoor over zijn mogelijke betrokkenheid in deze zwijggeld zaak.

PTB

De Braziliaanse Politie arresteerde ex Senator Gim Argello en voormalig President en huidig senator Fernando Collor de Mello van de Brazilian Labour Party (PTB) vanwege het aannemen van 1,5 miljoen dollar aan steekpenningen van bouwmaatschappijen UTC Engenharia en OAS die hiermee vervolging in de corruptiezaak hoopten te voorkomen. Argello was vice-president van een congres commissie belast met de Petrobras corruptiezaak. De steekpenningen werden betaald aan Argello en zijn twee assistenten Paulo Cesar Ramos Purple en Valerius Neves Campos als donaties voor de politieke partij.

Partido dos Trabalhadores (PT)

Voormalig (PT) communicatie minister Paulo Bernardo Silva en Carlos Gabas de voormalig (PT) minister van sociale zaken en welzijn in de regering van de voormalige president Luiz Inacio Lula da Silva werden 23 juni 2016 na beschuldigingen van (PT) klokkenluider Alexandre Romano, de “Chambinho”, oud-wethouder van de PT in Americana in São Paulo gearresteerd. Journalist Leonardo Attuch, redacteur van het de PT website werd ook meegenomen voor verhoor.

Ook João Cerqueira de Santana Filho werd vervolgd en kreeg wegens corruptie en witwassen 15 jaar en vier maanden gevangenisstraf en PT penningmeester João Vaccari Neto kreeg negen jaar. Renado De Souza Duque, de ex projectmanager van Petrobras, werd veroordeeld tot twintig jaar en acht maanden. Lula’s voormalig minister van Mijnbouw en Energie (2008) Edison Lobão wordt verdacht van het aannemen van 50 miljoen dollar van Petrobras.

PP

De Partido Progressista (Progressieve Partij) is een conservatieve politieke partij. die werd opgericht in 1995 als samensmelting van twee kleine partijen. De PP stapte in een coalitie met de Democraten en de Braziliaanse Sociaaldemocratische Partij om Fernando Henrique Cardoso als president te steunen. Sinds 2003 steunt ze de regering van de Arbeiderspartij, eerst onder president Lula da Silva en later onder president Dilma Rousseff. In het kabinet-Rousseff levert de PP één minister.

De Hoge Raad opende in april 2016 een onderzoek tegen Romero Jucá. Volgens Paulo Roberto Costa ex directeur Petrobras kreeg hij politieke steun in ruil voor smeergeld van UTC Engineering. Jucá werd in april president van de PMDB maar werd al snel in verlegenheid gebracht door uitgelekte tapes waaruit blijkt dat hij met Sergio Machado, de directeur van staatsbedrijf Transpetro die onderwerp van onderzoek is in de corruptiezaak de corruptieonderzoeken en het afzetten van Dylma Rousseff bespreekt. Op de verschillende audiotapes met andere leiders van de PMDB, de voorzitter van de Senaat Renan Calheiros (AL) en oud-senator en voormalig voorzitter José Sarneyis is te horen dat Jucá de afzetting van Rousseff wil om het “bloeden” te stoppen en dat een politiek pact nodig is om hier een eind aan te maken. Op de tapes spreekt hij verder over de generaals en militaire machthebbers die akkoord zouden zijn en hiervoor garanties gaven. Juca diende na het uitkomen van de tapes zijn ontslag in. Ook Minister Fabiano Silveira heeft 30 mei 2016 onder grote druk zijn ontslag ingediend nadat ook van hem belastende gespreksopnames uitlekten tussen hem en Renan Calheiros en Sergio Machado (president van Transpetro). In het door Machado heimelijk opgenomen gesprek geeft Silveira advies aan Calheiros over hoe hij zichzelf het best kan verdedigen in het corruptieschandaal bij Petrobras. Silveira was als “Transparantie Minister” nota bene verantwoordelijk voor de strijd tegen corruptie in Brazilië. Silveira was nog geen minister toen de gesprekken plaatsvonden maar werkte bij de National Council of Justice.

De in 2013 door Rousseff aangestelde Openbare aanklager en procureur Generaal Rodrigo Janot stelt niet alleen een onderzoek in naar Lula da Silva, maar ook naar PMDB leden Renan Calheiros, Romero Juca. Jader Barbalho, Edison Lobão en Valdir Raupp.

Bouwbedrijf OAS SA wordt verdacht van het witwassen van de steekpenningen met appartementen in het Solaris complex in Guaruja. De laatste week van januari 2016 werden daar invallen gedaan en huiszoekingen verricht. De appartementen werden gehouden op naam van dekmantelbedrijven als Murray Holdings LLC die door de in Panama gevestigde Mossack Group is geregistreerd. Verschillende politici waren klant bij de Mossack Group die actief is in 40 landen. Via de Panamese constructie, beheerd door  Robalinho de Barros, werden via Zwitserland miljoenen aan commissie voor PetroBras olie weggesluisd. Robanlinho was minister van Buitenlandse Handel onder de 37e president van Brazilie Itamar Franco en heeft banden met de PMDB. Ook de bedrijven WTorre, Andrade Gutierrez SA en Centrais Eletricas Brasileiras SA worden onderzocht.

Sergio Cunha Mendes, voormalig vice president van ingenieursbedrijf Mendes Junior werd veroordeeld tot 19 jaar en 4 maanden cel wegens corruptie, witwassen, fraude en omkoping van Petrobras. Gelijktijdig werden nog zeven anderen veroordeeld. Consultant en klokkenluider Julio Camargo kreeg in plaats van veertien jaar als strafvermindering een taakstraf en meldingsplicht. Hij verklaarde tot tweemaal toe onder ede dat Eduardo Cunha van de PMDB hem om het geld gevraagd had. Lobbyist Fernando Soares werd voor het doorsluizen van de steekpenningen aan PMDB veroordeeld tot ruim 16 jaar.

Deloitte Touche Tohmatsu Auditores Independentes, de Braziliaanse tak van Deloitte kreeg een boete van acht miljoen dollar van toezichthouder Public Company Accounting Oversight Board (PCAOB) wegens ondeugdelijke controles en pogingen om schendingen van beroepsregels te verdoezelen. is opgelegd. Ook worden twaalf oud-Deloitte partners en andere betrokkenen bestraft. Een voormalige verantwoordelijk partner wordt aangeklaagd voor het afgeven van nadrukkelijk ondeugdelijke verklaringen.
Deloitte Brazilië heeft de feiten toegegeven en gaf ook toe niet meegewerkt te hebben met het onderzoek vanuit de PCAOB. De ondeugdelijke verklaringen hebben betrekking op de jaarrekening over 2010 van een Braziliaanse luchtvaartmaatschappij. Toen de PCAOB hiernaar onderzoek instelde werden door Deloitte misleidende documenten verstrekt en legden meerdere partners onder ede valse verklaringen af, om het onderzoek te frustreren.

Moller-Maersk

Het Deense Moller-Maersk is sinds juli 2014 onderwerp van onderzoek en moet nu een jaar na dato opnieuw bij de Braziliaanse autoriteiten verantwoording afleggen over gedane transacties. Maersk stelt dat het niet ongewoon was om gebruik te maken van makelaars die 1,25 procent commissie ontvangen van afgesloten contracten. Braziliaanse autoriteiten willen de corruptieaffaire zo snel mogelijk afsluiten en zijn bereid om te schikken met tien bedrijven die hierbij betrokken zijn. De nieuwe leider van het Braziliaanse onderzoek, Carlos Higino wil de vertraging die is ontstaan het komende halfjaar oplossen zodat bedrijven die schuld bekennen en de zaak afkopen weer met Petrobras kunnen werken.

Alle commotie rondom de corruptieschandalen komt tegelijk met een neergaande economische situatie van het land, terwijl Brazilië de laatste tien jaar juist een opkomende economie had. De valuta is in korte tijd 24 procent gedevalueerd. De 1,9 procent krimp van het bbp was de grootste terugval in ruim zes jaar tijd. Op jaarbasis kromp de economische activiteit met 3,8 procent. Standard & Poor’s (S&P) heeft de kredietwaardigheid van Brazilië verlaagd naar BB+ met een negatieve verwachting. Daarmee hebben de obligaties van de grootste economie van Zuid-Amerika de zogenoemde ‘junkstatus’ gekregen.

De economie krimpt in 2016 volgens het IMF opnieuw met 3,5 procent en het land zit in een diepe recessie met een sterk stijgende werkloosheid en inflatie. De werkloosheid rees afgelopen donderdag naar 9,5% en de lonen zakten met 2,4%. De sponsoring van de Olympische spelen in Rio gaat dan ook niet door. Tot overmaat van ramp brandde begin september 2018 het Nationaal Museum af omdat er onvoldoende waarborgen waren vanwege bezuinigingen.

Sete Brasil heeft 29 april 2016 surseance van betaling aangevraagd en wellicht spoedig ook het faillissement, wanneer enig klant Petrobras niet alsnog over de brug komt met een nieuw leasecontract voor de bestelde 28 schepen. Sete Brasil werd acht jaar geleden door Petrobras (5%) opgericht samen met pensioenfondsen Previ, Funcef en Petros, banken Grupo BTG Pactual SA en Banco Bradesco SA en verschillende investeringsmaatschappijen om ’s werelds grootste vloot (diepwater) boorschepen te bouwen. Het faillissement zou catastrofaal zijn voor de pensioenfondsen en investeerders, maar ook voor tientallen scheepsbouwers, fabrikanten, onderaannemers en de overheid die de grootste schuldeiser is. Meer dan 800.000 lokale scheepsbouwbanen en het pensioengeld van werknemers gaat dan verloren. Het door de Braziliaanse overheid gesteunde project begon in 2014 af te takelen door de corruptieschandalen. De oorspronkelijke levering van 29 boorschepen was al teruggeschroefd naar 15 schepen. Petrobras heeft geen geld en daarom geen trek meer in de boorschepen en moet al veel van de activa verkopen en gaat schuld aan staatsbanken omzetten in aandelen om de immense schuldenberg te kunnen behappen. Hiermee wordt de eerdere privatisering van Petrobras teruggedraaid. De totale schade kan neerkomen op zo’n 11.3 miljard dollar. ’s werelds grootste scheeps(boorschepen)bouwers Sembcorp Marine Ltd en Keppel Corporation in Singapore worden in de val meegesleept. Sembcorp de grootste leverancier van Sete Brasil heeft een negatieve cash flow van 73 miljoen dollar. Keppel Corp en Sembcorp Marine worden dubbel getroffen want ze worden na belastende verklaringen van Pedro Jose Barusco Filho van Petrobras ook verdacht van het betalen van steekpenningen van respectievelijk 9.5 miljoen en 13 miljoen dollar aan Petrobras om deze contracten binnen te halen.

IHC

Na het corruptieschandaal bij SBM wordt ook bij scheepsbouwer IHC in Nederland en Brazilie onderzoek gedaan naar mogelijke betrokkenheid bij de betaling van steekpenningen. KPMG zou al in 2013 en 2014 zes ongebruikelijke transacties bij de FIU gemeld hebben, waarna de Fiod en het OM een onderzoek begonnen. In 2013 verwierf IHC de opdracht voor de bouw van zes pijpenleggerschepen voor circa 1,5 miljard euro, via een corrupte bemiddelaar. In Brazilië werden door justitie huiszoekingen gedaan en werd beslag gelegd.  De kwestie is vervelend voor de Nederlandse staat. Deze stak eind april namelijk 325 miljoen euro in de redding van IHC toen deze zich had vertild aan de bouw van enkele schepen. Bij het bedrijf werken zo’n 3000 mensen. De Nederlandse Staat is nu de grootste aandeelhouder. Medio 2013 kreeg het bedrijf de order voor de werven in Krimpen aan den IJssel en Kinderdijk. Afleveringen vond plaats in 2015 en 2016. De schepen worden gebruikt voor de ontwikkeling van olievelden die op meer dan 2500 meter diepte liggen. IHC Holland, tegenwoordig IHC Merwede, is de scheepsbouwer waar SBM zich in 2005 van afsplitste.

Pensioenfonds ABP had eind vorig jaar 124 miljoen euro belegd in Petrobras en het pensioenfonds PGGM zo’n 61,5 miljoen euro. 43% van de waarde hiervan ging in rook op.

De marktwaarde van Petrobras is door het corruptieschandaal gehalveerd en het bedrijf heeft nu de grootste schuld van alle olieconcerns ter wereld. Beleggers en investeerders waaronder  het onderwijs pensioenfonds Universities Superannuation Scheme (USS), het ministerie van financiën van Noord Carolina, het Staatspensioenfonds van Hawaii, de Staten Rhode Island en Ohio eisen een schadevergoeding en kregen hiervoor 19 september gelegenheid in een rechtszaak waarin advocatenkantoor Jeremy Lieberman of Pomerantz voor de Amerikaanse pensioenfondsen en beleggers met een groepsvordering tientallen miljarden van Petrobras eist wegens misleiding. De beklaagden zijn Maria das Graças Silva Foster en José Sérgio Gabrielli de Azevedo, voormalig directeur Theodore Marshall Helms, Almir Guilherme Barbassa, Paulo Roberto Costa, José Carlos Cosenza, Renato de Souza Duque, Guilherme de Oliveira Estrella, Jose Miranda Formigli Filho, Silvio Sinedino Pinheiro, Daniel Lima de Oliveira, José Raimundo Brandão Pereira, Servio Tulio da Rosa Tinoco, Paulo José Alves, Gustavo Tardin Barbosa, Alexandre Quintão Fernandes, Marcos Antonio Zacarias en Cornelis Franciscus Jozef Looman van Petrobras International Braspetro B.V. Nederland.

Newton Ishii, agent van de Polícia Federal was het nationale symbool van de strijd tegen corruptie, maar blijkt zelf ook corrupt en zit nu ook zelf in de gevangenis. Ishii werd veroordeeld tot vier jaar en twee maanden gevangenisstraf wegens smokkelen in 2003, Hij heeft toen samen met collega’s smokkelwaar uit Paraguay doorgelaten. De zaak tegen Ishii en zijn collega’s liep al jaren, achter gesloten deuren.

Bij vleesverwerkers JBS (Friboi) en en BRF blijkt gefraudeerd te zijn waarbij inspecteurs van het ministerie van Landbouw zich met steekpenningen lieten betalen bij controles. Bedorven vlees werd opnieuw verpakt en belandde op de Braziliaanse markt of werd naar Europa en Rusland verzonden. Ook werd gewerkt met kankerverwekkende stoffen om te voorkomen dat controleurs of handelaren zouden opmerken dat het vlees bedorven was. Bij veertig slachthuizen en vleesverwerkende bedrijven zijn invallen gedaan en er zijn 300 arrestaties verricht. Onderzoeksleider Maurício Moscardi Grillo van de Federale Politie laat weten dat via een Italiaanse haven en Rotterdam bedorven vlees geëxporteerd is naar onder andere World’s Finest Meat in Zoeterwoude. Tegelijkertijd bleek er varkenspest te heersen. De ziekte werd in augustus al geconstateerd op een varkensbedrijf in de regio Ceará.

Senator majoor Olimpio, de voormalige rechterhand van Bolsonaro in het Congres, zei dat er een brede politieke beweging gaande is om het  Lava Jato onderzoek van de taskforce te stoppen en lopende processen te annuleren. Er is veel druk van politici om het onderzoek te sluiten, door een parlementair onderzoek in te stellen dat zijn werk in twijfel heeft getrokken en een beroep te doen op het Hooggerechtshof om zijn onderzoeken te beëindigen. De linkse senator Randolfe Rodrigues heeft zich bij Olimpio aangesloten om te pleiten voor het draaiende houden van Lava Jato  omdat er nog 400  onderzoeken lopen.  Meer dan zes jaar nadat het begon met een onderzoek naar een benzinestation in Brasilia met een autowasstraat, geniet de taskforce onder leiding van de 40-jarige advocaat Deltan Dallagnol nog steeds de steun van de meeste Brazilianen. Lava Jato was de afglopen in zeven jaar goed voor 295 arrestaties, 278 veroordelingen en 4,3 miljard reais (ongeveer 667 miljoen euro) aan smeergeld dat terugvloeide naar de staatskas. Desondanks werd het team eind januari 20231 alnog in alle stilte ontbonden.

Dit artikel wordt u gratis en vrijblijvend aangeboden. Om de dagelijkse updates en artikelen ook in de toekomst te kunnen blijven plaatsen kunnen wij uw vrijwillige bijdrage goed gebruiken.  Alvast bedankt!

Bedrag



Voor adverteerders zijn er diverse mogelijkheden. 

Terug naar BVS.nl

Milieu

Hoeveel kost het om de opwarming van de aarde te beperken?

Om de opwarming van de aarde tot 1,5 graden te beperken is  110 biljoen euro c.q. 4,4 biljoen dollar per jaar nodig voor investeringen in schone energie. In het klimaatakkoord van Parijs is afgesproken om de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5 graden. 

Wat is er afgesproken in het klimaatakkoord ?

In het Klimaatakkoord van 2018 is op hoofdlijnen afgesproken dat de belasting op gas  omhoog gaat en dat vele tienduizenden woningen per jaar van het gas af moeten en dat schoon rijden wordt beloond.  De gasbelasting gaat de komende jaren geleidelijk met 20 cent omhoog en de stroomheffing met 6,5 cent omlaag. 

  • Voor 2030 moet CO2-uitstoot met 48,7 megaton dalen
  • 100.000 corporatiewoningen worden verduurzaamd voor 2021
  • Binnen twaalf jaar 700 nieuwe windmolens op zee, 500 windmolens op land en 75 miljoen zonnepanelen
  • CO2-reductie industrie uitdagender
  • Wiebes: CO2-neutrale samenleving mag burger niet met hoge kosten opzadelen
  • Voor vrachtwagens komt er een kilometerheffing. 

Op 12 december 2017 stemden bijna 200 deelnemers ook al in met een nieuw bindend klimaatakkoord, waarmee de uitstoot van broeikasgassen moet worden teruggedrongen en de opwarming van de aarde moet worden beperkt tot maximaal 2 graden, met 1,5 graad als streefwaarde. In Parijs waren de leiders van 196 landen bijeen om het nieuwe klimaatverdrag op te stellen dat in 2020 moet ingaan (zodra het Kyoto-protocol afloopt) met daarin plannen en afspraken voor het terugdringen van de CO2-uitstoot om de opwarming van de aarde te beperken tot maximaal 2 graden Celsius, met 1,5 graad als streefwaarde, het verminderen van de uitstoot van broeikasgassen en het investeren in arme landen. Voor noemenswaardige effecten is een investering van zo’n 100 miljard euro per jaar nodig. China stoot de meeste CO2 uit maar per inwoner staan landen in het Midden-Oosten bovenaan. De VS staat op de tweede plaats, India op de derde en Rusland op vier. De uitstoot in Europa is echter bijna net zo groot als die in Azië, terwijl er in Europa 740 miljoen mensen wonen en in Azië meer dan 4 miljard.

De CO2 uitstoot komt door het verbranden van steenkool, olie en aardgas, door ontbossing voor landbouwgrond en door kantoorpanden, winkels en woningen die meer CO2 uitstoten dan het verkeer of de industrie. Vierhonderd grote bedrijven hebben bij de VN-klimaattop een overeenkomst getekend waarin ze vastleggen dat ze meer duurzame grondstoffen zullen gaan inkopen, zoals palmolie, vlees, papier en cacao.

Wanneer er niets gedaan zou worden en de temperatuur stijgt wereldwijd tussen de 3,2 en 5,4 graden Celsius dan zal in het ernstigste scenario de zeespiegel tussen de 50 en 80 centimeter stijgen met een aanzienlijke toename van stormen, cyclonen en stormvloeden. De Noordpool zou in de zomer van 2050 ijsvrij kunnen zijn en de klimaatzones schuiven dan met 70 kilometer per decennium op met twee keer zo hoge temperaturen. In het klimaatrapport van het Intergovernmental Panel on Climate Change van de VN is speciale aandacht voor het versneld afsmelten van landijs op Groenland, Antarctica en gletsjers in gebergten. Dit veroorzaakt dus ook een versnelde zeespiegelstijging

Hoeveel CO2 uitstoot is er ?

Bossen nemen wereldwijd ongeveer 11 procent van de CO2-uitstoot op. Alle klimaattoppen ten spijt gaat Polen meer dan 180 duizend kubieke meter bomen kappen in het Bialowieza woud. Het 1500 vierkante kilometer tellende woud is het laatste oerbos van Europa. Het is een restant van het immense bos dat Centraal-Europa tot in de middeleeuwen bedekte en wordt bevolkt door onder meer de grootste bizonpopulatie van Europa.

In 2030 zal een kwart van de Amazone en driekwart van de regenwouden van Borneo verdwenen zijn. In totaal 170 miljoen hectare. In de Amazone, het grootste regenwoud ter wereld gaat de ontbossing het snelste. Borneo behoort tot de meest bedreigde gebieden – de helft van het bos is daar de afgelopen twintig jaar gekapt – maar ook in Oost-Afrika, de Mekongregio in Zuidoost-Azië, de Cerrado in Brazilië en het oosten van Australië. 

Urgenda

Het klimaatakkoord van Parijs heeft als doel de opwarming van de aarde onder de 2 graden te houden, liefst in de buurt van 1,5 graad. Met de nieuwe kennis over broeikasgassen die uit permafrost kunnen ontsnappen, wordt dit een grotere opgave. Deze gassen zijn niet meegerekend in het klimaatakkoord

Nederland lijkt het klimaatdoel uit de rechtszaak van Urgenda niet te gaan halen, blijkt uit de Klimaat- en Energieverkenning 2020.  De coronacrisis heeft de CO2-uitstoot tijdelijk verlaagd, maar zelfs daarmee is de totale reductie onvoldoende. Het kabinet ging in juni 2015 al in beroep tegen de uitspraak van de rechter dat Nederland meer moet ondernemen om de uitstoot van CO2 te verminderen. De uitstoot van broeikasgassen moet eind 2020 met tenminste 25 procent verminderd zijn ten opzichte van 1990. Dat heeft de Hoge Raad na een hoger beroep door het kabinet op vrijdag 20 december 2019 bepaald. De rechter verplichtte de Staat om maatregelen te nemen tegen klimaatverandering, maar dat blijkt dus onvoldoende te zijn gelukt. Het kabinet moest door de rechterlijke uitspraak concrete extra milieumaatregelen nemen omdat het vonnis uitvoerbaar bij voorraad is verklaard, wat betekent dat al tijdens het ingestelde hoger beroep begonnen moest worden met de uitvoering van het vonnis. Industriële bedrijven moeten schoner gaan produceren, door bijvoorbeeld over te stappen op elektrische boilers en warmtepompen en door niet langer warmte uit aardgas te halen. Daarvoor is echter een uitbreiding van het stroomnet noodzakelijk. Hiervoor zijn op korte termijn investeringen van bedrijven en netbeheerders nodig. De doorlooptijden om investeringen te realiseren duren vaak te lang. Het gaat hierbij om aanpassingen in de industrie en bebouwde omgeving, de versterking van het elektriciteitsnet en de extra opwekking van schone stroom. Er moet snel begonnen worden met elektrificatie en groene waterstof. 

BP heeft in 2013 schriftelijk gedreigd met de uittocht van fossiele bedrijven als Europa sneller zou verduurzamen: als er nieuwe strenge wetten zouden komen met betrekking tot teerzand, vervuiling van energiecentrales en opschaling van duurzame energie, dan zouden energie-intensieve bedrijven massaal vertrekken. “Met bijbehorende schadelijke gevolgen voor de zekerheid van levering, banen en groei. Volgens Greenpeace heeft de uiteindelijk doorgevoerde regelgeving hierdoor geresulteerd in ‘zwakkere vervuilingsregels dan die van China’. BP beweert dat de brief bedoeld was om te waarschuwen voor ‘carbon leakage’: het vertrek van fossiele bedrijven door strenge CO2-regels, waardoor er juist onvoldoende CO2 gereduceerd zou worden.

Hiervoor werd een oude ontwerp klimaatwet uit 2008 uit de kast gehaald die samen met GroenLinks nu als nieuwe initiatiefwet wordt ingediend. In het voorstel worden de CO2-doelstellingen voor 2030 met 15% verder aangescherpt en vastgelegd, zodat Nederland over vijftien jaar 55 procent minder broeikasgassen uitstoot ten opzichte van 1990. In het initiatiefvoorstel staat onder andere hoeveel de sectoren die geen emissierechten kunnen kopen mogen uitstoten. De doelstellingen werden ook het afgelopen jaar niet gehaald. Om die reden viert de emissiehandel hoogtij. Tesla verdiende er in een kwartaal zelfs 401 miljoen dollar mee.

Urgenda spande samen met bijna 900 mede-eisers de zaak tegen de Staat aan om Nederland de CO2-uitstoot in 2020 met minstens een kwart terug te laten dringen ten opzichte van peiljaar 1990. Er is voldoende budget want de Overheid incasseert jaarlijks circa 24 miljard euro aan milieuheffingen- en belastingen. Vergeleken met andere EU-landen zijn de milieubelastingen en -heffingen hier relatief hoog. Volgens het verdrag moet de CO2 uitstoot in 2050 met 95 procent verminderd zijn en moet de energievoorziening voor de volle 100 procent duurzaam zijn.

De sluiting van een of twee van de drie gloednieuwe kolencentrales in Nederland is onontkoombaar. Eind 2016 werd besloten de kolencentrales  Amercentrale 9 (bij Geertruidenberg) en Hemweg 8 (bij Amsterdam) open te houden. Er was een meerderheid in de Tweede Kamer voor de sluiting van alle kolencentrales in Nederland. 64 hoogleraren hadden in Trouw opgeroepen om alle kolencentrales in Nederland te sluiten om zo de CO2 uitstoot in ons land te verminderen. Uit een gepubliceerde studie van Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) zou blijken dat het sluiten van kolencentrales geen enkele zin heeft. Het vermindert de CO2-uitstoot in Europa niet. Energiebedrijven Gdf Suez en E.on zullen met forse schadeclaims komen als alle steenkoolcentrales vanwege het nieuwe klimaatverdrag dicht moeten. Recentelijk werd voor ruim 3 miljard euro nog een nieuwe kolencentrale gebouwd op de Rotterdamse Maasvlakte. De energienota zal bij verplichte sluiting behoorlijk stijgen. De Nederlandse economie draait voor 95 procent op fossiele brandstoffen. De vijf meest vervuilende centrales worden binnen twee jaar gesloten. Het is niet zeker of de vijf modernere centrales ook gesloten worden. De VVD en CDA steunen de PvdA niet en verwijzen naar het energieakkoord.

De Raad van State heeft bepaald dat er na nieuw onderzoek door de overheid voldoende zekerheid is dat natuurgebieden niet worden aangetast door extra uitstoot van stikstof en kwik. In 2011 had de hoogste bestuursrechter de natuurvergunningen nog vernietigd, waarna de overheid nieuwe vergunningen verleende.

De Nederlandse energiecentrales hebben in de eerste vijf maanden van dit jaar een record aan kolen verstookt en het verbruik was bijna een derde hoger dan in de afgelopen drie jaar. De toename wordt deels veroorzaakt door de nieuwe kolencentrales aan de Eemshaven en op de Maasvlakte door E.On en GDF Suez. Deze mochten er alleen komen als de CO2 zou worden afgevangen en onder de grond gestopt en dat was zo ook afgesproken. Nu echter blijkt dat de EU hier niet voor wil betalen gaat de afvang niet door. De afspraken staan niet zwart op wit en zijn daarom niet juridisch afdwingbaar. Het aandeel van kolen groeit nog steeds. De centrales zijn behoorlijk winstgevend maar zorgen voor 14% van de totale uitstoot van Co2. Wereldwijd is dat 25 tot 27%. De kolencentrale is deze zomer helemaal in gebruik genomen door RWE/Essent en heeft een vermogen van 1600 megawatt om daarmee kunnen 2,5 miljoen huishoudens van stroom te kunnen voorzien. De centrale wordt 21 april officieel geopend. Volgens burgemeester Aboutaleb die de centrale officieel opent is Nederland de komende jaren nog afhankelijk van fossiele brandstoffen, maar hij wil het bedrijf wel aanspreken op zijn gedane belofte en duidelijk maken dat ze zo snel mogelijk moeten overgaan tot de bouw van een installatie om CO2 af te vangen. In het Energieakkoord was afgesproken dat vijf oudere centrales zouden worden gesloten, maar dat is pas in 2017. Onderdeel van de beoogde NEA resultaten is vermindering van uitstoot van Co2. Door afname van de massa van de Antarctische ijskap kan een regionale stijging van den zeespiegel van 1,8 meter binnen 80 jaar niet worden uitgesloten. Dit concluderen onderzoekers van onder andere de Universiteit Utrecht. Hun resultaten werden gepubliceerd op 4 december 2017 in het open access tijdschrift Natural Hazards and Earth System Sciences.

Welke invloed heeft het milieu op ons drinkwater ?

De Waterschappen kregen van het ministerie van infrastructuur en Milieu een eenmalig bedrag van 30 miljoen euro om meer medicijnresten uit het drinkwater te zuiveren. In Nederlandse sloten, rivieren, plassen en meren komt per jaar zeker 190 ton aan medicijnresten terecht. Het RIVM schat dat er 190 ton medicijnresten en 30 ton röntgencontrastmiddelen in het water terecht kwam. Uit een rapport van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) blijkt dat de resten van geneesmiddelen een risico vormen voor de kwaliteit van het drinkwater in Nederland. De concentratie van geneesmiddelen in het water wordt nog steeds groter en dat komt onder meer door het stijgende medicijngebruik als gevolg van de vergrijzing. Bovendien daalt de waterstand van de rivieren periodiek, waardoor de vervuiling indikt. Er wordt jaarlijks minstens 140 ton geneesmiddelresten in het oppervlaktewater geloosd en 17 ton aan gewasbeschermingsmiddelen. Er werden vijf geneesmiddelen in concentraties aangetroffen die de veiligheidsnorm overschreden. Het gaat om de pijnstiller diclofenac, drie soorten antibiotica en een middel tegen epilepsie. 

De waterschappen zijn al vanaf eind 2019 bezig om zoveel mogelijk medicijnresten als diclofenac en oxazepam uit het rioolwater filteren. De benodigde cellulose wordt vooral gewonnen uit resten van toiletpapier dat dagelijks op de rioolwaterzuivering in Ede binnenkomen. Deze worden ontwaterd en gedroogd en na bewerking ontleed in pyrolysegas, zuren, bio-olie en biochar. Het geproduceerde biochar wordt bewerkt en als actief kool gebruikt voor het vasthouden van medicijnresten tijdens het zuiveringsproces. 

In het drinkwater van Vlaardingen zijn 8 november 2017 ongewenste bacteriën aangetroffen. Het waterbedrijf Evides adviseerde daarom alle inwoners van Vlaardingen om het kraanwater drie minuten te koken voordat ze het drinken of er eten van bereiden. De bacterie is in het drinkwater terecht gekomen door een fout bij werkzaamheden aan het leidingnet. 

De rioolwaterzuivering in Aarle-Rixtel is 18 augustus 2017 ontregeld door een extreem hoog gehalte van het giftige ammonium in het afvalwater. Het gif komt van het Helmondse recyclingbedrijf Den Ouden.  Omdat de rioolwaterzuivering niet meer optimaal functioneerde is er ook ammonium in rivier de Aa terechtgekomen. 

In de Aa tussen Asten en Helmond dreven in augustus circa honderdduizend dode vissen door een lek in een luchtwasser bij mestverwerkingsbedrijf Eraspo in Asten. Er bleken zeer hoge waarden ammonium aan in de Voordeldonkse Broekloop. Verhoogde gehalten ammonium kunnen leiden tot de opname van schadelijke bacteriën, maar het kost ook onnodig veel energie om het ammonium (via de lever) onschadelijk te maken. Ammonium kan ook worden omgezet in het schadelijke ammoniakgas. Ammoniak kan leiden tot irritatie van de darmwand en aantasting van de longen. Afvalwater onder meer afkomstig uit toiletten is na mest de belangrijkste bron waardoor resistente bacteriën in het milieu terechtkomen. De zuiveringen doen de concentraties van resistente bacteriën met een factor 100 tot 1.000 afnemen. Onder de bacteriën die de zuiveringsstap overleven bevinden zich resistente, ESBL-producerende Enterobacteriaceae, waaronder E. coli, een bekende verwekker van urineweginfecties.  

Uit het gewonnen drinkwater voor zo’n 1,3 miljoen gebruikers uit de Afgedamde Maas is 11 januari dimethoaat, een bestrijdingsmiddel voor de land- en tuinbouw gif aangetroffen. De Afgedamde Maas is een oude tak van de Maas. Hij begint als een dode riviertak ten westen van Well en eindigt bij Woudrichem op de plek waar de Waal overgaat in de Boven-Merwede. Drinkwaterbedrijf Dunea moest stoppen met inname en haalde tijdelijk het water uit de Lek. Het Waterschap waarschuwt dat het gif schadelijk kan zijn voor het leven in de rivier, maar dat er geen enkel gevaar voor de volksgezondheid zou zijn omdat het niet in het drinkwater zelf terecht is gekomen. In 2012 moest Dunea ook maandenlang water uit de ook vervuilde Lek gebruiken toen een rozenkweker in de Bommelerwaard het water vervuilde.

9 juli 2015 ging de waterzuiveringsinstallatie (IAZI) op het Chemelotterrein bij Geleen defect en loosde daardoor al enige weken ongezuiverd en met pyrazolen vervuild water op de afgetakte Ur die uitmondt in de Maas. Het bedrijf Sitech sluisde de lozingen tijdelijk door via een snel aangelegde 3 kilometer lange pijp naar een noodopvangbekken op het terrein Chemelot en ook werd de productie van de fabriek verminderd. Het lekken van vervuild water met een te hoge concentratie pyrazolen werd hiermee verminderd. Drinkwaterproducent WML stopte al redelijk snel met de inname van het vervuilde drinkwater uit de Maas, en na drie weken stopten eindelijk ook Dunea en Evides met de inname. WML spande een kort geding aan tegen het waterschap Roer- en Overmaas vanwege de gedoogde lozingen van pyrazolen. Het waterschap hanteert voor Chemelot een maximumnorm tot 60 microgram per liter gemiddeld wat volgens het Waterschap de richtlijnen van de minister zijn, maar WML wil dit halveren en een kortere looptijd dan de gestelde zes maanden.

De maximale concentratie die vanaf eind augustus 2017 in het drinkwater mag zitten, gaat omlaag van 15 microgram per liter naar 3 microgram. De de nieuwe normen zijn vastgesteld na overleg met drinkwaterbedrijven en op advies van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en is nu gelijk aan de Duitse norm.
Het RIVM had een richtwaarde vastgesteld van 15 microgram, maar adviseerde uit voorzorg die verder naar beneden bij te stellen, aangezien er nog discussie is over de giftigheid van de stof in combinatie met andere stoffen. Pyrazolen ontstaan bij de productie van acrylonitril door de ACN-fabriek van Acrylonitril BV op het chemische industriepark Chemelot bij Geleen en worden gebruikt in geneesmiddelen, kleurstoffen en bestrijdingsmiddelen voor de landbouw. Chemelot heeft heel regelmatig problemen en werd onlangs door de provincie Limburg ter verantwoording geroepen. Een aantal omwonenden is gestart met het initiatief Chemelot Watch, een pagina op Facebook waarop incidenten worden gemeld. Eerder ontstonden er al “nitreuze dampen” uit de fabriek, die nu tijdelijk uit bedrijf genomen is in verband met de storing. Nitreuze dampen kunnen uiterst schadelijk zijn voor de gezondheid. De gassen kunnen longoedeem veroorzaken bij het inademen van hoge concentraties. Ook werd al drie keer een poederregen waargenomen door een naftatank en eind mei zijn zeven mensen door een lek in aanraking gekomen met blauwzuurgas. Bij het opstarten van de salpeterzuurfabriek bij Chemelot is in juni 2012 ook een gaswolk met stikstofoxide (NOx) op het terrein neergeslagen en in juli was er een brand.

Lozingen van drugsafval in het riool kunnen de werking van de rioolwaterzuiveringsinstallatie verstoren. Het dumpen van het afval in gierkelders wat ook met enige regelmaat gebeurd brengt het risico met zich mee dat het afval over het land uitgereden wordt, waarbij het in de voedselketen terecht kan komen. In Noord-Brabant en Limburg vindt een vijfde van de geregistreerde dumpingen plaats bij een grondwaterbeschermingsgebied, waar grondwater wordt gewonnen

Het drinkwater uit de Maas is ook al ernstig verontreinigd door geneesmiddelen, gewasbeschermingsmiddelen en industriële stoffen, insecticiden, cosmetica, biociden, brandvertragers en nanodeeltjes. De vervuiling van het water met antibiotica gaat ook maar door en er zullen door resistentie nieuwe ziekteverwekkende bacteriën ontstaan. Vooral via de landbouw verdwijnt er veel antibiotica in het milieu, maar ook via ziekenhuizen en huishoudens.

Het Lek kanaal werd 8 januari 2017 besmet met Fenol, dat beter bekend is als carbolzuur. De Fenol was via het Duitse deel van de Rijn in een hoge concentratie in het Lek kanaal terecht gekomen. Het was de tweede keer in korte tijd dat inname van water moet worden gestaakt. In oktober werd ook al een hoge concentratie Fenol ontdekt, dat giftig is bij opname door de mond, bij inhalatie en huidabsorptie. Tijdens de 2e Wereldoorlog werden gevangenen gedood door injecties met fenol dat een belangrijke metaboliet en bijzonder reactief is en door het aantasten van het DNA in de cellen kanker kan veroorzaken.

Chemische risico’s met drinkwater

Bij onderzoek naar de kwaliteit van een reeks actieve en niet-actieve zoutputten van AkzoNobel in Twente blijkt nu al dat het grootste deel van de putten diesel, pekel en brak water lekt. AkzoNobel Salt staat sinds 9 september onder verscherpt toezicht van de SodM.
Bij een steekproef onder de 86 actieve boorputten zijn bij de vijf onderzochte putten geen lekkages aangetroffen, maar bij een steekproef onder de 446 inactieve boorputten bleken er negen van de dertien putten lek. Een onderzoek naar nog eens zestien putten loopt nog.Drinkwater bestaat voor twee derde deel uit grondwater. Wanneer het grondwater niet gebruikt kan worden zijn we voor ons drinkwater afhankelijk van oppervlaktewater uit de Rijn en de Maas dat nu al ongeveer de helft van al ons benodigde water moet leveren.

Waterbedrijf Vitens sloeg het najaar van 2014 alarm en moest binnenkort twee waterbronnen sluiten in Zutphen en Nijmegen. Wegens oude verontreinigingen voldoet het water daar op termijn niet aan de norm vanwege industriële vervuiling, (dier)geneesmiddelen en overbemesting. Van het Nederlandse drinkwater komt 60 procent uit de diepe ondergrond, de rest uit oppervlaktewater. Meer dan de helft van de drinkwaterbronnen voldoet niet meer aan de norm voor basiskwaliteit. Vitens stopt met waterwinning in Zutphen. Het nabij de IJssel opgepompte water is van slechte kwaliteit omdat er sprake is van grondwaterverontreiniging. Vitens investeert 12 miljoen euro in de aanleg van een ruim 37 kilometer lange drinkwaterleiding vanuit Epe naar Zutphen.

Sinds 1940 wordt ook water uit de rivieren door de duinen gefilterd tot drinkwater (infiltratie). Achteraf is gebleken dat het ingevoerde water al die jaren ernstig verontreinigd was. Door de stoffen die in het zand zijn achter gebleven, is de bodem vervuild door allerlei achtergebleven chemicaliën. Er wordt nog steeds water gewonnen in onze duinen en alhoewel het water wordt voorgezuiverd, is de situatie in de duinen nog steeds niet in evenwicht.

In ruim 10 procent van de drinkwatermetingen voor geneesmiddelen en röntgencontrastmiddelen worden de maximale waarden overschreden met Acetylsalicylzuur, Fenazon, Carbamazepine, Prozac, verschillende diergeneesmiddelen, Metformine, Ibuprofen, zo’n 6 soorten röntgencontrastmiddelen, gewasbeschermingsmiddelen en andere industriële stoffen. De meeste vervuiling wordt met de nieuwste nanotechnologie aangepakt, maar desondanks voldoet ons water al jaren niet meer aan de EU normen en daarom zijn die normen speciaal voor Nederland verlaagd. Drinkwater wordt alleen gecontroleerd op ongeveer 60 van de 1800 verschillende geneesmiddelen en gevaarlijke stoffen die in omloop zijn. Afval uit drugslabs komt steeds meer in het riool terecht. Een meting in Eindhoven door KWR heeft uitgewezen dat ruim  zit als vier jaar geleden. Ook dumpplekken van xtc-afval zijn een gevaar wanneer het via grondwater en sloten in het drinkwater terechtkomt. De Rijn is ernstig vervuild met voornamelijk industrieel microplastic en bevat tussen Basel en Rotterdam gemiddeld 892.777 deeltjes plastic per vierkante kilometer. De meeste plasticvervuiling komt dan ook uit het Ruhrgebied bij Rees in Duitsland. Onderzoekers van de Universiteit van Basel namen vanuit schepen monsters van het oppervlaktewater in elf delen van de Rijn tussen Rotterdam en Basel. De concentratie microplastic is het hoogste dat wereldwijd is waargenomen. De Rijn vervoert alleen al in het oppervlaktewater dagelijks 191 miljoen deeltjes plastic naar de Noordzee. Flessenwater is meestal niet veel beter en soms zelfs slechter van kwaliteit dan leidingwater. Onderzoekers vonden in mineraalwater verbindingen die op het vrouwenhormoon oestrogeen lijken.

Ethyleenoxide in sesamzaad

Een te hoog gehalte aan residu van gewasbeschermingsmiddelen (ethyleenoxide) is op sesamzaad gevonden. Het gaat om een kleurloos gas waarvan de damp irritatie kan geven aan de huid, de ogen en de luchtwegen. Bij langdurige blootstelling kan de stof kankerverwekkend zijn. Supermarkten halen 14 oktober 2020 honderden producten waarin sesamzaad is verwerkt per direct uit de handel. Ze doen dat op last van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit. Het desinfecteermiddel, mag in de Europese Unie niet op voedingsmiddelen zitten. Het is niet meteen een probleem voor de volksgezondheid, maar iemand die dagelijks grote hoeveelheden zou consumeren kan er op langere termijn mogelijk schadelijke gevolgen van ondervinden”, meldt de NVWA.

Asbest in grondwater

Ook asbestverontreiniging is een onderschat gevaar voor de volksgezondheid. De verontreiniging wordt veroorzaakt door daken die veelal niet voorzien zijn van een goot, waardoor kankerverwekkende asbestvezels met het regenwater in de omliggende bodem verdwijnen. Op 200.000 locaties in Nederland is de bodem hierdoor bij agrarische bedrijven en fabrieken ernstig verontreinigd. Wanneer je asbestdeeltjes inademt, kun je longvlieskanker, asbestose of longkanker krijgen. Een asbestbesmetting komt doorgaans pas jaren later aan het licht. De Overheid voert vanaf 2024 een verbod in op asbestdaken en trekt 75 miljoen euro voor subsidies uit voor de vervanging en verwijdering er van.

Foodwatch wil dat  yngenta, Bayer AG en BASF stoppen met de productie en export van schadelijke bestrijdingsmiddelen aan ontwikkelingslanden. Deze export draagt bij aan de geschatte 200.000 acute vergiftigingsdoden wereldwijd per jaar, als gevolg van pesticiden. Residuen van deze gevaarlijke proundesticiden op geïmporteerde groente en fruit komen ook nog steeds op het bord van Europese consumenten terecht. Frankrijk heeft de productie en export van deze in de EU extreem giftige bestrijdingsmiddelen per 2022 verboden. Onder de druk van de pesticidenlobby wordt dit door de andere EU landen vooralsnog niet overgenomen. Slechts 67% van de buitenteelttelers hield zich in 2019 aan de regels bij het bespuiten van gewassen. In 2016 was dat nog 80%. Dat blijkt uit onderzoek van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) in verschillende buitenteelten. Met buitenteelten worden gewassen bedoeld die in de open lucht worden geteeld, zoals akkerbouwgewassen, vollegrondsgroenten, fruitgewassen en sierteeltgewassen. De NVWA voerde in 2019 121 controles uit in de buitenteelten om te controleren of telers zich bij het bespuiten van de gewassen aan de regels houden. Het ging hier om neerwaarts spuiten in akkerbouwgewassen, vollegrondsgroenten, bloembollen en vaste planten en op- en zijwaarts spuiten in fruit- en boomkwekerijgewassen.

Door een gaslek bij een chemische fabriek in het Indiase district Visakhapatnam zijn 7 mei 2020 zeker acht mensen om het leven gekomen. Ruim 5000 mensen zijn ziek geworden en hebben brandende ogen, een pijnlijke huid en ademhalingsproblemen. Honderden mensen zouden in het ziekenhuis zijn opgenomen na contact met het gas. Het zou gaan om gas van de vloeistof styreen, dat na een brand uit een fabriek van LG Polymers is vrijgekomen.

Project Over de Maas
In de natuurplas Over de Maas bij het Gelderse Alphen wordt zand gewonnen en granuliet dient daar om de bodem te verondiepen. Rijkswaterstaat stond eind 2019 het storten van 100.000 ton granuliet door de firma Bontrup toe . De plas staat echter in verbinding met de Maas en het waterwingebied en dat zou kunnen zorgen voor verontreiniging van de rivier en het drinkwater. Het restproduct granulaat was afkomstig van het bedrijf Bontrup en blijft over bij de verwerking van graniet. Bontrup moest van het granuliet af op zijn terrein in het Westelijk Havengebied van Amsterdam, omdat het de productie van de steenslag belemmerde die nodig is voor zoab-snelwegen. Het restproduct werd door de leidinggevenden van Rijkswaterstaat wellicht onterecht beschouwd als “grond”. Michelle Blom van Rijkswaterstaat heeft de lagere ambtenaren van Rijkswaterstaat na bemiddeling door ex minister van Buitenlandse Zaken Halbe Zijlstra gedwongen om de stort toch toe te staan vanwege brede maatschappelijke gevolgen waarbij de wegenbouw in het gedrang kwam.
Deskundigen van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en van Rijkswaterstaat concludeerden echter dat granuliet zeker geen grond is die zonder meer gestort kan worden, omdat het een bouwstof is, waaraan bovendien een chemische stof is toegevoegd. Ambtenaren van Rijkswaterstaat Zuid-Nederland keurden de vergunningsaanvraag van Bontrup in eerste instantie dan ook af, maar door de interventie van Halbe Zijlstra in zijn functie van ceo bij Volkers Wessel, die overigens een grote afnemer is van Bontrup, werd het alsnog goedgekeurd. Een nieuwe aanvraag voor nog eens 500.000 ton zou door de ambtenaren tot nu toe zijn geweigerd.  RWS stelt dat de afvalstof voor de Waterwet en het Besluit Bodemkwaliteit, dat granuliet (of Noordse klei) al sinds 2009 als grond wordt gekwalificeerd. In 2018 is dat, na discussie hierover, herbevestigd door het ministerie. ‘’Uit diverse laboratoriumstudies van onafhankelijke experts blijkt dat granuliet veilig gebruikt kan worden’’, aldus RWS, die wel toegeeft dat er te lang onduidelijkheid is geweest over de vraag of granuliet grond of bouwstof is. RWS verwijst daarbij ook naar twee onderzoeksrapporten waaruit zou blijken dat het granuliet veilig kan worden gestort om de plas te verondiepen. Het project Over de Maas is de afgelopen jaren eerder in het nieuws gekomen vanwege het storten van vervuild slib uit België en plastic afval dat daarbij aan de oppervlakte kwam. Minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat (VVD) blijkt de Tweede Kamer over deze kwestie verkeerd geïnformeerd te hebben. Oud-minister Halbe Zijlstra blijkt als directeur van bouwbedrijf VolkerWessels wel degelijk een rol te hebben gespeeld bij de toestemming voor het storten van granuliet. Zijlstra zou forse druk hebben uitgeoefend op topambtenaren.

PFAS

PFAS staat voor poly- en perfluoralkylstoffen. Dit zijn stoffen die van nature niet in het milieu voorkomen. Voorbeelden van PFAS zijn: GenX, PFOA perfluoro octanoic acid en PFOS . PFAS wordt in veel producten toegepast zoals onder ander  in verf, regenkleding, pannen en cosmetica, waardoor deze stoffen uiteindelijk in het milieu terecht komen. Ook door emissies en incidenten zoals bij Chemours (Dupont) en Custom Powders zitten de giftige stoffen nu in de bodem, in bagger en zelfs in het oppervlaktewater. PFAS-stoffen worden veel gebruikt omdat ze brandwerend zijn en water en vuil afstoten.  Op brandoefenlocaties zijn vaak hoge concentraties PFAS te vinden, omdat het in blusschuim zit. Alleen een PFAS-beleid op Europese schaal, waarbij de stoffen worden afgevangen en  het dumpen en lekken ervan wordt aangepakt biedt een blijvende oplossing voor het probleem. 

In de Amerikaanse fabriek Chemours (Dupont) in Dordrecht worden er PFAS-stoffen geproduceerd, en ook in Helmond is PFAS vrijgekomen bij de fabriek Custom Powders. bij afval-transport van Chemours in Dordrecht naar België sprake was van PFAS-besmetting. Daarover loopt een strafrechtelijk onderzoek tegen het bedrijf. Via een andere afvalbesmetting is een PFAS-stof van Chemours waarschijnlijk terechtgekomen in een fabriek in Almelo. In augustus publiceerde de Inspectie Leefomgeving en Transport een rapport waarin daarvoor indirect bewijs werd gevonden. De fabriek in Almelo had geen enkele link met Chemours, die de stof produceerde. De Inspectie Leefomgeving en Transport concludeerde toen dat er te weinig sprake is van een overkoepelend en samenhangend optreden tegen de verspreiding van deze PFAS-stof, het zogenoemde GenX. Bij Chemours heeft sinds juni 2017 zes keer een schadelijke giftige perfluorisobteen-lekkage (PFIB) plaatsgevonden. Op 13 augustus vloeide zelfs een concentratie PFIB weg die vijf keer hoger was dan wat volgens de richtlijnen is toegestaan. Het bedrijf heeft de lekkages zelf gemeld aan de overheid. De Provincie heeft hiervan ook weer aangifte gedaan. Dupont/Chemours in Dordrecht heeft van 1970 tot 2012 teflon geproduceerd waarbij omwonenden aan de schadelijke stof perfluoroctaanzuur (PFOA) werden blootgesteld en waardoor zij nu een verhoogde kans op ernstige leveraandoeningen hebben. Zo’n 450 mensen in Sliedrecht, Dordrecht en Papendrecht die in de buurt van de voormalige fabriek wonen kregen een bloedonderzoek om vast te stellen hoe hoog de PFOA waarden in hun bloed zijn. Zij bleken een gevaarlijk hoge concentratie van het giftige zuur PFOA in hun bloed te hebben. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu trof bij het bloedonderzoek onder 382 mensen concentraties tot wel 147 nanogram PFOA per milliliter bloed aan, ruim boven de veilig geachte grens van 89 nanogram. Teflon werd veel gebruikt als anti-aanbaklaag in pannen en is inmiddels verboden omdat Teflon zelf kankerverwekkend is bij oververhitting of beschadiging. In 2013 is PFOA in Europa op de lijst van Zeer Zorgwekkende Stoffen geplaatst, omdat de stof moeilijk afbreekbaar, schadelijk voor de voortplanting en mogelijk kankerverwekkend is.

Vakbond FNV startte namens vijftien oud-werknemers van DuPont vergeefs een rechtszaak en eiste een schadevergoeding van ruim 1 miljoen euro vanwege jarenlange blootstelling aan de giftige kankerverwekkende stoffen.
Het gaat om het oplosmiddel dimethylacetamide (DMAc), dat in te hoge concentraties kan leiden tot vruchtbaarheidsproblemen en zelfs doodgeboorte. Volgens de vakbond hebben ‘enkele vrouwen’ die bij DuPont werkten geen kinderen kunnen krijgen door bovenmatige blootstelling aan het gif. Nu blijkt dat de werkomstandigheden zelfs toxisch waren, maar het OM vond dat er onvoldoende bewijs was.
DuPont erkent volgens FNV dat er in Nederland is gewerkt is met DMAc, maar stelt dat er geen kritieke waarden zijn overschreden. Dat zou blijken uit urinetesten die de multinational regelmatig liet doen onder het personeel. Tegenwoordig wordt gewerkt met de kankerverwekkende stof GenX, maar ook dit middel bedreigt volgens toxicologen de gezondheid van werknemers en omwonenden. De provincie Zuid-Holland heeft de hoge uitstoot van PFIB van Chemours in Dordrecht, (het voormalige Dupont) ongestraft gelaten. In 2006 en 2007 stootte het bedrijf 2.730 kilo PFIB (perfluorisobuteen) uit. Chemours beloofde maatregelen en ontkwam daarmee aan sancties. Het bedrijf zou volgens een verklaring de lozing van water waar GenX in zit, de afgelopen tijd verminderd hebben met 85 procent als gevolg van het gebruik van een filterinstallatie met koolstofbedden, die sinds juli 2017 wordt ingezet. De Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ) heeft achteraf alsnog aangifte gedaan vanwege de grote hoeveelheid die werd gelekt. PFIB is 10 maal giftiger dan fosgeen. Paar maal inademen en je sterft. PFIB wordt gevormd bij productie van fluorproducten en is onderdeel van Chemours. Het bedrijf gaat ook maar door met het door de overheid gedoogde GenX-stoffen lozen in de Merwede. De stof, die volgens toxicologen gevaarlijk is voor de volksgezondheid, blijkt al op diverse plaatsen in Zuid-Holland te zijn aangetroffen in het leidingwater. Drinkwaterbedrijf Oasen voorziet een wezenlijke dreiging. De kwaliteit van het drinkwater is in het geding, vooral het drinkwater in de regio rondom Dordrecht, Ridderkerk, Den Haag, Leiden en Lekkerkerk. Chemours is een afsplitsing van Dupont, het bedrijf dat eerder in opspraak raakte door uitstoot van de gevaarlijke stof C8. Chemours mag jaarlijks 6400 kilo afvalwater met GenX in de rivier de Merwede lozen. De giftige stoffen C8 en GenX van Chemours hebben ook de grond vervuild. Hoveniersbedrijven, aannemers en bouwers die werken in een straal van tien kilometer kunnen afgegraven vervuilde grond nergens kwijt. Bij een controle van het afvalwater van  ATM werden ook GenX-houdende stoffen aangetroffen. De Afvalstoffen terminal Moerdijk is na Custom Powders in Helmond en Suez Ecoflow in Son de derde onderneming in Noord-Brabant waarbij GenX in het afvalwater is aangetroffen. In oktober en november 2017 trof Rijkswaterstaat bij de rioolwaterzuiveringsinstallatie in Bath GenX aan in het gezuiverde afvalwater. Half januari 2018 werd vastgesteld dat er opnieuw GenX-houdende stoffen aanwezig waren. ATM is een eigen onderzoek gestart. GenX kan door geen enkele waterzuivering worden afgebroken. 

De aanwezigheid van PFAS heeft inmiddels heel veel bouwprojecten lam gelegd. Door strengere milieuregels is het verplaatsen van grond aan banden gelegd. Het kabinet wil de zogenoemde PFAS-norm tijdelijk fors verhogen om de bouw vlot te trekken. De norm wordt verachtvoudigd naar 0,8 microgram per kilo grond. Een grens van 0,1 microgram werd door deskundigen “hysterisch” genoemd. Zuigelingen blijken de stoffen al in hoge concentraties via moedermelk in het bloed te hebben, waardoor bijvoorbeeld vaccinaties minder of niet goed werken. De giftige stoffen zitten in heel veel producten en voedingsmiddelen zoals in eieren, fruit, zalm, etc. maar ook in anti aanbaklagen en regenjassen. De nieuwste veilige norm is 6,9 mg per liter maar gemiddeld blijken er in het bloed een veelvoud hiervan te zitten.   

Kwarts

ProRail stelde in 2010, 2017 en 2020 na onderzoeken vast dat werknemers aan het spoor al zeker tien jaar lang stelselmatig worden blootgesteld aan te hoge concentraties kankerverwekkend kwartsstof die tijdens werkzaamheden vrijkomt uit de stenen die op de spoorbielzen liggen. Die stenen dempen trillingen, voeren regenwater af en zorgen ervoor dat het spoor in een rechte lijn blijft liggen. De regelgeving rond het dragen van stofmaskers tijdens  werkzaamheden wordt niet altijd nageleefd, terwijl dat noodzakelijk is. Er is onvoldoende toezicht en naar vervangend materiaal wordt onderzoek gedaan.

Is stikstof schadelijk voor de biodiversiteit ?

Door de grote hoeveelheid stikstof, staat de biodiversiteit in kwetsbare natuurgebieden in Nederland al jaren ernstig onder druk. Plantensoorten nemen in aantal af, waardoor vogels en insecten uit de gebieden verdwijnen. Bij zo’n 20.000 Nederlandse kinderen met astma blijkt dit gerelateerd aan stikstofdioxide. In Nederland is astma de meest voorkomende chronische ziekte onder kinderen. In totaal hebben zon 1,2 miljoen Nederlanders een longziekte en gemiddeld leven we negen maanden korter door luchtverontreiniging. Het aantal slachtoffers is het grootst in gebieden met de hoogste stikstofconcentraties: de grote steden, de Randstad, langs drukke wegen en in de omgeving van veehouderijen.
Het in 2015 ingevoerde Programma Aanpak Stikstof (PAS) blijkt in strijd te zijn met Europese wetgeving. De Raad van Staten heeft dit bevestigd en die uitspraak heeft grote gevolgen voor de intensieve veehouderij, maar ook vergunningen voor het circuit van Zandvoort, de wegenaanleg, huizenbouw, transportbedrijven en biomassacentrales worden vertraagd. Totaal zijn ruim 18.000 Overheidsprojecten en plannen in gevaar. De Aannemersfederatie Nederland Bouw en Infra heeft een brandbrief gestuurd aan het kabinet omdat nu al de eerste kleine en middelgrote aannemers failliet dreigen te gaan door de uitspraak. De komende maanden doet de Raad van State uitspraken over alle individuele zaken. Natuur- en milieuorganisaties hadden de kwestie aanhangig gemaakt en zij kregen gelijk. Land- en Tuinbouworganisatie LTO en de Producenten Organisatie Varkenshouderij (POV) zeggen dat voor veel veehouders nu een onzekere tijd aanbreekt. Maar ook de woning- en wegenbouw loopt nu ernstige vertraging op. Zo’n 100.000 vluchten van Schiphol blijken illegaal te zijn, omdat de luchthaven zou zijn vergeten een natuurvergunning aan te vragen.De hoeveelheid reactief stikstof op aarde is de afgelopen eeuw verdubbeld. Door de landbouw komen grote hoeveelheden ammoniak in de bodem, het water en de lucht terecht. Verbranding van fossiele brandstoffen in de industrie, het verkeer, de scheepvaart, de luchtvaart en stoken op aardgas zijn de belangrijkste bronnen van stikstofoxiden. Naast dat het stikstof op het land bijdraagt aan de vermindering van biodiversiteit, komt het ook terecht in rivieren en het grondwater en komt uiteindelijk terecht in zee, waar het overmatige algengroei veroorzaakt die vissen voor onze kust verstikt. Door verdamping komt het vervolgens als lachgas (N2O, distikstofoxide) terecht in de atmosfeer en draagt het bij aan de opwarming van de aarde. Het broeikaseffect van lachgas is circa 250 keer sterker dan dat van CO2 en tast de ozonlaag aan alvorens het daar wordt afgebroken.

De luchtvaart is verantwoordelijk voor bijna de helft van de totale uitstoot van broeikasgassen in de transportsector. En goed voor 12 procent van alle Nederlandse uitstoot. De gehele transportsector stoot 26 miljard kilogram CO2-equivalenten uit.

Twintig olie-, steenkool- en gasbedrijven, waaronder Shell hebben gezamenlijk 35 procent, ruim een derde, van alle CO2 sinds 1965 geproduceerd. Volgens natuurbeschermingsorganisaties kan de Nederlandse natuur er absoluut geen stikstof meer bij hebben. Zelfs als vandaag radicaal gestopt zou worden met de uitstoot van ammoniak en stikstofoxiden, zou het nog dertig tot veertig jaar duren voor het stikstofoverschot uit de bodem verdwenen is.

Saudi Aramco 59,26 miljard ton co2/Chevron 43,35 ton/Gazprom 43,23 ton/
ExxonMobil 41,9/National Iranian Oil Company 35,66/BP 34,02/Shell 31,95/
Coal India 23,12/Pemex 22,65/Petroleos de Venezuela 15,75/ Petro China 15,53/Peabody Energy 15,39/ConocoPhillips 15,23/Abu Dhabi National Oil Company 13,84/Kuwait Petroleum Corp 13,48/Iraq National Oil Company
12,6/Total 12,35/Sonatrach 12,3/BHP Billiton 9,8/Petrobras 8,68 ton
Wat wordt er gedaan aan luchtvervuiling ?

Wereldwijd sterven er elk jaar zo’n 6,5 miljoen mensen aan de gevolgen van luchtvervuiling en Nederland is één van de meest vervuilde landen van Europa. Uit een onderzoek van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu blijkt dat Nederlanders gemiddeld vier maanden minder lang leven vanwege de uitstoot van stikstofdioxide door het verkeer. Bij 11 van de 58 metingen die Milieudefensie uitvoerde, was er een overschrijding van het wettelijk toegestane jaargemiddelde van 40 microgram per kubieke meter. De eerste twee jaar sinds het invoeren van het uitstoot plafond voldeed Nederland ook niet aan de norm op het gebied van stikstofoxiden (NOx) Milieudefensie stapte naar de rechter om te eisen dat het land binnen een half jaar met de luchtkwaliteit voldoet aan de Europese normen. In de buurt van beschermde natuur (Natura 2000-gebieden), mag alleen nog maar gebouwd worden als er maatregelen worden genomen zodat de stikstofuitstoot niet toeneemt. Via het in 2015 ingevoerde Programma Aanpak Stikstof (PAS) konden maatregelen worden genomen om de uitstoot binnen de perken te houden. Daarmee mocht bijvoorbeeld bij de aanleg van snelwegen een voorschot worden genomen op maatregelen om stikstof terug te dringen. De Raad van Staten heeft dit nu verboden omdat dit in strijd is met Europese wetgeving.

Genetisch gemodificeerde soja, het voornaamste voedsel van onze koeien, varkens en kippen zit vol gifstoffen. Terwijl het verbouwen van genetisch gemodificeerde gewassen in Europa aan banden ligt, importeert Nederland jaarlijks zo’n 8.3 miljoen ton. De genetisch gemodificeerde soja wordt bespoten met het kankerverwekkende agressieve bestrijdingsmiddel Roundup van Bayer en door RNA manipulatie eerst resistent gemaakt voor de werking van het glyfosaat dat in het onkruidbestrijdingsmiddel zit. Na een Freedom of Information Act-verzoek van US Right to Know publiceerde de FDA documenten waaruit bleek dat het bureau “een redelijke hoeveelheid” glyfosaat in verschillende bewerkte voedingsmiddelen heeft gevonden. Het IARC publiceerde in The Lancet Oncology dat dit glyfosaat mogelijk kankerverwekkend is en bij mensen mogelijk non-Hodgkin-lymfklierkanker kan veroorzaken. Volgens het IARC is het middel aangetroffen in het bloed van landarbeiders, wat aantoont dat het door het lichaam wordt opgenomen. In Nederland mag Roundup vanaf eind 2015 aan particulieren niet meer verkocht worden, maar komt dus nog steeds via de voedselketen bij de consument terecht, zoals in cornflakes producten. Toch is voor Rijkswaterstaat in een waterwingebied een uitzondering gemaakt om het middel te gebruiken voor het bestrijden van ongewenste planten- en bomengroei in de kribben van de IJssel. Water uit de IJssel wordt op een aantal plekken gebruikt voor drinkwater.

Het verbod in het Besluit gewasbeschermingsmiddelen en biociden geldt ook niet voor het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen in de landbouw, omdat er op dit moment nog onvoldoende alternatieven beschikbaar zijn. Aardappelboeren gebruiken bijvoorbeeld giftig koperoxychloride als bestrijdingsmiddel op biologische aardappelen. Sommige metingen geven aan dat de concentratie imidacloprid in het oppervlaktewater 25.000 keer boven de norm was. VVD, CDA en PvdA zien desondanks een verbod niet zitten, ondanks de dramatische gevolgen. Het rapport van het Centrum voor Milieuwetenschappen Leiden (CMK) luidt de noodklok voor zowel het toelatingscriterium van de concentratie imidacloprid als de waterkwaliteitsnormen. De concentratie imidacloprid in het oppervlaktewater is te hoog om aan de normen te voldoen. Er wordt jaarlijks 20.000 ton van het goedje geproduceerd en verspreid over het land en is zo giftig en blijft zo lang in het milieu dat Overheidsmaatregelen nu snel nodig zijn. 

Bayer in Leverkussen kocht Monsanto voor 53 miljard. De Europese commissie had nog vergeefs officieel bezwaar aangetekend vanwege de monopoly positie die het bedrijf zou krijgen, maar de deal werd goedgekeurd door de toezichthouders. Vijf Amerikaanse staten hebben vergeefs bezwaar aangetekend tegen de overname. Op de obligatiemarkten werd 15 miljard dollar opgehaald om de overname te financieren. Een reorganisatie moet vanaf 2022 een jaarlijkse besparing van 2,6 miljard euro opleveren, een verdubbeling van de kostenvoordelen die Bayer verwachtte te behalen na de overname van Monsanto. Bayer moet van een rechtbank in Oakland Californië 2 miljard dollar schadevergoeding betalen aan een stel dat zegt kanker te hebben gekregen door Roundup. Het is de derde zaak waarin Bayer veroordeeld wordt tot het betalen van een hoge schadevergoeding. In eerdere zaken moest Bayer 78 miljoen en 80 miljoen dollar betalen. Bayer ging in beroep tegen de uitspraak.  Inmiddels zou Bayer met 50.000 tot 85.000 mensen een schikking hebben getroffen, die nu op losse schroeven staat. De betrokkenen zouden een bedrag van enkele duizenden dollars tot enkele miljoenen dollars krijgen afhankelijk van hoe ernstig hun situatie is. Voor de schikkingen zou zo’n 10 miljard dollar gereserveerd zijn. Bayer zegt dat er obstakels zijn en de rechter dreigt nu de rechtszaken voort te zetten. Glyfosaat bezorgde Bayer zo’n 125.000 rechtszaken van slachtoffers. Bayer schikte uiteindelijk voor 10,9 miljard dollar met  bijna alle eisers.

De SEC heeft een beloning van bijna 20 miljoen euro gegeven aan een klokkenluider die een omzetfraude met Roundup meldde bij Monsanto. In februari betaalde het bedrijf een schikking van 72 miljoen dollar aan SEC. In de Verenigde Staten is 90% van de soja-, maïs- en katoenvelden beplant met genetisch gemodificeerde zaden. Monsanto wil met BioDirect glyfosaat resistente planten behandelen met een RNA-spray die de genetische code van een plant verandert. Met deze ‘RNA-interferentie (RNAi) wordt het ribonucleïnezuur (RNA) dat instructies uitvoert van het DNA aangepast zodat celfuncties vernietigt kunnen worden en waarmee de weerstand tegen een onkruidverdelger (glyfosaat) uitgezet kan worden. Roundup Ready planten en ‘BT’-maïs en -katoen hebben het Bacillus Thuringiensis gif direct ingebouwd in de plant. Dit giftige eiwit doodt hongerige insecten. Maar diverse insecten zijn al resistent geworden. Monsanto zet de RNAi-technologie in omdat de markt oververzadigd is met glyfosaat.

De USDA en de Food and Drug Administration (FDA) hebben al goedkeuring verleend aan RNAi appels waardoor deze ongemerkt al door de consument wordt gegeten. Het duurde veertig jaar voordat de Wereldgezondheidsorganisatie glyfosaat op de lijst van “waarschijnlijk” kankerverwekkende middelen plaatste. Vooral de hulpstof tallow amines is schadelijk. Voedselagentschap ANSES vindt de combinatie van beide producten niet veilig en informeerde de fabrikanten over de intentie om de markttoelating in te trekken. EFSA suggereerde dat de combinatie van beiden voor de volksgezondheid gevaarlijker is dan glyfosaat alleen. De Joint Meeting of Pesticide Residues, een groep die bestaat uit internationale experts op het gebied van bestrijdingsmiddelen stelt juist dat Roundup niet kankerverwekkend is. Ook de insecticiden diazinon en malathion zijn volgens de experts niet kankerverwekkend. Desalniettemin liepen er in de VS California twee rechtszaken tegen het bedrijf, omdat kankerpatiënten succesvol aanklachten hadden ingediend. Een van hen tuinman Johnson werkte voor een scholengemeenschap ten noorden van San Francisco en was verantwoordelijk voor het aanbrengen van Roundup. Zijn advocaat toonde de jury foto’s van huiduitslag en allergische reacties nadat hij het middel had gebruikt. In 2014 werd er bij Johnson op 42 jarige leeftijd non-Hodgkin-lymfoom bij hem vastgesteld. Artsen schatten dat hij nog enkele maanden te leven heeft. In zijn laatste levensfase claimde hij dat het bedrijf bekend is met de gevaren en dat heeft verborgen voor toezichthouders en het publiek. Monsanto moest van de rechter een schadevergoeding van 289 miljoen dollar (253 miljoen euro) aan hem uitkeren. Het aandeel Bayer stortte meteen in naar het laagste niveau in meer dan vijf jaar. Vanaf 2015 is de waarde van Bayer bijna gehalveerd. Tegen Monsanto lopen nog duizenden andere zaken. Bij de definitieve uitspraak concludeerde de rechter dat de bewijsvoering toch niet afdoende was. Maar in een andere rechtszaak stelde de jury het slachtoffer in het gelijk. Agrarische pachters die grond van de provincie Noord-Holland pachten, mogen  Roundup, niet meer op provinciegrond gebruiken. Het verbod, dat vanaf 1 november 2020 ingaat voor de nieuwe pachtcontracten, gold al voor percelen binnen het Natuurnetwerk Nederland (NNN). 

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en de Voedsel- en Landbouworganisatie (FAO) van de Verenigde Naties stellen dat het onwaarschijnlijk is dat onkruidverdelgingsmiddel glyfosaat voor mensen kankerverwekkend is, maar sluiten dat ook niet uit. The California Environmental Protection Agency’s Office of Environmental Health Hazard Assessment (OEHHA) denkt hier heel anders over en plaatst Glysofaat op de verboden lijst van kankerverwekkende en dus verboden stoffen. Monsanto heeft in ieder geval een passende oplossing bedacht: “safe when used as labeled” De Europese commissie verlengde in 2017 de goedkeuring met nog eens vijf jaar. Een onderzoek naar glyfosaat door het Nederlandse onderzoeksinstituut TNO is in 2002 “vergeten”. Opdrachtgever Monsanto stopte het onderzoek nadat bleek dat de uitkomsten suggereerden dat Roundup meer doordringt in de huid dan werd aangenomen.

Glyfosaat is een van de meest gebruikte bestrijdingsmiddelen in de Europese landbouw. Concentraties Glyfosaat werden aangetroffen in drinkwater en levensmiddelen en in veel Duitse bieren. Onderzoek heeft uitgewezen dat zelfs het ijs van Ben & Jerry’s sporen van glyfosaat bevat.De “Urinale 2015” studie, gepubliceerd door de Heinrich Böll Foundation, toonde aan dat 99,6 procent van de 2.000 Duitse burgers positief testten op glyfosaat. Zij hadden vijf tot 42 keer de Europese drinkwaternorm van 0,1 microgram per liter in hun urine.

In Noord-Brabant word een kwekerij van sierplanten verdacht van het gebruik van fipronil met een massale bijensterfte tot gevolg. Bij de huiszoeking zijn de administratie en gewasbeschermingsmiddelen in beslag genomen. Eind augustus meldde een aantal imkers uit de regio een plotselinge massale sterfte onder hun bijen. Fipronil is streng verboden bij het kweken van sierplanten. 

Op aardbeien zitten de meeste bestrijdingsmiddelen omdat de stoffen in het fruit worden opgenomen. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit ontdekte na onderzoek bij verschillende groenten en fruit dat aardbeien met gemiddeld zeven tot acht schadelijke bestrijdingsmiddelen waren bespoten. Op een partij aardbeien zouden zelfs zeventien verschillende stoffen te vinden zijn.

Europarlementariërs uit dertien verschillende landen deden in april mee aan een urinetest waaruit bleek dat 49 politici glyfosaat in hun lichaam hadden. Gemiddeld werd er 1,7 microgram per liter aangetroffen, ongeveer zeventien keer meer dan in ons drinkwater mag zitten. Op 19 mei wordt er door de lidstaten gestemd over glyfosaat en of het de komende 10 jaar in Europa op de markt mag blijven. Kritische landen zijn Italië, Zweden en Frankrijk. Uit een uitgelekt voorstel van de Europese Commissie blijkt dat zij op het punt staan om de licentie voor glyfosaat voor 7 jaar te verlengen in plaats van 15 jaar. In Nederland is sinds eind maart het professioneel gebruik van chemische gewasbeschermingsmiddelen, waaronder glyfosaat, op verhardingen buiten de landbouw verboden. Voor overige terreinen gaat dat verbod eind 2017 in. De staatssecretaris wil ook niet ingrijpen op de toelating van insectenbestrijder imidacloprid. Hij wacht eerst af wat het College voor de Toelating voor Gewasbeschermingsmiddelen en Biociden zegt van een nieuw onderzoek naar de overschrijding van de norm voor imidacloprid in oppervlaktewater in glastuinbouwgebieden. Binnen de EU is de hernieuwing van de licentie voor diquatdibromide, de werkzame stof in Reglone, ook ter discussie. Nadat de EFSA haar zorgen uitsprak over het middel wil de Europese Commissie nu een verbod. Diquatdibromide is een zeer giftige stof en sterk irriterend voor de ogen, en irriterend voor de huid en de luchtwegen. Contact van de huid met geconcentreerd materiaal kan blaren veroorzaken. Inname van een hoge dosis kan leiden tot vergiftiging van lever, nieren, maag en andere ingewanden. Diquatdibromide is ook zeer toxisch voor waterorganismen.

Hoeveel milieuschade is er ?

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) schat dat de milieuschade die Nederland oploopt door de uitstoot van schadelijke stoffen jaarlijks 31 miljard euro bedraagt. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) stelt dat bijna een kwart van de mensen wereldwijd doodgaan aan milieuvervuiling. Van 2010 tot en met 2014 heeft Nederland bijvoorbeeld meer ammoniak uitgestoten dan is toegestaan. In 2014 stootte Nederland 4,8 procent meer ammoniak uit dan door de EU is toegestaan.  In november 2016 riep het Europees Milieu Agentschap (EMA) Nederland uit tot een van de meest vervuilde landen van Europa. Alleen Duitsland scoorde slechter. In 2016 namen de concentraties koolstofdioxide toe tot 403,3 deeltjes per miljoen. Ook de CO2-uitstoot in Nederland is circa 3 procent hoger dan een jaar geleden. Belangrijkste oorzaken van de stijging waren de hogere uitstoot van de industrie en de transportsector. 

Wie in de kroeg of een restaurant een sigaret wil opsteken, moet vanaf september 2019 naar buiten. De Hoge Raad bepaalde dat rookruimtes in de horeca niet meer zijn toegestaan. Het verbod gold per direct voor cafés, restaurants en andere horecagelegenheden.

Wie zijn de grootste vervuilers ?

Van 132 moederbedrijven staat Shell bovenaan de lijst van CO2 uitstoot, met een uitstoot van ruim zes megaton in 2014. Dat is vergelijkbaar met 1,3 miljoen personenauto’s.

Nummer twee vervuiler is Tata Steel (Hoogovens) en nummer drie Chemelot, het industrieterrein in Zuid-Limburg dat door DSM wordt gedeeld met de Saoedische chemiereus Sabic. 132 moederbedrijven zijn verantwoordelijk voor bijna een kwart van de Nederlandse CO2-uitstoot. In 2017 volgens een voorzichtige schatting minstens 18,9 miljard euro aan xtc en amfetamine geproduceert. Het afval van het productieproces wordt gedumpt in sloten, langs de weg, in het bos en soms zelfs midden in woonwijken. Ook wordt gedumpt in het riool via de wasbak of toilet. Het gaat daarbij dan voornamelijk om grote hoeveelheden oplosmiddelen, zuren en drukflessen met zoutzuurgas, waterstof en methylamine. In sommige gevallen wordt het afval in personenauto’s, bestelbusjes of kleine vrachtauto’s gestopt die daarna in brand gestoken worden.

AkzoNobel

Ook AkzoNobel is volgens het Openbaar Ministerie schuldig aan meerdere incidenten in 2013 en 2015 waarbij de veiligheid van werknemers in gevaar is gekomen en eist een boete van 450.000 euro. Het gaat om incidenten waarbij chloorgas en zoutzuur zijn ontsnapt en het lozen van onbekende stoffen. Deze incidenten hadden voorkomen kunnen worden als het bedrijf de veiligheid op nummer één had gesteld. Het eerste incident was in april 2013. Bij het werken aan leidingen kwam chloorgas vrij. Twee werknemers ademde het gas in en raakten onwel. Het incident werd nooit gemeld. Bij het tweede incident in 2015 kregen vier werknemers zoutzuur over zich heen. Ze hadden geen beschermende kleding aan, terwijl dat wel verplicht was. De wolk zoutzuur trok uiteindelijk over de openbare weg naast de installatie. Hierdoor moesten bedrijven in de omgeving worden ontruimd.
Ook heeft het bedrijf in het verleden tweemaal niet doorgegeven dat stoffen werden geloosd op het water. Volgens het bedrijf gaat het om menselijke fouten waarbij de bestaande veiligheidsmaatregelen en werkprocedures niet zouden zijn gevolgd.

In Peru is 22 mei voor een groot deel van de zuidoostelijke regio Madre de Dios de noodtoestand uitgeroepen vanwege hoge concentraties kwik afkomstig uit de illegale mijnbouw. Via rivieren komt het schadelijke metaal in vissen terecht die de belangrijkste voedselbron zijn voor de lokale bevolking van het stuk Amazonegebied. Ongeveer 40 procent van de 110.000 inwoners tellende regio kampt met te hoge concentraties kwik in het lichaam. Het vervuilde gebied beslaat zo’n 85.000 vierkante kilometer.

Chemelot

Op industrieterrein Chemelot in Geleen kwam 6 december 2017 een onbekende hoeveelheid ammoniak vrij. Een week eerder op 29 november werd Chemelot getroffen door een grote stoomstoring, waardoor driekwart van de zestig fabrieken plat kwam te liggen door een defecte klep in het watersysteem. 3 augustus 2019 is er rond het middaguur een giftige stof vrijgekomen. Rond 12.40 uur was het lek gedicht. Het ging om een rookwolk die vrijkwam uit salpeterzuurfabriek OCI Nitrogen. 

Chemie Pack

Chemie Pack heeft een boete gekregen van 730.000 euro voor de voorkombare gevolgen van de brand bij het bedrijf in januari 2011. Drie leidinggevenden van het bedrijf kregen in hoger beroep werkstraffen oplopend tot 216 uur. De directeur en de veiligheidscoördinator kregen bovendien ieder zes maanden voorwaardelijke celstraf en een beroepsverbod van twee jaar. De productieleider kreeg 162 uur werkstraf en vier maanden voorwaardelijk. De drie zijn verantwoordelijk voor het niet goed naleven van de vergunning en het niet nemen van de juiste veiligheids- en milieumaatregelen. De brand was ontstaan nadat met een branden gepoogd werd om een bevroren pomp te ontdooien. De schade is geraamd op 75 miljoen euro en had grote gevolgen voor het milieu en de omwonenden. De drie leidinggevenden worden niet verantwoordelijk gehouden voor het ontstaan van de brand omdat ze niet op de hoogte zouden zijn geweest van het feit dat open vuur werd gebruikt om pompen te ontdooien.

Edelchemie

De rechtbank in Roermond heeft slechts een boete van 25.500 euro opgelegd aan de directeur van Edelchemie. Zijn bedrijf in Panheel moet 25.000 betalen en dochterbedrijf Phoenica 5.000 euro. Directeur Leo Nevels maakte zich schuldig  aan  bodemvervuiling en draaide zeven jaar lang zonder milieuvergunning.  Zijn twee  zonen werden vrijgesproken en zijn partner en oud-bedrijfsleidster van Phoenica werd wel schuldig bevonden, maar kreeg geen straf. Tegen Nevels was een celstraf van zestien maanden geëist en tegen zijn zonen twaalf en tien maanden. Het bedrijf werd al in 2012 door de provincie stilgelegd. Pas in 2015 kwam de dagvaarding. 

Odfjell

Aan het chemische tankopslagbedrijf Odfjell waar chemische vloeistoffen en zuren worden opgeslagen werden al tientallen miljoenen aan boetes en dwangsommen opgelegd en in 2014 waren er twee explosies en een brand na het instorten van een reactorvat bij Shell Moerdijk die werden veroorzaakt door het lekken van kankerverwekkend ethylbenzeen. Na de ontploffing stond 50.000 liter van het ethylbenzeen in brand. Na het verversen van een katalysator werd deze gespoeld met verwarmd, vloeibaar ethylbenzeen en daarbij ging het dramatisch mis. In grondmonsters werden daarna zware metalen gevonden en in het rioolwater bij de zuivering in Zwijndrecht werd ethylbenzeen gevonden. Dat het drinkwaterbedrijf Evides na de brand in Moerdijk niet gealarmeerd werd is alarmerend. 

Bij het bedrijf brak 11 november opnieuw een heftige brand uit, die ontstond in de compressorruimte. Shell Moerdijk ontdekte eind januari dat door een foutje bij reparatiewerkzaamheden een installatie niet werd afgesloten waardoor sinds 21 november vorig jaar ongeveer 25 ton giftig ethyleenoxide in de atmosfeer is weggelekt. Omdat de installatie 25 meter hoog zit, is het pas maanden later ontdekt. Etheenoxide is kankerverwekkend en kan erfelijke genetische afwijkingen veroorzaken in de menselijke voortplantingscellen. De emissie valt onder de Seveso III-richtlijn zodat de Onderzoeksraad voor Veiligheid een onderzoek instelde. Shell moest hiervoor een boete van 2,5 miljoen euro betalen voor de explosie.

Sterigenics

De gemeente Zoetermeer en het bedrijf Sterigenics worden niet verder vervolgd voor het tussen 2004 en 2009 lozen van hoge concentraties kankerverwekkend ethyleenoxide, omdat niet onomstotelijk bewezen is dat er sprake was van een direct en onmiddellijk levensgevaarlijk risico voor mensen in de omgeving van het bedrijf. En dat terwijl het bedrijf midden in een woonwijk gevestigd is. Het giftige ethyleenoxide werd al die jaren onbewerkt via een calamiteitenpijp geloosd. Sterigenics en twee leidinggevenden zijn door de rechtbank vrijgesproken. Omdat Sterigenics handelde met toestemming van de gemeente Zoetermeer mocht het bedrijf erop vertrouwen dat de gemeente instemde met het overtreden van de voorschriften van de vergunning. De kankerverwekkende stof ethyleenoxide is afkomstig van het Amerikaanse bedrijf Sterigenics opererend onder de naam Deross Holding. Het bedrijf is inmiddels vertrokken. Tussen 2004 en 2009 stootte het bedrijf kankerverwekkende stof uit en de gemeente greep niet in. 

ECN heeft op verzoek van RIVM het onderzoek naar de luchtkwaliteit rondom Schiphol onderzocht. en daar blijkt zoals verwacht een verhoogde concentratie ultrafijnstof. Direct buiten het luchthaventerrein is de gemiddelde bijdrage van luchtvaartactiviteiten vergelijkbaar met de bijdrage van wegverkeer in straten in binnenstedelijk gebied. Naarmate de afstand tot het luchthaventerrein toeneemt, neemt de concentratie ultrafijnstof af. Op zo’n vijftien kilometer van de luchthaven is de bijdrage nog steeds meetbaar, namelijk 20% procent van de bijdrage direct naast het luchthaventerrei

Tata Steel

Tata Steel heeft succesvolle testen gedaan voor een nieuwe techniek als alternatief voor hoogovens. Volgens het bedrijf presteerde de zogeheten HIsarna-installatie in IJmuiden, die minder energie gebruikt en minder CO2 uitstoot, boven verwachting.  De grafietregens van Tata Steel in wijk aan Zee leidden al jarenlang tot veel overlast. Uit onderzoek van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) bleek dat de grafietregens “ongewenste” hoeveelheden lood, mangaan en vanadium bevatten. Tata Steel beloofde vorig jaar maatregelen te gaan nemen, zodat er vanaf april van dit jaar geen grafietregens meer konden ontstaan en moest al een reeks dwangsommen betalen. De getroffen maatregelen om de overlast te stoppen hielpen niet met een vervolging door het OM tot gevolg. De verantwoordelijke directie kan tegen een celstraf van maximaal twaalf jaar oplopen, of zelfs vijftien jaar als kan worden aangetoond dat door het gedrag een of meerdere personen zijn overleden. Volgens de stichting Frisse Wind Nu komt in het IJmond-gebied longkanker 25 procent vaker voor dan in de rest van Nederland. In sommige postcodegebieden in Beverwijk en Velsen is dat percentage nog veel hoger. Qua ultrafijnstof zou de hele regio te zelfs vergeleken zijn met een druk verkeersplein.

Trafigura

Trafigura is bekend van het schip de Probo Koala. Het bedrijf had in 2006 zonder toestemming van de autotiteiten 500 ton gevaarlijke afvalstoffen in en uit Nederland gebracht en vervolgens gedumpt bij havenstad Abidjan aan de Ivoorkust waarbij circa tien doden vielen en tienduizenden mensen  ziek werden. De Probo Koala probeerde bij Amsterdam Port Services (APS) verontreinigd afvalwater aan te bieden voor duizend euro per ton. APS kon het giftige water echter niet verwerken en een groot deel werd door APS weer teruggepompt in het schip waarna de lading uiteindelijk aan een plaatselijke verwerker aan de Ivoorkust werd aangeboden. Amsterdam Port Services en  een oud-directeur werden persoonlijk én de gemeente Amsterdam als eigenaar van APS vervolgd. In Ivoorkust heeft Trafigura de kwestie in 2009 afgekocht zonder schuld te bekennen. daarnaast keerde het bedrijf een vergoeding van 33 miljoen euro uit aan slachtoffers. 6.000 van hen zagen nooit een cent omdat er miljoenen door corruptie zijn verdwenen.
De zaak is nu alsnog voor de rechter, omdat een grote groep van zo’n 78 duizend Ivorianen  verenigd in de stichting Victimes des Déchets Toxiques Côte d’Ivoire een claim heeft ingediend via Van Beer advocaten vanwege huid- en longproblemen en klachten van neurologische aard.
De eigenaar van de afvalverwerker die het gif heeft gestort zit sinds oktober 2008 in de gevangenis voor de duur van twintig jaar en een tussenpersoon kreeg vijf jaar cel.
Trafigura werd opgericht door De Turckheim en Claude Dauphin, oud-werknemers van het beruchte Glencore. Dauphin zat zelf vijf maanden voor deze zaak aan de Ivoorkust in de cel en overleed in 2015 op 64-jarige leeftijd aan kanker. Trafigura is om fiscale redenen in Amsterdam gevestigd.

Vink

Het Barneveldse afvalbedrijf Vink heeft vervuilde grond gebruikt voor woningbouw in Barneveld. De gebruikte grond werd onvoldoende schoongemaakt, waardoor de giftige stof styreen (gebruikt bij productie van plastic) en resten van landbouwgif in de grond achterbleven. Uit documenten blijkt dat Vink gerommeld heeft met de administratie, zodat de giftige grond op papier wel schoon is.

Welek chemische risico’s zijn er vanaf het spoor ?

Uit onderzoek blijkt dat de naleving van de wettelijke verplichting tot registratie van gevaarlijke stoffen op spoorwegemplacementen over het geheel genomen ook ver onder de maat is. Als goederenvervoerders de komende maanden onvoldoende verbetering laten zien zal de staatssecretaris waar mogelijk vervoerders zwaarder sanctioneren en hen eventueel de toegang tot het spoor ontzeggen. De ILT zal eind 2016 opnieuw rapporteren over de resultaten betreffende het toezicht op de informatie over gevaarlijke stoffen op emplacementen.

In Brabant rijden nog steeds vanwege werkzaamheden aan het derde spoor in Duitsland (Betuweroute naar Oberhausen) veel meer wagons met gevaarlijke stoffen dan wettelijk toegestaan is. Vooral bij Breda, Tilburg en Eindhoven worden de vastgestelde hoeveelheden voor het vervoer van het brandbare gas (lpg) overschreden.In het tweede, derde en vierde kwartaal van 2015 reden er langs Breda in plaats van het toegestane aantal van 4.350 maar liefst 6.931 wagons met brandbaar gas.

Ook in Tilburg reden twee keer zoveel wagons brandbaar gas als afgesproken en in Eindhoven werd het aantal met een factor vier overschreden. Bij 111 inspecties die de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) in 2015 heeft uitgevoerd bij spoorwerkzaamheden, zijn bij 35 inspecties overtredingen geconstateerd.

In het Basisnet Spoor zijn maximale risicoplafonds vastgesteld op basis van vastgestelde formules.Bij controles door het ILT bleek dat in 2014 bij 14 van de 412 treinen die gevaarlijke stoffen vervoerden iets mis was. De overtredingen variëren van onjuiste treinsamenstellingen tot het volledig ontbreken van informatie over de aanwezige gevaarlijke stoffen. Zo’n onvolkomenheid leidde in 2011 tot een bijna ramp op rangeerterrein de Kijfhoek bij Zwijndrecht waar met enige regelmaat ontsporingen en ongevallen gebeuren. Hulpdiensten kunnen er volgens de inspectiedienst er dan ook niet van uitgaan dat de informatie die zij over treinen met gevaarlijke stoffen krijgen betrouwbaar en feitelijk juist is.

Minister Schultz van Haegen van Infrastructuur en Milieu heeft 25 november het Werkprogramma Schoon Water bij de Tweede Kamer gepresenteerd. In het programma maken Rijk, regionale overheden, het bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties afspraken om gezamenlijk te bepalen welke aanvullende en urgente maatregelen er nodig zijn, zoals voorlichting, financiële prikkels, handhaving, uitbreiding van mestverwerking of lozingseisen, Green Deals, teeltvrije zones of het versneld toepassen van innovatieve technieken. Deze maand wil de minister het plan verder uitwerken en de taakverdeling tussen de partijen en de verdeling van de financiële bijdragen bepalen. Het uiteindelijke doel is om het Werkprogramma voor de zomer af te ronden. Uiterlijk in 2027 moet dan het resultaat van het werkplan tot zichtbare resultaten hebben geleid.

Met welke milieuproblemen hebben we te maken ?

Teerzand

Shell heeft het teerzandenproject Orion in de Canadese provincie Alberta voor een kleine zeven miljard euro verkocht. Shell kreeg het Orion-project 6 jaar geleden in handen door de overname van de Canadese oliemaatschappij Blackrock Ventures. De teerzandindustrie is verantwoordelijk voor enorme hoeveelheden CO2-uitstoot. voor de productie van een vat teerzandenolie wordt tot 4,5 keer meer CO2 uitgestoten dan voor een vat normale olie. Giftige stoffen van de afvalwaterbassins lekken naar het grondwater. Om de olie uit de grond te krijgen, wordt een dikke laag zand afgegraven en schoongemaakt met chemicaliën.

Schaliegas

De ministerraad heeft met een voorstel van minister Kamp van Economische Zaken (VVD) ingestemd om de komende vijf jaar geen schaliegas te winnen voor commerciële doeleinden en na een motie in de 2e Kamer mag schaliegas tot 2023 niet commercieel gewonnen worden. Met het handelsverdrag TTIP wordt fracking overigens overal in Europa toegestaan en in Engeland is na de machtswisseling ook een wil om schaliegas te gaan winnen. Door het boren en winnen van schaliegas kan er vervuiling van grond- en drinkwater ontstaan door lekkages bij boorgaten en het weglekken van methaan of andere stoffen. Bij fracking worden water, zand en chemicaliën onder hoge druk in de grond gespoten, waardoor gesteente breekt waardoor olie en gas vrij komen. In een studie van de Amerikaanse Duke-universiteit werden sterk verhoogde niveaus aan radioactieve straling gevonden in het water en het slib van een rivier die stroomafwaarts ligt van een schaliegas-boorinstallatie. Ze vonden een hoeveelheid radium, een radioactief metaal waarvan de niveaus die werden gemeten 200 keer hoger dan normaal bleken.

Kunstgrasvelden

Bijna alle onderzochte kunstgrasvelden bevatten hogere concentraties kankerverwekkende stoffen dan toegestaan. Ruim de helft van de velden bevat zelfs vier kankerverwekkende stoffen met hogere concentraties. Gemiddeld overschrijden deze stoffen de norm voor consumentenproducten tussen de 1,5 en 3,7 keer en op de meest vervuilde velden tot zelfs zes keer. Er zijn meer dan 2.000 voetbalvelden met kunstgras die worden afgewerkt met rubberen korrels (granulaat) – veelal gemaakt van fijngemalen oude autobanden. De korrels moeten er voor zorgen dat de bal net zo reageert als op natuurgras en dat slidings kunen worden gemaakt zonder al te grote schaafwonden. Er is geen hard wetenschappelijk bewijs dat deze rubberen korrels schadelijk zijn vanwege de  Polycyclische aromatische koolwaterstoffen (pak’s), nitrosaminen en weekmakers. De stoffen komen ook veelvuldig voor in cosmetica en seksspeeltjes. Volgens de bandenbranche voldoet het rubbergranulaat op Nederlandse kunstgrasvelden aan Europese normen, maar dat zijn niet de normen die zijn ingesteld voor consumenten. „In de rubberkorrels zit 1 tot 10 milligram per kilogram aan kankerverwekkende stoffen die de norm die geldt voor consumentenproducten met een factor duizend overschrijdt. De experts bestudeerden in opdracht van de RIVM in totaal 100 kunstgrasvelden en daaruit bleek dat het rubbergranulaat wel degelijk kankerverwekkende pak’s en ftalaten, benzothiazolen, metalen en fenolen bevat. Ze komen volgens het rijksinstituut echter in „(zeer) beperkte mate vrij” als erop gesport wordt. „De resultaten geven geen aanleiding om gezondheidsschade te verwachten.” aldus het RIVM. Uit nieuw onderzoek van de Vrije Universiteit Amsterdam blijkt het tegendeel. Bij proefjes met zebravisjes en zebravisembryo’s, die werden blootgesteld aan water waarin de korrels hebben gelegen, gingen de embryo’s dood en de visjes vertoonden gedragsverandering. Het Europese Agentschap voor Chemische Stoffen (ECHA) bevestigt dat er tal van gevaarlijke stoffen in de rubberkorrels zitten, maar dat de kans op kanker zeer laag is. Behalve inslikken en inademen werd ook gekeken naar huidcontact met de korrels. Het advies is wel te douchen na het sporten. Vanaf 1 maart moeten de korrels aan strengere regels voldoen waarmee de branche de discussie over de rubberkorrels op kunstgrasvelden wil inperken.

Chroom-6

In meerdere gebouwen van Defensie, de Rijksrederij, Rijkswaterstaat en het Rijksvastgoedbedrijf is geschilderd met het kankerverwekkende chroom-6 verf. De provincie Utrecht meldde in november 2017 de chroom-6 houdende verf te hebben aangetroffen op gebouwen op voormalig vliegbasis Soesterberg. Uit een recent afgerond onderzoek blijkt dat chroom-6 houdende verf frequent kan zijn toegepast op defensievastgoed. Chroom-6 wordt gebruikt in verf om roestvorming tegen te gaan. Wie zaagt in hout dat is geschilderd met chroom-6 verf kan ziek worden. Chroom-6 is een gevaar voor de gezondheid als er stofdeeltjes vrijkomen, een kleine hoeveelheid daarvan kan al kanker veroorzaken. Chroom-6 kan in het lichaam komen door inademen, door inslikken en door blootstelling van de stof aan de huid. Verf met daarin chroom-6 werd ook gebruikt voor vliegtuigen en tanks van de Amerikaanse strijdkrachten. Dat materieel werd in vijf voormalige opslagplaatsen van Defensie in Nederland onderhouden. Bij het schuren van het materieel tijdens onderhoudswerkzaamheden kwam het stof in de lucht. Defensie moest eerder dit jaar al excuses aanbieden aan personeel die gewerkt hadden met chroom-6. In april werd bekend dat 359 mensen op basis van een speciale regeling een vergoeding hadden gekregen. Zij ontvingen maximaal 15.000 euro.Onder andere de NS en de gemeente Tilburg zouden nalatig zijn geweest door honderden werklozen tussen 2004 en 2011 aan het werk te zetten op de voormalige werkplaats van de Nederlandse Spoorwegen in Tilburg. In de werkplaats werden oude treinstellen geschuurd. In de oude verflagen zat zeer waarschijnlijk de kankerverwekkende stof chroom-6 dat is vrijgekomen tijdens de werkzaamheden. Veel betrokkenen kampen sindsdien met gezondheidsklachten. 700 betrokkenen krijgen nog een vergoeding van 385 euro, zodat ze geen eigen risico hoeven te betalen voor medische kosten.

 

Kerncentrales

Bij inspecties van exploitant ENGIE Electrabel in de Belgische kerncentrales Doel en Tihange bleek begin september 2018 dat het beton in de bunkerplafonds van nog twee reactoren niet aan de eisen voldoet. Het beton in bunkers met noodsystemen in de reactoren van de centrales in Doel en Tihange bleken niet in orde. De centrales tellen in totaal zeven reactoren. Reactor 2 van de kerncentrale in het Belgische Tihange mocht in juni 2019 weer worden opgestart. Betonreparaties en een nieuwe dakplaat voor het bunkergebouw gaven het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle (FANC) voldoende garanties dat de reactor op een veilige manier kan worden gebruikt.  Bij onderhoud bleek in augustus 2018 dat het beton in het bunkergebouw waarin noodsystemen zoals pompen en dieselgeneratoren staan, er slecht aan toe was en dat het gewapende beton niet goed was aangebracht. Daarop gaf de waakhond de opdracht aan exploitant Engie Electrabel om een extra dakstructuur aan te brengen. De straal waarin de overheid jodiumtabletten verspreidt om de bevolking te beschermen bij een kernramp of nucleaire aanslag, is uitgebreid van vijfentwintig kilometer naar honderd kilometer. De nieuwe zones zijn getrokken rond de kerncentrales in Borssele, Doel, Tihange (beide in België) en Emsland (Duitsland). De jodiumtabletten moeten het lichaam verzadigen waardoor de schildklier zich sluit en er geen radioactief jodium kan worden opgenomen en de kans op schildklierkanker door radioactieve straling kleiner wordt. Voor het vervoer van radioactief afval worden continue ‘bijzondere vergunningen’ afgegeven om af te wijken van het gebruik van een extra beveiligde container. In Tihange 3 zijn constructiefouten geconstateerd en afwijkingen in het staal van het gewapend beton. Reactor 3 is sinds 30 maart buiten bedrijf naar aanleiding van andere problemen met beton in een niet nucleair deel van het complex. Bij het nagaan of er ook in de reactor sprake is van dergelijke betonslijtage, is een constructiefout ontdekt. Een deel van het staal van het staal in het gewapend beton is al tijdens de bouw van de reactor verkeerd aangebracht.

3 juni 2016 stemde een Belgische Kamermeerderheid voor het tien jaar langer openhouden van de twee oudste reactoren in Tihange. Het gaat om reactoren 1 en 2, die gebouwd zijn in 1975. Die feitelijk een levensduur hadden tot 2005 maar welke al met tien jaar werden verlengd naar 2015 (totaal 40 jaar). De centrale in Doel bestaat uit 4 reactoren. Doel 1 en 2 zijn in 1975 gebouwd, vlak over de grens bij Bergen op Zoom. Deze 2 reactoren werden in 2015 tijdelijk gesloten, maar eind 2015 weer in gebruik genomen. De twee kerncentrales gaan per 2025 dicht, tenzij er een tekort aan elektriciteit ontstaat. De Belgische regeringspartijen bereikten hierover een in maart een akkoord.

De oudste reactor doel 1 werd in februari 2015 gesloten en in december 2015 weer opgestart om binnen drie dagen alweer tijdelijk te moeten sluiten vanwege problemen. Bij de kerncentrale van het Belgische Tihange moest Kernreactor 2 op 24 januari 2016 opnieuw uitgeschakeld worden. De kerncentrale werd ondanks de ontdekking van duizenden scheurtjes in 2012 eind december 2015 toch weer opgestart. Reactor Tihange 1 werd 7 september 2016 opnieuw stilgelegd nadat bij onderhoudswerkzaamheden een gebouw van de centrale werd beschadigd. De reactor vertoont geregeld mankementen en was nog geen maand weer in bedrijf. Sinds april had de reactor maanden stilgelegen voor groot onderhoud. 23 april 2018 werd de centrale opnieuw zonder aankondiging plotseling stilgelegd vanwege een lek in de reactor. 9 september 2016 werd ook reactor Tihange 2 opnieuw stilgelegd, ditmaal vanwege een storing in de stoomgenerator. 9 januari 2017 was het opnieuw raak. 

Kernreactor Doel 4 in de buurt van Antwerpen, vlak over de Nederlandse grens viel uit door een technische storing, nadat stoom ontsnapte in een deel van de kerncentrale waar dat niet de bedoeling is. Een personeelslid raakte hierbij ernstig gewond, maar was niet in levensgevaar. De oorzaak van de storing was een ‘onregelmatigheid’ in de verbinding tussen de centrale en het hoogspanningsnet. Kernreactor 4 moest augustus 2014 ook al met spoed dicht vanwege lekkages in de hal van de turbine die waren ontstaan na het stoppen van 65 duizend liter olieverlies. De ingenieurs van eigenaar Electrabel zou vanwege de scheurtjes en broosheid van de wand van het reactorvat hebben besloten langzamer dan gebruikelijk de temperatuur van het water en de druk in het reactorvat op te voeren. 26 mei 2017 was het opnieuw raak en Doel 4 moest opnieuw plotseling worden stilgelegd. De centrale zou handmatig uitgeschakeld zijn om onderhoud te plegen aan een waterleiding in het niet-nucleaire deel.  23 mei 2017 werd de centrale ook al uitgeschakeld vanwege een probleem met een stoomklep. Bij de centrale in Doel werd al in april 1975 vastgesteld dat er iets mis was met de drukregelaars. In het gebruikte staal zaten minuscule scheuren zodat het materiaal afgekeurd had moeten worden. De in 2012 ontdekte haarscheurtjes in de kerncentrales van Tihange zouden al in 1976 zijn genoemd in een vergadering, maar nooit zijn gerapporteerd. Kort na de heropstart van Doel 3 op maandag 23 juli 2018 bleek een technisch probleem in het niet-nucleaire gedeelte. De centrale heeft tien maanden stilgelegen vanwege betondegradatie. Enkele dagen na de heropstart werd in het turbinesysteem van de centrale een defect aan een stoomklep vastgesteld. De gammele kerncentrale Doel 3 werd 30 juli 2018 opnieuw stilgelegd nadat een defect in het turbinesysteem in het niet-nucleaire deel werd ontdekt. Maastricht en Aken willen juridische stappen ondernemen om de kerncentrale te laten sluiten. Ook de Duitse deelstaat Nordrhein Westfalen (NRW) eist definitieve sluiting van de kerncentrale. De minister van economische zaken van de aan Limburg grenzende deelstaat, Garrelt Duin (SPD), noemde het langer laten draaien van de centrale ,,onverantwoord’’, Omwille van de werkgelegenheid worden de 40 jaar oude reactoren door de Belgen tot 2025 opengehouden met alle mogelijke risico´s van dien. Ex minister Melanie Schultz van Haegen bracht 20 januari 2016 nog een bezoek aan de kerncentrale Doelen en zag na een rondleiding geen reden voor sluiting en geen signaal van direct gevaar voor de Nederlandse volksgezondheid. ,,Ik ben een leek, ik kan daar niets over zeggen, daar hebben we de toezichthouders voor, die zeggen dat het hier nu veilig is en daar vertrouw ik op.” aldus de minister. Uit onderzoek bleek echter dat een brand in de centrale Tihange wel degelijk erg gevaarlijk kan zijn met een grote kans op een ‘meltdown’. Volgens minister Schultz van Mileu is het onderzoek ‘schandalig slecht’ uitgevoerd. De rechter besloot in augustus 2020 dar de centrale gewoon open mag blijven.

Het afvoeren van 1600 vaten kernafval van het nucleaire bedrijf NRG Petten naar een opslag in Zeeland, is voor het bedrijf onbetaalbaar. Het is ook onduidelijk wat voor materiaal er in de vaten zit. Het in financieel problemen verkerende NRG heeft de operatie voor 100 miljoen euro in de boeken staan. De definitieve opslag van al het radioactief afval in Nederland gaat zo’n 2 miljard euro kosten en 1,4 vierkante kilometer in beslag nemen. 26 oktober 2018 werd de centrale gesloten nadat er verontreinigd koelwater bleek weg te lekken naar de kruipruimte.

De kerncentrale in het Zeeuwse Borssele werd 4 augustus 2018 tijdelijk gesloten vanwege een storing in een elektrisch onderdeel van het systeem dat de reactor beveiligt. Ook is door de storing schade ontstaan aan een ander onderdeel, een lager in een pomp voor koelmiddel. De Kerncentrale Borssele is een Nederlandse kerncentrale in eigendom van de Elektriciteits Produktiemaatschappij Zuid-Nederland (EPZ). EPZ is op haar beurt weer eigendom van DELTA en RWE. De provincie en gemeenten zijn aandeelhouders van Delta. De Kerncentrale staat bij het Zeeuwse plaatsje Borssele. De consumententak van DELTA is overgenomen door de Zweedse investeerder EQT Infrastructure voor 488 miljoen euro. Delta zette begin 2016 vergeefs ook de productietak, met de verlieslatende Sloecentrale ten oosten van Vlissingen in de verkoop. Het bedrijf had van Brussel tot 1 juli 2017 de tijd gekregen om zichzelf op te splitsen.

Ook met de kerncentrales in Duitsland en Frankrijk is het erbarmelijk gesteld. De Franse toezichthouder ASN meldt dat het koolstofgehalte in de buizen en kranen van de koelsystemen bij 32 van de 58 centrales veel te hoog is waardoor het staal kan breken als er ijskoud water door die leidingen loopt. Als de koeling hierdoor uitvalt zijn de gevolgen niet te overzien. Elektriciteitsbedrijf EDF is eigenaar van de centrales. en wil in Groot-Brittannië een nieuwe centrale bouwen in het plaatsje Hinkley Point. De Duitse centrale Atomkraftwerk Emsland in Lingen bij Nordhorn, op ongeveer 20 kilometer van de Nederlandse grens ter hoogte van Overijssel heeft sinds de ingebruikname in 1998 al bijna 142 storingen ondervonden. De kerncentrale moet desondanks nog tot 2022 mee.

Kern(atoom)bommen

In Volkel zijn 22 Amerikaanse atoombommen opgeslagen. In gelekte en per ongeluk gepubliceerde rapporten wordt de aanwezigheid van de kernwapens genoemd.

Grondstoffenakkoord

180 partijen hebben 24 januari in Den Haag het Nationaal grondstoffenakkoord getekend met afspraken om de Nederlandse economie te laten draaien op herbruikbare grondstoffen. Namens het kabinet tekenden staatssecretaris Dijksma (Infrastructuur en Milieu) en minister Kamp (Economische Zaken) en namens het Nederlandse bedrijfsleven Hans de Boer (VNO-NCW) en Michaël van Straalen (MKB-Nederland). Unilever neemt als een van de ondertekenaars het voortouw door in 2025 honderd procent recyclebaar plastic te gebruiken voor hun verpakkingen. Met de omschakeling naar een circulaire economie wordt Nederland veel minder afhankelijk van grondstoffen uit het buitenland. Onderzoek toont aan dat tot 2023 de circulaire economie in Nederland goed is voor een marktwaarde van 7,3 miljard euro per jaar en 54.000 banen.Ook de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, het Interprovinciaal Overleg, innovatieve startups, financiële instellingen, de vakbeweging en milieuorganisaties hebben hun handtekening gezet onder het akkoord. Het Nationaal Grondstoffenakkoord bouwt voort op het in september gepresenteerde plan van het kabinet voor de omslag naar een circulaire economie. Binnen een half jaar worden op de onderwerpen biomassa, voedsel, kunststoffen, maakindustrie, bouw en consumptiegoederen concrete plannen vastgesteld. Daarin komt te staan welke stappen worden gezet voor een volledig circulaire economie in 2050.

Dit artikel wordt u gratis en vrijblijvend aangeboden. Om de dagelijkse updates en artikelen ook in de toekomst te kunnen blijven plaatsen kunnen wij uw vrijwillige bijdrage goed gebruiken.  Alvast bedankt!

Bedrag



 

Voor adverteerders zijn er diverse mogelijkheden. 

Terug naar BVS.nl

Faillissementen

Duizenden bedrijven hebben vanwege de coronacrisis uitstel van belasting(en) aangevraagd en samen hebben zij ruim 13 miljard euro aan belastingschuld. Als dat geld straks moet worden terugbetaald, kan dit een enorme faillissementsgolf veroorzaken. In 2021 zal het aantal faillissementen, door het afbouwen van de Overheidssteunpakketten  naar verwachting stijgen met zo’n 4 procent. Ruim een op de vijf (560.000) bedrijven balanceren door de Corona beperkingen op het randje van faillissement. Bedrijven in de cultuur-, sport- en recreatiebranche worden het meest geraakt, maar ook de horeca, het onderwijs en taxibedrijven hebben het zwaar. De rechtbanken schuiven aanvragen voor een faillissement tot wel vier weken vooruit, tenzij er sprake is van spoed. Bedrijven mogen de betaling van belastingen uitstellen, maar de belastingdienst is wel een van de grootste faillissement aanvragers. Tot en met april gingen in 2020, ondanks dat, toch ruim 3 procent meer bedrijven failliet dan in dezelfde periode vorig jaar. In april waren er 75 meer faillissementen dan in maart, een stijgende trend die al in september 2018 werd ingezet. Het aantal faillissementen in april was het grootste aantal sinds januari 2017. In totaal ging het om 320 bedrijven en instellingen. Eenmanszaken worden vanwege de grote aantallen maar niet meegeteld. De meeste faillissementen betreffen de horeca. Sinds het begin van de coronacrisis hebben banken in Nederland faillissementen weten te voorkomen door aan ruim 161.000 ondernemers 23,7 miljard euro leningen of kredietruimte te verstrekken. Het gaat in totaal om 32.000 leningen ter waarde van 20,7 miljard euro en om 129.000 bedrijven die uitstel van betaling hebben gekregen. Met het uitstel is 3 miljard euro gemoeid.

De Wet Homologatie Onderhands Akkoord kan per 1 januari 2021 een oplossing bieden. De wet maakt het voor ondernemingen makkelijker om een akkoord te bereiken met de schuldeisers en aandeelhouders over de herstructurering van schulden.

Wetsvoorstel homologatie onderhands akkoord (HFW)

In de Tijdelijke wet COVID-19 SZW en JenV. is er een betalingsuitstelregeling opgenomen. Als het faillissement van een onderneming wordt aangevraagd of zijn continuïteit in gevaar komt door beslag- of executiemaatregelen van een schuldeiser, kan de ondernemer dit tegenhouden en de rechter verzoeken om betalingsuitstel. Ondernemers kunnen dan een betalingsuitstel   tegen de betreffende schuldeiser krijgen, met als doel hun tijdelijke liquiditeitsproblemen op te lossen en een faillissement af te wenden.

De tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging voor Werkbehoud (NOW) 1.0. die half maart vanwege de Corona crisis in het leven werd geroepen is door veel mode- en detailhandelsbedrijven aangevraagd en soms vergeefs. De regeling bedoeld om acute liquiditeitsproblemen, bijvoorbeeld door winkelsluiting, te voorkomen is een voorschot. Modeondernemers die als gevolg van de coronacrisis met omzetdalingen kampen vanaf 20 procent konden een tegemoetkoming in de loonkosten aanvragen van maximaal 90 procent om massaontslagen te voorkomen. In Nederland hebben in totaal meer dan honderdduizend bedrijven een beroep gedaan op de regeling. Daaronder zijn meer dan twintigduizend winkelbedrijven, samen goed voor een bedrag van bijna 200 miljoen euro.

Wanneer een schuldenaar niet meer in staat is aan de financiële verplichtingen te voldoen, of (bewust) is opgehouden met het betalen van zijn schulden, dan kan een faillissement worden aangevraagd. In sommige landen is hiervoor een negatief eigen vermogen al voldoende. Bij een derde van alle faillissementen in Nederland blijkt sprake te zijn van fraude. Opvallend zijn de snel op elkaar volgende faillissementen en doorstarts in de modebranche zoals bij FNG en La Ligna. Sinds enkele jaren kennen we in sommige delen van Nederland de pre-pack. Dat is een achter gesloten deuren met één kandidaat voorbereide doorstart van een onderneming die in financiële moeilijkheden verkeert. In het geheim wordt alles klaargezet voor een overname, waarna een faillissement volgt en de curator de onderneming overdraagt aan de voorbestemde doorstarter. De merken blijven bestaan en worden steeds vaker apart verkocht. Het paraplubedrijf Senz werd bijvoorbeeld ook op eigen verzoek failliet verklaard, maar niet voordat de intellectuele eigendomsrechten nog even snel werden ondergebracht bij een nieuw bedrijfje met de naam Senz International, die nu nu de failliete boedel voor weinig geld zonder de torenhoge schulden kan terugkopen van de curator.

Het faillissementsrecht is hervormd en twee nieuwe wetsvoorstellen moeten de positie van werknemers bij een herstart en het voorkomen van faillissementen middels een deal met schuldeisers per 1 juli regelen. Een wet heeft vooral gevolgen voor de positie van schuldeisers en een tweede wet gaat over de positie van werknemers. Op initiatief van de ChristenUnie is een amendement aangenomen dat bepaalt dat MKB-ondernemers en natuurlijke personen protest kunnen aantekenen tegen een dwangakkoord. Wanneer zij van een reorganiseerde onderneming een bedrag aangeboden krijgen dat tachtig procent of meer lager is dan hun uitstaande vordering, kunnen zij bezwaar maken. Ook consumenten en ondernemers zonder rechtspersoonlijkheid zoals zzp’ers kunnen dankzij dit amendement protesteren. De vrees dat kleine schuldeisers het afleggen tegen de belangen van banken en andere crediteuren, is hiermee deels weggenomen. De invoering van deze nieuwe Wet Homologatie Onderhands Akkoord (WHOA), een onderdeel van de Faillissementswet moet nog wel op 2 juni naar de Eerste Kamer. De Vereniging Voor Credit Management (VVCM), de belangenorganisatie voor creditmanagers en debiteurenbeheerders, kwalificeerde de wetswijziging als een ‘aardverschuiving voor schuldeisers.

In 2016 lag er een wet bij de Eerste Kamer: de Wet Continuïteit Ondernemingen I die moest zorgen voor de juridische inbedding van het zogenoemde ‘prepack’ of flitsfaillissement, het in stilte voorbereiden van een doorstart voorafgaand aan een faillissement. In 2013 onthulde Het Financieel Dagblad dat al sinds 2011 stille bewindvoerders werden aangesteld door rechters, bij bedrijven die op punt van faillissement stonden. Een uitspraak van het Europees Hof van Justitie maakte een einde aan die praktijk. In 2017 oordeelde Het Hof vervolgens dat werknemers bij een doorstart dezelfde rechten hebben als bij een gewone overname. De nieuwe eigenaar van een failliet gegaan bedrijf moet dan een economische reden hebben om ze te ontslaan op basis van algemene objectieve criteria. De werknemers kunnen ook niet gehouden worden aan een concurrentiebeding. Zo wordt de willekeur ingedamd, waar bij flitsfaillissementen vaak over werd geklaagd. Bovendien heeft de ondernemingsraad adviesrecht. Voor kopers wordt een overname duurder en risicovoller met alle gevolgen van dien.

Bij een kwart van de faillissementen in Nederland zou sprake zijn van fraude. De omvang van de schade door deze fraude wordt geschat van enkele honderden miljoenen euro’s tot meer dan een miljard euro.

Nog vóórdat een bedrijf in surseance of faillissement belandt, moeten bestuurders of andere belanghebbenden een deal kunnen maken met een meerderheid van de schuldeisers, die vervolgens door de rechter verbindend wordt verklaard, om te voorkomen dat individuele crediteuren een mogelijk akkoord door de curator frustreren.

In Nederland is de zogenaamde “opheffing faillissement wegens gebrek aan baten” de meest voorkomende beëindiging van een faillissement. Een faillissement wordt op deze wijze beëindigd wanneer de failliet zo weinig bezittingen heeft dat niet eens de faillissementskosten, salaris van curator en kosten van advertenties en boedelschulden, betaald kunnen worden. De curator stelt de Rechtbank dan voor om bij gebrek aan baten het faillissement op te heffen.  Alle schulden blijven dan openstaan. In de toekomst kunnen schuldeisers deze schulden weer proberen te innen. Wel kunnen verjaringstermijnen voor bepaalde vorderingen een rol spelen. Dan verjaart na verloop van tijd een schuld.

Wanneer en waarom krijgt een bedrijf surseance van betaling ?

Surseance van betaling is uitstel van betaling. De rechter kan als aan diverse criteria wordt voldaan een beschikking afgeven, die bepaalt dat gedurende een bepaalde tijd de schuldeisers niet betaald hoeven te worden. Surseance wordt in negen van de tien gevallen gevolgd door een faillissement. De wetgeving schrijft voor dat alle crediteuren moeten instemmen met een eventueel akkoord over de schuldenafwikkeling. Ook loonoffers of tijdelijke aanpassing van arbeidsvoorwaarden moeten eerst in een akkoord vervat worden. Nieuwe wetgeving moet in de toekomst regelen dat voor een crediteurenakkoord slechts de instemming van meer dan de helft van de schuldeisers en de helft van het uitstaande geld nodig is. Wanneer de nieuwe wetgeving een feit is dan zouden faillissementen en doorstarts met minstens de helft kunnen verminderen.

Hoe werkt een doorstart ?

Bedrijven maken een of meerdere malen een doorstart waarbij grote schulden worden doorgeschoven en personeelsleden werkloos en brodeloos achterblijven. De bedrijven krijgen hierbij soms hulp van curatoren en notarissen. De FIOD heeft al drie notarissen, gearresteerd op verdenking van faillissementsfraude, valsheid in geschrifte en oplichting. Ze hielpen vennootschappen naar een faillissement, waardoor hun schulden niet werden betaald en uiteindelijk de leveranciers voor de schade opdraaiden. Om faillissementsfraude beter te kunnen aanpakken kwam er 1 juli een aparte strafbaarstelling van overtreding van de administratieplicht bij faillissement. Vaak wordt een doorstart gebruikt om van de overtollige ballast en schulden van het bedrijf af te komen. In veel gevallen zullen de bedrijfsactiviteiten ongewijzigd voortgezet worden met dezelfde eigenaar. Op deze manier komt de eigenaar van het bedrijf, soms met behulp van stromannen af van te dure leaseauto’s, ouder personeel, te hoge huurcontracten, etc. Via de curator wordt dan simpelweg tegen een fractie van de waarde de bestaande inventaris, machines en voorraden overgenomen. Leveranciers, banken en de Overheid blijven achter met de opgebouwde schuldenberg.

Er is een verschuiving van retail naar onlineverkoop. Het aantal winkels in Nederland is de afgelopen zes jaar met een vijfde gekrompen en er zijn er nu nog grofweg 90.000 over. Circa 22.000 winkelpanden staan leeg. Bedrijven nemen concurrenten over omdat schaalvergroting de enige manier lijkt om te overleven.

Het in 2015 ingevoerde Programma Aanpak Stikstof (PAS) blijkt in strijd te zijn met Europese wetgeving. De Raad van Staten heeft dit bevestigd en die uitspraak heeft grote gevolgen voor de intensieve veehouderij, maar ook vergunningen voor het circuit van Zandvoort, de wegenaanleg, huizenbouw, transportbedrijven en biomassacentrales worden vertraagd. Totaal zijn ruim 18.000 Overheidsprojecten en plannen in gevaar. De Aannemersfederatie Nederland Bouw en Infra heeft een brandbrief gestuurd aan het kabinet omdat nu al de eerste kleine en middelgrote aannemers failliet dreigen te gaan door de uitspraak. De komende maanden doet de Raad van State uitspraken over alle individuele zaken.

Alleen grote ketens als de Primark, Big Bazar en de Action, die grote restpartijen opkopen en ze doorverkopen tegen dumpprijzen en grotere webshops hebben nog enige bestaansrecht en groeien enorm snel. Action groeide zelfs 30% in een jaar. Ook webwinkels als Bol.com, Zalando en Coolblue draaien goed. Bol.com heeft een omzet van meer dan 1 miljard euro per jaar, maar de winstcijfers vallen vooral door het hoge aantal retourzendingen tegen. Coolblue groeit enorm snel en Zalando verzestienvoudigde de afgelopen tien jaar de omzet. Ook Amazon breekt records.

Tussen de zestig en zeventig procent van de zelfstandige winkeliers of franchisers lijdt verlies en leeft onder de armoedegrens of dreigt daarin te belanden. Grote ketens met in totaal meer dan 3.000 vestigingen van onder andere Charles Vögele, The Phone House, It’s, Telstar, Ardenberg, DA, Geddes & Gillmore, House of Shoes, Mexx, Paradigit, Henk ten Hoor, Kennedy, Au Bon Marché, Siebel, HOBO, Oad Reizen, Straus Reizen, La Ligna, Prijstopper, E- Plaza, De Harense Smid, Block, Henk ten Hoor, Sabon, House of shoes, Piet Kerkhof, Sabon, Skooter, Polare, Schoenenreus, Neckerman, Klein Entink Mode, Seven Women, Seven Men, Douwe Egberts, Taft, New Store Europe, D-reizen, Halfords, Zaza, Expo, New Store Europe, Henk ten Hoor Textiel, BS Budgetstore, de Free Record Shop, de Schoenenreus, Van Dalen, Dr Adams, Arpi, Bitter, V&D, McGregor, Gaastra, Men at Work, Charles Vogele, Thom Broekman en zelfs filialen van Blokker zijn in korte tijd achter elkaar ten ondergegaan, doorgestart of werden opgekocht door veelal buitenlandse investeerders, die het bedrijf leeg trokken door het onroerend goed en de merkrechten te verkopen en de opbrengsten te besteden aan bonussen of deze wegsluisden naar belastingparadijzen. De Coronacrisis is voor heel veel bedrijven de nekslag. 2020 wordt het record jaar van faillissementen. De grote hotels van Amsterdam gaan stuk voor stuk ten onder door alle beperkende maatregelen. Zo zijn Holiday Inn, Crowne Plaza, het Postillion en QO inmiddels al failliet verklaard. Naar verwachting zullen 1 op de 10 hotels de Coronacrisis niet uitzitten vanwege het met soms wel tot 90% kelderen van de omzet.

Welke bedrijven werden overgenomen

Aviapartner door het Arabische Dnata
Ballast Nedam door Renaissance Construction

BCC door Michiel Witteveen van Blokker/Mirage
Brink’s Nederland door het Duitse Wincor Nixdorf en methanolproducent BioMCN Brink’s Nederland door Duitse Wincor Nixdorf en methanolproducent
Bijenkorf door Selfridges Group
Care schadeservice door Van Mossel en Schadenet
DA door Holland Pharma. (Nederlandse Drogisterij Service)

Depotplus door de Readen Group
Elsevier door New Skool Media

EXIT Toys door Duitse branchegenoot Simba Dickie Group
Fokker Technologies door het Britse GKN
Fox-IT door de Britse NCC Group
Hunkemöller door de Amerikaanse Carlyle Group
JT Bioscopen door de Britse bioscoopketen Vue International
Kluwer door de Russische mede-eigenaren van de holding
Kruidvat door Multi-miljardair Li Ka-Shing
Leen Bakker aan investeringsmaatschappij Gilde Equity Management
M&S Mode door Excellent Retail Brands groep (ERB/Kahn).
OCI Nitrogen door het Amerikaans/Egyptische CF Industries
Perry Sport, Kijkshop, Siebel, Lucardi, Optische Exploitatie Maatschappij
Prénatal door Retail Network
Qelp door Sykes
USG People door het Japanse Recruit
Wehkamp door Britse investeerders
Wolters Kluwer aan de Russische mede-eigenaren van de holding Wolters

Problemen bij deurwaarders en notariskantoren

Veel notariskantoren zitten in geldnood en de financiën voldoen niet aan de normen van het Bureau Financieel Toezicht. 59 van de notariskantoren hebben zelfs een negatief eigen vermogen. In 2015/2016 waren er nog 1.311 notarissen over van de 1.439 in 2009 en in 2017 is het aantal geslonken naar 1.277.

De PB Groep is de overkoepelende naam van een aantal initiatieven/producten op het terrein van credit management. Op het gebied van professionele incasso en creditmanagement oplossingen werden al ruim 70 jaar zaken gedaan door middel van een landelijk dekkend netwerk van regionale kantoren. Zij verzorgden overal in Nederland ambtelijk diensten, zoals dagvaardingen, betekening van een vonnis, gecompliceerd conservatoir beslag, maar ook incasso’s. PB TankCollect is een aparte divisie van de PB Groep, de groep gerechtsdeurwaarders die over heel Nederland haar diensten aanbiedt. PB TankCollect is opgericht om het probleem tanken zonder betalen in samenwerking met alle partijen een halt toe te roepen.

De helft van alle deurwaarderskantoren verkeert in zwaar weer. De Gerechtsdeurwaarster B.V., handelend onder de naam De Gerechtsdeurwaarster, Van Beurden Incasso & Gerechtsdeurwaarder, Deurwaardersportaal, Gerechtsdeurwaardersportaal en Sterk Gerechtsdeurwaarders zijn eind juni 2017 failliet verklaard. Een besluit van de overheid om opdrachten gebundeld aan te besteden zorgt voor omzetvermindering bij een groot aantal gerechtsdeurwaarders. Vijf grote overheidsinstanties gaan met een vaste groep van 34 kantoren werken, de helft van de kantoren die tot nu toe opdrachten kreeg.

In 2017 leed GGN 1,8 miljoen euro verlies en in de eerste helft van 2018 daalde de omzet opnieuw. Zes van de 71 deurwaarders zijn inmiddels vrijwillig vertrokken en als het ontslag van nog eens twaalf van hun collega’s wordt goedgekeurd, ziet GGN in korte tijd een kwart van zijn deurwaarders vertrekken. In totaal verliezen honderd van de 700 medewerkers hun baan en het aantal kantoren wordt teruggebracht naar tien. Drie jaar geleden had GGN nog 28 vestigingen. De malaise zou te wijten zijn aan het wegvallen van de onwettige inkomsten uit e-Court-procedures, de digitale arbitragerechtbank waar tot begin dit jaar veel zorgverzekeraars en webwinkels hun incasso’s afwikkelden. Zo’n 70% van de gerechtelijke procedures ging via e-Court. Die zaken moeten nu grotendeels worden voorgelegd aan de kantonrechter. Dat brengt allerlei administratieve kosten met zich mee en kost GGN ongeveer een miljoen euro. De Landelijke Organisatie Sociaal Raadslieden (LOSR) had een tuchtklacht ingediend tegen het deurwaarderskantoor nadat ze voor zo’n 33.000 zaken 100 euro aan oproepingskosten aan schuldenaars in rekening hadden gebracht terwijl dit geen wettelijke taak is en dus feitelijk niet is toegestaan.

Spraakmakende faillissementen

Welke bedrijven gingen failliet in de mode en textiel branche ?

3D Fashion

Acker Textiel

Johan van den Acker Textielfabriek bv in Gemert is per 22 augustus 2018 failliet. 36 medewerkers worden ontslagen. In 1807 startte de familie Van den Acker (Henricus van den Acker) met de productie en verkoop van geweven stoffen. Het bedrijf was sinds 2007 Hofleverancier. In 2017 kwam de helft van de aandelen in handen van Richard Oussoren, eigenaar van Koninklijke Textielfabriek Raymakers & Co bv in Helmond. Pieter van den Acker wilde met de gedeeltelijke overname en de kapitaalinjectie zelfstandig blijven en reorganiseren.
Een doorstart of verdere overname wordt onderzocht. De textielfabriek specialiseerde in het weven, verven en veredelen van stoffen voor zowel consumenten als projectinterieurs. De panden aan de Schoolstraat waarin het bedrijf gehuisvest was, zijn eigendom van de familie Van den Acker.

Adam & Eve zie Beate Use Adam & Eve zie Beate Use

AEB

In februari moet de gemeenteraad beslissen of het zo goed als failliete AEB geveild kan worden. AEB verwerkt hetisvuil van Amsterdam en omstreken, bedrijfsafval en nog dagelijks 250 ton zuiveringsslib van het waterschap Amstel, Gooi en Vecht. Daarmee levert AEB warmte voor de stadsverwarming waarop 25 duizend woningen zijn aangesloten. Het bedrijf kwam in de problemen nadat zes verbrandingsovens wegens technische problemen werden stilgelegd. Reparatie kostte vele miljoenen, maar bovendien vielen de inkomsten weg. Het faillissement kon tot dusver voorkomen worden doordat de gemeente, de enig aandeelhouder van AEB 80 miljoen euro betaalde.

Enkele commissarissen en verantwoordelijk wethouder Udo Kock (D66) Kock moesten het veld ruimen. een plan om AEB te verkopen aan afvalondernemer Wim Beelen mislukte. De wethouders van GroenLinks, SP, en PvdA wilden het bedrijf liever verkopen aan afvalverwerker HVC maar die trok zich alweer snel vanwege de hoge risico’s.  AEB is voor zijn bedrijfsvoering voor 15% afhankelijk van Amsterdam omdat alle Amsterdamse huisvuil automatisch door hen verwerkt wordt. tot eind 2022. Na een eventuele veiling wortd dit contract voortaan openbaar aanbesteed. Wat er met de stadsverwarming moet gebeuren, is nog niet duidelijk. AEB runt dit samen met Vattenfall. Beiden hebben ze 50 procent van de aandelen Westpoort Warmte. Die aandelen wil de gemeente niet meeveilen.

Aldino Moda

Aldino Moda, een herenmodezaak aan de Smedenstraat in hartje Deventer, is failliet verklaard door de rechtbank Overijssel. Het faillissement is aangevraagd door de Belastingdienst vanwege een enorme belastingschuld. Ook een andere vennootschap op hetzelfde adres, Noord Fashion bv, is failliet. De winkel van Aldino Moda is al sinds begin jaren tachtig van de vorige eeuw gevestigd aan de Smedenstraat. Eigenaar Hilmi Bulbul van Aldino Moda wil het faillissement niet verder toelichten.

Ardenberg

Schoenenwinkelketen Ardenberg (Van Dalen) met circa veertig vestigingen 360 medewerkers is na 122 jaar failliet. Er wordt door Yari holding een doorstart gemaakt met twaalf winkels en 125 medewerkers. Ook de andere Ardenberg winkels van Dr. Adams, Bitter, Dicapolavori en Jan Jansen zijn failliet.

American Apparel

De Amerikaanse kledingketen American Apparel heeft opnieuw surseance van betaling en nu ook het faillissement aangevraagd. het Canadese bedrijf Gildan Activewear neemt de intellectuele eigendomsrechten en de voorraad over voor ongeveer 66 miljoen dollar. American Apparel had twee vestigingen in Amsterdam. In september werd bekend dat CEO Paula Schneider opstapte. Ten tijde van de vorige surseance sloot American Apparel dertien vestigingen. Het plan was uiteindelijk met 212 winkels verder te gaan. American apparel is ook nog verwikkeld in een rechtszaak met de vorig jaar ontslagen CEO die 17,5 miljoen euro schadevergoeding eist.

Beate Use, Adam & Eve, Pabo en Christine le Duc

Beate le Duc Nederland is failliet. Het bedrijf, onder leiding van de Nederlander Serge van der Hooft, sloot eerder al dertien van de zesentwintig van de Christine le Duc sexwinkels waarbij veertig van de tachtig arbeidsplaatsen verloren gingen. Christine le Duc is sinds kort in handen van anonieme Nederlandse investeerders. Moederbedrijf Beate Uhse Duitsland kon het ondanks de sluiting van de Christine le Duc filialen toch niet volhouden en ging vorig jaar al failliet. Ondanks de reorganisatie en bezuinigingen stapelden de verliezen en de schulden zich op. Het bedrijf deed alsof het goed ging, maar leed van maart 2018 tot maart 2019 een verlies van 12,4 miljoen euro. De beurskoers zakte van ooit € 20 tot € 0,09. De Duitse beurstoezichthouder Bafin stelde het beursgenoteerde concern in augustus een dwangsom van €220.000 in het vooruitzicht als het bedrijf haar leven niet beterde omdat meermaals wettelijke termijnen van jaarrapportages werden overschreden. Beate Use had nog zes zelfstandige winkels onder de naam van Pabo of Beate Uhse. Pabo was in Nederland de drijvende kracht. Adrie en Patrick Boddaert startten in 1984 met de verkoop van seksartikelen en erotische lingerie. De broers verhuisden de zaak naar de Houtmarkt in de binnenstad van Hulst en maakten 87.000 gulden omzet. Twee jaar later openden ze een winkel in Sluis. Het pand aan de Houtmarkt werd verruild voor de Gentsestraat en het groeiende magazijn ging naar de Beestenmarkt. In 1989 werd de voormalige huishoudschool het nieuwe thuis en de winkels werden afgestoten. Pabo legde zich volledig toe op de verkoop via een catalogus met de hulp van 25 medewerkers. De omzet steeg naar 8 miljoen gulden. In 1992 verhuisde het bedrijf naar de definitieve plek in Walsoorden en werd een van de grootste werkgevers van Zeeuws-Vlaanderen. Ook in België, Oostenrijk, Engeland en Frankrijk werden telefonische bestellingen aangenomen en verwerkt in Walsoorden. Zeven jaar na de verhuizing, verkochten de broers Pabo aan Beate Uhse. De omzet lag inmiddels op 80 miljoen euro. Het faillissement van 15 december 2017 van de Duitse moedermaatschappij heeft uiteindelijk dus ook gevolgen voor het Nederlandse concern. Een obligatie​​lening van 30 miljoen moest in de zomer van 2019 worden terugbetaald, maar daar was een hoge rente van 7,75 procent per jaar voor verschuldigd. De mislukte herfinanciering gaf de doorslag voor het faillissement. Er werd vergeefs opnieuw een doorstart met herstructurering in gang gezet. De oprichtster Beate Uhse was ooit kunstvliegpiloot, maar na het verbod op vliegactiviteiten na de Tweede Wereldoorlog kon ze haar beroep niet langer uitoefenen. Ze ging brochures verkopen over periodieke onthouding en dat leidde in 1951 tot de start van het postorderbedrijf Beate Uhse,waar condooms en boeken over seksuele hygiëne konden worden besteld. In 1961 werd als gevolg de eerste fysieke winkel geopend. Uiteindelijk werd de postordercatalogus zo bekend dat er een omzet van 20 miljoen omzet werd gehaald. Het bedrijf draalde te lang met het openen van een fatsoenlijke webshop en zag concurrenten er uiteindelijk met een groot deel van de omzet vandoor gaan. De directie moest uiteindelijk het zinkende ship verlaten. De uiteindelijk wel opgezette webshop werd goed voor 55 procent van de totale omzet van 143 miljoen euro. In 1999 nam het Duitse concern het Nederlandse Pabo over van vastgoedmagnaat Gerard Cok. De Nederlander leidde het bedrijf jaren lang en was er nog steeds bestuurder en grootaandeelhouder. Cok is afkomstig uit Sluis, een dorpje met duizend inwoners maar met op een bepaald moment zelfs zeven seksshops. Na een doelgroeponderzoek in 2010 werden de winkels omgebouwd en via social media en advertenties en dure televisiereclames werd getracht de klanten vast te houden. De sekspeeltjes werden aangevuld met lingerie, mode en beautyproducten en veranderde langzaam van een seksbedrijf in een erotisch lifestylebedrijf. Het bereiken van de mannelijk doelgroep van toen nog 80 procent werd omgewisseld voor vrouwen. De holding heeft in totaal 345 werknemers verspreid over verschillende landen. Er zijn zo’n 10 filialen in Vlaanderen, zes in Nederland en nog enkele in België en Frankrijk onder de naam Pabo of Beate Uhse. Alle winkels gaan ondanks een eerder toegezegde herfinanciering van vijf miljoen door de financiële groep Prime Capital, die in januari al 2,7 miljoen euro had gestort alsnog dicht. In de afgelopen jaren verdwenen er al tientallen banen bij Pabo in Walsoorden. Het bedrijf richtte zich alleen nog op de verkoop via het internet. Pabo ging in juni 2019 opnieuw failliet. Een jaar geleden werd het bedrijf ook al failliet verklaard en maakte toen een doorstart onder de naam Pabo 4.0. Pabo vertrok toen uit Walsoorden en betrok in afgeslankte vorm een kantoorruimte in Hulst, waar zestig mensen aan het werk gingen. In december vorig jaar meldde directeur Michael Specht nog dat het bedrijf langzaam beter ging. Pabo online werd overgenomen door het Groningse EDC.  55 mensen mochten blijven. In 2020 ging opnieuw een deel van het concern failliet. De dochter Beate Uhse Licensing uit Hulst ging 16 juni 2020 failliet. nadat eind april al uitstel van betaling was verkregen.  Beate Uhse Licensing handelde ook onder de namen Adult Video Netherlands en First Kick Fetish Factory.

Bema holding

Modeketen Bema holding beter bekend als Klein Entink Mode, Seven Women en Seven Men met vestigingen in Aalten, Geldermalsen, Oosterbeek en Dinxperlo is failliet verklaard. De keten begon ooit in Klaaswaal en groeide uit tot een keten met enkele honderden mensen personeel.

Benlig zie La Ligna

Bon Marche

Modeketen Bonmarché met225 winkels en zo’n 1500 werknemers in het Verenigd Koninkrijk heeft 2 december 2020 surseance van betaling aangevraagd. In februari werd het modebedrijf nog overeind gehoeden door Philip Day. Als beheerder is RSM Restructuring Advisory aangesteld. RSM wil geen winkels te sluiten of personeel ontslaan maar het bedrijf binnenkort te koop aanbieden. Moederbedrijf Arcadia Group, ook bekend van Topshop en Miss Selfridge, liquideerde eerder ook al warenhuisketen Debenhams. Daarmee staan er maar liefst 25.000 banen op de tocht.   Bonmarché is niet de enige keten van Philip Day die door de coronapandemie in de problemen is gekomen.

Brand Retail Group

Leveranciers en schuldeisers van Gsus, J.C. Rags en Less blijven met een miljoenenschuld achter. Varova Fashion Group veranderde haar naam in Brand Retail Group en is nu ook failliet.  In de mode portefeuille van Varova zaten Sissy Boy, Open 32, Men at Work, Gsus, Less, Mees, Silvercreek, Kings of Indigo, Tumble ‘n Dry, J.C. Rags, Miniverse en Ontour. Gsus ging medio april 2018 failliet en half juli volgden een aantal verwante vennootschappen waaronder houdstermaatschappij Gsus Clothing. In januari, vlak voor de faillissementen, werden de merknaam en de voorraden al weggesluisd voor 250.000 euro. Gsus Wholesale laat een miljoenen schuldenlast achter. Gsus werd in 1993 als rebels modemerk opgericht door ontwerpers Jan Schrijvers en Angelique Berkhout. De onderneming groeide uit tot succesvolle internationale speler. In 2010 kwam Gsus in handen van  Varova Fashion Group, die het concern doorverkocht aan Standard Investments van Marcel van Gelderen die de merken Sissy-Boy, Open32 en Tumble ‘N Dry vergeefs voortzetten. De rest van de niet interessante merken werd verkocht. Voor Gsus werd gekozen voor een sterfhuisconstructie, waarbij de waardevolle delen en het merk werden verkocht aan N5 holding van Nicolaas de Ronde Bresser/Envier Invest/Indema. De schulden bleven achter in de bedrijven, die nu dus failliet zijn gegaan. Ook winkelketen Men At Work van BRG, ging onlangs failliet.

Bretoniere Groep

De moedermaatschappij van Shabbies Amsterdam en Fred de la Bretoniere schoenen is failliet. Begin maart 2019 ging eerst de groothandel failliet en vervolgens de overige bedrijfsonderdelen, waaronder de winkels en de webshop. Sinds het eind van de economische crisis zijn de omzetten tot wel een kwart gedaald. Bij Bretoniere Groep werken 115 werknemers. Een doorstart met een schone lei is in de mode- en schoenenbranche niet ongebruikelijk. De directie en aandeelhouders van Bretoniere hebben eerst nog gekeken naar een overname door een strategische partij. Nadat de overnamebesprekingen mislukte werd het faillissement aangevraagd.  Begin maart 2019 ging eerst de groothandel failliet en vervolgens de overige bedrijfsonderdelen, waaronder de winkels en de webshop. Sinds het eind van de economische crisis zijn de omzetten tot wel een kwart gedaald. Bij Bretoniere Groep werkten 115 werknemers. Nog geen twee weken na het faillissement van de Bretoniere Group is er een doorstart gerealiseerd. De eigenaren van onder andere Ferro Footwear, Ferry (Footwear) Helmer en Ron Janssen, hebben het bedrijf en de merken overgenomen. Het is onduidelijk of het gaat om de RNF Holding of dat Helmer en Janssen met een ander bedrijf de Bretoniere Group hebben overgenomen. Karmijn Kapitaal nam in 2014 een meerderheidsbelang in het Nederlandse lederwarenbedrijf Fred de la Bretonière. Dennis Mok werd destijds aangesteld als CEO, Mayra Krishnadath als CFO en international sales director Stefan van Schooten. Oprichter en naamgever Fred de la Bretonière bleef aan als ontwerper.  De Bretoniere Group is ook actief in Duitsland en België

Bristol

Ondanks de twee miljoen euro overheidssteun gaat Bristol gaat opnieuw zes filialen sluiten, zo maakt moederbedrijf Euro Shoe Group bekend. Het genoemde aantal is onderdeel van de in totaal zeventien geplande winkelsluitingen dit jaar. Elf Bristol-winkels hebben reeds hun deuren gesloten. Van de elf Bristol-filialen die inmiddels gesloten zijn, stonden er zeven in Nederland. Euro Shoe Group kan niet bevestigen dat de overgebleven zes vestigingen allemaal in Nederland staan, wel dat “het zwaartepunt” van de voorgenomen winkelsluitingen meer in ons land ligt dan in België. Ook kan Bristol geen uitspraak doen over wanneer de zes winkels dichtgaan. De schoenwinkelketen sloot 2019,  toen het acht filialen in Nederland sloot, af met een verlies van 6,2 miljoen euro, een daling van 3,1 procent ten opzichte van het jaar ervoor. De omzet ging met 13,8 miljoen euro naar beneden tot 183,7 miljoen euro. CEO Elise Vanaudenhove laat weten dat er al jarenlang verlies wordt geleden en dat gedwongen sluitingen van Belgische winkels en minder klanten in Nederland hebben gezorgd voor een groot gat in de begroting.  In de periode met de lockdownmaatregelen werd 5 miljoen euro per week verlies geleden. Gesprekken met banken over de financiering hebben tot nu toe niets opgeleverd en daardoor moest de vastgoedtak van de familie bijspringen. Bristol onderhandelt nog steeds met de banken. De schoenenketen hoopt ook dat verhuurders gaan inzien dat de huurprijzen in stadscentra veel te hoog zijn. Vooral de concurrentie van webwinkel Zalando en schoenenketen vanHaren spelen het bedrijf parten.

Thom Broekman

Modeketen Thom Broekman van het moederbedrijf Profoss Nederland in De Meern in Utrecht , dat in handen was van de vijfde generatie Broekman is in 2015 failliet verklaard. Het familiebedrijf, dat ooit 113 medewerkers in dienst had, werd 180 jaar oud en kreeg in 2012, bij het 175-jarige jubileum, nog het predicaat ‘Hofleverancier in naam der Koningin’. De Rode Winkel in Utrecht was een van de eerste winkels in Nederland waar spijkerbroeken werden verkocht en de zesde generatie verbouwde in april voor een klein vermogen de huisvesting. Naar ontwerp van Thomas Kemme Architecten werden twee naastgelegen winkelpanden verbouwd en verbonden via een opgefriste Middeleeuwse steeg. Deze steeg werd subtiel overdekt door een lichtstraat. Profoss Nederland leed in 2013 een verlies van 587.185 euro en in 2014 een verlies van 1 miljoen euro. Profoss Nederland had een langlopende schuld van ruim 6,9 miljoen euro.

Brova zie Witteveen

Buining Fashion

Buining Fashion in Apeldoorn is failliet. De winkels van moederbedrijf Buining Fashion en Petit Merci aan het Leienplein, Noa Noa aan de Korenstraat en Buining Fashion in Bussum zijn gesloten. Buining Fashion richt zich al 95 jaar op damesmode in het hogere segment. Een Buining-winkel in Harderwijk en de Apeldoorse Gerry Weber werden eerder al afgestoten.  De eigenaresse van Buining is Joke van Hunnik.  Formeel is het faillissement uitgesproken over holding Bumo Beheer. Voor de vennootschappen waarin de winkels zijn ondergebracht is het faillissement aangevraagd.  Van Hunnik vroeg het faillissement zelf aan en circa twintig mensen die op de loonlijst staan worden ontslagen. Voorlopig blijven alle kledingzaken dicht. tot er duidelijkheid is over de vraag van wie de voorraden zijn. De winkel van Buining Fashion in Apeldoorn gaat door als ‘Buining Fashion by Anna van Toor’. Voor Anna van Toor wordt het de 31e vestiging. Het faillissement betrof meerdere winkels: de Buining Fashion-vestigingen in Apeldoorn en Bussum en modezaken Petit Merci en Noa Noa, beiden in Apeldoorn. Anna van Toor beperkt zich bij de doorstart tot het Apeldoornse filiaal van Buining Fashion.

C&A

Het modeconcern vloeide in het topmanagement in Europa vier van de zeven directeuren af, waaronder Bart Brenninkmeijer. De leiding van C&A Europe wordt sindsdien gevormd door slechts  drie bestuurders; Alain Caparros en Martijn en Tjeerd van der Zee. Bart Brenninkmeijer blijft wel zijdelings betrokken bij het bedrijf. De nieuwe topman, Alain Caparros haalde de bezem door het topmanagement. In maart 2019 stapte Caparros plotseling op, naar eigen zeggen wegens gezondheidsproblemen. Slechtlopende winkels waarvan 30 van de 160 in Frankrijk worden gesloten en de rest van de vestigingen gaat moderniseren. Reden voor de herstructurering is de dalende omzet van de retailketen. Tegen 2021 moet tachtig procent van de filialen gemoderniseerd zijn. Er wordt een miljard geïnvesteerd in het groeiplan. C&A heeft 132 filialen in Nederland en wereldwijd 1575 in twintig landen, waaronder Brazilië, Duitsland en China. C&A schrapt ook banen in de hoofdkantoren in België en Duitsland. Bij de reorganisatie worden 70 banen geschrapt op het Belgische hoofdkantoor in Vilvoorde en 160 op het Europese hoofdkantoor in Düsseldorf. Op het kantoor in Vilvoorde werken 570 mensen en in Düsseldorf 1400. Eind december besluit de directe om 100 filialen in Duitsland op te heffen en na 32 jaar wordt ook een filiaal in Bussum gesloten aan de Nieuwe Brink. In 2017 werden ook al twee filialen in Utrecht, een in Nijverdal en een in Pijnacker gesloten vanwege het slechte bedrijfseconomische resultaat. Een groot deel van de 2800 werknemers in Frankrijk moet gedwongen vertrekken.

Charles Vögele Nederland B.V. (zie ook Witteveen en Men at Work)

Vögele werd opgericht in 1955 door autocoureur Charles Vögele en zijn vrouw Agnes Vögele in Zürich als winkel voor rollerskaters. Eind juni 2016 telde het gehele concern nog 6329 medewerkers. Het Zwitserse concern verkeerde sinds 2015 in problemen en werd eind 2016 overgenomen door het Italiaanse Sempione Retail en warenhuis operator OVS. Samen waren ze voor 35 procent eigenaar in samenwerking met twee andere partijen. Dankzij Sempione Retail verwierf OVS nu 82,62 procent van de Zwitserse keten. Sempione Retail AG, die sinds eind 2016 grootaandeelhouder was van Charles Vögele en gevestigd is in Pfäffikon in Zwitserland had in september, toen het een bod op alle aandelen van de onderneming werd uitbracht al aangekondigd dat het zich zou concentreren op de strategische markten Zwitserland, Oostenrijk, Hongarije en Slovenië. Charles Vögele was actief met 655 winkels in Zwitserland, Duitsland, België, Oostenrijk, Slovenië en Hongarije. De keten trok zich echter eind 2016 terug uit België en vond ook voor de meeste Duitse vestigingen een nieuwe eigenaar. Kort voor het faillissement is geld overgemaakt naar Zwitserland. Er werden diverse overboekingen gedaan van de rekening van het Nederlandse bedrijf naar de Zwitserse holding Charles Vögele Holding AG en Charles Vögele Mode AG. Het gaat om ongeveer € 900.000 en € 500.000 waarvan de bestemming onbekend is. De Nederlandse tak werd gefinancierd door de Zwitserse holding. In de vorm van kapitaalstortingen en leningen is ongeveer € 60 miljoen beschikbaar gesteld. Tekorten op de rekening van de Nederlandse dochter zijn via een internationale cash pool aangezuiverd. De Zwitsers zeggen in totaal € 65 miljoen tegoed te hebben en Mode AG heeft een vordering van bijna € 1 miljoen ingediend.

De Nederlandse tak met een omzet van € 60 miljoen, moest faillissement aanvragen nadat de Zwitserse holding een verstrekte lening met directe ingang had opgeëist. Charles Vögele kreeg rond de eeuwwisseling voet aan de grond in Nederland door de overnames van de winkels van Peek & Cloppenburg en de winkelketen Kien. De nieuw gevormde groep was van aanvang af verlieslatend. Dit had te maken met hoge personeelskosten, hoge huursommen van winkels en forse uitgaven voor marketing en logistiek. De in 2011 aangestelde directeur van de Nederlandse tak trof naar eigen zeggen diverse winkels aan met achterstallig onderhoud en een collectie die onvoldoende aansloot bij de markt. Het bedrijf moest op voorschrift van de holding een grote voorraad aanhouden die met korting moest worden verkocht. Het holdingbestuur moest vanwege de krimpende omzet en marges, waaruit de Nederlandse tak werd gefinancierd ingrijpen van de huisbank. Landenorganisaties moesten zelf winstgevend worden en mochten niet meer aankloppen bij de moedermaatschappij. Charles Vögele Nederland uit Breukelen met 95 winkels en 700 personeelsleden werd vervolgens doorgestart door de familie Hes. De verkooporganisatie van de Zwitserse modewinkelketen werd 27 januari 2017 door de rechtbank van Amsterdam failliet verklaard en de curatoren hielden de winkels open totdat overeenstemming werd bereikt met Vidrea Retail (tegenwoordig Victory and Dreams Holding) van Remt Melles (M Partners) en de familie Hes voor een doorstart. Onder leiding van Melles worden de winkels omgebouwd tot een keten van multibrandstores. Melles verkocht zijn bedrijven A&Q, Lowland Fashion, Fashion Linq en T-corporation en vertrok in 2012 bij MS Mode om in 2014 weer op te duiken samen met de huidige eigenaren Roger van Craen en Sven Lange als directie van Malu met kantoren in Leiderdorp, Duffel (Belgie) en inkoopkantoren in China, Bangladesh, India en Turkije en leverde aan grootwinkelbedrijven in vijftien landen aan onder andere Action, Coolcat en Kruidvat totdat het bedrijf in 2013 plotseling failliet ging. Het bedrijf produceerde ook onder licentie merken als Paul Frank, Betty Boop, K3, Sesamstraat en Playboy.

Vidrea Retail betaalde zo’n 4,4 miljoen euro om de Nederlandse tak van Charles Vögele over te nemen. Bijna 2 miljoen was bestemd voor de inventaris en voorraad en de overige 2,4 miljoen euro was vergoeding voor de boedelkosten. De schuldoverneming bleek nihil. Charles Vögele kreeg rond de eeuwwisseling voet aan de grond in Nederland door de overnames van de winkels van Peek & Cloppenburg en de winkelketen Kien. Vidrea Retail nam 90 procent van het winkelpersoneel over. Dit gold niet voor de filialen waarvoor geen nieuwe huurovereenkomst wordt getekend. De Nederlandse tak werd in januari failliet verklaard. Het Zwitserse moederbedrijf werd in december overgenomen door Sempione Retail, dat de focus wilde leggen op potentiële markten Zwitserland, Hongarije, Oostenrijk en Slovenië. De Oostenrijkse, Hongaarse en Sloweense Vogele gingen eind juli 2018 ook failliet en laten een schuld achter van 20 miljoen euro. C&A nam de Oostenrijkse vestigingen in december 2018 over. De nieuwe modeketen Miller & Monroe startte vanaf september in 73 panden van het voormalige Charles Vögele. Ook was een deel van de collectie van het eveneens failliete Witteveen verkrijgbaar bij Miller & Monroe van de familie Hes. Vidrea Retail, is door de Amsterdamse rechtbank inmiddels ook failliet verklaard inclusief alle 72 winkels van Miller & Monroe. Afgelopen april kreeg Vidrea vergeefs nog extra tijd van huisbankier ABN AMRO om de financiële problemen waarin het verkeerde op te lossen. Het bedrijf stelt dat het vooral in de problemen kwam door de financiële tegenslagen bij de Duitse tak, dat begin juni 170 Miller & Monroe-vestigingen moest sluiten. Witteveen was nog maar kort, net als Men at Work, in handen van Vidrea Retail, dat later Victory and Dreams werd genoemd. In de winkels waren onder meer merken als Zerres, Cecil, Street One, Petrol en Leros te vinden. Victory & Dreams wilde geheel of gedeeltelijk naar de beurs. Volgens eigenaar Lex Hes verstrekken banken nauwelijks nog een lening en was dit de manier om geld op te halen voor investeringen. Vidrea Retail/Victory & D5reams  is ook eigenaar van modeketen Bonita. Deze werd overgenomen van Tom Tailor Group. Bonita heeft in totaal 754 winkels in Europa, waarvan 83 in Nederland. De merkwaarde van de modeformule bedroeg eind vorig jaar 184,5 miljoen euro, en had in de eerste negen maanden van het afgelopen fiscale jaar een negatief ebitda van 6,6 miljoen euro op een omzet van 172 miljoen. Tom Tailor kocht Bonita in 2012, maar in 2016 werden al eens 150 onrendabele filialen gesloten. De locaties van Charles Vögele werden door Hes omgebouwd tot Miller & Monroe, terwijl van een doorstart voor Men At Work snel werd afgezien. Ook werd voor de Duitse vestigingen van Miller & Monroe uitstel van betaling aangevraagd. Verschillende schuldeisers van Vidrea vroegen het faillissement aan voor de Nederlandse activiteiten, vanwege de maandenlange betalingsachterstanden. Vidrea besloot de uitrol van de Italiaanse modeketen OVS in Nederland helemaal te staken. De drie OVS-winkels werden gesloten. Vidrea nam in 2018 tweehonderd Duitse winkels over van Charles Vögele en bouwde deze om tot Miller & Monroe vestigingen. De winkels werden gekocht via de Zwitserse tak van OVS. Vanwege mogelijke claims uit het verleden bij Charles Vögele werd een zogenaamde balansgarantie afgegeven van 93 miljoen Zwitserse Franken (82 miljoen euro). Daarmee zou Vidrea ingedekt zijn bij onaangename verrassingen.

Uiteindelijk bleek de balansgarantie helemaal niet te bestaan en de Zwitserse tak van OVS Sempione Fashion ging ondertussen failliet. Toen de oude schuldeisers aanklopten bij Miller & Monroe Duitsland, raakte dat bedrijf in de financiële problemen en moest er begin 2019 surseance van betaling worden aangevraagd. Omdat de Duitse Miller & Monroe-winkels vervolgens hun Nederlandse moeder Vidrea niet meer konden betalen, kwam ook Miller & Monroe Nederland in zwaar weer. In april moest Vidrea (Victory & Dreams) – ook in Nederland uitstel van betaling aanvragen voor de Miller & Monroe-keten met 72 winkels. Begin juli moeten de crediteuren hun akkoord geven om de voorlopige surseance om te zetten in een definitieve surseance van betaling. Sempione Fashion, gevestigd in Pfäffikon bij Zurich ging ondertussen uit de lucht. OVS is in Italië bekend van grote modewarenhuizen en heeft ook een kinderwinkelvariant OVS Kids. Het 47 jaar oude bedrijf heeft het zwaar want er zijn de afgelopen jaren honderden vestigingen gesloten. Vooral buiten Italië heeft het bedrijf grote problemen. In 2018 sloot OVS de 140 winkels in Zwitserland en de 83 winkels in Oostenrijk, twee maanden nadat ze waren geopend. In Nederland waren er vestigingen in Amersfoort, Hilversum en Hellevoetsluis. Die werden door Vidrea omgebouwd tot Witteveen-winkels. De omzet van OVS bedroeg vorig jaar 1,4 miljard euro. Dat was bijna 2 procent minder dan het jaar ervoor. Het warme weer werd daarbij door het bedrijf als belangrijke oorzaak genoemd. Dat jaar halveerde de winst. Het bedrijf is beursgenoteerd in Milaan. Het opnieuw failliete Witteveen maakt geen doorstart. Witteveen die met 28 winkels en zo’n 150 personeelsleden eind november 2019 failliet verklaard.

Christine le Duc, Beate Use, Adam & Eve en Pabo. Zie Beate Use

College Style

Na veertien jaar wordt College Style doorgestart door Omnin Investments die ruim 300.000 euro betaalde voor de inventaris, de voorraden en de immateriele activa van het concern. Directeur-eigenaar Jan Roukens heeft het faillissement 28 november 2017 aangevraagd en liet voor 1,6 miljoen euro aan crediteuren achter. Voor de 78 medewerkers van de twaalf filialen is ontslag aangevraagd. College Style werd in 1991 opgericht onder de naam Roukens Dameskleding. Dat werd twee jaar later College Style. Op het hoogtepunt had de winkel 22 vestigingen, waarvan er nu nog twaalf open waren. Vader Ger Roukens begon met zijn vrouw in Ridderkerk een zaak voor dameskleding en introduceerde een kledinglijn voor de jonge vrouw. Al snel had hij tien vestigingen door het hele land, met in totaal zo’n honderd werknemers. Zoon Jan Roukens (39) is getrouwd en vader van vijf kinderen in de leeftijd van 4 tot 14 jaar. Jan Roukens volgde zijn vader in 2011 op en verkocht sindsdien ook merken als Josephine Co, Mark, The Barn, Scarva, maar ook het failliete merk McGregor. De huiscollectie werd verdeeld over diverse labels. Lynde (genoemd naar het oudste dochtertje van Jan) met kleding voor bijzondere gelegenheden. College Classic was voor de wat traditionelere klant en Blue River vormde het etiket voor casual dameskleding, Kids bood casual kleding voor kinderen. In College Basic werden de basisartikelen ondergebracht. Ook werd er een nieuw label “Emma” gepresenteerd, genoemd naar het jongste dochtertje van Jan. De eigen kleding van College Style werd ontworpen op het kantoor bij het centrale magazijn in Ridderkerk door stylistes vanachter de computer. De productie vond plaats in landen als Polen, Portugal en Turkije.

Het filiaal aan de Oudestraat 15 in Kampen, vierde onlangs nog het 10 jaar bestaan. Tachtig procent van de inkoop waren eigen kledinglijnen, die College Style in met name Europese landen liet produceren. Bij de reorganisatie in 2014 werden al vier vestigingen gesloten en later gingen er nog meer filialen dicht en het filiaal op Urk wed overgenomen door het personeel. Door de reorganisatie gingen veertien arbeidsplaatsen verloren. De winkelformules College Style en Sale Sisters werden ineengeschoven en de gevels van alle resterende winkels werden aangepast. De kledinglijnen van Sale Sisters werden daarna ook in de andere winkels aangeboden. De webshops van de beide formules werd uitgebreid. Ook de Sale Sisters vestiging in Middelburg ging dicht, evenals de College Stylewinkels in Middelharnis en aan de Zeugstraat in Gouda. De webshop sloot onlangs, zogenaamd vanwege updates en onderhoud. De meest recente filiaalsluiting was in Rijssen. De keten richtte zich op de consument uit de reformatorische gezindte en was dan ook op zondag gesloten, zelfs de webshop. terwijl mensen hebben juist op die dag de tijd nemen om eens rustig online te shoppen. In vier jaar tijd halveerde de omzet. Styliste Suzanna Dekker die in oktober 2015 bij het bedrijf vertrok maakte het onderscheid tussen rages, trends en mode. De kleding mocht niet bloot en uitdagend zijn. Ook werden er bijvoorbeeld geen broeken verkocht. De opvatting dat de kledingzaken van reformatorische ondernemers voor de moeder van een groot gezin en een bescheiden beurs geen aanbod hebben, noemde Jan Roukens karikaturaal. en hij gaf veel geld uit aan de reorganisatie, een nieuwe huisstijl en gevelreclame voor de filialen.

Coolcat

Nadat Coolcat in 2017 een kleine € 10 miljoen verlies leed op een omzet van ongeveer € 121 miljoen werden de cijfers in 2018 niet beter en is het concern van Ronald Cahn nu alsnog failliet verklaart. Bij Coolcat werken 1180 werknemers. De buitenlandse activiteiten waaronder zeventien winkels in België, twee in Luxemburg en zeven in Frankrijk werden later alsnog ookt bij het faillissement betrokken. Coolcat werd doorgestart en vlak na de doorstart in mei 2019 omgezet in online retail. Ronald Kahn startte met COOLinvestments in 2012 het verliesgevende MS mode in augustus 2016 door. Er liep al enige tijd een uitstelregeling voor een lening bij de Rabobank. De Coolcat keten van Kahn stond onder toezicht van de afdeling bijzonder beheer van ING vanwege de aanhoudende verliezen. CoolCat moest een boete van 220.000 euro betalen omdat klanten niet voldoende op de hoogte werden brachten van hun rechten bij de annulering van een aankoop. Coolcat schoot niet alleen tekort op het gebied van informatieverstrekking, maar betaalde ook bezorgkosten niet, of niet altijd, terug. Uit het V&D faillissement kocht Kahn eerder dit jaar het merkenrecht van V&D, samen met Jaco Scheffers en oud Hema-topman Ronald van Zetten. Roland Kahn (65) schoof eerder zijn twee 34-jarige zoons naar voren en bouwde zijn deelneming stapsgewijs af. Op 1 januari 2021 treedt Kahn af als directievoorzitter van moederbedrijf Coolinvestments. Zijn zoons Joshua en Jonathan zijn dan al langere tijd werkzaam in het bedrijf. Joshua is tien jaar geleden, direct na het behalen van zijn diploma Fashion & Management aan mode-instituut AMFI, toegetreden. Hij is begonnen als inkoop assistent bij Coolcat, doorgegroeid tot inkoper en is nu inkoopmanager van America Today.” Zijn tweelingbroer Joshua heeft tijdens zijn studie bedrijfseconomie aan de Universiteit van Amsterdam stages gelopen bij KPMG, investeerder Bencis en ING die hem een contract voor onbepaalde tijd gaf. Hij heeft er uiteindelijk 3,5 jaar gewerkt en is toen naar Amerika vertrokken.” Daar volgde Jonathan een MBA-studie (Master of Business Administration) aan de particuliere Pepperdine-universiteit in Malibu, een voorstad van Los Angeles.

Cotton Style

De Harlinger kindermodeketen Cotton Style is op verzoek van directeur-eigenaar Hakim Faber failliet verklaard. Faber was sinds begin dit jaar eigenaar van Cotton Style. Veertien medewerkers worden ontslagen. De curator is Raymond Gustenhoven. Cotton Style exploiteerde behalve een webshop winkels in Joure, Heerenveen, Sneek, Bolsward en Leeuwarden. Beide laatste vestigingen waren al eerder gesloten. Cotton Style verkocht aanvankelijk kinderkleding in het duurdere segment en later werd nog met goedkopere kleding geprobeerd het tij te keren. Crediteuren hebben 170.000 euro tegoed, de belastingdienst 40.000 euro en de Rabobank Súdwest Fryslân 70.000 euro.

DFG

Demiville Fashion Groep

Amsterdams modebedrijf Demiville Fashion Groep (DFG) is failliet.  Demiville werd in de jaren negentig opgericht en importeerde, met een klein team onder leiding van modeondernemer en ex-muzikant Jan Halverstad, verschillende modemerken, zoals schoenen van Ishikawa, shirts van WeekendOffender en spijkerbroeken van Met. Volgens de meest recente jaarrekening over 2016 was financieel gezond en had weinig schulden. Volgens curator Hartsuiker is het bankroet te wijten aan verslechterende marktomstandigheden en het faillissement van Italservices, het Italiaanse modehuis achter de Met-jeans, het belangrijkste merk van Demiville. Italservices groeide afgelopen jaren sterk, onder meer door overnames, maar kwam deze herfst in de problemen. “Demiville heeft nog een tijdje een eigen outletstore gehad, om de voorraden te verkopen. Maar zonder het merk Met werd het moeilijk om verder te gaan.” Curator Hartsuiker acht de kans op een doorstart, waarbij mogelijk nieuwe merken worden ingebracht, klein.

Didi

Didi is failliet en wordt niet doorgestart. Curator Marc le Belle laat weten dat de 81 winkels half februari sluiten waarbij 500 werknemers hun baan verliezen. Didi is sinds 1984 in handen is van de Noord-Hollandse vastgoed- en textielfamilie Elzas, failliet. Er was wel belangstelling van kopers, maar zonder serieuze kandidaten en veelal biedingen voor de voorraad tegen 40 procent van de waarde. Dankzij de uitverkoop in de winkels na het faillissement wisten de curatoren nog een omzet van 7,5 miljoen (inclusief btw) te maken. Er ligt echter een grote vordering van het UWV en de Belastingdienst zodat crediteuren weinig tot niets hiervan zullen ontvangen. Het concern boekte jarenlang miljoenenverliezen. In de laatste drie jaar was er een verlies van ruim 11 miljoen euro. 468 werknemers verloren hun baan. In 2017 was er een verlies van ruim 4,3 miljoen euro, in 2018 bijna 2,3 miljoen en in 2019 ruim 4,6 miljoen. De omzet daalde ondertussen enorm van 47,5 miljoen euro tot 43,1 miljoen euro, terwijl directeur Yasha Elzas begin 2019 nog beweerde dat het bedrijf erg goed ging.  De andere bedrijven van eigenaar Fred Elzas dekten de verliezen door geen huur te berekenen voor het hoofdkantoor en distributiecentrum , dat in handen was van het vastgoedbedrijf van de familie. Fred Elzas kocht het toen nog 19 winkels tellende Didi in 1984, en bouwde het modehuis uit tot ruim honderd vestigingen. Daarnaast bezat hij ook de winkelketens Forecast, Steps en Superstar en een grote vastgoedportefeuille. In 2010 staakte de ondernemersfamilie Forecast. Ook de ketens Steps en Superstar, die in 2014 werden verkocht aan het Belgische modeconglomeraat FNG  zijn failliet.

Doniger Fashion Group zie McGregor en FNG

Dungelmann schoenen

Dungelmann Schoenen is door de rechtbank in Den Haag failliet verklaard. De website van de winkelketen is uit de lucht, maar de winkels blijven vooralsnog open. Als curator van Dungelmann is Rob van Seumeren aangesteld, van Van Iersel & Luchtman Advocaten. De schoenenwinkel heeft vijftien vestigingen in Nederland. In totaal werken er zo’n 180 medewerkers. Directeur Loes Lieste van de Velde staat sinds 2017 aan het roer van het bedrijf dat opgericht werd in 1900. Eind 2018 verhuisde het bedrijf zijn hoofdkantoor van Delfsgauw naar het centrum van Den Bosch. Dungelmann schoenen in het Voorburgse winkelcentrum Julianabaan was al plotseling gesloten. De laatste tijd fungeerde de zaak al als ‘outlet’. De etalage was achter een rood doek verdwenen en de inrichting was ingeruild voor een grote hoeveelheid stellingen met daarin honderden paren schoenen. De schoenen en de stellingen zijn verdwenen.Bij Dungelmann verkochten ze damesschoenen, herenschoenen, kinderschoenen en accessoires van gerenommeerde merken als: Via Vai, Paul Green, Tommy Hilfiger, Van Bommel, Van Lier, Giorgio, Develab, Giga en Dungelmann. Dungelmann Schoenen heeft winkels in Midden en Zuid Nederland, een webshop en circa 150 medewerkers.

Dutch aWearness

In Nijmegen ging eind 2019 Dutch aWearness failliet De kleding recycling van  eigenaar en kledingontwerper Rien Otto kreeg, ondanks veel media aandacht,onvoldoende investeerders. In 2013 startte het bedrijfje na een eerder faillissement werd met een subsidie van de Europese Commissie een methode bedacht om kleding efficiënt te kunnen recyclen. Bedrijfskleding kon door bedrijven worden geleased en aan het einde van de levensloop zou deze worden gerecycled tot nieuwe kleding of gebruiksproducten. Financieel ging het alleen niet best met de Gelderse onderneming, blijkt uit de meest recente jaarrekening in het register van de Kamer van Koophandel. Eind 2017 was Dutch aWearness met een negatief eigen vermogen van ruim een kwart miljoen euro technisch eigenlijk al failliet.  Toen de  flinke Europese subsidie op was gesoupeerd was het einde verhaal.Otto werkt nu voor een ander kledingrecyclebedrijf, CLS Tex.  Curator Reinier Pijls acht de kans op een doorstart van Dutch aWearness minimaal.

e5

Shopinvest, het moederbedrijf van kledingketen e5 mode samen met het Nederlandse familiebedrijf Berden Mode & Wonen. Shopinvest heeft in België meer dan 80 winkels, voornamelijk filialen van e5 mode. E5 Mode met 55 winkels en 480 medewerkers in België kreeg surseance van betaling. Er kwamen biedingen op de keten van  de Belgische modeketens De Sutter, ZEB, JBC, Lex Hes en Martijn Rozenboom. Of Martijn Rozenboom in opdracht van R&S zijn bod heeft gedaan is onbekend. Zelf is R&S (Van de Schoor) nog verwikkeld in andere lopende faillissementen. Uiteindelijk had textielfamilie De Sutter’ de beste papieren en nam de 55 winkels over met behoud van  negentig procent van het personeel. Voor de kledingketen betaalde de familie 2,5 miljoen euro en de komende vijf jaar wordt vijf miljoen euro in de winkelketen geïnvesteerd.  Ook zouden er vijftig banen bij komen op den duur en moet de webshop goed zijn voor twintig procent van de omzet. e5 Mode stond al bijna een jaar te koop. Eind 2019 werd het bedrijf gekocht door ondernemer Frédéric Heldeweiert van de oprichtersfamilie Kaesteker. Door corona mislukte echter zijn herstelplan en hij vroeg bescherming aan tegen de schuldeisers bij de rechter. 

Eblp Corporate Fashion B.V. Vught

De besloten vennootschap EBLP Corporate Fashion B.V. was gevestigd op Baarzenstraat 41 te Vught en is op papier actief in de branche Vervaardiging van overige bovenkleding. EBLP bestond uit Laverdi BV, Profit group en Profit accounts in Vught en Drunen en was officieel groothandel in bovenkleding en belastingadviseur. Het bedrijf is bij de kamer van koophandel geregistreerd onder kvk nummer 61848743 en is gelegen in Molenstraat en omgeving in de gemeente Vught. Statutair gevestigd te Vught en kantoorhoudende aan de Tennesseedreef 8A 3565 CJ Vught en Industrieweg 5B, 5262 GJ Vught. Bij EBLP Corporate Fashion B.V. waren tussen de 2 en 5 personen werkzaam. H.J. P. en zijn echtgenote L.M. P. waren officieel bestuurder en aandeelhouder van het bedrijf. De bestuurder geeft aan dat de oorzaak van het faillissement een order van Benetton is die het bedrijf misgelopen is. Hij geeft aan dat in november 2014 een “medewerker” van EBLP Group B.V. werd benaderd door een tussenpersoon, mevrouw Anneke van der Veer van Veercs B.V., om een order in de textielsector onder te brengen. Het ging om een order van Benetton te Parijs met een productiewaarde van € 1.200.000,-. Het bedrag van de order werd op 6 april 2015 bijgeschreven op de rekening van EBLP Group B.V. Van dit bedrag zouden de leveranciers in China betaald worden.

Eden Schwartz

Het Amsterdamse jeansmerk Eden Schwartz is failliet. Het faillissement is begin december 2019 uitgesproken. Eden Schwartz is in 2013 opgericht door Jan Willem Struiksma, die voorheen jarenlang in de financiële sector werkte. Hij zette het als premium merk voor dames in de markt. In mei kwam Eden Schwartz nog met een zogenoemde Upcycled Collection, waarbij oude of beschadigde jeans in nieuwe producten werd verwerkt. Klanten konden jeans in de webshop bestellen en kregen dan kostenloos ook een maat groter en een maat kleiner. Zo werd de juiste maat gegarandeerd. De twee broeken die niet pasten, konden kosteloos retour gezonden worden. Het bedrijf kon niet worden doorgestart en de voorraad van 7500 premium spijkerbroeken, die in de (web)winkel 140 euro kostten, werden voor 3 euro per stuk verkocht aan een opkoper. De merknaam, de website en domeinnamen en de goodwill leverden een zelfde bedrag op, waardoor het complete bedrijf voor zo’n 7500 euro van de hand ging. De broeken werden vervolgens verkocht in Groningen, Nijmegen en Maastricht voor 20 tot 30 euro per stuk. In 2016 zat Eden Schwartz ook al in de problemen zat maar werd toe nog wel geholpen door financiers en aandeelhouders. In 2017 werd zelfs  54.000 euro verlies op een omzet van ruim 166.000 euro geboekt . En in 2018 zakte de omzet compleet in. Struiksma beweerde begin 2018 nog dat hij het bedrijf ‘behoorlijk goed op de rit’ had.

Edinburgh Woollen Mill Group

In november 2020 vroegen modeketens Peacocks, Jaeger, Austin Reed en Jacques Vert surseance aan, waardoor bijna 4800 banen in gevaar kwamen. De retailers maken allemaal deel uit van de Edinburgh Woollen Mill Group van Day. Twee andere ketens die eigendom zijn van Day, Edinburgh Woollen Mill, gespecialiseerd in breigoed en mode voor 50-plussers, en Ponden Mill-huishoudartikelen, schakelden begin november beheerders in. Iets minder dan 900 mensen verloren hun baan. Nog eens 2000 banen staan op de tocht.

Elle

De modewinkels van het merk Elle in Zwolle, Groningen, Leeuwarden en Schiphol zijn in april 2013 failliet verklaard. De EBS Groep BV, waarvan de modewinkels van Elle deel uitmaken, vroeg zelf het faillissement aan. De Elle Brand Store zou niets meer te maken hebben met het internationale modemerk dat in 2004 naar Nederland kwam onder de naam Elle Womenswear. In 2005 werd L-Unlimited failliet verklaard, de licentiehouder voor de modecollecties van Elle. Het bedrijf werd overgenomen door Fashionbrands Company Bv: opgezet door voormalig Euretco-direxcteur Peter Sturms. Fashionbrands kreeg daarmee de rechten in handen om de collecties te ontwerpen, te ontwikkelen en op de markt te brengen in Europa en het Midden-Oosten. De Zantman Modegroep werd wholesaleimporteur voor de Nederlandse markt. Een jaar na de doorstart opende Elle Prêt-à-Porterwinkels in Eindhoven, Den Haag, Amsterdam, Maastricht, Zwolle, Amersfoort, Groningen, Utrecht, Lelystad en Rotterdam om vier jaar later in 2009 opnieuw failliet te gaan. De huidige winkels van Elle in Zwolle, Groningen, Leeuwarden en op Schiphol vallen onder de BV EBS Groep met merken als Supertrash en Rinascimento.

Esprit

Esprit vloeit veertig procent van het kantoorpersoneel af en een aantal winkels wordt gesloten. Esprit heeft tientallen winkels in Nederland en meer dan 760 wereldwijd. Al jarenlang daalt de omzet. In 2011 werd er nog voor 3,9 miljard euro aan kleding verkocht. In het laatste jaar werd er nog slechts voor 1,7 miljard euro verkocht. Het afgelopen jaar was er opnieuw een omzetdaling van 11 procent. De hoofdkantoren staan in Duitsland en Hong Kong. In Duitsland verdwijnen mogelijk zo’n vijfhonderd banen. Sinds 2011 heeft het bedrijf een derde van zijn locaties in Nederland gesloten. Medewerkers konden al in 2016 kiezen of ze mee wilden doen aan een vrijwillige vertrekregeling. Desondanks staan er ook nieuwe winkelopeningen op de planning, vooral in China. In 2019 kwam het bedrijf met een nieuw concept voor z’n winkels. Arpi in Dordrecht en zusterbedrijven Lise, Jeni en Pebo zijn failliet. Dertien van de door hen geëxploiteerde twintig franchise-Esprit winkels zijn 26 januari al failliet verklaard. Ook de winkels van Gerry Weber, Betty Barclay, B&B, Street One en Sandwich zijn failliet. Esprit zelf is nog niet failliet. In totaal zijn er 57 franchise-winkels van Esprit in Nederland. Webshop Brandstoreonline is uit de lucht. De winkels in Barendrecht, Capelle aan den IJssel, Dordrecht, Gorinchem, Krimpen aan den IJssel, Leidschendam, Papendrecht, Rijswijk Rotterdam, Spijkenisse, Zoetermeer en Zwijndrecht en het hoofdkantoor zelf zijn nog wel open zodat een doorstart mogelijk is. Arpi Dordrecht is ook een deelneming van Yizi Dordrecht. Esprit verwacht aan de hand van voorlopige cijfers, een verlies van 425 miljoen euro) voor het lopende boekjaar. Het gaat om het grootste verlies in de geschiedenis van het bedrijf, aldus Textilwirtschaft.

Etam en Promiss Zie ook McGregor,FNG en R&S

Miss Etam en Promiss met een omzet van 1,22 miljard euro en een kredietlijn van 237,5 miljoen euro liet een schuldenlast van 35 miljoen bij de crediteuren achter maar kon worden doorgestart door FNG via R&S Retail. Pieter Penninckx is van het Belgische in 2003 opgerichte modehuis FNG van Claudia Sträter, Fred & Ginger, CKS, Expresso, Superstar en Steps. Modeconcern Coltex draaide enorme verliezen en verkocht de onderdelen Steps en Superstar aan FNG. Promiss kreeg een nieuwe webwinkel, een nieuwe pay off en flagship store en wilde zo snel mogelijk vijftig online verkooppunten en 26 nieuwe winkels hebben. Het label is speciaal voor veertig-plus vrouwen. Op 30 juli 2020 is Modehuizen Claudia-Strater B.V. handelend onder de naam Claudia Strater, Claudia Starter,Modehuizen Claudia-Strater B.V. door de rechtbank de wettelijke schuldsanering van toepassing verklaard. Als bewindvoerder is aangesteld mr. C. van de Meent. Het insolventienummer van deze zaak is S 20 19. Modehuizen Claudia-Strater B.V. heeft als activiteit(-en) concerndiensten binnen eigen concern, holdings (geen financiële). Er waren circa 50 t/m 99 werknemers werkzaam. Na een doorstart door NXT ging de keten Miss Etam en Steps op 17 februari 2021 nogmaals failliet.

Expresso Fashion  (FNG)

Expresso Fashion, het Nederlandse modemerk met een duidelijk eigen handschrift en een uitgesproken vrouwelijke signatuur, heeft winkels in Nederland en België, shop-in-shops in de Bijenkorf en een webshop. Daarnaast is Expresso verkrijgbaar bij geselecteerde dealers in Nederland, België, Duitsland en Spanje. 30 juli 2020 is Expresso Fashion B.V. door de rechtbank de wettelijke schuldsanering van toepassing verklaard. Als bewindvoerder is aangesteld mr. C. van de Meent. Het insolventienummer van deze zaak is S 20 16. Expresso Fashion B.V. heeft als activiteit(-en) vervaardiging van overige bovenkleding, groothandel in bovenkleding. Er waren circa 100 t/m 199 werknemers werkzaam. Fashion hielp vrouwen om hun sterkste punten te accentueren en de zwakkere punten geraffineerd te verbloemen. De collecties beschikten over een uitstekende pasvorm en een maatvoering van maat 34 t/m 46. Elegantie, comfort, originaliteit en individualiteit stonden voorop. Er waren vier hoofdcollecties per jaar die uit meerdere thema’s bestonden. Daarnaast werd er twee keer per jaar (mei en november) een Flash collectie uitgebracht en was de Business Suits collectie (NOOS) doorlopend verkrijgbaar. De collecties werden aangeboden vanuit de showroom in Diemen

FNG

Eenentwintig Belgische vennootschappen van FNG zijn failliet verklaard en aan acht Nederlandse FNG-vennootschappen is ondanks 4 miljoen euro staatssteun surseance verleend. Het gaat om Miss Etam Operations B.V., Theo Henkelman Schoenen B.V., Expresso Fashion B.V., New Fashions B.V., Expresso Fashion Web B.V., Modehuizen Claudia-Strater B.V., FNG Retail Services B.V. en Steps Retail B.V.  Voor FNG NV, de overkoepelende holding van alle Nederlandse, Belgische en Zweedse activiteiten, is nog geen faillissement of surseance aangevraagd. De Zweedse activiteiten vallen ook niet onder de aanvragen. De merken werden door NXT van de curator overgenomen en deels binnen drie weken doorverkocht aan de Van Uffelen Groep.

Forever 21

Het Amerikaanse concern Forever 21 heeft in haar eigen staat (Delaware) surseance van betaling (chapter 11 procedure) aangevraagd. Het in Los Angeles gevestigde concern kan dan voortbestaan tijdens een reorganisatie werkend aan een plan om zijn schulden af te lossen. Zo kunnen onrendabele filialen makkelijker worden gesloten en personeel worden afgevloeid. 178 onrendabele filialen van de ruim 800 zullen waarschijnlijk sluiten of grondig reorganiseren. De reorganisatie wordt onder andere gefinancierd door JPMorgan Chase. Eerder waren er nog plannen om samen met Amazon het failliete American Apparel over te nemen. Forever 21 werd opgericht in 1984 en heeft achthonderd winkels in de Verenigde Staten, Europa, Azië en Latijns-Amerika. In Nederland heeft de keten één winkel in de Kalverstraat die al op de nominatie stond om te worden gesloten.

Gstar

Het was al langer duidelijk dat de coronacrisis Gstar hard raakte: begin deze week ging de Zweedse tak kopje onder en vroeg de Amerikaanse tak uitstel van betaling aan, een voorstadium van een faillissement. G-Star deed in mei al hetzelfde. De onlineverkopen gingen in coronatijd omhoog, maar konden het gebrek aan winkelverkopen niet goedmaken. 210 van de in totaal 2.100 banen bij het modemerk worden geschrapt waarvan 150 in Nederland.

Gsus zie ook Brand retail Group

Gsus ging medio april 2018 failliet en in juli volgden een aantal verwante vennootschappen waaronder houdstermaatschappij Gsus Clothing. Gsus was verantwoordelijk voor het ontwerp en de productie van de kleding, en de verkoop aan kledinghandelaren.  In januari, vlak voor de faillissementen, werden de merknaam en de voorraden al weggesluisd voor 250.000 euro. Die partij is inmiddels weer actief onder het merk Gsus, met een eigen webwinkel. Gsus Wholesale laat een miljoenen schuldenlast achter Gsus werd in 1993 als rebels modemerk opgericht door ontwerpers Jan Schrijvers en Angelique Berkhout. De onderneming groeide uit tot succesvolle internationale speler. In 2010 kwam Gsus in handen van  Varova Fashion Group, die het concern doorsluisde naar Standard Investments en textielondernemer Marcel van Gelderen die de merken Sissy-Boy, Open32 en Tumble ‘N Dry voortzetten. De rest van de niet interessante merken werd verkocht. Voor Gsus werd gekozen voor een sterfhuisconstructie, waarbij de waardevolle delen werden verkocht aan een anonieme partij. De schulden bleven achter in de bedrijven, die nu dus failliet zijn gegaan. Ook winkelketen Men At Work, ging onlangs failliet. In de mode portefeuille van Varova zaten Sissy Boy, Open 32, Men at Work, Gsus, Less, Mees, Silvercreek, Kings of Indigo, Tumble ‘n Dry, J.C. Rags, Miniverse en Ontour. Varova Fashion Group veranderde haar naam in Brand Retail Group.

Theo Henkelman Schoenen B.V. (FNG)

Op 30 juli 2020 is Theo Henkelman Schoenen B.V. handelend onder de naam Theo Henkelman Schoenen van FNG door de rechtbank de wettelijke schuldsanering van toepassing verklaard. Als bewindvoerder is aangesteld mr. C. van de Meent. Het insolventienummer van deze zaak is S 20 15. Theo Henkelman Schoenen B.V. heeft als activiteit(-en) groothandel in schoenen. Er waren circa 20 t/m 49 werknemers werkzaam.

Houtbrox

Directeur Pieter Cox van Van Uffelen heeft in 2016 elf filialen overgenomen van het failliete HoutBrox. (Zie ook Witteveen en Piet Zoomers) In 1945 startte van Uffelen zijn eerste dames- en herenmodezaak in Delft. Zo’n 70 jaar verder zijn er 28 winkels verspreid door heel het land. Vanaf 2012 heeft Van Uffelen ook een webshop. In eerste instantie waren alleen de dames- en herencollecties online verkrijgbaar. Sinds begin 2014 werd het assortiment verder uitgebreid met de kids collecties.

Humanoid (Alex Holding)

Het moederbedrijf achter het Arnhemse damesmodemerk Humanoid is 9 maart 2021 failliet verklaart en meteen doorgestart met de oorspronkelijke oprichtster Sandra Harmsen , die in 2017 het bedrijf verliet. Zes jaar geleden investeerde Vendis en was het de bedoeling om ook onder meer Scandinavië, de VS en Italië te bedienen, maar door de coronapandemie kwamen die plannen tot stilstand.  Alux Holding had  in 2019 al een negatief eigen vermogen en in 2020 trok de bank de stekker er uit toen het bedrijf niet meer aan de voorwaarden voldeed. Later dat jaar wilde Vendis echter zijn eerste fonds ten gelde maken maar zag daar van af en de bank zegde het krediet  op. Er werd een taxateur aangesteld om de activia te verkopen hetgeen er toe leidde tot het faillissement van zowel Humanoid, AteliersH, als Alux . Als curator is Carla Nijhuis aangesteld. Het verkopen van de activia zorgde ervoor dat het merk Humanoid zelf een doorstart kan realiseren onder financieel directeur Maikel van den Dungen en oprichtster Sandra Harmsen, die in 2017 bij het modemerk vertrok.

ICI Paris XL zie A.S. Watson

Infact Clothing

Het duurzame kledingmerk uit Amsterdam, dat bedrijfs- en promotiekleding maakt van biologische katoen, is failliet. Infact Clothing hield het nog twee maanden vol nadat zusterbedrijf People’s Avenue, begin februari failliet ging. Infact Clothing werd in 2011 opgericht door de Roland Wiechert (1983) die onder meer promo T-shirts maakte voor de populaire DJ Martin Garrix en modeblad Vogue. Vier jaar later richtte hij met People’s Avenue ook een duurzaam consumentenmerk op en opende een aantal winkels. Crowdfunding mislukte waarna eerst People’s Avenue failliet ging en nu dus ook Infact Clothing. Curator Jurriaan Ypma, die ook het faillissement van People’s Avenue afwikkelt, is benoemd tot curator.

KHRKTR

Het casual tailoring-merk voor mannen is nadrie seizoenen gestopt. KHRKTR-oprichters Melvin Spaargaren en Stefan Compeer besloten dat ze niet verder gaan met hun mannenmodemerk omdat “niet werd voldaan aan de doelstellingen, ondanks positieve feedback vanuit de markt.”

De wintercollectie voor 2018-2019 zal in augustus 2018 worden uitgeleverd en ondersteund, ‘conform de bevestiging aan de klanten in Nederland, België en Duitsland’. Over de zomercollectie zegt het bedrijf: “De verkoop van het nieuwe SS19-collectie zal niet verder plaatsvinden. Zowel de afwikkeling met klanten, partners en fabrikanten zullen uiterst correct afgerond worden. KHRKTR werd in juli 2017 gelanceerd als mannenmodemerk voor het midden-hoogsegment, gericht op ‘casual tailoring’; netjes en stijlvol, maar niet in pak. Later werd er een denim-programma aan toegevoegd en kwam er een variant op het pak in de collectie.

Karen Millen

De Nederlandse tak van modehuis Karen Millen, met 80 werknemers, is failliet. De curator Jos Borsboom stelt dat het faillissement te wijten is aan problemen bij het Britse moederbedrijf, waar de eigenaar de stekker er uit heeft getrokken. Karen Millen werd in 1981 opgezet door de gelijknamige Britse ontwerpster en onderneemster. Het merk wordt over de hele wereld verkocht. In Nederland was Karen Millen actief met enkele eigen winkels en met shop-in-shops, onder meer in de Bijenkorf. Een van de eigen winkels was in de P.C. Hooftstraat, maar die sloot in 2018. Een andere is gevestigd in Den Haag.

Kelly fashion Oostland B.V.

Kellyjeans Fashion Store van Eastland holding (voorheen Oostland) uit Hoorn is failliet en wordt door dezelfde eigenaar doorgestart. Kelly Fashion heeft momenteel acht winkels, in Amsterdam-Noord, Heerhugowaard, Lelystad, Purmerend, Hoorn, Hoofddorp en Schagen en 25 mensen werknemers. Zeven winkels in Amsterdam-Noord, Hoorn, Purmerend, Heerhugowaard en Hoofddorp, zijn inmiddels weer open. Rob Oostland, de voormalig eigenaar vroeg begin augustus het faillissement voor Kelly Fashion aan vanwege een teruglopende omzet doordat enkele winkels minder goed presteerden. In 2014 werd nog het 25-jarig bestaan extravagant gevierd op de Supperclub boot in Amsterdam. Oostland wil nu afgeslankt verder met de winkels in Hoorn, Purmerend en Heerhugowaard. In 1990 opende het eerste filiaal in Hoorn. Kelly Fashion verkoopt heren- en dameskleding van onder andere Diesel, Maison Scotch, Drykorn en G-Star Raw.

Kens Shoes

Schoenenwinkelketen Ardenberg (Van Dalen) met circa veertig vestigingen 360 medewerkers is na 122 jaar failliet. Nadat daarna eind 2018 het Brabantse Bovendeert failliet ging, ging in januari 2019 ook Leemens Schoenen failliet, een keten met zestien winkels in het westen van het land. Van beiden nam Nelson een deel van de vestigingen over. In februari  2019 ging ook Kens Shoes failliet met vier vestigingen in de provincie Noord-Brabant. De winkels in Breda, Tilburg, Eindhoven en Roosendaal zijn inmiddels gesloten en de website is uit de lucht.

Krommenacker

Modeontwerper Addy Krommenacker en zijn twee winkels in Den Bosch en Heusden zijn failliet. Van den Krommenacker, ontwierp voor talloze bekende Nederlanders en had al langer geldproblemen. In 2015 werd bekend dat hij problemen had met een oude schuld bij de Belastingdienst vanwege tegenslagen in landen als Kazachstan en Rusland. De couturier, die in oktober 2019 het faillissement aanvroeg, bereikte in december een akkoord met de curator. Zijn winkels in Den Bosch blijven dicht en  Addy gaat zich weer volledig storten op het ontwerpen van kleding.

Kruidvat zie AS. Watson

Lake Side Stores/Teidem

Jeansketen Lake Side Stores met 28 winkels is failliet. Zes jaar geleden telde de keten, die bekende merken als Lee, Wranglers en Petrol verkoopt, nog ruim 70 winkels door heel Nederland. Investeerder Bencis had tussen 2006 en 2011 Perry Sport , Aktiesport en Teidem. In 2011 kwam daar korte tijd een meerderheidsbelang in Van Deursen Retail Groep bij, met toen 200 winkels van Shoeby en 70 winkels van Lake Side. In 2016 gingen Perry Sport, Aktiesport en Teidem failliet. Eind 2015 werd door een management buy out de inmiddels afgeslankte keten overgenomen door Hans den Arend en Daniële Horsten. Het winkelbestand bestond nog maar uit 28 winkels, waarvan 10 franchise. De drie vennootschappen waarin Lake Side werd ondergebracht ging 21 februari failliet. De winkels bleven onder toezicht van de curator nog open, maar een doorstart blijkt niet mogelijk te zijn. De bezoekersaantallen waren na de management buyout drastisch teruggelopen. In 2017 boekte Lake Side nog een omzet van 9 miljoen euro, maar daar werd verlies op gemaakt. ABN Amro wilde minder krediet verstrekken. Aanvankelijk waren negen partijen geïnteresseerd in een mogelijke doorstart. Daarvan brachten er twee een voorlopig indicatief bod uit. Maar van een definitief bod is het niet gekomen vooral omdat Franchisenemers niet wilden meewerken. Een aantal wilde stoppen, en anderen wilden zelfstandig verder. De voorraden worden nu verkocht met een uitverkoop in de winkels, die nog even open blijven. ABN Amro mocht van de rechter de kredietkraan van Teidem dichtdraaien en deze ging failliet. Teidem importeerde goedkope kleding voor winkelketens als Action, Bristol, Wibra en Zeeman en was actief in 45 landen. In 2011 was er nog een omzet van 72 miljoen euro. ABN Amro had in februari aangekondigd de kredieten te bevriezen. Private equitybedrijf Bencis  had bij de overname in 2007 het bedrijf overladen met 40 miljoen aan schulden om de overnamesom te financieren. Na 2011 kelderde de omzet en tot en met 2015 halveerde de omzet van de moedermaatschappij TE Holding, tot nog geen 39 miljoen euro. Bencis probeerde het bedrijf begin 2021 nog door te schuiven naar Mentha Capital, maar dat mislukte. Dat betekende het tweede faillissement in korte tijd in de kleding-portefeuille van investeerder Bencis. In februari ging Unlimited Sports Group (USG) al bankroet, het moederbedrijf van de winkelketens Perry Sport en Aktiesport.

La Ligna

Dameskledingketen La Ligna ging in 2016 en in 2019 failliet. Bij het bedrijf met hoofdkantoor in het Groningse Leek en een kantoor met een kluwe aan BV’s in Laren werkten ongeveer 230 mensen. La Ligna bestond sinds 1984 en leed al jaren verlies en had grote belastingschulden. La Ligna opende in 1984 de eerste winkel in de Stoeldraaierstraat in Groningen. In 2016 ging La Ligna voor het eerst failliet, maar werd na een maand doorgeschoven naar een nieuwe BV van het eigen management. Een schuld van 10 miljoen euro werd hiermee op zij geschoven. Destijds werden 42 van de 52 winkels behouden met de doorstart. Houdstermaatschappij Benlig B.V. ging in juli 2019 opnieuw failliet na een korte surseance van betaling. 32 winkels van La Ligna zitten in Leeuwarden, Zutphen, Deventer, Eindhoven, Enschede, Oegstgeest, Groningen, Rotterdam, Utrecht, Zwolle, Haarlem, Den Bosch, Arnhem, Maastricht, Nijmegen, Breda, Amsterdam(2), Den Haag(3), Veenendaal, Tilburg, Haren, Oosterhout, Emmen, Ede, Goes, Heemstede, Bergen, Woerden, Gorinchem en Oisterwijk. Het bedrijf achter damesmodeketen La Ligna was ooit van Michiel Witteveen, geen onbekende in modeketen faillissementen.
Benlig, van de Gooise investeringsmaatschappij Omnim waaronder de winkels van La Ligna vallen is net als Tripple M van Stijn Henricus Johannes Nienhaus uit Blaricum, die ook belangen heeft in IT`s Perfect Nederland BV, Nickelson en College Style.  Het concern is onderdeel van HWB Consultancy en SAS Online, dochters van Omnim, die ook het failliete College Style doorstartte en daar slechts 322.000 euro voor betaalde.

Lingerieland

Lingerieland uit Noord-Holland werd 14 maart 2018 op eigen verzoek failliet verklaard. De keten had vestigingen in Castricum, Haarlem, Beverwijk en Krommenie. Lingerieland ontstond in 2011 toen vier winkels van Livera de nieuwe naam kregen. De winkel in Castricum was een van de grootste in Nederland, in het hogere segment. Eigenaar Gerard Albus, zoon van de oprichter van de Livera-keten Margreeth Albus de Groot nam de beslissing tot afsplitsing van Livera, omdat hij niet akkoord ging met de nieuwe strategie van Intres, de eigenaar van het concept van Livera.

McGregor Gaastra en Doniger Fashion Group, R&S en FNG

Doniger Fashion Group heeft begin september 2017 uitstel van betaling aangevraagd en ging 6 september failliet om opnieuw te worden doorgestart. Het bedrijf had 53 winkels in Nederland en 22 in België, Frankrijk en Duitsland met zo’n 600 werknemers. Het door hen in juni 2017 doorgestarte McGregor Fashion Group bevatte alle onderdelen waaronder ook Adam Menswear en Emergo Textile Projects (ETP) van het merk Gaastra. Het bedrijf inclusief de merknamen werd eerder doorgestart door stromannen Joep van Straaten en Kris van de Mierop, twee oud-managers van McGregor. De naam ‘Doniger Fashion Group komt van David Doniger, de oprichter van het merk McGregor in 1921. Bewindvoerder is Hanneke de Coninck van Florent. De bedoeling bij de vorige doorstart was dat binnen zes tot twaalf maanden een koper gevonden zou worden voor de Adam-keten, en McGregor en Gaastra zouden worden omgezet in franchise. Dat mislukte. De curator, Hanneke De Coninck-Smolders, heeft afgelopen weken met verschillende partijen onderhandeld over een doorstart en kwam uiteraard met Van der Schoor tot overeenstemming. De crediteuren zijn echter afgehaakt.

In 2008 leenden Jeroen Schothorst en Ben Kolff 175 miljoen euro van de Rabo, de ABN Amro en NIBC. In 2010 draaide het bedrijf nog ruim 200 miljoen euro omzet. In 2013 zette NIBC, als grootste financier, zijn schuld om in aandelen (belang van 25 procent). Eind 2015 liep het verlies echter verder op en ondanks een omzet van 231 miljoen euro leed de groep in 2015 een verlies van 26 miljoen euro. Het debacle heeft NIBC uiteindelijk 18 miljoen euro gekost. Twee weken eerder werd nog snel even een 33 procent belang in SuitSupply (met een omzet van 160 miljoen) aan oprichter Fokko de Jong verkocht. De failliete onderdelen waren onder meer: McGregor Fashion Group Holding, McGregor Retail B.V., Gaastra International (Sportswear, Footwear, Retail), Adam Menswear en Emergo Sportswear. De totale schuldenlast van de leveranciers bedroeg 53 miljoen euro. Uiteindelijk werd de boedel voor ongeveer 1,8 miljoen euro overgenomen inclusief een miljoen voor het langer openhouden van de winkels. Bij de uiteindelijke doorstart verdwenen 200 banen van oudere werknemers. De medewerkers die boventallig waren kregen als dank een gouden handdruk in de vorm van een waardebon van 500 euro. Nieuw personeel wordt geworven via Randstad. Het College voor de Rechten van de Mens kwam tot de conclusie dat McGregor annex Doniger zich in minstens acht gevallen schuldig heeft gemaakt aan leeftijdsdiscriminatie. Een andere partij die de activiteiten van McGregor had willen overnemen bood 6 miljoen euro maar dat werd van de hand gewezen. Eerdere biedingen van investeringsfondsen Apollo en Alterien de Chinese familie Lo, die met Xstyles, een joint-venturepartner van McGregor in zeilmodemerk Gaastra Pro heeft, werden ook door de vier aandeelhouders afgewezen. De aandelen zijn en bleven dus in handen van NIBC, Jeroen Schothorst, Ben Kolff en Marcel Boekhoorn. Vanwege de transitie werd Armin Broger benoemd tot de nieuwe Managing Director. Broger bekleedde voorheen leidinggevende functies bij onder meer kledingmerken als Esprit, Diesel, Levi’s en Tommy Hilfiger. Broger nam de taken over van Jeroen Schothorst, maar moest al snel vertrekken. Joep van Straaten was tot 2013 operationeel directeur bij het bedrijf. Minstens 123 werknemers werden ontslagen en vervangen door uitzendkrachten van Randstad. Er verdwenen miljoenen naar de sponsoring van Formule 1 racerij en zeilboten en naar een eigen raceteam. Vooral Adam Menswear had terugvallende omzetten. Nog geen jaar na de beursgang ging het bedrijf een grote financiering aan, waardoor de schuld opliep naar 220 miljoen euro. In 2013, was de schuld teruggebracht tot 150 miljoen euro. 120 miljoen euro schuld werd daarna uit de balans genomen, waardoor die positie zakte tot 30 miljoen euro. De schuld werd door de vier aandeelhouders en omgezet in nieuwe aandelen. McGregor draaide een omzet van circa 231 miljoen euro. Met een verlies van bijna 27 miljoen in het afgelopen boekjaar. Een jaar eerder was het verlies ruim vijftien miljoen euro. McGregor heeft in Driebergen de rechtszaak over de aankomende herinrichting van het stationsgebied verloren. Het modebedrijf vocht het door de gemeente vastgestelde bestemmingsplan aan, maar werd door de afdeling bestuursrecht van de Raad van State op alle punten in het ongelijk gesteld. McGregor had 1200 medewerkers en 150 eigen winkels, waarvan ongeveer 80 in de Benelux. De kleding van McGregor is ook verkrijgbaar bij tweehonderd shop-in-shops en in drieduizend kledingwinkels waar meerdere merken worden verkocht. Victor Muller bekend van Spyker en Saab kocht de gerenommeerde merknaam McGregor in 1993 uit een failliete boedel. Hij bracht de McGregor Fashion Group op 29 april 1999 naar de beurs en richtte hiervoor samen met Jeroen Schothorst en Ben Kolff, beleggingsmaatschappij Investrand op. In oktober 2000 nam het McGregor trio ook de vennootschap Gaastra International Sportswear B.V. over. 28 maart 2002 wordt dan in het televisieprogramma 2-Vandaag de dubieuze handel in McGregor aandelen openbaar gemaakt. De rechtbank in Amsterdam veroordeelde Jeroen Schothorst vier jaar later in mei 2006 hiervoor tot een geldboete van 200.000 euro, of een jaar hechtenis wegens handel met voorkennis. Commercieel directeur Ben Schothorst en Victor Muller die oud president-commissaris was, werden niet vervolgd, hoewel beiden eveneens bij de koersmanipulatie betrokken waren. De AFM deed in 2003 alsnog aangifte tegen het McGregor trio. Victor en Jeroen waren directeur van Mallanganee Properties die de aandelen hield van Casual Wear Shops Nederland B.V. (C.W.S.N.), waarin de Nederlandse McGregor Shops zaten en hadden het uiteindelijk voor het zeggen in de winkel exploitatie. McGregor voorzag het bedrijf en het raceteam van Spyker van kleding en omdat Spyker onder andere deelnam aan de beroemde, grote Le Mans races kwam het merk McGregor hiermee extra in de belangstelling te staan. In april 2004 trad Victor af en hij verkocht 20 april 2005 zijn McGregor aandelen aan Jeroen Schothorst en Ben Kolff. Het trio zou worden opgejaagd door de Fiod en plannen hebben om naar Zwitserland te emigreren. Er zouden problemen zijn met de waardering waarvoor het belang in McGregor Fashion Group in de boeken stond. Het huis en de boot van Ben Kolff in Blaricum werden voor bij elkaar 4 miljoen euro verkocht aan Jan Peter Cruiming van vacaturesite Jobbird. McGregor lanceerde onlangs de nieuwe website en een maatpakkenservice in negen van zijn fysieke winkels. De responsive webwinkel moest de internationale ambities van de kledingketen in vijf talen ondersteunen. De nieuwe site werd gebouwd op een shoppingplatform van Demandware waarvoor nog maar net een nieuwe ERP in ontwikkeling was. McGregor had 1200 medewerkers en 150 eigen winkels, waarvan ongeveer 80 in de Benelux. McGregor opende in 2014 een distributiecentrum van 43.000 vierkante meter in Waalwijk. Eenmaal volledig operationeel zou het distributiecentrum een verwerkingscapaciteit hebben van 14 miljoen artikelen op jaarbasis. Eind februari 2016 werd het distributiecentrum al weer gesloten.
Ook het uitbestedingscontract met DHL Supply Chain van 10 jaar werd opgezegd en vervangen door Bleckmann, het voormalige TNT Fashion. De voorraden werden ondergebracht in de Bleckmann-warehouses in Kruishoutem (McGregor en Adam) en Oldenzaal (Gaastra en ETP). Daarnaast ondersteunde Alpha Textiel (Oud Beijerland) in het reconditioneren en verdelen van de hangende artikelen. Ook het uitbestedingscontract met DHL Supply Chain van 10 jaar werd opgezegd en vervangen door Bleckmann, het voormalige TNT Fashion. De voorraden werden ondergebracht in de Bleckmann-warehouses in Kruishoutem (McGregor en Adam) en Oldenzaal (Gaastra en ETP). Daarnaast ondersteunde Alpha Textiel (Oud Beijerland) in het reconditioneren en verdelen van de hangende artikelen.
Jaarlijks werden 7 miljoen stuks kleding en schoenen verwerkt, waarvan 900.000 hangende kleding. Zo’n 600 zeecontainers kwamen op jaarbasis via de binnenvaart naar Waalwijk. Jaarlijks werden 7 miljoen stuks kleding en schoenen verwerkt, waarvan 900.000 hangende kleding. Zo’n 600 zeecontainers kwamen op jaarbasis via de binnenvaart naar Waalwijk.

Een Belgische rechter gaf 18 mei 2017 het groene licht voor de verkoop van 13 van de 23 Belgische kledingwinkels van McGregor en Gaastra. Om te achterhalen welke oorzaken ten grondslag liggen aan het faillissement van modehuis McGregor eerder dit jaar hebben de curatoren twee externe partijen ingeschakeld. Boutique adviesbureaus BFI Global en InsolResearch werden ingeschakeld om het oorzakenonderzoek uit te voeren. Rens van de Schoor nam het concern over maar faalde met een doorstart omdat belangrijke leveranciers afhaakten. De merkenrechten zullen te gelde worden gemaakt en de winkels sluiten na leegverkoop op termijn. Adam in Kampen is het eerste filiaal dat er aan moet geloven. De zaak in de Oudestraat sluit eind december. Er blijven vooralsnog vijftien winkels open. McGregor heeft Adidas voor de rechter gedaagd en wil dat Adidas-dochter Reebok per direct stopt met de verkoop van kleding onder naam van de beruchte Ierse vechtsporter Conor McGregor. Drie jaar geleden ging sportmodemerk Reebok een samenwerking aan met de Ultimate Fighting Championship (UFC), waar de vechtsporter Connor McGregor onder contract staat. Als uitvloeisel daarvan bracht Reebok onder meer een kledinglijn op de markt onder naam van de voormalige wereldkampioen. FNG ging eind juli 2020 failliet.

MS mode

In 1964 begon de oprichter Max Abram de eerste winkel in Rotterdam (na in Amsterdam op de markt te zijn begonnen) onder de naam: “De Mantelspecialist”. MS Mode is gespecialiseerd in de verkoop van kleding voor vrouwen in de leeftijd van 35 tot 55 jaar in de maten 40 tot 52. Op 28 januari 2011 verkocht Maxeda Retail Group (Vendex en Koninklijke Bijenkorf Beheer Beheer B.V.) M&S Mode voor een bedrag van ca. 55 miljoen euro aan Ronald Kahn van Retail Beheer B.V. (voorheen genaamd Excellent Retail Branche Group B.V., ook bekend onder de naam Excellent Retail Brands). De gebruikte naam M&S Mode werd daarbij veranderd in MS Mode, nadat Kahn de merknaam verkocht aan Marks & Spencer. Daarvoor werd een bedrag van 37 miljoen euro betaald. Uit de opbrengst werd 12 miljoen afgelost op een lening van Rabobank en 10 miljoen euro werd betaald als aflossing van een achtergestelde lening aan Maracaibo Ltd. 3 miljoen euro werd gebruikt om de kosten te betalen die waren verbonden aan de wijziging van het merk zoals nieuwe signing en met het restant werd de kaspositie versterkt.

MS Mode van COOLinvestments is door eigenaar Ronald Kahn na het faillissement in 2016 door hemzelf doorgestart. Roland Kahn staat aan het hoofd van Excellent Retail Brands (ERS), dat de winkels van Coolcat, MS Mode, America Today, Online design en Sapph beheert. De eerste CoolCat-winkel werd door Kahn in 1979 op de Nieuwendijk in Amsterdam opgericht. Inmiddels zijn er 130 CoolCat filialen in Nederland, België, Frankrijk en Luxemburg. De drie failliet verklaarde vennootschappen behoren tot de MS Mode Groep; dit concern had ongeveer 400 winkels in Nederland, Duitsland, België, Luxemburg, Frankrijk en Spanje. Ten tijde van de faillietverklaringen bestond MS uit elf vennootschappen, waarvan vijf vennootschappen met een statutaire vestiging. Bij MS mode werkten 2.500 mensen, waarvan 660 in Nederland. Ook de Coolcat keten van Kahn stond onder toezicht van de afdeling bijzonder beheer van ING wegens aanhoudende verliezen. Uit het V&D faillissement kocht Kahn voor een half miljoen euro het merkenrecht van V&D, samen met Jaco Scheffers en oud Hema-topman Ronald van Zetten. Van de 130 winkels zijn er 17 in eigendom van Bouwfonds-bv’s. Ook het Rabobank Pensioenfonds bezit een winkelpand. Alleen Hengelo en Winterswijk zijn panden van Kahn. Winterjassen van MS Mode werden in een Aziatische fabriek van Kahn geproduceerd, maar voor de rest doet MS Mode in totaal met ongeveer vijftig leveranciers zaken.

Bij beschikking van de rechtbank Amsterdam van 5 augustus 2016 werd aan drie vennootschappen voorlopige surseance van betaling verleend. De faillissementen van de eerste drie vennootschappen zijn uitgesproken op gezamenlijk verzoek van het bestuur en de bewindvoerders in de surseances en het vierde faillissement is uitgesproken op eigen aangifte. Bij vonnissen van de rechtbank Amsterdam van 11 augustus 2016 zijn de faillissementen uitgesproken van MS Mode Group B.V., MS Mode Holding B.V. en MS Mode Nederland B.V. Ook MS Mode België N.V. en MS Mode GmbH zijn in staat van faillissement gesteld door de rechtbanken in respectievelijk België en Duitsland.MS Mode France fungeerde als houdstermaatschappij en hield de aandelen in de vennootschap naar buitenlands recht Sarl MS Mode France. Die vennootschap verkeert sinds 24 januari 2017 in staat van faillissement. MS Mode France was hoofdelijk aansprakelijk voor de nakoming van alle verplichtingen uit hoofde van het krediet dat Coöperatieve Rabobank Kromme Rijnstreek U.A. (“Rabobank”) aan de groepsvennootschappen heeft verstrekt. De Rabobank had vanaf 27 januari 2011 aan MS Mode Group B.V, een kredietfaciliteit beschikbaar gesteld van 56.350.000 euro. Als partij tot de kredietovereenkomst was ook MS Mode Franc toegetreden. MS Mode France was dus hoofdelijk aansprakelijk voor de uitstaande betalingsverplichting van MS Mode France bij de Rabobank die ten tijde van het faillissement nog circa 18.765.000 euro bedroeg. Ten tijde van de faillietverklaringen bestond MS uit elf vennootschappen, waarvan vijf vennootschappen met een statutaire vestigingsplaats in Nederland. Er werkten bijna 2.500 mensen in dienstverband voor de groep. Kort voor faillissement droeg Retail Beheer B.V. haar aandelen in MS over aan Retail Beheer II B.V. Hiernaar loopt nog een onderzoek. MS Mode Group B.V. had als raad van commissarissen R.M. Kahn, D.J. Mok, J.N. Scheffers en E.D. Drok. Ruim tien andere partijen hadden ook interesse in een overname. Roland Kahn en zijn zakenpartner Jaco Scheffers zouden volgens eigen zeggen zelf niet van plan een bod te doen op MS Mode maar deden dit uiteindelijk natuurlijk toch. In totaal bleven er 155 winkels open: naast de 95 in Nederland zijn dat er 32 in Spanje, 24 in België en 5 in Luxemburg. Wie de rekening moet betalen voor het debacle laat zich raden. De doorstart gebeurde samen met de Amerikaanse Great American Group (GA), die de voorraden opkocht die daarna in de winkels werd verkocht. Er werd tussen de 10 en 20 miljoen euro voor de overname betaald. Kahn zette in juni zijn villa waar hij al 25 jaar woont aan de Vecht in Maarssen voor 4,9 miljoen euro te koop. De Belgische bonden LBC-NVK en BBTK stellen dat de wet-Renault wordt omzeilt en onderzoeken de mogelijkheden om gerechtelijke stappen te ondernemen. Kahn neemt al sinds 1996 bedrijven over en begon met twintig vestigingen van Bata, gevolgd door het verlieslijdende Amici in 2001. In de vijf jaren daarna werden zes winkels van Fooks en de keten America Today overgenomen. Kahn heeft een vermogen van 250 miljoen en is mede-eigenaar van het pand van De Bijenkorf in Amsterdam.

Macintosh

Macintosh van Dolcis, Scapino en Manfield (198 winkels) is failliet. Half december 2015 besloten huisbankiers Rabobank en ING de geldkraan dicht te draaien. Macintosh verloor ruim 67 procent aan beurswaarde. Toen Macintosh in oktober liet weten een groot boekverlies te verwachten op de verkoop van de Britse winkeltak, kelderde de koers van ruim 2 euro tot enkele dubbeltjes. Effectenmakelaar Nyenburgh vergrootte zijn belang vlak voor het faillissement op 9 december 2015 tot 14,6 procent. Aanvankelijk hadden de een belang van 3,6 procent. In januari 2016 vergrootte Nyenburgh het belang opnieuw in enkele stappen, tot bijna 15 procent op 19 januari. Macintosh verkocht eerder al de Britse activiteiten, de interieurwinkels van Kwantum, BelCompany en Halfords. Eind 2014 werkten er nog zo’n 10.461 medewerkers bij het concern dat actief was in Nederland, België en het Verenigd Koninkrijk. In totaal had het bedrijf ruim 550 winkels in Nederland, België en Luxemburg. Macintosh Retail Group had een omzet van zo’n vierhonderd miljoen euro en heeft een nettoschuld van 37 miljoen euro met een negatieve ebitda van vijf miljoen euro. Curatoren Ben Meijs en John Huppertz verkochten afgelopen weken de Macintosh-onderdelen Brantano, Scapino en Manfield uit de failliete boedel. Familiebedrijf Ziengs die Scapino in 1974 had opgericht nam Scapino weer terug. De voorraad en inventaris van alle 128 shop-in-shops van Macintosh Aktiesport zijn door Ziengs overgenomen. De curator van Halfords eist 16,5 miljoen euro van Macintosh. Onder leiding van de inmiddels vertrokken directeur Theo Heemskerk kwamen er steeds meer klachten over leveringen en de website functioneerde ronduit slecht. Heemskerk besteedde ook miljoenen aan een nieuw prestigieus distributiecentrum. Een zelfstandige doorstart in winkelcentrum De Ridderhof in Alphen aan den Rijn in 2015 mislukte uiteindelijk in juni 2018.

Het grootste deel van het vastgoed werd in 2005 verkocht aan IEF Capital om het daarna voor veel geld inclusief onderhoudsverplichtingen weer terug te huren. De opbrengst van 1,3 miljard ging naar toenmalig eigenaar KKR. Inflation Exchange Fund (IEF Capital) is de mede-eigenaar van een vastgoedportefeuille van 2,5 miljard euro en deze omvat niet alleen winkelpanden op toplocaties van V&D maar ook die van de Bijenkorf en de Hema. IEF Capital startte in 2001 als een joint venture met Bouwfonds Investment Management (IM Bouwfonds). ASR is de eigenaar van de zes panden in Haarlem, Bergen op Zoom, Assen, Leiden, Amersfoort en Amstelveen. Vier van deze panden hebben een andere huurder gekregen. Het Canadese Hudson’s Bay huurde een groot aantal panden om deze in te richten als Galeria Inno filialen. Hudson kocht het bedrijf vorig jaar voor zo’n 2,8 miljard euro.

Marcel van Gelderen

De Varova Fashion Holding ging met Sissy-Boy, OPEN32 en Tumble ’n Dry. (drie van de zes modelabels uit het portfolio) door als de Brand Retail Group (BRG). Bij de overname was ook Jop Pollmann en Marcel van Gelderen van Men At Work betrokken. Marcel van Gelderen kocht daarna in 2012 alle aandelen van het door hem opgerichte Men At Work van Varova Fashion Holding weer terug samen met Mark Hommelberg. Varova hield wel een aandeel in de modegroep onder de naam van Brand Retail Group (BRG). Marcel van Gelderen is ook aandeelhouder in de Brand Retail Group. Men at Work werd in 1995 door Van Gelderen opgericht. Hij verkocht het bedrijf in 2007 aan ZBK Kapital, om het vervolgens in 2012 samen met directeur Mark Hommelberg voor een symbolisch bedrag via hun Varova Fashion weer terug te kopen. Nieuwenhuizen en Wijnhoven vertrokken. Het Standard Investment Fund van van Gelderen nam de gehele portefeuille van Varova over inclusief Sissy Boy, Open 32, Men at Work, Gsus, Tumble ’n DryLess, Mees, Silvercreek, Kings of Indigo, J.C. Rags, Miniverse en Ontour. Er zijn veel klachten van leveranciers over betalingsachterstanden van Sissy-Boy. CEO Bleekemolen probeerde bij leveranciers geld op te halen hetgeen mislukte. Er werd aan de leveranciers een korting van dertig procent gevraagd op alle producten die al waren ingekocht en die nog niet betaald waren. Sissy-Boy leed in 2017 een verlies van 2,5 miljoen euro. Zijn Gsus ging medio april 2018 al failliet in een sterfhuis constructie en in juli volgden een aantal verwante vennootschappen waaronder de houdstermaatschappij Gsus Clothing. In januari 2018, vlak voor de faillissementen, werden de merknaam en de voorraden al door hem weggesluisd voor 250.000 euro. Het merk is inmiddels alweer actief. Gsus Wholesale liet een miljoenen schuldenlast achter. Gsus werd in 1993 opgericht door ontwerpers Jan Schrijvers en Angelique Berkhout. In 2010 kwam Gsus in handen van Van Gelderen’s Varova Fashion Group, die het concern doorsluisde naar zijn Standard Investment Fund. Voor Gsus werd gekozen voor een sterfhuisconstructie, waarbij de waardevolle delen werden verkocht terwijl de schulden achter bleven in de bedrijven, die vervolgens failliet werden verklaard. Ook de keten Men At Work van Van Gelderen, ging onlangs failliet.

Sinds april 2017 stond Men at Work onder leiding van CEO Annemarie Uleman. Samen met Pauline Barendregt, de creatief directeur, werkte ze aan een ‘nieuw’ Men at Work met eigen merken als vrouwenlabel Airdate, mannenlabel Off the Radar en 8MM. In juni 2018  volgde een surseance van betaling, nadat al in juni verschillende filialen al opheffingsuitverkoop hielden en vlak daarna  sloot ook de webshop. De drie Belgische filialen bleven buiten de surseance, omdat die niet binnen de holding vallen waarover de uitspraak gaat. Om dit soort dubieuze doorstarts te voorkomen heeft De Hoge Raad onlangs bepaald dat curatoren bij een faillissement niet zonder toestemming van vastgoedeigenaren gehuurde winkels niet zomaar mogen doorverhuren aan een derde partij. De Termeer Groep, bekend van Sacha en Manfield, nam Sissy-Boy na het faillissement over. De Termeer Groep zit al sinds 1909 in de modewereld met de Sacha schoenwinkels.

Mayfair

Halverwege juli 2020 ging de Belgische vennootschap Mayfair International Shoefashion B.V. failliet. Een doorstart door Termeer  kwam er voor 13 en 4 fysieke winkels van respectievelijk Sacha en Manfield. De Termeer Groep is het Nederlandse moederbedrijf van onder andere Sacha en Manfield. De doorstart is gerealiseerd met de aandeelhouders van de Termeer Groep en een principeakkoord is bereikt. Het faillissement en de doorstart in België hebben geen betrekking op de fysieke winkels van beide merken in Nederland en de e-commerce in alle landen waarin de merken aanwezig zijn.

Mediawatch

Mediawatch, de Nederlandse tak van modehuis Karen Millen, met 80 werknemers, is failliet. De curator is Jos Borsboom. Het faillissement is volgens hem te wijten aan problemen bij het Britse moederbedrijf die de stekker er uit heeft getrokken. Karen Millen werd in 1981 opgezet door de gelijknamige Britse ontwerpster en onderneemste en werd over de hele wereld verkocht.
In Nederland was Karen Millen actief met enkele eigen winkels en met shop-in-shops, onder meer in de Bijenkorf. Een van de eigen winkels was in de P.C. Hooftstraat, maar die sloot in 2018. Een ander filiaal stond in Den Haag.

Men at work 

In 2016 werd het XL Urban Start Something-concept van Men at Work geïntroduceerd. Het online en instore platform richtte zich op beleving en inspiratie. Daarbij stimuleerde Men at Work samenwerkingen tussen lokale ontwerpers, artiesten en andere merken. Sinds april 2017 stond Men at Work onder leiding van CEO Annemarie Uleman. Samen met Pauline Barendregt, de creatief directeur, werkte ze aan een ‘nieuw’ Men at Work met eigen merken als vrouwenlabel Airdate, mannenlabel Off the Radar en 8MM. Men at Work werd in 1995 door Marcel van Gelderen opgericht. Hij verkocht het bedrijf in 2007 aan ZBK Kapital, om het vervolgens in 2012 samen met directeur Mark Hommelberg voor een symbolisch bedrag weer terug te kopen. De afgeslankte formule, met circa 33 winkels in Nederland en België werd twee jaar later ondergebracht bij Varova Fashion. In juni 2018 kreeg het bedrijf surseance van betaling en 26 juni ging het concern failliet. Begin juni hielden verschillende filialen al opheffingsuitverkoop en vlak daarna sloot ook de webshop. De jaarrekening over 2016 werd niet op tijd gedeponeerd en daarmee lijkt er sprake van onbehoorlijk bestuur en aansprakelijkheid van de bestuurder. Men at Work heeft 27 filialen in Nederland met circa 425 werknemers. Het faillissement betreft nu ook de drie Belgische filialen. Men at Work noteerde in 2016 al een verlies van 12,1 miljoen euro, bijna een verdubbeling ten opzichte van 2015. Het negatieve eigen vermogen bedroeg 29,3 miljoen. Marcel van Gelderen ging verder met ontlastingsboetiek 2theloo, met Sissy-Boy en Open32. Marcel van Gelderen is samen met Maas-Jacobs ook eigenaar van de Houtmarktpassage in Breda.  Men At Work maakte in augustus 2018 vergeefs een doorstart met Victory & Dreams Holding (voorheen Vidrea), de moedermaatschappij van Miller & Monroe en Witteveen Mode van de familie Hes met hulp van Remt Melles en investeringsmaatschappij M-Partners. De winkels in Amsterdam, Arnhem, Den Haag, Den Bosch, Groningen, Maastricht, Nijmegen, Rotterdam, Sneek en Utrecht Hoog Catharijne blijven open en de webshop van Men At Work wordt naar verwachting in de loop van oktober heropend.

Mexx

Mexx ontstond in 1986 door de samenvoeging van de merken Moustache voor mannen (M) en Emanuelle voor vrouwen (E). Rattan Chadha was de oprichter van het kledingmerk. Hij bezegelde de naam met twee kussen (xx) tot Mexx. De Mexx groep realiseerde in zijn hoogtijdagen een jaaromzet van ongeveer 1 miljard euro. In 2011 was dat 539 miljoen euro en dat liep verder terug tot 320 miljoen in 2013 en 254 miljoen in 2014 (exclusief Canada). Er was een jaarlijkse omzetdaling van ongeveer 10 procent. De dalende omzetten, in combinatie met te hoge kosten en grote uitgaven voor transformatie van de onderneming, hebben tussen 2012 en 2014 geleid tot aanzienlijke verliezen. Waar het eigen vermogen van Mexx Europe eind 2012 nog ongeveer 40 miljoen euro bedroeg, kwam dit eind oktober 2014 uit op 28 miljoen euro in de min. In december 2014 werd het het faillissement uitgesproken over Mexx Europe International, Mexx Holding Netherlands, Mexx Europe en Mexx Europroduction en twee weken later gingen ook de Duitse takken, Mexx Modehandels en Mexx Holding, failliet. Het duurde tot juli 2017 voordat het faillissement helemaal was afgewikkeld. Het grote aantal bestuurswisselingen leek te zijn gedreven door angst voor mogelijke persoonlijke gevolgen van het faillissement. Het ging goed tot het concern in handen kwam van het Amerikaanse Liz Claiborne en er grote winkels in de Verenigde Staten werden geopend. Er kwam een monobrandstore op Fifth Avenue in New York en een prestigieus hoofdkantoor aan de A4 met een oppervlakte van 12.032 vierkante meter, verspreid over zes verdiepingen. Dit koste Mexx per jaar 2,25 miljoen euro. In 2011 kocht the Gores Group, het merk. Na de overname door the Gores Group werden allerlei plannen ontwikkeld en nieuwe marketingactiviteiten ontplooid. In 2012 was in de totale groep sprake van een verlies van 86 miljoen euro en in 2013 een verlies van 82 miljoen euro op een omzet van 452 miljoen. In 2013 werd een nieuwe ontwerpster aangesteld en actrice Carice van Houten ingehuurd voor een marketingcampagne. Door snelle personele wisselingen binnen het bestuur was er geen goede basis voor continuïteit en werden verantwoordelijkheden verkeerd ingevuld. Begin 2014 sloot Mexx de webwinkel. In augustus 2014 kwam de vernieuwde collectie in de winkels, maar toen trok The Gores Group een nieuwe financiering terug. Er was sprake van een infuus, een drip feed. Omdat Mexx in acute liquiditeitsproblemen kwam en het bestuur geen nieuwe verplichtingen meer durfde aan te gaan, werd kort daarna het faillissement aangevraagd. Er restte een schuld van 80 miljoen. Modeketen Mexx maakte met de Turkse modeketen Eroglu in januari 2015 een doorstart met enkele tientallen winkels, waaronder acht in Nederland. Ook de parfumlijn en zonnebrillen van Mexx werden voortgezet. Eroglu werd opgericht in 1983 en heeft meer dan zeshonderd winkels in 38 landen, waaronder Rusland, Turkije, diverse Europese landen en de Verenigde Staten. Eroglu Holding betaalde 21 miljoen euro voor de doorstart van Mexx. Toen de oprichter van Mexx, Rattan Chadha, het bedrijf verkocht aan Liz Clairborne, kreeg hij nog 393 miljoen euro voor het bedrijf. Als onderdeel van de doorstart is bedongen dat minimaal 160 werknemers onmiddellijk een nieuwe arbeidsovereenkomst krijgen aangeboden. Acht van de in totaal negentien Nederlandse winkels maakten onderdeel uit van de doorstart, te weten: Amersfoort, Amsterdam Schiphol Plaza, Den Bosch, Den Haag, Haarlem, Maastricht, Nijmegen en Roermond evenals 32 shop-in-shops in V&D die echter na het faillissement van V&D alsnog teniet gingen. Over de concession stores ontstonden problemen. Betalingen van consumenten worden geïncasseerd via het kassasysteem van V&D, waarna het warenhuis de gerealiseerde omzet na aftrek van de variabele huurprijs aan Mexx dient af te dragen. Dit gebeurde echter niet na de faillissementsuitspraak van Mexx. De curator wijt die strubbelingen aan de precaire financiële positie van V&D. De zaak is inmiddels opgelost. Bij het bedrijf waren zo’n vijftienhonderd mensen werkzaam, waarvan vijfhonderd in Nederland en vijfhonderd in Duitsland.Het kledingconcern is in vijftig landen actief. In Europa gaat het om 315 filialen. Daaronder zaten franchisenemers, outletwinkels en store-in-stores. 3.500 vierkante meter van het hoofdkantoor aan de A4 werd teruggehuurd van vastgoedbedrijf PPF Real Estate Holding. De rest van het pand is sindsdien verhuurd aan B. Amsterdam, het startup-imperium van Ricardo van Loenen, Guus Meulendijks en Bas van Veggel. Het ‘Flightdeck’ gebouw stond een tijdje leeg. Het in Drunen gevestigde RNF Holding van Ferro, met een omzet van honderd miljoen euro per jaar, van de merken Ferro Footwear en Umbro kocht de merkrechten van Mexx, inclusief die van Mexx-parfum. In november 2018 werd voor het eerst sinds de overname door deze RNF Group een franchisefiliaal in City Plaza Nieuwegein met 300 vierkante meter aan winkelvloeroppervlak en een winkelraam van 14 meter geopend. In 1996 begonnen Ferry Helmer en Ron Janssen met Ferro Footwear. RNF is onderdeel van Investeringsmaatschappij Hombergh/Pundert Groep (HPG), die vooral gericht was op de industriële sector en met diverse investeringen in de cement-, staal-, voedings- en energieindustrie. De groep maakt een omzet van 1.4 miljard euro per jaar.Het bedrijf begaf zich echter op de markt voor schoenen toen het de firma’s Ferro Footwear BV, FM Fashion BV, Sporttrading Holland BV en Brandustry BV (bekend van onder meer de merken Dick Boons en B4YOU.) in het oog kreeg. Deze bedrijven waren toen nog eigendom van Ferry Helmer en Ron Janssen. Bij FM Fashion was Walter Meeder mede-aandeelhouder.Er werd een bedrijf opgericht, waarvan HPG meerderheidsaandeelhouder werd: Shoeworks Holding BV dat fungeert als de holding van een aantal groothandelbedrijven in schoenen. Investeringsmaatschappij Hombergh/Pundert Groep (HPG), was vooral gericht op de industriële sector en met diverse investeringen in de cement-, staal-, voedings- en energieindustrie. De groep maakt een omzet van 1.4 miljard euro per jaar. Het bedrijf begaf zich echter op de markt voor schoenen toen het de firma’s Ferro Footwear BV, FM Fashion BV, Sporttrading Holland BV en Brandustry BV (bekend van onder meer de merken Dick Boons en B4YOU.) in het oog kreeg. Deze bedrijven waren toen nog eigendom van Ferry Helmer en Ron Janssen. Bij FM Fashion was Walter Meeder mede-aandeelhouder. Shoeworks Holding BV fungeert als de holding van een aantal groothandelbedrijven in schoenen. De investeerder Hombergh/De Pundert Group (HHBV), voor een groot gedeelte eigendom van de in Horst woonachtige Wim de Pundert. Homberg is overleden aan longkanker. De twee legden zich met HTP Investments toe op het opknappen van noodlijdende bedrijven en kochten een tiental ondernemingen. De Pundert heeft inmiddels een nieuwe partner gevonden: Klaas Meertens. Met deze bedrijfsadviseur, die onder meer werkte voor McKinsey en JPMorgan, heeft hij de draad van het opkopen van noodlijdende bedrijven weer opgepakt. Samen kochten zij al drie bedrijven, twee in Duitsland en een in Frankrijk. HTP Investments telt nu zeven bedrijven met een gezamenlijke omzet van ruim euro 1 mrd en 3000 werknemers. In de nieuwe opzet heeft De Pundert 60% van de aandelen in HTP, zijn partner Meertens 40%. In het managementteam zitten nog twee voormalig bankiers: Bart Hendrix en Erik Boersma. Begin maart 2019 ging de groothandel Bretoniere failliet en vervolgens de overige bedrijfsonderdelen, waaronder de winkels en de webshop. Ferry (Footwear) Helmer en Ron Janssen, hebben het bedrijf en de merken eind maart 2019 overgenomen. Het is onduidelijk of het gaat om de RNF Holding of dat Helmer en Janssen met een ander bedrijf de Bretoniere Group hebben overgenomen.

Karen Millen
De Britse moedermaatschappij laat de Nederlandse divisie van modehuis Karen Millen vallen en failliet verklaren. 80 werknemers moeten vertrekken laat curator Jos Borsboom weten.
Karen Millen werd in 1981 opgezet door de gelijknamige Britse ontwerpster en onderneemster. In Nederland was Karen Millen actief met enkele eigen winkels en met shop-in-shops, onder meer in de Bijenkorf, de P.C. Hooftstraat die in 2018 al sloot en in Den Haag.

Noor Amsterdam

Freddy van Wingaarden heeft het faillissement aangevraagd voor zijn modeketen Noor Amsterdam cq Yellow Ddog met zeven filialen, in Oosterbeek, Doesburg, Ede, Elst, Velp, Zevenaar en Barneveld. In oktober waren er nog plannen om de vestiging aan de Utrechtseweg te verhuizen naar een ander pand aan die straat. Noor Amsterdam was in 2015 en 2016 de inzet van een juridische strijd tussen Van Wingaarden en zijn ex-partner Yecim Agca. De twee exploiteerden destijds een aantal modezaken onder de naam Noor of Noor Amsterdam. Nadat hun relatie stuk liep, begon een rechtszaakover wie de rechtmatige eigenaar was van de besloten vennootschap Fashion On Stage BV, waar een aantal van de modezaken toen onder viel. Op 6 april 2016 verklaarde de rechter deze B.V, al failliet.

Parfection

Binnen twee jaar is de Portugese franchise modewinkelketen Parfection (Parfois) op 21 november al weer failliet. De franchiseketen was van plan om twintig vestigingen in Nederland te openen. Parfois verkocht voornamelijk tassen, schoenen en modeaccessoires. Parfois heeft wereldwijd 800 vestigingen. Begin 2017 gingen de shop in shop (V&D) winkels over in zelfstandige franchise filialen. Binnen tien maanden werden er zeven filialen in onder ander Eindhoven, Utrecht en Amsterdam geopend. De franchisenemer heeft negen verschillende vennootschappen van Parfection failliet laten verklaren. Curator Roel Slotboom moet de faillissementen afwikkelen.

Primark

Primark van Associated British Foods is nog niet failliet maar wel een eind op weg. Primark heeft 253 winkels die vanwege de coronacrisis grotendeels zijn gesloten. Dat is twee derde van het totaal aantal vestigingen. Door de aanscherping van de coronamaatregelen in het Verenigd Koninkrijk en Ierland denkt Primark omgerekend 725 miljoen euro mis te lopen. Een maand geleden ging het bedrijf nog uit van een afname van 480 miljoen. Primark wordt extra hard getroffen door de coronacrisis, omdat het geen webshop heeft. Met het sluiten van de winkels loopt het concern maandelijks 700 miljoen euro mis. Primark wil het filiaal in Alkmaar sluiten en is daarover in gesprek met de ondernemingsraad. Vijftig medewerkers dreigen hun baan te verliezen.

Sandwich

Het moederbedrijf van Sandwich, Veldhoven International bv., is failliet en doorgestart door de Sandwich Fashion Group. Het merk gaat verder in Nederland en Duitsland, de gebieden waar het faillissement van de Veldhoven Group betrekking op had. De overige buitenlandse activiteiten van Sandwich zullen op termijn ook door de Sandwich Fashion Group worden overgenomen

Onder het faillissement vallen Veldhoven Studio Amsterdam bv., Veldhoven Logistics Services bv. en Veldhoven The Netherlands bv. De activiteiten van Veldhoven International in België, Engeland en het Midden-Oosten vallen er buiten. De curatoren zijn Barend de Roy van Zuidewijn en Thijs Hekman van AKD. Voorlopig blijven de winkels en de webshop van Sandwich open totdat een mogelijke doorstart is onderzocht. Sandwich is het eerste merk dat Veldhoven oprichtte. Later volgden ook de merken Stills, Nono, Turnover, Dept en het Duitse Olsen. Nono werd in 2013 verkocht, Stills ging in 2014 zelfstandig verder en in 2016 hief Veldhoven de merken Dept en Turnover op. Olsen werd verkocht, om volledig te kunnen focussen op Sandwich. Het merk telt zo’n veertig eigen winkels in Nederland en daarnaast tweeduizend verkooppunten.

Peoples Avenue zie Infact Clothing

Roy Donders

Roy Donders de ondernemer, stylist, kapper en volkszanger, die vooral bekend is van het televisieprogramma Roy Donders: Stylist van het Zuiden is 4 december op eigen verzoek failliet verklaard.

Donders werd geboren in Tilburg- Broekhoven. Hij startte een kledingwinkel in de naastgelegen wijk Groenewoud en werd tevens actief als kapper en stylist. Hij richtte zich daarvoor op vrouwen uit volksbuurten en woonwagenkampen. Hij bouwde een carrière op als volkszanger en gaf meerdere singles uit. In het RTL 4-programma Gypsy Girls, was hij voor het eerst te zien als stylist op de Nederlandse televisie.

Eind 2013 maakte hij voor RTL 5 het televisieprogramma Roy Donders: Stylist van het Zuiden. In het televisieprogramma lanceerde hij een huispakkenlijn. Bij de presentatie werden alle 2000 exemplaren in een middag verkocht.

In mei 2014 sloot Donders een contract met Jumbo Supermarkten. Die verkocht onder zijn naam zogenaamde ‘juichpakken’, oranje huispakken in het kader van het wereldkampioenschap voetbal 2014 die in combinatie met een spaaractie konden worden gekocht. Er werden er 150.000 gemaakt, die in een week waren uitverkocht. Samen met René Froger en acteur Frank Lammers was Donders te zien in de reclamecampagne Juich voor Oranje, die Jumbo in de weken rond het WK voerde.

Sissy Boy (Agile)

De aandeelhouders en het management van Sissy Boy is overgenomen door de Termeer Groep, bekend van Sacha en Manfield. De Termeer Groep zit al sinds 1909 in de modewereld met de Sacha schoenwinkels. Voor de vennootschappen Montagny, Well’s en Well’s Vastgoed is er inmiddels surseance  uitgesproken door de rechtbank. De rechtbank heeft Willem Jan van Andel (Wijn&Stael) en Frédéric Verhoeven (Houthoff) tot bewindvoerders benoemd om de mogelijkheden tot een doorstart te onderzoeken. Er waren veel klachten van leveranciers over betalingsachterstanden van Sissy-Boy. CEO Bleekemolen liet de leveranciers weten dat een financiële bijdrage nodig was om de transactie tot een goed einde te brengen. Er wordt een korting van dertig procent gevraagd op alle producten die al zijn ingekocht en nog niet betaald. Sissy-Boy was tot 2017 in handen van Varova en daarna in handen van Standard Investment en Men At Work-oprichter Marcel van Gelderen. Sissy-Boy leed in 2017 een verlies van 2,5 miljoen euro en in het laatste volle jaar voor het faillissement een verlies van ruim 3 miljoen euro.   ABN AMRO had 5,2 miljoen euro aan leningen uitstaan en heeft een voorlopige vordering ingediend. ABN AMRO stelt een pandrecht te hebben op onder meer de voorraden, bedrijfsinventaris en het intellectuele eigendom van Sissy-Boy. De curatoren onderzoeken de positie van de bank en hebben vast afspraken gemaakt over de verdeling van de kosten en opbrengsten tijdens de boedelperiode en van de verkoopprijs. De voorraad is voor 2 miljoen euro verkocht aan Termeer. De voorraad bestond vooral uit dames-, heren- en kinderkleding en interieurartikelen. De  45 winkels met zeshonderd werknemers en circa 60 miljoen euro werd meteen doorgestart en 80 procent van de medewerkers kreeg een nieuwe arbeidsovereenkomst aangeboden. 42 winkels in Nederland blijven open. Termeer moest 2,5 miljoen euro betalen voor de voorraden en enkele andere activa van Sissy Boy. In 2016 nam het familiebedrijf Termeer ook al de schoenenwinkels van Manfield over uit de failliete boedel van Macintosh.  De houdstermaatschappij achter het bedrijf, Agile bv had in 2018 een omzet van 78 miljoen euro en boekte toen een nettowinst van 1,4 miljoen euro.

Skooter (zie ook Charles Vögele Nederland B.V. en Witteveen)

Piet Runia uit Stiens begon in 1978 in Leeuwarden met kledingzaak Pakyan en legde de basis voor Skooter. In 2008 verkocht Runia zijn formule aan de Drentse textielfamilie Ten Hoor. Toen het concern in augustus 2013 voor het eerst doorstartte waren er nog 130 werknemers en 23 filialen in onder andere Leeuwarden, Drachten, Groningen, Kampen en Dokkum. Curator Robert Verdonk besloot tot een doorstart onder de vleugels van de Nesia Holding. Nesia werd in 1987 opgericht door Lex Hes die kledingzaken exploiteerde onder de naam ZAZA die een jaar later strandde met dertig werknemers en drie filialen, nadat hij de winkelhuur niet meer kon betalen. De totale schuld was opgelopen tot 4,3 miljoen euro. Bosma Plafonds en Wanden in Drachten kreeg bij Hes een rekening van 6000 euro niet betaald. Hes was in China voor het inkopen van een nieuwe collectie, toen Skooter voor de tweede keer failliet werd verklaard. Volgens de eigenaar had hij geen kans gekregen zich te verdedigen, maar de Leeuwarder rechtbank en het gerechtshof verwierpen dat verweer. Hes was nog bij zeker vier andere faillissementen betrokken. Dat Hes die tekorten door een derde partij of eventueel door vermogende familieleden kon laten aanzuiveren, was volgens het gerechtshof juridisch niet relevant. Hes en zijn Amsterdamse strafpleiter Herman Loonstein gingen in hoger beroep bij de Hoge Raad die in februari 2015 het faillissement van Skooter-moeder HSK vernietigde.  Anders dan de rechtbank en het gerechtshof oordeelde de Hoge Raad dat de wijze waarop Hes voor de rechtszitting was opgeroepen, wel degelijk juridische consequenties heeft. Op het moment dat Hes zijn oproep kreeg toegestuurd, had Brink zijn faillissementsaanvraag nog helemaal niet naar de rechtbank gestuurd. Hes was al eens eerder voor niks vanuit Antwerpen naar Leeuwarden komen rijden. Na een telefoontje met de rechtbankgriffie besloot Hes om de tweede oproep te laten schieten. Toen zijn bedrijf 2 september 2014 wel degelijk bij verstek failliet werd verklaard, reageerde Hes furieus. In zijn arrest stelt de Hoge Raad vast dat Hes de rekening van Bosma heeft betaald. Dat dit na de faillissementsuitspraak gebeurde, heeft volgens het rechtsorgaan ditmaal geen gerechtelijke gevolgen: de oproep deugde al niet, waardoor dat faillissement helemaal niet had mogen worden uitgesproken. Bovendien oordeelde de rechtbank Noord-Nederland op verzoek van Hes dat zowel Brink als Bosma aansprakelijk is voor de schade van het inmiddels vernietigde faillissement. Zo curator Sturms 160.000 euro in rekening. Hes voert ook de omzetdaling en zijn betalingen aan uitkeringsinstantie UWV als kostenposten op. Advocaat Brink gaat in beroep tegen de uitspraak. Ook volgt er een nieuwe ronde procederen waarin de hoogte van de schade moet worden vastgesteld. Overigens betekende die gewraakte faillissementsuitspraak van 2 september 2014 nog niet het einde van Skooter. De naam bleef op de gevels van acht winkels staan, uitgebaat door de Belgische moedermaatschappij DFM Participaties. De zakenpartner van Hes Ed Hasselman hield de modezaken in onder meer Dokkum en Winschoten nog een tijdje aan de praat, totdat ook dit restant afgelopen december failliet ging. Als oorzaak gaf Hasselman op dat de publiciteit rondom de juridische procedures de winkelomzetten flink hadden doen kelderen. Bovendien waren de financiers en aandeelhouders er helemaal klaar mee. (zie ook Witteveen en Vogele)

Smit Mode

Smit Mode uit Alblasserdam ging 18 juni 2020 failliet. Het familiebedrijf werd opgericht in 1872 en gerund door 8 neven en nichten. Inmiddels is dit de 5de generatie. 130 modeadviseurs en stylisten bedienden zo’n 100.000 klanten. Het familiebedrijf werd gestart door Jacques van Vreem Luijderszn. Omstreeks 1872 begonnen overgrootvader zeilmaker Sijbrand Smit en zijn vrouw hoedenmaakster Grietje Roosenberg hun handel in manufacturen in Alblasserdam.
Grietje hielp de klanten in de winkel en Sijbrand ging de weg op. Eerst met de hondenkar en later met paard en wagen. De gehele streek langs de Alblas en Graafstroom werd zo huis aan huis bezocht. Zoon Willem en de kleinkinderen Sijbrand, Willem en Johan zetten de zaak voort en begonnen elk een eigen winkel. Willem, bouwde de zaak uit tot de regionale modewinkelketen Smit mode in Alblasserdam en omgeving. Willem Smit huwde in 1933 Janna Fernhout. Zij kregen vijf kinderen: Maria Waaliena, Willem, Reinder, Sijbrand en Waaliena Maria.
De oorlog brak uit en Alblasserdam werd voor een groot deel verwoest. Ook de winkel werd plat gebombardeerd. Maar in 1944 werd een nieuwe winkel op de Dam 79 in gebruik genomen. De kinderen bezorgden en gingen op de fiets naar ome Jo in de Kinderdijk of naar Frans Bakker op de Molenstraat die ‘Hollandia-onderbroek-type-seringbloesem’ ophalen om vervolgens bij die mevrouw in Wijngaarden af te leveren.
De familie besloot in 1956 een pand te bouwen aan de Plantageweg 12. Zeven jaar later in 1963 overleed plotseling vader Willem Smit en zoon Willem (Wim) nam de plaats van zijn vader in. In 1965 werd `W. Smit Textiel N.V.´ opgericht, de voorloper van de `Smit mode´ winkels. Iedereen van het gezin werkte in het familiebedrijf, de gezinnen werden groter en elk van de `Smitten´ runde een eigen filiaal. Smit mode specialiseerde zich in heren- en damesconfectie door schaalvergroting en werd uiteindelijk een modeketen. met winkels in de Drechtsteden-regio, Barendrecht, Ridderkerk en Hellevoetsluis, Krimpen a/d IJssel, Nootdorp en een online winkel. Het hoofdkantoor verhuisde 14 oktober 1981 naar Hendrik Ido Ambacht waar vanuit de administratie, logistiek en webshop geregeld werden.
Het bedrijf kreeg 12 juni nog surseance van betaling maar redde het toch niet, vanwege de teruglopende omzetten die ontstonden door de Coronacrisis. In september 2019 opende de keten nog een pop-upwinkel in het pand van Witteveen. Bewindvoerder Chris van den Bergh van Van den Herik & Verhulst Advocaten N.V. en curator Kees van den Bergh onderzoeken een doorstart, waarvoor meerdere partijen zich al hebben aangeboden. Het personeel moet gedurende de ontslagtermijn door werken en de filialen zullen dan ook in ieder geval nog tot 1 juli 2020 open blijven.

Steps zie FNG

Supertrash

Supertrash werd gered door een aantal investeerders die miljoenen stopten in het bedrijf maar ging 20 maart 2018 alsnog failliet. De winkels bleven open om bestaande voorraden te verkopen en om een doorstart mogelijk te maken. Het merk was al sinds december al technisch failliet vanwege de tegenvallende resultaten bij het nieuwe onderdeel ST. De huisbankier werd ingewisseld voor een buitenlandse bank en het hoofdkantoor in de Bijlmer werd voor 1,1 miljoen euro verkocht aan een Belgische zakenpartner. Een aantal winkels, waaronder de vestiging in Haarlem werd gesloten en er ontstond een negatief eigen vermogen van twee miljoen euro. Olcay heeft de meeste aandelen in haar bezit, maar moest opstappen op als CEO. Gulsen won in 2010 de ‘Marie Claire Prix de La Mode’ voor de beste mode-ondernemer en de Amsterdam Business Award en wist het merk uit te bouwen met ST.Studio, Olcay Gulsen en Kemist. Tussen 2014 en 2016 ging het steeds slechter onder andere door het nieuwe label: ST.studio, dat zich richtte op een iets oudere, vermogende vrouw en Gulsen kreeg last van een burn-out. De omzet van moederbedrijf Wayahead was ondertussen gekelderd van ruim 32 miljoen euro in 2015 tot 15,5 miljoen euro in 2017, een ruimschootse halvering in drie jaar. Tot en met 2015 richtte het bedrijf zich vooral op groothandel. Dat jaar werd een aantal retailwinkels teruggekocht. In 2016 blijkt er een verlies van bijna 8,5 miljoen euro en in 2017 een verlies van 2,7 miljoen euro. Een groep investeerders in de vennootschap ST.Art BV nam in april 2018 de voorraden, inventaris, het merkrecht en de winkels in Breda en Roermond over. ​ST.Art wordt bestuurd door Tim Everts. Gulsen is zelf niet bij de doorstart betrokken. Dankzij de doorstart blijft een aantal winkels open, en houden 20 van de 69 werknemers hun baan. ST.Art betaalde 700.000 euro voor de voorraden in de winkels met een inkoopwaarde van 1,4 miljoen euro. In het bedrag zitten ook de merkrechten van onder meer Supertrash, ST Studio en Olcay Gulsen, het orderboek, de webshop en de overige goodwill. Een aantal winkels, waaronder de vestiging in Haarlem werd gesloten en er ontstond een negatief eigen vermogen van twee miljoen euro. Het retailimperium draaide in 2016 een verlies van ruim 3 miljoen euro en moest stoppen met de slecht renderende kinderlijn. Haar opvolger Charles Paape werkte eerder als CFO en CEO bij Free Record Shop, The Phone House en Dixons. Gulsen won in 2010 de ‘Marie Claire Prix de La Mode’ voor de beste mode-ondernemer en de Amsterdam Business Award en wist het merk uit te bouwen met ST.Studio, Olcay Gulsen en Kemist. Na haar vertrek richtte Gulsen een aparte vennootschap op met de naam ‘Newahead’ voor de opbrengsten van haar tv- en andere werkzaamheden. Gulsen woont in een huurhuis van 4500 euro per maand en huisvest haar vader, een schizofrene man met een ernstig drugsprobleem. Olcay had veel geld geïnvesteerd in ST.Studio waar circa 150 mensen werkten. Ze laat een totale schuld na van 11 miljoen euro. De Belastingdienst van de verschillende SuperTrash-bedrijven vordert een bedrag van om en nabij de 3,8 miljoen euro en het UWV 400.000. De huisbank krijgt nog ruim 2,6 miljoen euro en de andere schuldeisers hebben claims die oplopen tot 4,6 miljoen euro. De curator verkocht SuperTrash’s merkrechten en voorraden aan een doorstarter voor 700.000 en de debiteurenportfolio bedraagt 2,2 miljoen euro. Gulcay geeft het zakendoen nog niet op en start binnenkort met een geurlijn  met geurkaarsen, geurstokjes en douchezeep. Het in Waalwijk zetelende Unlimited Footwear Group startte het merk door en verkoopt de producten via het Kruidvat. UFG ontwerpt en produceert al dertig jaar schoenen voor dames, heren en kinderen. Schoenen van de Group worden verkocht via winkelketens in Europa en Noord-Amerika onder private labels, onder het eigen merk Bullboxer en Rehab Footwear en onder licenties als Björn Borg Footwear en Gaastra Footwear. In 2016 kocht Unlimited Footwear Group de winkelformules Invito en Le Ballon. Olcay heeft geschikt voor een bedrag van € 120.000 en koopt Olcay haar aansprakelijkheid in het faillissement af. Volgens curator Stephan Voermans van Levenbach Advocaten kan Gulsen verantwoordelijk gehouden worden voor het faillissement omdat onder meer de administratie ontoereikend zou zijn en jaarrekeningen niet juist en/of niet tijdig gedeponeerd werden. Ondertussen loopt er ook nog een onderzoek naar mogelijk paulianeus handelen (het voortrekken van schuldeisers) door de eigenaresse van het modemerk. Daarnaast is er vlak voor het faillissement een lening van 140 duizend euro teruggestort aan een aandeelhouder. Die storting zou niet volgens de regels geboekt zijn. Gulsen mag de 120 duizend euro in drie jaar betalen aan de boedel.  SuperTrash laat in totaal een schuld na van dertien miljoen euro. Unlimited Footwear Group (UFG) heeft de IP rechten gekocht, waardoor het bedrijf de licentie heeft gekregen voor de ontwikkeling, productie en distributie van Supertrash-schoenen.

Sylver

Damesmodebedrijf Sylver uit Weesp heeft surseance van betaling gekregen en hoopt op een doorstart. Sylver levert vooral aan kledingwinkels van derden, maar exploiteerde sinds 2013 ook acht eigen vestigingen in Arnhem, Breda, Den Bosch, Den Haag, Haarlem, Maastricht, Nijmegen en Utrecht.  Sylver werd in 2006 opgericht door ondernemers Caro van Stigt en Michiel Alewijnse en richt zich op mode voor vrouwen van 40 jaar en ouder. Het modemerk wordt vooral verkocht via ruim 200 verkooppunten van derden in Nederland en Duitsland.

Tender

Damesmodezaak Tender met filialen in Lichtenvoorde, Zevenaar, Ermelo en Emmeloord is failliet. Vooral door het slechtlopende filiaal in Emmeloord kwam de modeketen in financiële problemen. verder waren de overgenomen huurcontracten aan de hoge kant. Door het faillissement worden negentien medewerkers ontslagen De curator werkt aan een doorstart van de vestigingen in Lichtenvoorde (aan de Markt), Zevenaar (aan de Grietsestraat) en Ermelo. De winkels van Tender komen voort uit een eerder faillissement in 2009.

Takko

Kledingketen Takko heeft in Duitsland  een overbruggingskrediet van enkele miljoenen aangevraagd om de coronapandemie het hoofd te bieden. Takko hoopt dat het krediet ‘zo snel mogelijk’ wordt goedgekeurd, zodat het de banen van veertienduizend medewerkers veilig kan stellen. Alle liquide middelen zijn op dit moment opgebruikt. Het bedrijf maakt geen aanspraak op de Duitse steunpakketten, omdat de omzet meer dan 750 miljoen euro bedraagt. Takko kondigde in mei 2020 al aan in zwaar weer te verkeren. Destijds werden alle rentebetalingen over de obligaties opgeschort, om zo liquiditeitsproblemen te voorkomen. De van oorsprong Duitse modeketen heeft meer dan honderd filialen in Nederland.

Termeer

Schoenmerken Sacha en Manfield maken een doorstart in België. Halverwege juli ging de Belgische vennootschap genaamd Mayfair International Shoefashion B.V. met daarin de twee merken failliet. Het faillissement en nu de doorstart heeft betrekking op de 13 en 4 fysieke winkels van respectievelijk Sacha en Manfield, zo meldt de Termeer Groep. De Termeer Groep is het Nederlandse moederbedrijf van onder andere Sacha en Manfield. De doorstart is gerealiseerd met de aandeelhouders van de Termeer Groep en een principeakkoord is bereikt. De komende weken moet blijken hoeveel winkels van Sacha en Manfield in België doorgaan. Het faillissement en doorstart in België heeft geen betrekking op de fysieke winkels van beide merken in Nederland en de e-commerce in alle landen waarin de merken aanwezig zijn, aldus het persbericht.

The Tailormates

De Amsterdamse leverancier van maatpakken is failliet. De 183 investeerders die via crowdfunding geld aan het kledingbedrijf leenden, zijn hun geld grotendeels kwijt. The Tailormates aan de Zuidas werd opgericht in 2014 door Ronald Gans. Gans werkte met een netwerk van kleermakers die aan huis en op kantoor de maten van bankiers, advocaten en consultants opnamen. The Tailormates maakte ook maatkostuums voor vrouwen en maatpakken konden eventueel ook geleasd worden voor 24 euro per maand. The Tailormates haalde afgelopen jaren via het crowdfundplatform KapitaalOpMaat in totaal 125.000 euro aan groeikapitaal op. Het bedrijf beloofde om 8 procent rente te vergoeden. Met het geld zou de webwinkel worden verbeterd en een franchisebedrijf worden opgestart. Curator Su Chun Lin ziet mogelijkheden voor een doorstart en diverse kandidaten hebben zich gemeld. Gans zit daar volgens de curator niet bij. Volgens KapitaalOpMaat zijn er door The Tailormates voor de lening voorraden, inventaris en debiteuren al onderpand gegeven. De Stichting Zekerheden gaat de zekerheden voor de investeerders proberen uit te winnen.

Tuunte

Modeketen Tuunte is failliet en doorgestart. Directeur Louis van Andel vroeg 8 augustus 2017 zelf het faillissement voor de ruim veertig filialen en circa 250 medewerkers aan. De winkels bleven open voor de doorstart door Jola Mode, een modeketen die tot nu toe vooral in het zuiden van het land actief was, én door René Rootinck, voormalig directeur, commissaris en aandeelhouder van Tuunte. De vakbond CNV vindt het verdacht dat Rootinck ook in de doorgestarte onderneming actief wordt als aandeelhouder. Negentien vestigingen werden gesloten waarbij vooral oudere, dure krachten werden ontslagen. De investeerders hebben met leveranciers een akkoord bereikt over de levering van de reeds bestelde wintercollectie. Ook is er een licentieovereenkomst gesloten voor de labels. Tuunte heeft vooral veel winkels in Twente en de Achterhoek en zat nog midden in een reorganisatie en uitbreiding in de Randstad. Tuunte leed al jarenlang verlies.

Varova Fashion

De Varova Fashion Holding ging met Sissy-Boy, OPEN32 en Tumble ’n Dry. (drie van de zes modelabels uit het portfolio) door als de Brand Retail Group (BRG). Bij de overname was ook Jop Pollmann en Marcel van Gelderen van Men At Work betrokken. Marcel van Gelderen kocht daarna in 2012 alle aandelen van het door hem opgerichte Men At Work van Varova Fashion Holding weer terug samen met Mark Hommelberg. Varova hield wel een aandeel in de modegroep onder de naam van Brand Retail Group (BRG). Marcel van Gelderen is ook aandeelhouder van de Brand Retail Group. Men at Work werd in 1995 door Van Gelderen opgericht. Hij verkocht het bedrijf in 2007 aan ZBK Kapital, om het vervolgens in 2012 samen met directeur Mark Hommelberg voor een symbolisch bedrag via hun Varova Fashion weer terug te kopen. Nieuwenhuizen en Wijnhoven vertrokken. Het Standard Investment Fund van van Gelderen nam de gehele portefeuille van Varova over inclusief Sissy Boy, Open 32, Men at Work, Gsus, Tumble ’n DryLess, Mees, Silvercreek, Kings of Indigo, J.C. Rags, Miniverse en Ontour. Standard Investment, heeft in haar portefeuille van € 500 miljoen euro ook belangen in bedrijven als Dutch Bakery en Burger King Nederland. Er zijn veel klachten van leveranciers over betalingsachterstanden van Sissy-Boy. CEO Bleekemolen probeerde bij leveranciers geld op te halen hetgeen mislukte. Er werd aan de leveranciers een korting van dertig procent gevraagd op alle producten die al waren ingekocht en die nog niet betaald waren. Sissy-Boy leed in 2017 een verlies van 2,5 miljoen euro. Zijn Gsus ging medio april 2018 al failliet in een sterfhuis constructie en in juli volgden een aantal verwante vennootschappen waaronder de houdstermaatschappij Gsus Clothing. In januari 2018, vlak voor de faillissementen, werden de merknaam en de voorraden al door hem weggesluisd voor 250.000 euro. Het merk is inmiddels alweer actief. Gsus Wholesale liet een miljoenen schuldenlast achter. Gsus werd in 1993 opgericht door ontwerpers Jan Schrijvers en Angelique Berkhout. In 2010 kwam Gsus in handen van Van Gelderen’s Varova Fashion Group, die het concern doorsluisde naar zijn Standard Investment Fund. Voor Gsus werd gekozen voor een sterfhuisconstructie, waarbij de waardevolle delen werden verkocht terwijl de schulden achter bleven in de bedrijven, die vervolgens failliet werden verklaard. Ook de keten Men At Work van Van Gelderen, ging onlangs failliet. De Termeer Groep, bekend van Sacha en Manfield, nam Sissy-Boy over. De Termeer Groep zit al sinds 1909 in de modewereld met de Sacha schoenwinkels. Sinds april 2017 stond Men at Work onder leiding van CEO Annemarie Uleman. Samen met Pauline Barendregt, de creatief directeur, werkte ze aan een ‘nieuw’ Men at Work met eigen merken als vrouwenlabel Airdate, mannenlabel Off the Radar en 8MM. In juni 2018  volgde een surseance van betaling, nadat al in juni verschillende filialen al opheffingsuitverkoop hielden en vlak daarna  sloot ook de webshop. De drie Belgische filialen bleven buiten de surseance, omdat die niet binnen de holding vallen waarover de uitspraak gaat. Om dit soort dubieuze doorstarts te voorkomen heeft De Hoge Raad onlangs bepaald dat curatoren bij een faillissement niet zonder toestemming van vastgoedeigenaren gehuurde winkels niet zomaar mogen doorverhuren aan een derde partij.

Via Mio

Via Mio uit Leiden heeft faillissement aangevraagd. Via Mio had zes winkels waarvan twee in Leiden, en een in Noordwijk,  Lisse, Hilversum en Naaldwijk, restaurant Moscow at Sea in Leiden, vrouwen- en kindermodemerk Moscow en het nieuwe vrouwenmodemerk Rue Honoré. Het nieuwe filiaal in de Catharinasteeg in Leiden, waar het restaurant aan vastzit, zou de oorzaak zijn van het bankroet en is per direct gesloten. Via Mio is een multibrandconcept voor mannen en vrouwen, met merken als Matinique, Moscow, Penn & Ink, Selected, Superdry en Tigha. De retailer lanceerde in 2008 het jassenmerk Moscow, met enkele honderden verkooppunten en zelfs een aantal franchisewinkels.

Wibra

Wibra wil nog maar met dertig van de 81 winkels door in België.  er is geen zicht om welke winkels het gaat en hoeveel personeel mag blijven. De blijvende medewerkers moeten in verschillende winkels gaan werken. Er is minstens één overnamekandidaat is die een deel van de winkels wil overnemen. Wibra vroeg half juli surseance van betaling aan. Door de coronacrisis moesten de winkels twee maanden dichtblijven en dat bleek de druppel die de emmer deed overlopen. De tekorten werden tot nu toe steeds opgevangen door de Nederlandse activiteiten, maar dat kan volgens Wibra niet langer.

Witteveen

Modehuis Witteveen B.V. is 25 juli 2017 failliet verklaard vanwege een belastingschuld en het niet nakomen van de betalingsregeling van anderhalf miljoen euro aan omzet en loonbelasting. ABN Amro had een deel van de schuld van Witteveen 22 mei 2017 nog om willen ruilen voor aandelen in het bedrijf, maar de administratieve afwikkeling hiervan kwam te laat. ABN Amro Effecten Compagnie zou hiermee een belang verkrijgen in Doorhoven Holding van W2 Retail B.V. die op haar beurt weer onderdeel is van O&C Investments aan de Hamersveldseweg 65 te Leusden. Het moederbedrijf van Witteveen werd in februari 2016 voor € 500.000 door de investeringsmaatschappij O&C Investments van stroman Jurgen Spies overgenomen. Ook het accountantsbureau van Spies genaamd WGS Accountants B.V.. Accountancy & Advies heeft een nevenvestiging op het adres in Leusden. Dit keer werd de keten verkocht voor 1 miljoen euro aan Hes van de Nesia holding inclusief de rechten op intellectueel eigendom, de goodwill, het kasgeld, een deel van de inventaris en de voorraden. Ruim zeven ton was voor de voorraad van circa 135.000 stuks kleding. In de eerste vijf maanden van 2017 leed Witteveen een nettoverlies van 1 miljoen euro. Over 2016 was dit 1,2 miljoen. Witteveen had een schuld van 10,7 miljoen euro bij ABN Amro. De bank heeft een stil pandrecht op alle activa van Witteveen. Tijdens het faillissement zijn de winkels deels open gebleven. Dat leverde een brutoverkoopopbrengst op van 1,9 miljoen euro. Euretco verkocht Witteveen Mode met de 76 winkels in januari 2005 aan toenmalig business-unitdirecteur Barbara van Kolfschoten en investeerder Ronald Verheij van Overhaghe Beheer te Zevenaar. De Brabantse Ontwikkelings Maatschappij (BOM) beschuldigde multimiljonair Ronald Verheij van Brova, het moederbedrijf van Purdey en Duthler, van paulianeus handelen. De BOM investeerde in 2012 met een uitgestelde lening 1,5 miljoen euro in de Brova Groep. Brova stond op omvallen en daarom werd gepoogd om de ketens van Brova samen te brengen met Witteveen in een samenwerking met de familie Hesselt van Dinter. Als Brova failliet zou gaan kon Verheij die wel voor een zacht prijsje uit de boedel halen, maar hij liep het risico dat een derde partij er met Purdey vandoor zou kunnen gaan. Purdey was het winstgevende deel van Brova, en die wilde Verheij beslist niet kwijt. Duthler en Verheij parkeerden Purdey daarom voor € 250.000 bij Jurgen Spies. Inkooporganisatie Euretco had inmiddels al beslag laten leggen op de aandelen in Purdey. Toen Brova failliet ging, stapten de curatoren met succes naar de rechter om de paulianeuze verkoop van Purdey aan Spies terug te draaien, waarna Purdey werd verkocht aan de oorspronkelijke oprichters, Neel en Tim Wolters die daarbij optrokken met de families Berden en Van Hout.

Modeketen HoutBrox die uit 24 winkels bestond en werk bood aan ruim 500 mensen begon in 1906 als een winkel in stoffen en koloniale waren en werd opgericht door Antoon van Hout en Lisa Brox. In 2013 verkocht de familie Van Hout de keten aan Ronald Verheij en Martin Duthler van Distinction Beheer. Brova moest vanwege de crisis in 2013 reorganiseren en zeventig mensen, voornamelijk werkzaam op het hoofdkantoor in Schijndel, werden ontslagen. De vierde generatie Van Hout nam steeds meer afstand van het bedrijf. Managing director Peter Seemann liet weten dat er wat speelde rond de herfinanciering van het bedrijf, maar dat er zeker geen financiële problemen waren. Een week later blijkt het tegendeel bij het gerechtshof van Den Bosch waar Brova een kort geding verliest om ING te verplichten krediet te blijven verschaffen. ING bleek echter terecht het krediet te hebben bevroren, omdat Brova al jaren rode cijfers schreef en over onvoldoende eigen vermogen beschikte. De kredietfaciliteit werd de laatste jaren al teruggeschroefd van achttien miljoen naar zes miljoen euro. ING wilde het te verschaffen krediet verder terugbrengen naar 5,5 miljoen euro, met als aanvullende voorwaarde dat Brova een half miljoen euro aan het eigen vermogen zou toevoegen. Brova werd ondergebracht bij de afdeling bijzonder beheer van ING en ondertussen werd meer verlies gedraaid dan was begroot. In 2013 stond Brova bijna 2,6 miljoen euro in het rood en werd een verlies van 2,5 miljoen euro geboekt. Over 2015 werd er een verlies geleden tussen de negen ton en 1,2 miljoen euro terwijl er een winst van 922 duizend euro was begroot. Ten tijde van het kort geding telde Brova 46 winkels en zo’n zevenhonderd werknemers.
Ondertussen stond ook HoutBrox op de nominatie om verkocht te worden, evenals het modewarenhuis in Veghel, de plaats waar HoutBrox van start ging als ‘Het Anker’. De Duthler filialen waren ondertussen verdwenen of opgegaan in een HoutBrox filiaal. De private labels van Duthler werden samengebracht met de A-merken van HoutBrox, nadat een proef met het nieuwe concept in Apeldoorn en Deventer erg succesvol leek. Directeur Peter Seemann bleef positief over de toekomst van HoutBrox ondanks dat er nog verlies werd geboekt. De totale kosten zouden met 1,9 miljoen euro zijn afgenomen. Na het faillissement van Brova kwam HoutBrox in handen van de bedrijven Berden Mode & Wonen en Van Uffelen. Verheij voerde destijds een lange strijd met zijn ex zakenpartner Martin Duthler, om de kwakkelende ketens te redden en dit ging gepaard met veel ruzies en verschillende rechtszaken. Bij de afhandeling van het faillissement Brova zijn door Curator Floris Dix van Turnaround Advocaten twee verdachte geldtransacties gevonden. Er zou geld van Brova zijn weggesluisd naar een bedrijf van Martin Duthler. Ook werd er een vreemde huurbetaling gedaan aan het Schijndelse bedrijf De Paal Beheer dat samen met een aantal andere schimmige BV tjes is gevestigd aan de Duinweg 20 te Schijndel. De curator van Brova heeft verhaal gehaald bij Duthler en andere betrokkenen en het onderzoek naar het faillissement is nog niet afgerond. Het Utrechtse Varova wilde Witteveen destijds nog overnemen. Ceo Barbara Van Kolfschoten die in 1998 bij het bedrijf kwam werken wilde graag met Varova in zee, maar Verheij wilde dat niet. Hij traineerde de onderhandelingen en liet het concern kopen door Spies die hij kende uit de tijd dat Spies als adviseur door de afdeling Bijzonder beheer van de Rabobank werd neergezet bij het noodlijdende modebedrijf Henk ten Hoor. Spies adviseerde een doorstart van Henk ten Hoor, maar door een technisch mankement was de administratie van het bedrijf niet toegankelijk waardoor het zogenaamd vrijwel onmogelijk was om een serieuze gegadigde te vinden. Maar Ronald Verheij was wel bereid om met zijn Romani Beleggingen zestig van de 103 winkels met toestemming van de curator over te nemen. Hij sloot 40 andere verliesgevende filialen van de textielwinkels, waarbij 175 medewerkers hun baan verloren. Verheij en zijn dochter zitten in Romani samen met investeerder McMulder Holding van de familie Mulder uit Barneveld. Verheij en zijn dochter bezitten ook veel horecabedrijven zoals kiprestaurant De Piri Piri. Spies bleef vervolgens aan als financieel directeur bij het als Henk.nl doorgestarte bedrijf, dat na negen maanden alsnog failliet ging. Spies zou in die periode voorraden voor een schijntje van de waarde hebben verkocht aan een vriend. Ook zou hij vlak voor het faillissement enkele tonnen hebben weggesluisd naar rekeningen van Verheij. Curator Jeroen Reiziger spande om die reden een rechtszaak aan, die eindigde in een schikking met Verheij en zakenpartner Bob Treffers. Brova die ook eigenaar was van de 24 filialen van Houtbrox groep ging in april 2016 failliet. ING wilde dat Verheij en Martin Duthler € 500.000 in het bedrijf staken, maar zij lieten de offerte voor de financieringsovereenkomst verlopen. Verheij bood nog vergeefs aan om zijn vakantiewoning in Portugal als onderpand in te brengen om de financiering vlot te trekken. Brova zat vanaf 1 januari 2016 zonder geldschieter. Doorhoven leed al jaren verlies en kampte met een negatief eigen vermogen en een hoge belastingschuld. In 2015 was er al een bankschuld van ruim € 9 miljoen en een nettoverlies van € 883.000. In het jaarverslag over 2015 werd al gespeculeerd op een schuld-voor-aandelenruil van € 3,6 miljoen. Quinty Trustfull werd het nieuwe gezicht van Witteveen Mode. Het bedrijf had ongeveer vierhonderd mensen in dienst en richtte zich volledig op dameskleding. De familie Hes startte Witteveen en Charles Vögele samen met een groep investeerders, Remt melles en hun vennootschap Vidrea Retail. Vidrea Retail, later Victory and Dreams Holding, die wordt bestuurd door de Phim Holding van Philippe Hes. Philippe is organisator van jongerenfestivals. Zijn bedrijf 4PM Entertainment organiseert onder meer festivals als Fris en Kingsland. Zijn grootouders hebben een textielproductiebedrijf met 1200 werknemers en zijn 57-jarige vader Lex, die in België woont, stopte met productie en werd actief in detailhandel. Lex Hes bezat met zijn Nesia Holding zo’n 20 modewinkels van Zaza. In 2013 kocht hij daar 23 winkels van Skooter bij.
Volgens Philippe is zijn jongere broer Alex, die ook feesten organiseert, eveneens bij de winkelketens betrokken. Nesia Holding kocht in 2013 de winkels van Skooter, eveneens uit een bankroet. Dat liep mis. In september 2014 ging Skooter opnieuw bankroet, maar de rechter draaide dat faillissement terug. Hes wil een schadevergoeding van de partijen die de faillissementsaanvraag destijds indienden. Ondertussen zit curator Robert Verdonk uit het eerste faillissement van Skooter (zie dossier Skooter) met een geldvordering van 129.000 euro achter Hes van Nesia aan. Omdat Nesia dat geld niet zou hebben, heeft de curator een schikking getroffen. Philippe benadrukt geen stroman van zijn vader te zijn.  De curator is Rinke H. Dulack van advocatenkantoor Van Benthem & Keulen.

Piet Zoomers

Piet Zoomers probeert een faillissement te voorkomen en verkocht vier van de acht vestigingen aan Van Uffelen van Houtbrox. Het gaat om de winkels in Arnhem, Hengelo, Oldenzaal en Zwolle. Alle dertig medewerkers verhuizen mee. Directeur Pieter Cox van Van Uffelen nam in 2016 elf filialen over van HoutBrox en heeft ruim veertig modezaken en 450 medewerkers. (Zie ook Witteveen)

Welke bedrijven gingen of gaan failliet ?

A.S. Adventure/Bever

A.S. Adventure heeft zo’n tweehonderd winkels in de Benelux, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. Er werken ruim 3200 mensen. In Nederland heeft het concern veertig Bever-winkels en ongeveer 900 werknemers. A.S. Adventure, het moederbedrijf van Bever is voor bijna de helft in handen van twaalf banken, waaronder ING. In ruil voor 85 miljoen euro aan schulden. Door winkelsluitingen en reisbeperkingen vanwege Corona loopt het concern veel omzet mis. De schuld bedroeg in februari 2021 zo’n 283 miljoen euro. Door de bankensanering is de schuld teruggebracht tot 198 miljoen euro. Het Franse investeringsfonds PAI, dat iets meer dan de heeft van de aandelen behoudt, deed een kapitaalinjectie van 25 miljoen euro. In de Mall of the Netherlands opent, ondanks de problemen in maart een nieuw Bever filiaal. De flagshipstore heeft een oppervlakte van 2500 vierkante meter en is daarmee de grootste tot nu toe.

Aalbregt

Rijschoolhouder Ferry Aalbregt met zijn Verkeersschool Aalbregt in Zoetermeer verkocht all you need-lespakketten. Voor 1.999 euro onbeperkt lessen en examens doen. Aalbregt bouwde zijn rijschool, die hij in september 2014 begon, uit tot de franchiseonderneming met 5 kantoormedewerkers en 95 rij-instructeurs. Bij het faillissement kreeg de politie kreeg vijfhonderd meldingen van gedupeerden en Ferry Aalbregt moest zelfs onder politiebegeleiding onderduiken. Op zijn deurmat zou hij kogels hebben gevonden. Het faillissement van Aalbregt zou vooropgezet zijn en De Telegraaf publiceerde foto’s van een villa met zwembad in Benalmádena, in het zuiden van Spanje, waar Aalbregt met zijn vrouw en jonge kinderen zou wonen. Zijn verkeersschool wilde hij vanuit Spanje runnen, maar daar zou hij het overzicht zijn kwijtgeraakt. Het laatste jaar had de rijschool nog 935 examens. De rij-instructeurs merkten twee maanden geleden dat betalingen uitbleven. Zijn zakenpartner, een oom van zijn vrouw, stuurde een bericht uit dat de zaken er slecht voorstonden.

Abel

Connexxion investeerde tussen de twee en vijf miljoen in 20 elektrische auto’s en 50 loonkrachten en trek per eind november 2017 de stekker er uit. Het concept startte in januari 2016 met straattaxi’s zonder vaste standplaatsen, die je kon delen en die door middel van een app besteld konden worden. Transdev Nederland, het moederbedrijf van Veolia en Connexxion en eigendom van het Franse investeringsvehikel CDC, startte de nieuwe taxidienst in Amsterdam en Schiphol. De bestelde rit werd goedkoper als de klant minder haast had net zoals bij de regiotaxi. Er werd alleen een stoel gereserveerd en niet de hele taxi waardoor een rit ruim 60% goedkoper was dan bij een normale taxi. Abel kreeg minimaal één jaar om te bewijzen dat het vervoersconcept werkt en moest in november 2017 in Amsterdam al stoppen. Abel kostte 2,50 euro bij instappen en daarna 1 tot 2 euro per kilometer. Abel verdiende pas met combinaties en die waren er niet voldoende. De Abel app maakte gebruikt van het onlangs vernieuwde planningsprogramma van Connexxion. Zzp-chauffeurs die een eigen elektrische taxi hebben en een ondernemers-vergunning, konden zich aanmelden. Abel rekende 25% van de ritprijs als commissie. Omdat Abel alleen via een app te bestellen is viel de dienstverlening niet onder de TTO-regels in Amsterdam. De dienst werd in juni nog uitgebreid met Amstelveen, Duivendrecht en Ouderkerk aan de Amstel.

Aktiesport zie JD en Perry Sport

Aldel zie Klesch Aluminium

Amstelside QO

De exploitant van het 76 meter hoge QO hotel met 23 verdiepingen ging failliet door de Corona crisis. Het hotel is energieneutraal en duurzaam gebouwd aan de Amstelvlietstraat hoek Spaklerweg in Amsterdam en ontworpen door Paul de Ruiter samen met Mulderblauw architecten en werd gehuurd van Invesco

Art Europa

Art Europe Auctions van ex-Sotheby’s directeur Peter Paul Guthman en investeerder Roderick Preys was eind 2015 dé belofte van de Nederlandse kunstveilingwereld maar ging na anderhalf jaar eind juni 2017 failliet. De veiling haalde eind 2015 de Nederlandse én internationale pers. De twee ondernemers mikten op een jonger publiek, bijvoorbeeld door ‘pop-up’-veilingen op verschillende hippe locaties te organiseren, zoals een voormalige bagageloods in het Oostelijk Havengebied en het terrein van de Westergasfabriek. Die ‘traditionele’ zaalveilingen met hun theater en spanning combineerde het nieuwe veilinghuis met het gemak en het grote bereik van online veilingen. Daarvoor maakte Art Europe Auctions gebruik van meerdere veilingsites, zoals Invaluable en The Sale Room. Art Europe Auctions wilde met efficiënter werken substantieel lagere commissies dan de grote veilinghuizen rekenen aan kopers en verkopers. De eerste veiling trok eind 2015 veel aandacht, en vorig jaar volgden nog vier veilingen. Er werd in 2016 voor 2 miljoen euro geveild, maar de opbrengsten bleven achter bij de doelstellingen. Guthman zegt geen plannen voor een doorstart te hebben en ging vergeefs op zoek naar financierders. Een doorstart of een later nieuw begin sluit Guthman niet helemaal uit.

Asiel Almere

Het Dierenasiel Almere is zo goed als failliet en heeft een negatief eigen vermogen van 872.605 euro met een balanstotaal van 236.693 euro.

Auctus Capital zie mama media

Avelon

Naast modemerken Thom Broekman, Coccinelle, Setter House en MEXX heeft ook Nederlandse modelabel Avelon, met ooit 200 verkooppunten wereldwijd, het ondanks de eerdere doorstart niet gered en ging failliet.

BCD Travel

BCD Travel, het zakenreisbedrijf van de Nederlandse miljardair John Fentener van Vlissingen, is nog niet failliet maar schrapt wereldwijd 3000 van de 15000 banen als gevolg van de coronacrisis. Maandenlang lag het vliegverkeer stil en werden zakenreizen en internationale beurzen en congressen geschrapt waardoor de omzet daalde met 75 procent en het bedrijf zwaar verlies lijd. behalve de banen krimot ook het aantal kantoren worden er geen bonussen meer uitgekeerd. De eigenaar gaat het bedrijf financieel ondersteunen, ziet af van de dividenduitkering over 2019 en laat de opbrengst van een verkocht dochterbedrijf in BCD zitten. Ook is een nieuwe kredietovereenkomst gesloten met Amerikaanse banken. Fentener Van Vlissingen startte BCD in 1975 en is is een van de grootste zakenreisbedrijven ter wereld, na American Express en Carlson Wagonlit Travel. Klanten zijn onder andere Siemens, Mondelez en uitgever RELX Van Vlissingen zelf zegt een kwart van de bedrijven uit de Fortune-500  tot zijn klanten te mogen rekenen. John Fentener van Vlissingen is een telg uit de familie die begin vorige eeuw steenrijk werd met de steenkolenhandel SHV. Zijn kinderen en hij bezitten nog steeds een flink pakket aandelen in SHV Holdings waronder een wereldwijde LPG-handel, Makro-winkels in Zuid-Amerika, diervoedergigant Nutreco, technische groothandel Eriks, transportbedrijf Mammoet en participatiemaatschappij NPM Capital.

BDU

Koninklijke BDU heeft vanwege Corana en eerdere reorganisaties en het faillissement van BDUlokalemedia Noord-Holland, de aan- en verkoop van lokale nieuws- en huis-aan-huisbladen tussen BDU Media en DPG Media liquiditeitsproblemen. Algemeen directeur Heiko Imelman vraagt zich af of het aangekondigde steunpakket van de overheid voor hen nog op tijd komt. De banen van 215 medewerkers, circa 200 freelancers en zo’n 4500 bezorgers staan op het spel. Het bedrijf zoek naar steun van lezers. Half maart 2020 werden al enkele lokale titels gestopt en een deel ging afgeslankt online verder. Het mediabedrijf z

BSO zie Stint

Bakker.com

Postorderbedrijf Bakker.com in Lisse heeft uitstel van betaling aangevraagd en het bedrijf voorlopig gesloten. Het familiebedrijf uit Lisse verkeert in financiële problemen. Bakker heeft 635 werknemers in 20 landen en werd in 1945 door Piet Bakker opgericht. Jacques en Pieter Bakker waren de tweede generatie Bakkers die het bedrijf voort hebben gezet. In 2014 haalden zij mededirecteur Paul Geraeds binnen om het bedrijf om te zetten naar een e-commercebedrijf. Begin 2017 werd Geraeds ook algemeen directeur in Lisse. Eind 2017 werd hij vervangen door crisismanager Herman Hovestad, die een financiele chaos aantrof. Pas in 2019 zou het bedrijf weer zwarte cijfers kunnen schrijven. Bakker heeft 26 januari de deuren gesloten en het personeel naar huis gestuurd. Europa’s grootste postorderbedrijf in tuinartikelen zou te laat zijn overgestapt naar online verkopen. De eigenaren hebben vergeefs meer dan 10 miljoen euro extra in het bedrijf gestoken om de verliezen over 2016 en 2017 op te vangen en zoeken tot noch toe vergeefs naar nieuw kapitaal. Ook een reorganisatie, het opheffen van banen op het hoofdkantoor en de sluiting van de vestiging in De Zilk brachten geen significante verbetering. Bakker leed over 2016 een verlies van 19 miljoen euro en had een omzet van 101 miljoen euro.

Barkmeijer

De Friese scheepswerf Barkmeijer opgericht in 1850 is 30 oktober 2018 door de rechtbank in Groningen failliet verklaard, nadat de Rabobank de kredietkraan dichtdraaide. Barkmeier kreeg in 2017 nog een opdracht van zeventig miljoen euro. De werf leed de laatste jaren verliezen van enkele miljoenen euro’s. In 1850 vestigde oprichter Gerrit Jans Barkmeijer de scheepstimmerwerf die uiteindelijk werk gaf aan 150 werknemers. De werf had nog een volle orderportefeuille, maar deze kon niet worden verwerkt zonder het noodzakelijke krediet. Barkmeijer kreeg ook te maken met de problemen uit de boedel van scheepswerf Peters uit Kampen die in april 2014 failliet ging. Barkmeijer ligt al geruime tijd in de clinch met de betaling van een overgenomen opdracht van de Kroatische eigenaar van het schip die weigert een factuur van vijf miljoen euro voor verrichte werkzaamheden te betalen. Over deze zaak lopen verschillende juridische procedures. 92 schuldeisers en huisbankier Rabobank zeggen nog 43 miljoen euro te goed te hebben van de werf in Stroobos.

Bas Groep

Bas Group van Dixons, iCentre en MyCom is failliet en zou een doorstart maken met Relevant, maar dat mislukte. Dixons gaat verder als webwinkel. De Bas Group heeft circa twaalfhonderd medewerkers en meer dan 150 winkels, waarvan Dixons de grootste is. iCentre ging in 2013 al eerder onderuit en maakte bij de Bas Group met 24 van de 34 winkels en 190 van de 400 medewerkers een doorstart. Dixons bestaat al sinds 1975 met 650 medewerkers in 88 filialen

Beddenzaak Nederland

Een groot deel van de dochterondernemingen van Beddenzaak Nederland BV uit Genemuiden is in maart failliet verklaard. Het gaat om de winkels in onder andere Amsterdam, Tilburg, Den Haag, Genemuiden, Wolvega en Leeuwarden. Ook zijn de BV’s van keten Matras Direct in meerdere plaatsen failliet verklaard. Moederbedrijf Beddenzaak Nederland in Genemuiden werd enkele weken geleden al failliet verklaard, maar enkele winkels van dochterondernemingen bleven toen nog overeind. Volgens curator Van Meurs zullen de laatste winkels, die nu nog open zijn, ook omvallen. Er is wel kans op een doorstart en er zijn gesprekken met een overnamekandidaat die een aantal zaken wil overnemen.

De Betuwe Recycling

FIOD, politie en douane zijn 11 december 2018 in Tiel en Geldermalsen binnen gevallen bij recyclingbedrijf de Betuwe en twee mannen en een vrouw werden gearresteerd. Bij de arrestatie werden twee vuurwapens aangetroffen.

De vorderingen van de Belastingdienst waren opgelopen tot € 191.791 en andere schuldeisers hadden nog ruim tweeëneenhalf miljoen euro tegoed. De bank kreeg nog anderhalf miljoen. De onderneming was een paar maanden voor het faillissement half november 2017 van eigenaar verwisseld. Op 20 juli 2017 maakte de 53-jarige Leo J. uit Tiel, tot dan toe via zijn vennootschap Leo Holding de enige aandeelhouder, plaats voor de 30-jarige Maikel B. uit Geldermalsen.

De nieuwe eigenaar bleek een katvanger B. wilde geen medewerking verlening aan de curator en werd vergeefs een dag in verzekerde bewaring gesteld (faillissementsgijzeling). Curator Van Emstede deed daarop melding van mogelijke faillissementsfraude. Kort voor het faillissement zou 850.000 euro van de bedrijfsrekening naar een privérekening zijn overgeboekt. Naast de twee vuurwapens werden in de twee woningen en twee bedrijfspanden ook voertuigen, horloges, sieraden en stamboekpaarden in beslag genomen.

Biodiesel Kampen/UCO Kampen

Het bankroet van Biodiesel Kampen  en zusterbedrijf UCO Kampen BV, dat vetten inzamelt is niet het gevolg van een veroordeling van de eigenaar, maar van een nieuw en groter fraudeonderzoek van het Openbaar Ministerie. Het bedrijf kwam onder andere in de financiële problemen doordat eigenaar Cees B. en een andere betrokkene wegens die zaak lange tijd in voorlopige hechtenis zitten. De bedrijven verkeren in grote financiële problemen sinds B. eind april werd opgepakt en de certificering voor de verkoop van biodiesel werd ingetrokken. Tegen B. lopen meerdere strafzaken voor o.a. witwassen en fraude met zogeheten biotickets in de periode 2012-2015. Daarbij claimde hij  ten onrechte voor miljoenen euro’s aan biodiesel in het verkeer te hebben gebracht terwijl zijn bedrijf de duurzame brandstof in werkelijkheid nog niet eens geproduceerd had. B. wordt ook veroordeeld voor het via valse facturen en nepovereenkomsten met andere bedrijven witwassen van enkele miljoenen euro’s. In die zaak waren ook de echtgenote van B., de financieel directeur en een boekhouder betrokken. B. heeft de beschuldigingen bekend. Biodiesel Kampen, maakte uit verschillende oliesoorten biodiesel. Het bedrijf met circa 45 werknemers staat te koop.

De Groningse duurzame startup Biopack wilde met houtvezelverpakkingen de strijd aangaan met plastic. Maar ondanks forse investeringen en hoge verwachtingen is het bedrijf nu failliet.

Biopack 
Startup Biopack in het Groningse Appingedam werd in 2017 opgezet door ondernemers Bjorn Nillson en Maarten Kimman en ontwikkelde biologisch afbreekbare verpakkingen van houtvezel, als alternatief voor plastic. Biopack richtte zich onder meer op verpakkingsbedrijven en supermarkten. Een tiental particuliere investeerders en het Groninger Economisch Investeringsfonds (Groeifonds), de regionale ontwikkelingsmaatschappij NOM en Rabobank zagen wel wat in de duurzame plannen. Eind 2019 raakte de investeringen op en kwam het bedrijf in geldnood en kon zelfs de huur niet meer betalen. Biopack vroeg uitstel van betaling aan en ging 24 februari failliet.
Blokker’s Maxi Toys
Blokker Holding verkocht Maxi Toys in januari 2019 aan de Portugese investeerder Green Swan. Die kocht later ook de Belgische winkels van Bart Smit en de Nederlandse keten Intertoys nadat die failliet was gegaan. Michiel Witteveen kocht in september 2019 de speelgoedketens weer terug van Green Swan. Witteveen had de naam van Blokker Holding toen al in Mirage veranderd, om verwarring tussen het moederbedrijf en de huishoudketen te voorkomen. Maar Maxi Toys zat ondertussen in liquiditeitsproblemen en vroeg surseance van betaling aan, waarna de heleBelgische keten in Franse handen kwam. De familie Gueydon, hoofdaandeelhouder van speelgoedgroep King Jouet, werd de nieuwe eigenaar. De familie Gueydon nam 117 winkels over. Het ging om 95 van de 129 vestigingen in Frankrijk, 20 van de 26 filialen in België en twee stadswinkels in België (ex-Bart Smit). Daarmee werden 826 van de iets meer dan 1200 banen gered. De naam Maxi Toys blijft bestaan en het hoofdkantoor blijft in Houdeng-Goegnies. Ook het magazijn daar blijft in gebruik. Alain Hellebaut blijft aan als ceo. De ongeveer tien winkels in Zwitserland en Luxemburg werden niet overgenomen. Het Belgische deel van de Blokker filialen (Mega World) die werden overgenomen door Dirk Bron zijn in december 2020 alsnog failliet gegaan
Bogra zie RSN Booking.com
Booking.com gaat ondanks 65 miljoen euro aan staatssteun tot een kwart van al zijn werknemers ontslaan vanwege de coronacrisis. Bij het van oorsprong Nederlands bedrijf werken ruim 17.000 mensen. 5500 van hen werken op het hoofdkantoor in Amsterdam. Ook in Nederland zullen ontslagen gaan vallen. In de komende weken moet duidelijk worden welke afdelingen, landen en hoeveel werknemers precies worden getroffen. Het aantal geboekte overnachtingen daalde in het tweede kwartaal met 87 procent

Brabant Alucast

Metaalbedrijf Brabant Alucast uit Heijen is definitief failliet en de ruim 109 medewerkers worden ontslagen. Een beoogde doorstart is niet gelukt. De Engelse private  investeerder  zag geen heil meer in verdere financiering.

Bricksworld (lego)

Legohandel M’Expo Bricksworld, dat ooit in Valkenburg begon, is 21 augustus 2018 failliet verklaard. Na een agressieve actie van Lego-baas Marco Capone besloot Jac Pellegrom zijn legohandel in Heerlen per 1 juli al te sluiten, om een doorstart te maken. Marco Capone, directeur van Lego Benelux wilde niet dat Bricksworld een volwaardige franchise zou worden en daarom kreeg het bedrijf geen breder assortiment wat nodig was om de omzet op peil te houden. Jac Pellegrom verplaatste eerder nog de winkel naar een duur ruimer pand aan de Van der Maessenstraat. Lego investeerde 70.000 euro in de winkel van drie verdiepingen (voorheen Meyer & Meyer), maar eind 2017 werd besloten tot een grote sanering. Marco Capone kreeg de leiding over de Benelux en zelfstandige winkels kregen vanaf december minder producten geleverd. Nederland telt achttien speciaalzaken.
Brickworld was in Duitsland heel succesvol met de eigen lego-BOC-sets rond de iconische ­Kever en T1-bus. Deze werden door 4500 VW-dealers verkocht. Ook Audi en BMW tonen belangstelling. BOC staat voor Brickworlds Own Creations.De onderneming werd genomineerd voor de Parkstad Economy Award en kreeg 50.000 euro van de Gemeente voor leerwerkplaatsen.

Brink Direct mail

De Brink Direct mail is failliet en de 24 werknemers zijn ontslagen. Het mailingbedrijf was opgericht in 1986 door Roy in ’t Veld die het in 2017 verkocht aan Concurrent Wial met 100 werknemers. Acht maanden na de overname is het einde verhaal voor het bedrijf. Voor de overname werden al twintig mensen ontslagen en was het bedrijf geherstructureerd waarna er een kleine winst ontstond. Maar er was onvoldoende liquiditeit. In 2009 werd het failliete Vaardige Handen ingelijfd maar ook dat bleek op de lange termijn geen garantie voor een sluitende bedrijfsvoering. De moeizame en hals over kop verhuizing van de machines na de overname door Wiam leidde volgens ingewijden tot claims van klanten die hun projecten vertraagd zagen. Montapacking in Gorinchem heeft de fulfilmentaciviteiten overgenomen. Hoeveel van de 27 werknemers in dienst kunnen blijven is onduidelijk, maar Montapacking wil wel vanuit Enschede gaan werken.

Bruna

Bruna, de boekwinkel en tevens postkantoorketen van aandeelhouders PostNL en ING kreeg eerder een financiële injectie om een faillissement te voorkomen. Bruna mocht vanwege het liquiditeitsprobleem een beroep doen op de vrije kaspositie van Postkantoren BV en kreeg van ING de beschikking over een overbruggingskrediet van vijf miljoen euro. Begin dit jaar werd directeur Fred Zeegers op non-actief gesteld vanwege ‘een verschil van inzicht’ met de raad van commissarissen. Hij wilde een samenwerking aangaan met DHL en Sandd. Nadat de raad van commissarissen de topman aan de kant had geschoven en verving voor de onlangs aangetreden directeur George Steur, werd dat plan dit voorjaar weer ingetrokken. Het eigen vermogen van Bruna is sinds eind vorig jaar negatief. In 2015 sloten er zo’n 30 onrendabele vestigingen van Bruna. Bruna leed in 2014, 2015 én 2016 verlies. Uitgeverij VBK Beheer neemt het bedrijf nu over van de huidige eigenaren PostNL en ING onder voorbehoud van goedkeuring door de Autoriteit Consument & Markt (ACM). VBK Beheer verandert haar naam in Shared Stories Group waarbinnen Bruna een eigen positie krijgt samen met Bookchoice, voorheen Elly’s Choice (van Golden Sun Investment, de miljonair Boudewijn Jansen en Walvis Participaties (van John Fentener van Vlissingen). Het management van VBK-beheer bestaat sinds 2017 uit vijf man. Naast CEO Wiet de Bruijn en commissaris Theo de Raadt, maken er drie deel uit van het management van E-boeken abonnementsdienst Bookchoice. Binnen het concern vinden ook verschuivingen plaats. Geneviève Waldmann, momenteel directeur van uitgeverij Luitingh-Sijthoff, wordt vanaf 1 februari algemeen directeur en volgt Wiet de Bruijn op, die CEO wordt van VBK Beheer waar VBK Uitgeversgroep onder valt. De uitgever van Luitingh Sijthoff wordt Febe van der Wardt, die daarvoor al commercieel directeur was van Luijtingh Sijthoff. Chris Herschdorfer is aangesteld als directeur van Atlas Contact. Mizzy Van der Pluijm vertrok deze zomer omdat ze het niet eens was met de plannen van VBK-directeur Wiet de Bruijn om Bruna in te lijven. De poging van Mizzy om Atlas Contact te kopen mislukte jammerlijk. De Amsterdamse uitgeverij, huis van onder anderen Adriaan van Dis, Geert Mak, Nelleke Noordervliet Hanna Bervoets en Lieke Marsman, blijft bij VBK. Ze werd opgevolgd door Chris Herschdorfer van Ambo|Anthos en daar successen boekte met onder anderen Herman Koch en thrillerauteurs als Simone van der Vlugt en Saskia Noort die overigens vorig jaar bij Ambo|Anthos vertrokken. VBK wil zijn marktaandeel vergroten naar meer dan 20 procent vanwege de hevige concurrentie door Amazon en bol.com. Begin dit jaar lanceerde bol.com Kobo Plus, een streamingdienst waarbij lezers voor een tientje per maand onbeperkt ebooks kunnen lezen en is een geduchte concurrent van Bookchoice

Bijenkorf / Selfridges

De Bijenkorf heeft om een faillissement te voorkomen de beschikking over een extra lening van 44 miljoen van het Britse moederbedrijf Selfridges. De omzet van het vorige boekjaar (tot 1 februari 2020)steeg voor Corona nog met 7,5 procent tot ruim 500 miljoen euro. Maar vlak daarna begon de Corona crisis en moesten de zeven winkels van De Bijenkorf zes weken hun deuren sluiten tot eind april. De Bijenkorf kreeg 9,4 miljoen euro overheidssteun in de vorm van NOW-loonsubsidies en uitstel van betaling van belastingen. In augustus moesten 225 van de 2650 banen geschrapt worden om gte kunnen overleven. De Bijenkorf werd opgericht in 1870, en was met onder meer V&D en Hema jarenlang onderdeel van detailhandelsgigant Vendex KBB. Dat werd in 2004 van de beurs gehaald door investeerders, die de hele boel opsplitsten en doorverkochten. Zo kwam De Bijenkorf in 2011 in handen van het Britse warenhuis Selfridges, van de Brits-Canadese miljardairsfamilie Weston die ook Primark bezitten. Onder de nieuwe eigenaren richtte De Bijenkorf zich volledig op het hoogste marktsegment, met een zogenoemd ‘premium experience concept’. Vijf van de twaalf winkels sloten de deuren, en de overgebleven vestigingen in de Randstad, Eindhoven en Maastricht richten zich op rijke toeristen. Directeur Giovanni Colauto zet extra in op de webwinkel en meer kostenbesparingen en ziet geen reden om de lange termijn strategie te wijzigen.

CMS

De 25 medewerkers van het bedrijf aan de Greunsweg krijgen na maanden eindelijk uitbetaling van achterstallig loon door UWV. De problemen bij de werf verergerden toen er met asbest vervuild straalgrit op het terrein werd aangetroffen en de Inspectie SZW een gebiedsverbod oplegde, waardoor er wekenlang niet gewerkt kon worden. Werfeigenaren, de gebroeders Delmer en Jelle Los probeerden vergeefs om via een kort geding van Holland Mineraal uit Deventer en importeur Eurogrit uit Dordrecht een voorlopige schadevergoeding af te dwingen. De werf zou ook kampen met een grote oude onbetaalde schuldenlast aan het pensioenfonds.

Cardan Groep

Bijna de gehele Cardan Groep van zakenman Joost Eijkens is failliet verklaard. Er was al uitstel van betaling aan de moedermaatschappij verleend en het re-integratie onderdeel was al failliet. Het werk voor 21 medewerkers staat daarmee op de tocht, ook het kinderdagverblijf Villa Cardan valt onder het faillissement en sluit de deuren. Cardan die zich onder meer bezighield met arbeidsmobiliteit is in de problemen gekomen doordat de gemeente Tilburg het contract van 3 miljoen per jaar opzegde.

Care

Care verkeerde al jaren in erg zwaar weer en het schadebedrijf, met meer dan vijftig vestigingen en 800 medewerkers een van de grootste autoschadebedrijven van Nederland, ging ten onder aan het miljoenenverlies van de afgelopen jaren. Autobedrijf Van Mossel heeft vijf van de vestigingen overgenomen. De betreffende filialen krijgen de naam Van Mossel Autoschade op de gevel. Van Mossel Automotive Groep, is het op twee na grootste autobedrijf van Nederland met zestig vestigingen in Nederland, België en Duitsland. Van Mossel verkoopt Ford, Volkswagen, Audi, Peugeot, Kia, Jaguar, Land Rover en Opel. Het bedrijf telt bijna 1100 medewerkers. Een ander groot deel van de overige Care-vestigingen werd overgenomen door Schadenet. Rabobank die niet alleen bankier, maar ook investeerder was via Rabo Investments is de grote verliezer en moet 35 tot 40 miljoen afschrijven op het faillissement. UWV en concurrente crediteuren claimen meer dan tien miljoen en ook de belastingdienst eist 5,4 miljoen euro uit de boedel. Care had een omzet van 93 miljoen euro en leed in 2016 hierop een verlies van 8 miljoen.

Carré theater

Exploitatiemaatschappij Theater Carré van de Gemeente Amsterdam heeft te maken met gedwongen ontslagen van zo’n 15 van de 60 medewerkers en over het voortbestaan bestaat onzekerheid. Carré is hard geraakt door de coronacrisis en moest drie maanden lang de deuren sluiten. Het theater ontvangt geen exploitatiesubsidie. Onder de nieuwe Corona regels mag het theater draaien met een bezetting van slechts 30 procent. Dat betekent dat van de ruim 1700 stoelen er maximaal 500 kunnen worden bezet en dat kan de nekslag betekenen van Carre die in 2019 nog een nettowinst van een half miljoen euro wist te boeken, op een bruto bedrijfsresultaat van 9 miljoen euro.
De personeelskosten van ruim 5 miljoen euro zijn inmiddels niet meer op te brengen. Het statige theaterpand uit 1887 aan de Amstel is, net als de exploitatiemaatschappij zelf, eigendom van de Gemeente Amsterdam en kan daarom nog wel aanspraak maken op een kredietfaciliteit van 2 miljoen van de Gemeente Amsterdam. Het verlies liep in de eerste drie maanden van 2020 al op tot 1 miljoen euro. De NOW-regeling dekt slechts een deel van de kosten. Het eigen vermogen is slechts 1,1 miljoen euro, op een balanstotaal van ruim 25 miljoen euro.

Casa Klinieken

De abortusketen die de helft van alle abortussen in Nederland verzorgt, is failliet. De Casa Klinieken hadden onterecht voor miljoenen aan zorg gedeclareerd waardoor de zusterstichtingen Casa Nederland en Casa Medical al failliet gingen. De stichting met de zeven klinieken, die de eigenlijke abortuszorg verzorgen ontsprong in eerste instantie de dans. Begin oktober stapte bestuursvoorzitter Ron Leenders op en werd opgevolgd door interim-directeur Co’tje Admiraal, gynaecoloog en eerder bestuurder bij het Flevoziekenhuis. Eind oktober kwam de zorginstelling onder verscherpt toezicht van de Inspectie voor de Gezondheidszorg. Het grootste deel van de fraude zou hebben plaatsgevonden bij zusterstichting CASA Medical. Die specialiseerde zich in sterilisaties, soa-testen, uitstrijkjes voor baarmoederhalskanker en het zetten van spiraaltjes. De curator van de gelieerde stichtingen Marc Udink en Admiraal konden niet voorkomen dat ook de Stichting Casa Klinieken failliet ging. De schulden aan het ministerie van Volksgezondheid de banken, de curator en anderen zijn te groot. Er werd gewerkt aan een doorstart, waarbij continuïteit van de zorgverlening zou zijn gewaarborgd maar dat mislukte jammerlijk. “De mensen die nu bij de stichting betrokken zijn, onder wie Co’tje Admiraal, wilden met de klinieken doorgaan. De drie overgebleven klinieken van de failliete abortusorganisatie CASA gaan voorlopig dicht. Het gaat om de vestigingen in Amsterdam, Rotterdam en Maastricht.

Ceconomy en Fnac Darty

BCC moest gered worden met een miljoeneninvestering en een overname door het Franse Fnac Darty. In België sloten zes onrendabele filialen. BCC besloot om de kosten te verlagen door samen te werken met Wehkamp. BCC heeft 62 winkels in Nederland. In januari van dit jaar ging Fnac Darty actief op zoek naar een koper voor BCC.   MediaMarkt Saturn en BCC-moeder Fnac Darty tekenden een intentieverklaring om een overkoepelende retail alliantie op te richten. Mediamarkt ontsloeg in Groningen en Leeuwarden tientallen medewerkers. De winkel in Leeuwarden ontsloeg 20 van de 57 winkelmedewerkers en in Groningen 26. Ook in Drachten, Ede en Den haag zouden ontslagen vallen. Het filiaal in Assen draaide een verlies van 696.000 euro. Bij vijf van de Noordelijke vestigingen verdwenen het afgelopen jaar geruisloos al 18 banen. Taken als beveiliging en bezorging worden voortaan uitbesteed. Mediamarkt ging samen met Saturn op in het beursgenoteerde “Ceconomy”. Pieter Haas werd benoemd tot CEO maar moest al weer snel opstappen. dr. Dieter Haag Molkenteller is benoemd tot nieuw bestuurslid voor Legal en Compliance (CLCO). Op 12 juli 2018 zijn de twee bedrijven door de rechtbank van Düsseldorf officieel als twee aparte bedrijven opgenomen in het handelsregister. Het Duitse telecombedrijf Freenet kocht voor 277 miljoen euro een belang van bijna tien procent in Ceconomy. Deze gebruikte het geld om de zwakke balans te versterken. In het afgelopen boekjaar dat eind september 2019 afliep, zag Ceconomy de omzet afzwakken naar 21,4 miljard euro, terwijl het bedrijfsresultaat daalde van 714 miljoen naar 650 miljoen euro. In oktober 2019 werd bekend dat topman Pieter Haas, per direct opstapte na verschillende winstwaarschuwingen en tegenvallende resultaten. Zijn tijdelijke opvolger Mark Frese legt eind december zijn functie neer als financieel directeur. Hij zal dan op interimbasis worden opgevolgd door Bernhard Düttmann. Directielid Dieter Haag Molkenteller geeft nu tijdelijk leiding aan het bedrijf en overweegt om 3.500 voltijdsbanen te schrappen. Er werken wereldwijd ongeveer 50.000 mensen. . Met de bezuinigingen wil Ceconomy 100 miljoen euro per jaar besparen. De plannen hangen deels samen met de teruggelopen inkomsten vanwege de coronacrisis en de daaropvolgende lockdown maatregelen. Maar ook de wens van het management om meer activiteiten centraal aan te sturen, speelt een rol. Het verdwijnen van de arbeidsplaatsen is nog niet definitief. Ceconomy is actief in dertien landen en heeft in totaal ruim duizend winkels, waarvan er ongeveer vijftig in Nederland staan. Het gaat uitsluitend om MediaMarkt-winkels. De Nederlandse vestigingen van Saturn zijn medio vorig decennium omgebouwd naar de MediaMarkt-formule.

Centurion

Centurion had drie directeuren, die van beleggersgeld een luxe leventje leidden. Beleggers werden op zeer professionele wijze verleid te investeren in niet bestaande luxe vakantiewoningen in Costa Rica. Het Arnhemse zwendelbedrijf zetelde in een kostbaar monumentaal kantoorpand en had 30 medewerkers in dienst. In 2014 ging het failliet. De twee andere voormalige directieleden Cokeverslaafde Patrick de R., voormalig directeur en oprichter van het Centurion, zit sinds juni 2018 weer in de cel. Charles van E. komt in 2019 opnieuw voor de rechter. De gedupeerde beleggers hebben ook accountantskantoor VWGNijhof aansprakelijk gesteld. Het kantoor, dat zes jaar lang nauw bij het vastgoedfonds  was betrokken, heeft volgens de tuchtrechter niet integer, deskundig, zorgvuldig en professioneel gehandeld. De aansprakelijkheidsprocedure loopt nog.

Ceress Foods Bakery

Na het faillissement en de overname van Banketfabriek Het Sluisje in oktober 2016 door Ceress Foods Bakery BV uit Harlingen, is nu ook het faillissement over de fabriek uitgesproken. Eind 2016 ging de fabriek van de derde generatie Van Zomeren failliet. Nadat de fabriek werd overgenomen door Ceress Foods Bakery BV uit Harlingen ging deze ten onder. Op 16 november werd bij de rechtbank Gelderland het faillissement uitgesproken voor Ceress Foods Bakery aan de Herderlaan. Directeur was Rint Henstra en de curator is Corinda Strijkert van OMVR advocaten te Harderwijk. De Harlinger handelsonderneming Ceress Foods, een internationale handelsonderneming maakte producten als tortilla wraps, pasteitjes, afbakproducten, snacks, broodvervangers en seizoenproducten en importeerde en leverde aan supermarkten. Het Ermelose Ceress Foods Bakery is een aparte BV van de Ceress Foods Holding en werd op 15 december 2016 opgericht.

Channel

De uitgeverij van Connexie en ICT-Update is failliet. De websites ICT-update.nl en connexieb2b.nl zijn nog in de lucht, maar worden niet meer bijgehouden.

Chateau d’Ax

Tien filialen in Nederland van Chateau d’Ax opgericht in 1948 in de Noord-Italiaanse stad Lentate sul Seveso zijn 9 november failliet verklaart. Het familiebedrijf is actief met sofa’s en fauteuils in meer dan tachtig landen. In Italië vroeg Chateau d’Ax in oktober 2017 uitstel van betaling aan.

Cito Plan

Het Haagse bedrijf Cito Plan is eind januari failliet verklaart en maakt een doorstart met de Amsterdamse uitgeverij Buijten & Schipperheijn die de voorraden, de bestanden, het archief en de rechten overneemt. Er is geen baangarantie voor de zes werknemers gegeven. Buijten & Schipperheijn is sinds 1987 fiets- en wandel kaartenmaker ondermeer onder de sinds 1844 bestaande naam “Smulders Kompas”. Cito Plan werd in 1912 als ‘Cartografisch Instituut Cito-Plan’ opgericht, en werd al snel bekend om zijn wand- en stadskaarten. Cito Plan had enorm veel last van concurrentie door Suurland Falkplan, maar ook door de opkomst van TomTom en Google Maps.

CityTijger Travel

Net als bij het bedrijf Besseling heeft interim bestuurder Gerard Hermsen, het snelgroeiende reisbedrijf CityTijger ten gronde gericht. De jonge oprichter Mark Leeuwesteijn, liet zich door Hermsen ompraten en nam begin november 2016 Hermsen aan om verdere groei te kunnen realiseren. Door achterstallige administratie en onrechtmatige uitgaven en vele klachten is het bedrijf negatief in de publiciteit terecht gekomen waarna Hermsen vertrok en alle financiële administratie vernietigde. Het is niet de eerste keer dat Hermsen bij een bedrijf een financiële puinhoop achterliet. Zo ging eerder al transportbedrijf Hameleers, Proline bouwmarkt, koeltransportbedrijf Frigo en taxibedrijf Besseling in Amersfoort door de oplichter failliet. Onderzocht wordt of de gedupeerde reizigers alsnog hun volledige reissom terug kunnen krijgen. Gerard Hermsen werd in 2013 veroordeeld wegens oplichting en verduistering bij het koeltransportbedrijf Frigo.

Clayre & Eef

Clayre & Eef de Giesel 46 in Haelen Gemeente Leudal en een grote vestiging op het Flora Trade Paarc in venlo ging 20 augustus 2018 failliet. In 1994 startten twee broers, in de voetsporen van hun ouders, een groothandel in woontextiel onder de naam ‘van Cleef’. De samentrekking van de twee voornamen van hun kinderen werd in 2005 voluit gewijzigd naar de huidige bedrijfs- en merknaam ‘Clayre & Eef’. Door de jaren heen kwamen vele bekenden, vrienden en familieleden Clayre & Eef versterken. Inmiddels werkten meer dan 72 medewerkers binnen dit familiebedrijf. Clayre & Eef verkocht een compleet assortiment van woonaccessoires. Vanuit het hoofdkantoor werden de Clayre & Eef designs nog voornamelijk met de hand getekend en geschilderd. Deze landelijke, nostalgische Clayre & Eef-stijl kent zijn oorsprong in het Limburgse dorpje Haelen, gelegen in het prachtige, bosrijke Leudal en onderscheidt zich door een diversiteit in herkenbare en romantische dessins.Clayre & Eef begon ooit met het verkopen van sierkussens, plaids en bedspreien. Het merk ontwikkelde jaarlijks verschillende woonaccessoires zoals wandklokken of een fotolijstjes. In de Clayre en Eef webshop van Sweetlivingshop.nl waren honderden verschillende soorten woonaccessoires te vinden. Van prachtige landelijke klokken en kamerschermen tot aan lampenvoeten en hanglampen. Daarnaast had Clayre & Eef ook nog de Tiffany collectie als submerk. De meest populaire productsoort van Clayre & Eef waren de wandklokken. Het merk had via wederberkoper sweetlivingshop.nl maar liefst honderd verschillende modellen in de collectie.

Color Coating

Het Apeldoornse Color Coating ging eind juli 2018 failliet en de vijftien medewerkers moeten op zoek naar ander werk. Het bedrijf was een doorstart van Rainbow Industrial Coating dat in 2010 failliet ging. Specialiteit van het bedrijf was het behandelen van aluminium gevelprofielen voor de bouw. Daarbij werden producten na een chemische behandeling gecoat en gebakken. Color Coating draaide de laatste vijf jaar al geen winst meer en de poedercoatingmachine waar het bedrijf op draaide is aan het eind van zijn economische bedrijfsduur en vertoonde de laatst tijd veel uitval. Ook was het ziekteverzuim erg hoog. De dure poedercoatingmachinewas voor de verhuurder van het pand bij het bankroet van Rainbow destijds reden om te investeren in een doorstart, maar nu is de machine echt op. Color Coating laat een schuld achter van ruim een half miljoen. De investeerder heeft zich teruggetrokken waarna bestuurder Dirk Verzijl besloot het faillissement dan maar aan te vragen. Oorzaak van het eerdere faillissement destijds was dat de omzet tijdens de crisis halveerde en de bank de geldkraan dichtdraaide.

Colour in Display Colour in Display

Colour in Display in Deventer is failliet en de bijna vijftig medewerkers zijn ontslagen. Er is geen concreet uitzicht op een doorstart. Het personeel kreeg al sinds 1 juli geen loon meer. Het UWV neemt de loonverplichting over. Het wegvallen van een grote buitenlandse klant, die goed was voor een kwart van de omzet betekende het einde voor Colour in Display die kleurstalen en displays produceerde. In 2012 werkte Colour in Display vanuit twee productielocaties in Wapenveld en nam Multicolor in Deventer over, inclusief de fabriekshal, de kantoren en de machines. De Multicolor-fabriek in Deventer beschikte daarmee over vier coatinglijnen en een lakdrukmachine. Ongeveer 35 werknemers van Multicolor verhuisden mee naar Colour in Display. Vanaf september 2012 was Colour in Display officieel gevestigd in Deventer.De Cora Kemperman keten is failliet. Cora Kemperman begon in 1995 samen met Gloria Kok, een van de producenten met wie Kemperman eerder veel had samengewerkt. Ze openden, met hun eigen geld, meteen drie winkels. De vaak wijde grote maten kleding collecties hadden altijd min of meer dezelfde stijl, zodat alles onderling gecombineerd kon worden. De keten had negen eigen boetieks (zes in Nederland, drie in België). Gloria Kok verliet in 2010 het bedrijf en Kemperman ging in 2012 met pensioen. Moederbedrijf Lafalda werd verkocht aan Brigitte de Wilde en Kempermans nicht Saskia Kemperman. De nicht kreeg een burn-out en stopte tijdelijk met werken. Tegelijkertijd moest er worden bezuinigd. De financiële man werd ontslagen en de schulden stapelden zich op. De omzet bedroeg ten tijde van de verkoop in 2012, ongeveer 10 miljoen euro. De winkel aan de Leidsestraat in Amsterdam ging eind mei al dicht. Cora Kemperman is nu een webwinkel. Het eerste deel van de nieuwe collectie is online te koop. De komende weken wordt het aanbod geleidelijk aan uitgebreid. De online doorstart kwam tot stand door oud-medewerkers van Kemperman en zustermerk Mac & Maggie en wordt gesteund door de oprichter en naamgever zelf. De Cora Kemperman-webshop staat onder leiding van Nicole Groeneveld, die tien jaar geleden al in beeld was om het merk over te nemen. Een doorstart, waarbij alle vijf filialen gered zouden worden, bleek niet haalbaar. In november werd bekend dat het merk toch een nieuwe start kreeg.

Compakboard

Compakboard Heerenveen, een fabriek die duurzame vezelpanelen zou gaan produceren, is al voor de start failliet gegaan. Compakboard zou op basis van restmateriaal stro op twee productielijnen bouwpanelen gaan produceren als duurzaam alternatief voor mdf en spaanplaat. Op termijn moest de Friese fabriek werk bieden aan 45 tot 50 man. Maar afgezien van een fors fabriekspand, in 2014 gebouwd door Dijkstra Draisma, laat de onderneming niets na. Ondanks miljoeneninvesteringen van ABN Amro en de provincie Friesland zijn de machines die de panelen moesten produceren en die via het leasebedrijf van ABN Amro besteld waren, nooit geleverd. Uiteindelijk was het diezelfde bank die vorige week faillissement aanvroeg. Eigenaar Soeniel Nabibaks wil daar beroep tegen aantekenen.

Conservatrix

DNB onteigende de aandeelhoudersfamilie van de kleine verzekeraar Conservatrix uit Baarn en de aandelen werden vervolgens voor 1 euro overgedragen aan Eli Global, een Amerikaanse investeerder. Na de overname werd via een dubbele herverzekeringsconstructie een deel van het polisgeld naar Barbados verplaatst. Familiebedrijf Conservatrix had jarenlang polissen met harde rentegaranties verkocht. Terwijl de kapitaalmarktrente vanaf 2008 fors daalde, bleef de verzekeraar relatief hoge rendementen beloven. Oprichtersfamilie Henny vond dat verantwoord omdat er tegenover de polissen een grote hypotheekportefeuille als belegging stond. Maar door invoering van een nieuw toezichtsysteem moest die portefeuille van DNB anders worden gewaardeerd, tegen marktwaarde. Dat deed de buffers in een klap verdampen. Om te voorkomen dat de verzekeraar failliet zou gaan, greep de toezichthouder in. Eli Global zou de enige geweest zijn die een aankoop wel zag zitten in 2017. Daar moest de investeerder wel contractueel voor toezeggen dat de buffers tot veilige niveaus zouden worden verhoogd. Ook beloofde het bedrijf tien jaar lang geen dividend uit de verzekeraar te trekken. Zowel de opgebouwde polisgelden van € 600 miljoen als de beloftes waren volgens DNB zeker gesteld in een “veilige haven”. Dat die haven in Barbados lag bleek later. De investeerder zou een kapitaalinjectie verstrekken van € 88 miljoen. Een ‘kapitaalversterking’ werd het genoemd maar van zo’n injectie is nooit sprake geweest. Eli Global verstrekte zijn nieuwe dochter slechts € 18,4 miljoen om de buffers te verhogen. En de rest van het bedrag? Dat geld, € 72,1 miljoen kwam van een herverzekeringsconstructie. Er werd een deal is gesloten met de eigen dochter Colorado Bankers Life (CBL) Onderdeel van deze deal is dat er € 100 miljoen aan Conservatrix-premies naar de Amerikaanse dochter zijn gestroomd waar € 150 miljoen aan verplichtingen tegenover staan. Een groot deel van de polissen van Nederlandse consumenten is dus kort na de overname door Eli Global overgegaan naar CBL, inclusief het bijbehorende polisgeld. Bestuursvoorzitter Greg Lindberg werd in 2018 gedagvaard door de FBI en op 23 januari 2019 nog eens. Uit de dagvaarding blijkt dat verschillende verzekeringsdochters van Eli Global worden onderzocht op mogelijk witwassen of andere financiële delicten. Zie ook Vivat.

Aandeelhouder (Eli Global) had de verplichting om het kapitaal van Conservatrix te versterken en in stand te houden tot een afgesproken 135 procent, maar lapte dit aan haar laars. Diverse maatregelen werden vergeefs  in gang gezet om de kapitaalstorting van de aandeelhouder alsnog te realiseren, ook na afloop van de wettelijke hersteltermijn. Eli Global had Conservatrix ondertussen te koop gezet, nadat zij in de VS onder curatele zijn gesteld, omdat eigenaar Greg Lindberg is aangeklaagd voor een poging om de plaatselijke toezichthouder om te kopen. Een Luxemburgse tak van Eli Global werd recent al verkocht aan een Luxemburgse verzekeraar.

De Nederlandsche Bank heeft in juli 2020 een curator aangesteld en het concern uiteiendelijk begin december 2020 failliet laten verklaren. Op grond van de Wet financieel toezicht (Wft) heeft DNB het recht om een curator aan te stellen bij een verzekeraar die niet aan de wettelijke kapitaaleisen voldoet.
De curator ondersteunde bij haar werkzaamheden die de directie in het belang van de cira 100.000 polishouders uitoefent, maar moesten uiteinelijk toch tot een faillissement besluiten. In mei maakte Conservatrix al bekend onvoldoende buffers te hebben. In juli zei het bedrijf die buffers ook niet binnen de vereiste tijd te kunnen terugbrengen naar het verplichte niveau. Nu zijn er faillissementscuratoren aangesteld, die gaan kijken wat er met het bedrijf moet gebeuren. De curatoren onderzoeken nu of de verzekeringen kunnen worden overgedragen aan een andere verzekeraar die financieel gezond is.” Mogelijk worden polishouders dan gekort op hun verzekering.

Create2fit/Apax

De webwinkels van Tom Coronel en Marc Koster gingen failliet. Het moederbedrijf van webshops als Televisiewinkel.nl,  Sneeuwkettingen.com, Koffiediscounter.nl en Barbecueshop.nl  bleek niet langer levensvatbaar. Het bedrijf werd in 2004 opgericht met de handel in radars, kinderstoeltjes en televisies. Binnen tien jaar groeide de omzet tot ruim 35 miljoen euro. In 2009 werd een meerderheidsbelang verkocht aan RFS Holland, het moederbedrijf van Wehkamp. In 2015 werd Wehkamp overgenomen door de Britse investeringsmaatschappij Apax Partners, die het zwaar verliesgevende onderdeel in 2016 weer terug verkochten aan Coronel en Koster voor een symbolisch bedrag van 1 euro. Dertig werknemers werden met een reorganisatie ontslagen en vier van de acht webwinkels werden al meteen gesloten. De omzet daalde naar 32 miljoen en er werd verlies gedraaid. Tussen juni 2016 en april 2017 bedroeg het verlies 284.000 euro met een solvabiliteit van 11,5. De genormaliseerde winst van Wehkamp/Apax steeg ondertussen met meer dan 50 procent ten opzichte van een jaar eerder, tot 24 miljoen euro. De totale omzet daalde licht met 3 procent naar 640 miljoen. Ook in de eerste drie maanden van het nieuwe boekjaar zette de opwaartse trend zich voort door zich te richten op winstgevende productcategorieën zoals wonen, In juni 2020 kondigde het bedrijf plotseling aan zo’n dertig banen te schrappen op het hoofdkantoor in Zwolle, en zijn twee distributiecentra in Maurik en Zwolle samen te voegen. Lacent, het bedrijfsonderdeel dat financiële diensten verleent aan klanten van zowel Wehkamp als BCC, zag de omzet van de financiële dienstverlening aan klanten het afgelopen jaar met 13 procent dalen. Dat kwam vooral door de aanscherping van de interne beoordelingsregels voor nieuwe klanten. Tegelijkertijd daalde het aantal klanten met betalingsachterstanden. Voor het nieuwe boekjaar verwacht Wehkamp opnieuw groei van de omzet en winstgevendheid, met name door de categorieën mode, living, beauty en baby. Apax, de Britse eigenaar van Wehkamp wil het distributiecentrum in Maurik sluiten en verkopen. De 52 medewerkers verliezen hun baan. Volgens de FNV is het sociaal plan ontoereikend. Door de reorganisatie verdwijnen op het hoofdkantoor van Wehkamp in Zwolle maximaal dertig banen. Ook daar wordt gestaakt.

D5Avenue zie Readen en Neckermannn.com

Webwinkel D5Avenue uit Naarden is failliet. De curator is Seerp Gratama

D-rt Groep D-Reizen

D-Reizen is 6 april 2021 failliet verklaard. Het fonds van de overheid, het voucherfonds, kwam te laat en andere steun bleek onvoldoende. Er werken circa 1.150 mensen bij de 285 reisbureau filialen. De curator onderzoekt een mogelijke doorstart. De vouchertegoeden die zijn begroot op zo’n 40 miljoen euro worden nog wel vergoed via het Stichting Garantiefonds Reisgelden al heeft dat wel enige tijd nodig. Door de coronacrisis viel een groot deel van de omzet weg en het concern was in een juridische strijd strijd verwikkeld over de vraag wie de aanbetalingen toebehoren, die klanten vooruit hebben betaald voor reizen die vanwege corona niet zijn gemaakt. TUI Nederland, de grootste touroperator van het land, was hierover een procedure tegen wederverkoper D-reizen begonnen. Beide partijen zouden elkaar 6 april bij de rechter in Haarlem treffen. Het moederbedrijf van D-reizen (D-rt) kon de reissommen niet terugbetalen aan TUI. D-reizen heeft voor de verkochte en geschrapte reizen van touroperators eigen vouchers met een totale waarde van 40 miljoen euro uitgegeven, maar die zijn door het bankroet waardeloos geworden. TUI en Corendon hadden de agenturenovereenkomst met D-Reizen al opgeschort. D-Reizen was voor een belangrijk deel van de inkomsten afhankelijk van marktleider TUI. Jan Henne De Dijn nam D-Reizen en VakantieXperts samen met  zijn zakenpartner Marije Haeckin december 2020 over van het Duitse reisconcern RT/Raiffeisen Touristik Group. Door de fusie ontstond een bedrijf met ongeveer 500 reiswinkels en een omzet van 700 miljoen euro en werd hiermee de grootste reisretailer van Nederland. Formeel ging het om een fusie tussen D-reizen en RT/Raiffeisen Touristic Netherlands (RTN). De laatste opereert op de Nederlandse markt onder namen VakantieXperts en Thomas Cook. Will van den Hoogen, toen nog de directeur van D-reizen, werd CEO van de gecombineerde onderneming. Na de recente overname in 2013 van 80 Globe reisbureaus door D-reizen vond opnieuw een belangrijke consolidatie in de Nederlandse reisbureauwereld plaats. Alle winkels van D-reizen, VakantieXperts en Thomas Cook werden verenigd in D-RT Groep B.V.,. D-RT Groep B.V. is onderdeel van RT/Raiffeisen Touristik Group GmbH, de Duitse reisonderneming, die behalve in Nederland ook actief is in Duitsland, Oostenrijk en Luxemburg met in totaal circa 7.500 reisbureaus. De VakantieXperts blijven buiten het faillissement. De vorige eigenaar van D-reizen (Familie Dirk van den Broek) bleef na de fusie als aandeelhouder betrokken bij de onderneming van D-RT Groep. Het Duitse reisbedrijf zette eind 2011 een eerste stap op de Nederlandse markt met de overname van de Thomas Cook Travelshops en verwierf in 2012 een belang van 50 procent in VakantieXperts. Hans Holterman en Diederieke Alferink verkochten hun aandelen VX (samen 37,5%) aan RTG en traden af. Ook BCD Holdings verkocht haar aandelen (12,5% aandeel in VX) aan RTG. Het hoofdkantoor van D-RT Groep B.V. is gevestigd in het originele kantoor van D-reizen te Hoofddorp. Will van den Hoogen was CEO van de gefuseerde onderneming. De winkels voerden de namen D-reizen en VakantieXperts. Zelfstandige ondernemers kregen een franchise contract. In de loop van 2014 herpositioneerde de groep haar reiswinkelformules en het aantal vestigingen.  De internetsystemen en -kennis van D-reizen.nl werden onder de eigen naam ingezet voor de andere brands van de onderneming. Hiermee werd de reeds doorgevoerde integratie van online- en winkelverkopen van vakantiereizen bij D-reizen ook bij VakantieXperts versneld uitgerold. RT / Raiffeisen Touristik Group is eigendom van miljardair Samih Sawiris, de oprichter van de Orascom Development Group. De Egyptische zakenman is wereldwijd bekend via de Orascom Development Group, een conglomeraat met bedrijven die actief zijn op verschillende gebieden, waaronder de toeristische en hospitality branche. Orascom Development Group, heeft als primaire zakelijke focus het ontwikkelen, opbouwen en beheren van toeristische bestemmingen. De RT / Raiffeisen Touristik Group, ook in het bezit van de Orascom Development Group, bestaat uit meer dan 7.000 reisbureaus die zijn aangesloten bij RT / Raiffeisen Touristik Group GmbH als eigen, franchise- of samenwerkend reisenbureau. De groep van RT / Raiffeisen Touristik Group GmbH heeft nu circa 2.000 medewerkers en genereert een omzet van 6 miljard euro.

DSB

Dirk Scheringa betaalde 1 miljoen euro aan de curatoren en ziet af van zo’n 10 miljoen euro aan vorderingen. In 2012 werd hij door de curatoren aansprakelijk gesteld waarbij beslag werd gelegd op twee huizen. Scheringa investeerde in spelers voor voetbalclub AZ, het Dirk Scheringa museum, een schaatsploeg en twee zakenvliegtuigen. Voormalig operationeel directeur Hans van Goor heeft afstand moeten doen van zijn vordering van ruim 270.000 euro. De boedel van DSB heeft nog leningen uitstaan, onder de handelsnaam Finqus. Scheringa wil nu met zijn bedrijf CS Factoring en de lege beurshuls Lavide naar de beurs. Voormalig financieel directeur Gerrit Zalm wordt uiteindelijk toch niet aansprakelijk gesteld omdat er “geen gronden voor aansprakelijkheid” zijn van Zalm en de andere toenmalige DSB-bestuurders. Gerrit Zalm was van 2007 tot 2008 hoofdeconoom bij de nu failliete DSB. Bij de uitspraak over de Dirk Scheringa Bank was ernstige kritiek over de vergaande verwevenheid tussen DSB Bank en DSB Beheer, een opmerkelijk gebrek aan continuïteit bij de invulling van sleutelposities binnen de DSB. Accountant Ernst & Young heeft grote fouten gemaakt bij de controle en mag van het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBB) een halfjaar lang het beroep niet meer uitoefenen omdat de accountant op meerdere punten tekort is geschoten. Door ambtenaren van Financiën en functionarissen van De Nederlandsche Bank (DNB) onder ede te laten horen, hoopt Scheringa te bewijzen dat zijn DSB negen jaar geleden doelbewust is kapotgemaakt. De Rijksrecherche concludeerde eerder in een onderzoek dat niet vast te stellen is óf, en zo ja door wie, er is gelekt aan de media. Er waren meer dan 500 mensen op de hoogte van de faillissementsaanvraag. Scheringa wil 830 miljoen euro schadevergoeding eisen wanneer blijkt dat destijds doelbewust door De Nederlandsche Bank in 2009 naar de pers gelekt is dat DSB Bank geliquideerd zou worden.

De curatoren Rutger Schimmelpenninck en Ben Knüppe hebben voor 31,8 miljoen euro aan kosten gefactureerd. Andere adviseurs schreven voor nog eens 18 miljoen euro aan rekeningen. De curatoren willen de kosten verhalen op toezichthouder DNB en verwachten dat deze alle schuldeisers zal betalen. De afwikkeling duurt vijf tot tien jaar. Gerrit Zalm was financieel directeur bij DSB tussen 2007 en 2008 en probeerde de publicatie van een kritisch rapport over de ondergang van de bank en de rol die hij daarin speelde tegen te houden. In het rapport stond onder andere dat DSB de zorgplicht had geschonden. De curatoren besloten om circa 8.000 gedupeerden van het faillissement hun volledige vordering uit te keren mits ze afzien van rente en andere aanspraken. Ook 500 leveranciers van DSB en 22.000 polis klanten waarbij de bank destijds veel te veel provisie had gerekend mocht een schadeclaim indienen. De meeste schuldeisers ontvingen zo’n driekwart van hun vordering en kunnen nu de resterende 90 miljoen euro verwachten. Ruim 300 achtergestelde depositohouders krijgen ook hun geld terug. De DSB boedel heeft nog zo’n 77.000 leningen uitstaan ter waarde van ongeveer 3,9 miljard euro.  Scheringa stopte begon vervolgens met CS Factoring om het daarna naar de beurs te kunnen brengen, maar dat ging op het laatste moment niet door. Scheringa wilde daarna een politieke carrière, maar werd maart 2016 uit de Ondernemerspartij van Hero Brinkman gezet omdat hij zijn lidmaatschapsgeld niet had betaald. Daarna werd hij het gezicht van ICO Headstart, een bedrijf dat ondernemers helpt bij het lanceren van cryptocurrencies. De samenwerking tussen ICO HeadStart en Dirk Scheringa was van korte duur. Scheringa zou niet genoeg kennis hebben van de materie en ook zijn Engels was gebrekkig. In 2017 startte hij met Nationale Bedrijvencheck (NBC) waarmee hij gezondheidskeuringen zou gaan verzorgen voor werknemers van bedrijven. Door deze te laten uitvoeren door huisartsen, dacht het bedrijf de keuringen te kunnen laten vergoeden onder de basiszorgverzekering. Maar de Nederlandse Zorgautoriteit trapte daar niet in. Leverancier Convins kreeg vervolgens de rekeningen niet betaald en stapte naar de rechter. Die oordeelde dat het bedrijf van Scheringa de rekeningen van ruim 100.000 euro inderdaad moest betalen. Maar omdat dat ook na het vonnis niet gebeurde, vroeg Convins het faillissement aan. Volgens Convins-eigenaar Nikos van der Laan is het waarschijnlijk dat de curator nu de handelswijze van de voormalige bestuurders Scheringa en Paul Vlaanderen gaat onderzoeken. De curator doet onderzoek  naar de oorzaken van het faillissement en de eventuele bestuursaansprakelijkheid.

DA Retailgroep

Drogisterijketen DA Retailgroep met 212 werknemers kreeg 23 december uitstel van betaling en is zes dagen later failliet verklaard en overgenomen door De Nederlandse Drogisterij Service een dochteronderneming van Holland Pharma, een in 1971 opgerichte groothandel in drogisterij-artikelen, zelfzorgmedicatie, natuurgeneesmiddelen en aanverwante medische producten die sinds 1998 eigendom is van Mosadex een Coöperatieve Vennootschap van, voor en door apothekers. De overgenomen DA keten heeft 266 filialen waarvan 259 van franchiseondernemers en zeven in eigen beheer. In 2007 kwam DA al in de problemen en slonk van van 700 naar 430 vestigingen, waarna het bedrijf werd overgenomen door private-equityfonds Aletra Capital Partners. In 2014 kreeg het bedrijf ruzie met de franchisenemers vanwege de introductie van de nieuwe winkelformule Fris, Gezond en Mooi. In vijf maanden tijd zegden bijna zeventig franchisers de samenwerking op. Daarna was het een kwestie van tijd. De ondernemingsraad gaat de onverwachte en onaangekondigde overname door de rechter laten toetsen nu blijkt dat de arbeidsvoorwaarden behoorlijk verslechteren. De werkweek wordt 4 uur verlengd, de 13e maand verdwijnt, het aantal vrije dagen is verminderd en 55-plussers maken geen kans meer op een nieuw contract. Veel vande franchisers stappen over op Etos.

DSM

DSM schrapt de komende twee jaar 900 tot 1100 banen, waarvan ongeveer de helft in Nederland.

Daan Auctions

Online veilinghuis Daan Auctions is in 2018 failliet gegaan door onbehoorlijk bestuur. De oprichter en een medebestuurder moeten van de rechter de totale faillissementsschade betalen en alvast een voorschot van 700.000. Daan Auctions werd in 2003 opgericht door ondernemer Frank Oosterbeek. Vooral curatoren van failliete bedrijven gingen de veilingsite gebruiken, voor de verkoop van voorraden en inventarissen. Daan Auctions rekende 10 procent van de veilingopbrengsten aan de verkoper, en nog eens 16 procent opgeld van de koper. De veilingsite groeide ondanks oplopende verliezen en opende dochters in België en Ierland
De curator ontdekte ook dat niet alleen de commissies en opgeld van de veilingopbrengsten werden geincasseerd, maar dat zij ook de verliezen van het eigen bedrijf financierde met de veilingopbrengsten.
Gedupeerden en curatoren die via de site failliete boedels hadden verkocht hebben ruim 800.000 euro van het failliete veilinghuis tegoed en ook de belastingdienst en het UWV hebben vorderingen open staan. Curator De Wit stelde Frank Oosterbeek en medebestuurder Bairbre Scallan aansprakelijk. Volgens de rechter was het faillissement inderdaad te wijten aan onbehoorlijk bestuur, mede wegens het onterechte gebruik van veilingopbrengsten van klanten en ze werden veroordeeld tot betaling van het volledige boedeltekort en een voorschot daarop van 700.000 euro. De bestuurders hadden een verzekering voor bestuurdersaansprakelijkheid, maar de verzekeraar keert niet uit. Oosterbeek is vlak voor het faillissement van Daan Auctions begonnen met Auctionista, een nieuwe veilingsite.

Damm Deuren

Bij Damm Deuren, Damm Personeelsdienstenen Damm Rolluiken in Emmeloord staan 55 werknemers op straat. Damm begon in 1982 in Zwartsluis en verhuisde acht jaar later naar Marknesse. Het bedrijf concentreerde zich aanvankelijk op de productie van kozijnen en hang- en sluitwerk voor woningen. In 2001 namen Jaap Aardema en Mark Vroegop Damm Deuren over. Het bedrijf ontgroeide Marknesse en verhuisde in 2006 naar bedrijventerrein A6 Emmeloord. Damm Deuren telde toen 65 werknemers.

Van Deelen

Bouwbedrijf Van Deelen in Veenendaal is failliet en daarbij verliezen zo’n 48 werknemers hun baan. Zowel het bedrijf zelf als een schuldeiser hebben het faillissement aangevraagd. Curator Ron Jonker onderzoekt de mogelijkheden voor een doorstart, waarvoor meerdere gegadigden zich hebben gemeld. Van Deelen bouwde in 2016 meer het Stay Okay in Utrecht en renoveerde winkelcentrum ’t Rond in Houten. De Gemeente Rotterdam claimde zes miljoen nadat school Het Open Venster meteen na de bouw alweer gesloopt moest worden, vanwege de vele gebreken, met ernstige gevolgen voor de brandveiligheid, technische installaties, de akoestiek en het binnenklimaat. De houtconstructie was ernstig aangetast door vocht en schimmels en grote naden en spleten ontstonden tussen wanden en vloeren. De houtconstructie werd verkeerd gemonteerd waardoor scheuren, barsten en vlekken ontstonden. Ook zouden er op niet-zichtbare plekken goedkopere materialen zijn gebruikt.

Délifrance zie Phoenix franchise

Disq

In 2018 kwam Wendy Van Dijk in contact met sportinstructeur Robbert Boekema, de uitvinder van de Disq, waarmee je kunt trainen zonder apparatuur van een sportschool. Van Boekema gingen eerder een sportschool in Uden waarvan hij mede-aandeelhouder was en zijn eerste Disq-bedrijf al failliet. Boekema, die het patent op de Disq bezit ging zelfstandig verder maar richt niet veel later met Wendy Multimedia in september 2018 het bedrijf Disq Mobile Gym Nederland op. Ieder van de partijen investeert enkele tonnen in het bedrijf, en krijgt daarvoor de helft van de aandelen. Rondom de Disq wordt een compleet trainingsprogramma ontwikkeld, en een ledenclub. Leden van Wendy’s Disq Club ontvangen naast het apparaat telefonische en online begeleiding door trainers, toegang tot evenementen en nummers van Wendy Magazine.
In de loop van 2018 en 2019 maakt Wendy van Dijk promotiefilmpjes voor social media en samen met Boekema prijsde zij de Disq aan, en demonstreerde het apparaat. En zij interviewt Boekema’s moeder, die als schaatser in 1968 goud op de Olympische Spelen won, over de voordelen van de Disq. Daarnaast organiseren Van Dijk en Boekema evenementen, waar Van Dijks echtgenoot Erland Galjaard de opzwepende muziek verzorgt. Ook zet Van Dijk voor promotie Trijntje Oosterhuis en Marco Borsato in. In de zomer van 2018 stelt Van Dijk Justine Huffmeijer aan als directeur. Er werden al snel in één weekend 1100 nieuwe aanmeldingen voor Wendy’s Disq Club binnen gehaald. Allemaal leden die een half jaar 59 euro per maand betaalden, en later een goedkoper abonnement konden nemen. Over 2018 heeft het bedrijf echter een eigen vermogen van 160.000 euro en maar liefst ruim 700.000 euro aan schulden. Begin 2019 als Van Dijk in een huwelijkscrisis zit doet ze steeds minder voor het bedrijf en groeien de twee ondernemers zakelijk uiteen. Steeds meer mensen gingen zich met het bedrijf bemoeien, maar Boekema wilde niets aan het concept veranderen. Wendy en haar mensen wilden toe naar een breed gezondheidsplatform, van yoga en mindfulness tot psychologen en erotisch koken en Boekema wilde dat Disq zich bleef richten op de doelgroep; vrouwen die graag sporten, maar weinig tijd hebben. Met een recente rechtszaak vraagt Boekema zelf vergeefs aan de rechter om alle activiteiten van Van Dijk op het gebied van gezondheid, fitness en voeding te verbieden. Van Dijks mediabedrijf kan de ambities niet waarmakenen daar daalt het eigen vermogen van 85.000 positief naar 187.000 euro negatief.
Eind 2019, anderhalf jaar na haar aantreden, vertrekt directeur Justine Huffmeijer en stapt over naar televisieproducent Tuvalu Media , waarna Wendy Multimedia stopt met de reguliere uitgave van het tijdschrift Wendy. Het blad gaat over op specials en de advertentieverkoop wordt uitbesteed. Van Dijks broer Mike geeft leiding aan Wendy Multimedia. Er ontstond ruzie ontstaat over een grote voorraad Disqs die gefinancierd werde met een lening van ruim 400.000 euro door Boekema, die niet door het fitnessbedrijf wordt afgelost. Daarop legt Boekema met toestemming van de rechter beslag op de voorraad. Die 15.000 Disqs worden in een openbare veiling verkocht aan een bedrijf van Boekema’s vader. Daarmee bezitten de Boekemas naast het intellectuele eigendom en de patenten van Disq, ook de voorraden. Van Dijk zag dat de kostbare voorraad Disqs uit het bedrijf is gehaald en stapte naar de rechter. Ze liet beslag leggen op Boekema’s villa voor 433.000 euro. Daarop volgt een dag later het faillissement van Disq Mobile Gym Nederland.
De afgelopen weken onderhandelde curator Nienke Bobbert en haar kantoorgenoot Hidde Reitsma over een doorstart. Erland Galjaard zet het fitnessbedrijf voort, vooral vanwege de continuïteit van de ledenclub die haar naam draagt inclusief de maandelijkse contributiebetalingen van de 2000 leden en mogelijke reputatieschade. Boekema moet van de rechter de onterecht weggehaalde voorraad fitnessapparatuur vooralsnog teruggeven en mag ondertussen geen concurrerende activiteiten ontwikkelen. Galjaard zou voor onder meer het klantenbestand met 1.800 betalende abonnees en het trainingsprogramma 65.000 euro betalen en 335.000 euro voor de resterende voorraad van zo’n 8500 Disqs. Voorwaarde was dat de curator er voor zou zorgen dat Boekema geen concurrerende activiteiten zou ontwikkelen, en de voorraad bij hem zou terughalen. Galjaard is inmiddels daadwerkelijk actief onder de naam Wendy’s Mobile Gym en is gevestigd op de Amsterdamse Herengracht, en richt zich met een eigen website op fitnessfanaten. In het tweede faillissementsverslag dat vier maanden geleden verscheen, dacht curator Nienke Bobbert nog de afrekening snel te kunnen afwikkelen. De afrekening van een deel van de 335 duizend is echter na acht maanden nog steeds niet volledig betaald. Intussen is het geld in de boedel op en moet de curator een beroep doen op de garantstellingsregeling curatoren.

Dixons, iCentre en MyCom Bas groep,

Bas Group van Dixons, iCentre en MyCom is failliet en zou een doorstart maken met Relevant, maar dat mislukte. Dixons gaat verder als webwinkel. De Bas Group heeft circa twaalfhonderd medewerkers en meer dan 150 winkels, waarvan Dixons de grootste is. iCentre ging in 2013 al eerder onderuit en maakte bij de Bas Group met 24 van de 34 winkels en 190 van de 400 medewerkers een doorstart. Dixons bestaat al sinds 1975 met 650 medewerkers in 88 filialen

Dirkzwager zie Mitra

Dolfinarium

Het Dolfinarium zal hoogstwaarschijnlijk surseance van betaling aan moeten vragen omdat al vanaf boekjaar 2014/2015 grote verliezen geleden worden. In 2015 boekte het Dolfinarium al een recordverlies van 3,9 miljoen euro. Negatieve publiciteit door activisten en het tv programma Rambam zouden bezoekers weghouden en sponsors doen afhaken. Het Dolfinarium zou ook bezoekers verliezen aan het vernieuwde dierenpark Wildlands in Emmen. Directeur Bert van de Hoef heeft zijn zorgen hierover naar buiten gebracht. De jaarrapportages werden al enige tijd niet meer naar buiten gebracht. Er is sinds begin 2015 een nieuwe eigenaar: Aspro Parks uit Spanje. Het zeedierenpark was van de Franse onderneming Compagnie des Alpes, ook eigenaar van onder meer de Walibi-pretparken. Aspro bezit al vijf dolfinaria in Europa, waaronder Boudewijn Seapark in België. Ook speelpark Linnaeushof (Bennebroek) en het Zeeuwse Deltapark Neeltje Jans zijn van Aspro. Het nieuwe waterpark en de missers bij het ontwerp hebben een ernstige aanslag gepleegd op de liquiditeit. Het waterpark dat wordt aangelegd op Wally’s Weide, het grasveld naast het voormalige Surfcentrum zou medio augustus open gaan, maar doordat de start van de bouw was vertraagd werd die datum niet gehaald. Een groot deel van het gebouwde park moest weer worden afgebroken en alle kleurige decoraties moesten vervangen worden. Het bouwwerk was niet getoetst aan het zogeheten beeldkwaliteitsplan en vijf omwonenden hadden bezwaar ingediend. In Mexico werden nieuwe onderdelen besteld op basis van een nieuw ontwerp dat mindere kleuren heeft en een meer natuurlijke uitstraling in houtkleuren wordt uitgevoerd.

Dynasource

De Amsterdamse it-bemiddelaar Dynasource is in november 2019 failliet verklaart en werd opgericht in 2013 als vergelijkingssite voor de automatiseringsindustrie. De geldschieters , zoals investeringsmaatschappij Walvis van John Fentener van Vlissingen en NPM Capital, dat in handen is van de familie Fentener van Vlissingen waren niet langer bereid om nog meer geld in het bedrijf te pompen. Afgelopen zomer kreeg voormalig Funda-directeur Marc Duijndam de leiding over het bedrijf en oud-Endemol-bestuurder Ruud Hendriks werd toezichthouder. De ruzie met mede-oprichter Peter-Robin Mijderwijk zou de investeerders ook hebben afgeschrikt. De opgestapte Mijderwijk eiste voor de Amsterdamse Ondernemingskamer een onderzoek naar de gang van zaken. omdat  in twee jaar tijd het bedrijf er 10 miljoen euro doorheen heeft gejaagd met een omzet van 400 euro. Ondanks de betrokkenheid van media-ondernemer Ruud Hendriks als commissaris en Marc Duijndam (ex-Funda) als directeur ging Dynasource ten onder. In 2017 bedroeg het verlies bijna 2,8 miljoen euro en een jaar later ruim 7,5 miljoen euro. Dynasource meldde in 2018 dat een nieuwe klant in 2019 voor omzet zou gaan zorgen, maar dat bleek beperkt tot die 400 euro per maand. De verkoop van de failliete boedel leverde weinig op.Alleen het IT-platform, de merknamen, de domeinnamen en de kantoorinventaris werd voor 75.000 aan  Dynasource International overgedaan dat wordt geleid door ondernemer Ronald Eleveld, die afgelopen zomer het bedrijf No Ceilings in Ede oprichtte. Dat bedrijf is actief als adviesbureau, maar ook als investeerder. Onder de drie oprichters van No Ceilings zit niet geheel toevallig ook Richard Bross, de medeoprichter van het failliete Dynasource. 

E-bon

Beide BV’s van het online-videoplatform uit Eindhoven van Created on Friday zijn failliet verklaard en ook E-bon, een digitale cadeaubon waarin zo’n 250.000 euro werd geïnvesteerd ging onlangs failliet net als de Amsterdamse muziekwinkel Fame die 9 juni een faillissement aan vroeg. In mei ging ook de Nationale Slijtersbon failliet.

Beide BV’s van het online-videoplatform uit Eindhoven van Created on Friday zijn failliet verklaard en ook E-bon, een digitale cadeaubon waarin zo’n 250.000 euro werd geïnvesteerd ging onlangs failliet net als de Amsterdamse muziekwinkel Fame die 9 juni een faillissement aan vroeg. In mei ging ook de Nationale Slijtersbon failliet.

Ebcon

De curator van het failliete internetbedrijf Ebcon claimt zestien jaar na dato ongeveer 55 miljoen euro bij drie ex-bestuurders. De mannen hebben volgens de curator geld dat bestemd was voor een glasvezelverbinding in eigen zak gestoken. Het Brabantse Ebcon maakte rond de eeuwwisseling furore als aannemer van KPNQwest. Dit failliete ex-beursfonds wilde een glasvezelimperium aanleggen dat 63 Europese steden met elkaar moest verbinden. Ebcon zou het netwerk aanleggen. Voordat KPNQwest, een joint venture van het Nederlandse KPN en het Amerikaanse Qwest, failliet ging omdat het bedrijf de ambities niet waar kon maken, sloot Ebcon op 10 juli 2001 al de deuren. De Ebcon-curator deed al die jaren onderzoek naar de zaak en wijt het faillissement aan zelfverrijking. Bij de drie bestuurders wordt bij ieder voor bijna 55 miljoen euro beslag gelegd.

eLinea

Mediaconcern Audax start het failliete tijdschriftenplatform eLinea en eReaders Groep door. Bij Elinea kun je online tijdschriften voor een vast bedrag per maand onbeperkt artikelen lezen. In juli werd eLinea failliet verklaard. eLinea gaat ongeveer twee maanden dicht om het platform aan te passen en te integreren binnen Audax.
Rond 1 oktober gaat eLinea weer online. Alle verplichtingen aan betalende abonnees worden nagekomen. Het tegoed van abonnees blijft staan tot de heropening van het platform. Audax is eigenaar van AKO en is met Betapress, Audax Logistiek en Van Ditmar bekend als distributeur van tijdschriften, buitenlandse kranten en Engelstalige boeken en uitgever van HP/De Tijd en Weekend.

Emoss

Emoss ging vlak voor kerst 2015 opnieuw failliet. Het bedrijf ontwikkelde en leverde elektrische aandrijflijnen en integratie-expertise en produceerde elektrische bussen en vrachtwagens en ondersteunende batterijsystemen. Emoss werd bekend doordat bedrijven als Heineken en Lidl de Emoss e-trucks inzetten voor de distributie van hun goederen. Onder de naam All Green Vehicles ging het bedrijf in 2011 al eerder failliet en als Emoss begin 2013 nog eens om daarna onder dezelfde naam door te starten.

ENCI HeidelbergCement

Nadat eerder de groeve en de oven al sloten, gaat ook de fabriek van ENCI in Maastricht dicht. De Maastrichtse cementfabriek van ENCI sluit 28 augustus 2020. Daarmee eindigt 96 jaar cementproductie bij de Sint-Pietersberg.
Moederbedrijf HeidelbergCement koos er vorig jaar voor om te stoppen met de locatie en vloeide vijftig werknemers af. ENCI werd in 1826 opgericht en groeide uit tot een van de grootste werkgevers in de omgeving van Maastricht met een jaarlijkse productiecapaciteit van zo’n 900.000 ton cement. In juli 2018 is ENCI Maastricht gestopt met de commerciële kalksteenwinning en in 2019 is een definitief einde gekomen aan de productie van klinker, het halffabricaat voor de cementbereiding. Sindsdien importeerde ENCI Maastricht klinker om deze vervolgens tot diverse cementsoorten te vermalen. De jaarlijkse productiecapaciteit van ENCI Maastricht bedroeg circa 900.000 ton cement per jaar.
ENCI Maastricht is uitgerust met een volledig geautomatiseerde installatie voor het laden van vrachtwagens en een opzakinstallatie voor verpakt cement. Tot 2018 won het bedrijf zelf mergel uit de Sint-Pietersberg. Maar toen dat niet meer gebeurde werd de fabriek afhankelijk van de import van grondstoffen voor de productie van cement. Daarmee werd de locatie opeens een stuk minder interessant voor HeidelbergCement. Grote zeeschepen kunnen niet in Maastricht komen en er was weinig opslagruimte, wat de aanvoer van grondstoffen bewerkelijk en de productie van cement te duur maakte. Verder waren de onderhoudskosten van de fabriek erg hoog. Ook bestond er al jaren kritiek op ENCI van mensen die de activiteiten van het bedrijf belastend vonden voor natuur en milieu. De vroegere mergelgroeve van ENCI is inmiddels overgegaan naar Natuurmonumenten. Er is daar al een modern uitkijkplatform aangelegd voor wandelaars. ENCI heeft nog twee anderen cementfabrieken in Nederland, in IJmuiden en Rotterdam. Die blijven wel open.

Estro Estro

De vakbond kwam in verweer tegen kinderopvangorganisatie Estro die failliet ging en onder de naam Smallsteps een snelle doorstart maakte. Bij dit door curator Wouter Jongepier voorgekookte flitsfaillissement verloren duizend medewerkers hun baan. Negentig minder renderende vestigingen werden gesloten. Jongepier en Jean-Pierre Bienfait, directievoorzitter van Estro kregen van diverse kanten het verwijt dat zij een schijn faillissement creëerden met als enig doel een afgeslankt bedrijf voor een zacht prijsje schuldenvrij te laten overnemen door de oude eigenaar, een Engelse investeringsmaatschappij. Namens vier oud-medewerksters van Estro daagde de FNV Smallsteps voor de rechter die de kwestie doorschoof naar de hoogste Europese rechter. Tot de uitspraak hadden werknemers nergens recht op als een bedrijf failliet ging. Dankzij de uitspraak van het Hof is duidelijk dat dit alleen nog geldt als een onderneming ophoudt te bestaan. Een doorstart moet wel mogelijk blijven om werkgelegenheid te behouden, zonder dat dit leidt tot afbraak van arbeidsvoorwaarden. Daarbij mag de doorstarter niet opgezadeld worden met de schulden van het failliete bedrijf en hebben werknemers recht op een echte baan. Als ontslagen door de financiële situatie van de onderneming toch noodzakelijk zijn, moet het afspiegelingsbeginsel toegepast worden.

Direct na het faillissement en de doorstart van Estro op 5 juli 2014 opende de FNV een meldpunt waar honderden werknemers en andere gedupeerden met hun verhaal terecht konden voor het onderzoek dat tot de rechtszaak heeft geleid. Uit het onderzoek blijkt dat de overname onder een dekmantel van faillissement maandenlang tot in de puntjes is geregisseerd. Het faillissement was puur een middel om op een goedkope manier van personeel en kosten af te komen en de buitenlandse durfkapitalisten te pleasen. Ze hebben duidelijk misbruik gemaakt van de pre-packconstructie. Zo deden ze er alles aan om de deur gesloten te houden voor andere overnamepartijen en onderhandelden alleen met zichzelf. De Nederlandse rechter gaat de rechtszaak tegen Smallsteps nu verder behandelen. De uitspraak van het Hof betekent dat alle ontslagen medewerkers formeel nog in dienst zijn van Smallsteps. Mogelijk hebben zij nog recht op salaris of een ontslagvergoeding.

Euroland

Discountwinkel Euroland is failliet. Euroland had in Nederland 23 winkels en 87 werknemers. De winkels van Euroland blijven vooralsnog gewoon open omdat een doorstart wordt onderzocht. Euroland werd in 1997 opgericht onder de naam 2,50 Shop, waarbij alle artikelen, zoals cosmetica, tandverzorging, wasmiddelen, schoonmaakmiddelen, zeep en snoep voor 2,50 gulden werden verkocht. In 2011 nam het bedrijf de formule Knaakland over. Na de invoering van de euro in 2002 wijzigde de naam van de keten in Euroland. Euroland vroeg zelf het faillissement aan.

F&L Publishing Group

De F&L Publishing Group uit Nijmegen is 23 november 2017 failliet verklaard door de rechtbank in Gelderland. De uitgeverij van Wien Feitz en Paul Lemmens gaf ruim 15 bladen uit, waaronder iCreate Magazine, Koken en Genieten, Gardeners World en Chip Fotomagazine. Het faillissement kost tachtig mensen hun baan.

FNG

FNV

FNV draait door daling van het aantal leden en de bijbehorende contributies ook al twee jaar een verlies van bijna drie miljoen euro. Eind 2016 zou er nog maar 23 miljoen aan reserves overblijven. Begin 2015 was dit nog 77 miljoen. Bij de bouwmarkten daalde de omzet in 2015 met 1,6 procent. Sinds 2007 is de omzet met 23 procent gedaald. het aantal bouwmarkten en doe-het-zelf bedrijven nam met 16 procent af, van 2230 naar 1960 bedrijven.

Fietsuniek

Fietsuniek in de Arnoudstraat 10 in Hillegom heeft surseance van betaling gekregen en staat op het punt om failliet te gaan. FietsUniek opende eerst een fysieke winkel in 2015 en vervolgens het kostbare en ambitieuze “experiencecenter” in 2017. De winkel van 1200 vierkante meter beschikt over een fiets testparcours, een servicecenter en een “bikes & beans” koffiecorner. Ook het hoofdkantoor van Fietsgroep is er gevestigd. Onder Fietsgroep bv. handelt het bedrijf ook onder de namen Bikedata Omafiets.nl, Fietsuniek, Juniorfiets,Voorrek.nl, Eigenfiets.nl, Directfiets.nl, Zuignapje.nl, Bakfietsweb.nl, Bikeaffiliate en Shopmarkt. Het bedrijf werd in 2011 in de eerste instantie opgezet als webwinkel door de toen twintigjarige Edwin de Jong. Op zijn 21e werd Edwin de Jong als oprichter van FietsUniek al onderscheiden als beste jonge ondernemer van het jaar. Edwin komt uit een marktkoopmansgezin. Zijn vader had een marktstal met sloffen en schoenen op de Amsterdamse Dappermarkt. Op zijn 15e kreeg hij een stuk van de marktstal naast hem en verhandelde daar allerhande 2e hands spullen. Later verhandelde hij de tweedehandsspulletjes ook via marktplaats. Al snel werden de 2e handspullen 2e hands fietsen. Via de winkel en de website werden gemiddeld veertig tot zestig fietsen per dag verkocht en dankzij de webshop 365 dagen per jaar. Hij kreeg een Krediet bij de Rabobank van 550.000 euro met een staatsgarantie. Daarnaast werd 0private equity binnengehaald en Sociaal investeringsbedrijf Katapult nam een belang van 25 procent in het bedrijf. Kataput is een collectief van ondernemers in Den Haag, die participeren in Startups, Scale-ups en MKB-bedrijven met een netwerk van meer dan 150 samenwerkingsverbanden tussen onderwijs en bedrijfsleven. Katapult wilde snel groeien, en de omzet binnen vier jaar laten groeien van 2,5 miljoen naar 20 miljoen, terwijl Edwin het juist behoedzaam wilde opbouwen en uitbreiden. Vanwege de onenigheid kocht Edwin in 2018 de aandelen van Katapult weer terug. En de twee bestuurders van Katapult traden weer af, in een tijd dat het bedrijf een moeilijke periode meemaakte. Vanaf dat moment ging het bergafwaarts. Het bedrijf wordt wellicht doorgestart door de eerdere investeerders.

 Fifteen Amsterdam

Het restaurant van Jamie Oliver is failliet. Fifteen Amsterdam vroeg het faillissement zelf aan nadat er niet genoeg liquide middelen waren om de huur van €25.000 per maand te kunnen voldoen. De huurachterstand is 2 ton. Alle leerlingen van het bedrijf moeten naar andere restaurants als ze hun opleiding willen afronden.

Finles Capital Management

De Utrechtse vermogensbeheerder waar oud-minister Ben Bot jarenlang als president-commissaris functioneerde, heeft surseance van betaling aangevraagd en hiermee zijn vrijwel alle fondsen in liquidatie gegaan. Op 9 januari deed de FIOD een inval bij Finles wegens verdenking van betrokkenheid bij een omvangrijke belastingfraude.

Flevo Invest

Grontmij (In 2015 overgenomen door Sweco), eigenaar van golfbaan Naarderbos, heeft de verkoopovereenkomst met Flevo Invest ontbonden. Grontmij werd eigenaar van de golfbaan toen Golf Goed failliet ging die de baan overnamen van het failliete Golf Management Group (GMG). In juli 2013 kocht Floor Mouthaan van Flevo Invest de golfbaan voor 5,8 miljoen euro van Grontmij, maar investeerders haakten af en betaling bleef uit. Grontmij ging naar de rechter en die veroordeelde Flevo Invest om alsnog de koopsom van 4,5 miljoen euro over te maken en legde totdat er betaald zou worden een dwangsom van 10.000 euro per dag op. Grontmij constateerde dat Flevo Invest toch niet betaalde en zegde de overeenkomst op en vroeg het faillissement van Flevo Invest aan die in 2015 failliet werd verklaart. Flevo Invest B.V. werd 17 juli 2013 opgericht. Middellijk bestuurder (via Heerenlogement B.V. te Soest) was F. Mouthaan. De aandelen werden gehouden door Heerenlogement B.V. voornoemd, Visschersteeg Beheer B.V. te De Bilt en Naardenbos Beleggingen B.V. te Almere. Een Pauliana onderzoek loopt nog. De jaarrekening 2013 werd niet tijdig gedeponeerd waardoor het bestuur zijn taak onbehoorlijk heeft vervuld en de curator vermoed dat deze onbehoorlijke taakvervulling een belangrijke oorzaak is van het faillissement. Daarnaast is door het bestuur een onvoorwaardelijke koopovereenkomst afgesloten voor de golfbaan Naarderbos via aandelen in een tweetal vennootschappen waarin dit werd ingebracht. Omdat failliet zelf niet beschikte over voldoende liquiditeiten was zij voor de nakoming van de koopovereenkomst volledig afhankelijk van externe financiering. Op het moment van afsluiten van de koopovereenkomst was de financiering echter nog niet rond. Door op dit punt geen voorbehoud te maken en een onvoorwaardelijke koopovereenkomst af te sluiten, heeft het bestuur naar mening van de curator een onverantwoord risico genomen. De curator is van mening dat het bestuur hiervan een ernstig verwijt kan worden gemaakt en is door de curator op de hiervoor genoemde gronden aansprakelijk gesteld voor het volledige tekort in het faillissement.

Flinter

Rederij Flinter Groep uit Barendrecht is begin november 2016 failliet verklaard, nadat een voorafgaande surseance van betaling niet had geholpen. Bij Flinter werkten ongeveer 415 medewerkers. ING weigerde de financiering voor negen van de schepen van Flinter te verlengen en eiste dat ze worden verkocht. Verschillende bedrijven hebben zich gemeld voor een doorstart, maar volgens de curator zit een doorstart er niet in.

FlyOrange 

De directeur van FlyOrange vraagt faillissement aan voor zijn reisorganisatie vanwege een betalingsachterstand van partner Aviatrade, die voor FlyOrange de vluchten uitvoert. Het bedrijf is niet aangesloten bij een garantiefonds. FlyOrange heeft nog 400.000 euro tegoed van Aviatrade en wil lopende boekingen van reizigers hiermee compenseren. Aviatrade stelt echter dat zij juist nog geld moeten krijgen van FlyOrange voor nog niet-betaalde vluchten. Alle vluchten van FlyOrange zijn geannuleerd. Het gaat om tientallen vluchten vanaf Rotterdam/The Hague Airport en Brussel naar bestemmingen in Marokko.

Foto Klein

De veertig jaar oude elektronicaketen Foto Klein met het hoofdkantoor in Barendrecht is 2 februari failliet verklaard. Alle 34 winkels van de keten zijn gesloten. Naast fotocamera’s werden computers en muziekinstallaties verkocht. De meeste winkels zitten in de regio Rotterdam, Utrecht, Den Bosch en Eindhoven. Het bedrijf zat al enige tijd in zwaar weer.

Free Record Shop

Free Record Shop, dat in 1971 werd opgericht door Hans Breukhoven, raakte door de teruglopende verkoop van cd’s en dvd’s steeds dieper in de problemen. In de zomer van 2012 bleek een derde saneringsronde nodig. Breukhoven vond zichzelf daarvoor niet geschikt en droeg de dagelijkse leiding over aan interim-ceo Herman Hovestad. Herman met een dagsalaris van 2500 euro stelde direct zijn vriendje Cees van Wijngaarden aan om voor 1250 euro per dag als cfo te fungeren. Reorganisaties konden niet voorkomen dat het bedrijf met zo’n 250 Nederlandse en Belgische muziek-, film- en gameswinkels in mei 2013 voor de eerste keer failliet ging. Vlak voor het bankroet kochten bedrijvendokters Dullaert en Dumas en Maurits Regenboog met hun Gooise investeringsmaatschappij Procures, één maand voor het faillissement voor één euro de Belgische dochters en de Game Mania-winkels. De verkochte dochterbedrijven waren relatief veel waard. Een van de bedrijven werd eind 2012 nog gewaardeerd op 12,5 miljoen euro. Twee andere dochters bezaten een eigen vermogen van samen ruim 20 miljoen. Samen hadden alle Belgische dochters nog 7 miljoen in kas. Na faillissement deden de curatoren er alles aan om de omstreden transactie terug te draaien en na dreiging met een rechtszaak lukte het eind juni om de verkoop ongedaan te maken. Procures had echter ondertussen alweer, in de twee maanden dat het eigenaar was geweest, ruim 1,2 miljoen euro aan de Belgische bedrijven onttrokken. De curatoren wilden een onderzoek instellen naar het verdwenen geld. Maar uiteindelijk bleek Procures de enige partij die een serieus bod op een deel van de failliete boedel wilde doen. Als ‘nadrukkelijke, niet-onderhandelbare voorwaarde’ daarvoor stelde Procures dat de curatoren zouden afzien van hun vorderingen rondom de omstreden transactie vóór het faillissement.
De curatoren gingen met deze chantage uiteindelijk akkoord, mede om de doorstart van Free Record Shop een kans te geven en een deel van de werkgelegenheid te behouden. Na betaling van 150.000 euro aan de curatoren maakte Procures een doorstart met 47 Nederlandse winkels en 68 Belgische winkels. Oprichter Breukhoven kreeg een kwart van de aandelen in het doorgestarte bedrijf. In november ging de Belgische tak van de doorstart al weer failliet en vervolgens ook de Nederlandse tak van de doorgestarte Free Record Shop. De curatoren lieten het er bij zitten en ondernamen niet alsnog juridische stappen, omdat de onttrekkingen plaats vonden bij de Belgische vennootschappen, die in november alsnog failliet gingen.

Friesland Campina

Zuivelcoöperatie FrieslandCampina sluit in maart 2019 haar Duitse fabriek in Gütersloh om de winstgevendheid in Duitsland te verbeteren. Door de sluiting verliezen 231 werknemers hun baan.

G3 Presents en G3 Events

G3 Presents en G3 Events zijn 9 mei 2018 failliet verklaard door de Amsterdamse rechtbank. De leverancier van tenten, cabines en toiletten voor popfestivals had een negatief eigen vermogen van ruim € 372.000, bij een schuld van € 1,5 miljoen. Er werkten 18 mensen zo weet curator Nils Reerink van Davids Advocaten, die een doorstart onderzoekt. Het bedrijf heeft drie jaar geleden de focus verlegd van campingaccommodaties naar festivals in Europa en leverde Amsterdam Open Air, Pinkpop en Mysteryland. Het had kantoren in Amsterdam, Denver (VS) en Kaapstad (Zuid-Afrika) en was actief in tien landen voor 35 klanten.  G3 Presents en events van oprichter Chris Dijk begon in 2011 en ging begin mei 2018 failliet. 3 Presents verzorgde voor zo’n 30 festivals in Europa tijdelijke accommodatie voor de organisaties en de bezoekers. G3 leverde onder andere aan Amsterdam Open Air, Pinkpop, Defqon1, Mysteryland en Rock Werchter, Tomorrowland en Roskilde. Verschillende activiteiten zijn ondergebracht in dochtervennootschappen. Daarvan zijn G3 Presents en G3 Events failliet. Daar werkten 22 werknemers. G3 ging binnen één jaar ten onder nadat ING de financiering beeindigde vanwege een ‘ernstige vertrouwensbreuk’. owland. G3 leed in 2015 al een verlies van een half miljoen, in 2016 werd dat anderhalf miljoen en in 2017 bijna 2,7 miljoen euro. ING Bank financierde 4,5 miljoen euro, Schroder Securitisation 5 miljoen, FundIQ 2,5 miljoen en Valuas 1,5 miljoen. Uitbreiding naar Groot-Brittannië werd ondanks een vijfjarig contract met de Britse festivalorganisator Live Nation een fiasco en door aanzienlijke investeringen de nekslag voor het bedrijfsonderdeel. ING die eerst nog méér geld wilde financieren en aandeelhouder wilde worden trok zich terug nadat het festivalseizoen in het Verenigd Koninkrijk door regenval een fiasco werd. Er ontstonden logistieke problemen met Britse partners, waardoor de kosten aanmerkelijk stegen dan eerder was begroot. In oktober 2017 herriep ING de intentie om aandeelhouder te willen worden en enkele maanden later werd ook de financiering stopgezet. GS 3 moest binnen vier maanden de financiering inlossen. Curator Nils Reerink heeft inmiddels een doorstart gerealiseerd met Camp Solutions en White Dragon. Investeerders ING, Schroder, FundIQ en Valuas zijn het grootste deel van hun investering kwijt.

GPS(Gecombineerde Pluimvee Slachterijen)

De Nunspeetse vleeskuikenslachterij GPS ging 1d november 2020 failliet. De Harderwijkse curator Frans van Oss onderhandelde vergeefs over een gehele of gedeeltelijke overname van  deGecombineerde Pluimvee Slachterijen. die met 300 werknemers een van de grootste pluimveeslachterijen van Nederland was. De coronacrisis was de ondergang van het bedrijf, omdat leveringen voornamelijk gingen naar de horeca en cateringbedrijven, in binnen- en buitenland. Maar er was ook grote concurrentie van branchegenoten. De kosten van personeel, beveiliging, verzekering en onderhoud lopen nog door. zodat verkoop van vastgoed, inventaris, vorkheftrucks, de nieuwe productielijnen en vrachtauto’s noodzakelijk zijn. GPS had een schuld van circa 50 miljoen euro met ABN Amro en de Belastingdienst als belangrijkste schuldeisers, naast tientallen crediteuren die ook nog circa 9 miljoen euro tegoed hebben. 150 van de 300 werknemers waren in vaste dienst. De overige 150 waren uitzendkrachten en flexwerkers, voornamelijk Poolse en Roemeense arbeidsmigranten. Het faillissement heeft ernstige consequenties voor toeleveranciers, vervoerders, koelhuizen, en uitzendbureaus. GPS was in 2018 nog winstgevend en had een omzet van 205 miljoen euro. Het bedrijf werd in 2018 verzelfstandigd en was daarvoor onderdeel van familiebedrijf Remkes The Poultry Family met vestigingen in Barneveld, Epe, Nunspeet en Deventer. Bart Remkes kocht het bedrijf in 2018 van Huib van de Vecht, maar moest surseance van betaling aanvragen vanwege de tweede coronagolf.

Gibson Innovations Netherlands

Gibson Innovations, het Nederlandse dochterbedrijf van het Amerikaanse gitaarmerk, is failliet verklaard. De zestig medewerkers worden ontslagen. Gibson Innovations is een voormalig onderdeel van Philips. Sinds juni 2014 is het bedrijf in handen van Gibson Brands. Gibson Innovations was verantwoordelijk van de ontwikkeling en distributie van bijvoorbeeld koptelefoons, audiosystemen en soundbars onder het merk Philips.

Go Lemon

Apple-leasebedrijf Go Lemon uit Laren is failliet. De komst van de nieuwe iPhone 7 in september 2016 was de aanleiding van de oprichter Bas van der Putten om een crowdfundactie te starten voor een bedrijf dat voor iPhones abonnementen.  Op 1 februari 2017 ging het bedrijf van start met abonnementen voor de iPhone X dankzij de opbrengst van een crowdfundingronde waarmee binnen tien dagen 250.000 euro opgehaald werd. Ook investeerders z